SAM và B52

[nqbinhdi]

1. Một quả tên lửa SAM-2 trị giá chừng hơn 30 000 USD (tính theo giá rub lúc đó mà LX dùng để tính viện trợ - hơn 20 000 rub vàng khi đó);
2. Một B52 giá trên dưới 10 triệu USD (giá vào lúc đó, nên kể là giá lúc sản xuất cái máy bay đó với tỷ giá cố định 35 USD/1 ounce vàng theo hiệp định Bretton Woods năm 1944);
3 Chừng 350 đạn SAM-2 đã được bắn trong 12 ngày đêm, trung bình 30 đạn/ngày, quy trình nạp đạn thì khá phức tạp, phải định code cho từng quả với từng tổ hợp bắn khác nhau nên lắp đạn khá lâu (đạn được đóng rời thành các bộ phận để chở từ LX sang, sang ta mới lắp). Bắn nhiều nên đã có lúc có bệ trắng đạn lắp không kịp, song tổng số đạn còn cũng gần bằng số đã bắn (~300 quả vẫn còn tại kho, chưa lắp kịp).
4. Dù có thiếu đạn SAM-2 thì vào những ngày cuối chiến dịch đã có SAM-3 về đến nơi, chưa kịp tham chiến, song nếu còn đánh nữa thì SAM-3 sẽ phát huy tác dụng bởi tuy tầm bắn thấp và ngắn hơn SAM-2 (trần bắn có 17000 km, bắn sẽ kém chính xác hơn SAM-2 với chiều cao đường bay của B52 là 10 km) song chúng sẽ có tác dụng diệt đám tiêm kích F4 rất tốt (ít bị nhiễu, bắn thường 2 quả liền). Mất đám tiêm kích F4 bâu xâu bảo vệ thì B52 sẽ rất dễ bị hạ bởi MIG-21 (do B52 chỉ có 1 khẩu đại liên đằng đuôi để chống lại máy bay tiêm kích). Cả hai lần MIG-21 thoát được truy cản của F4, vào bám được đuôi B52 thì cả 2 lần đều hạ được B52, 1 do Phạm Tuân bắn hạ đêm hôm trước, 1 do anh hùng liệt sĩ Vũ Xuân Thiều hạ đêm hôm sau. Chỉ tiếc là anh Thiều vào sát B52 quá, "uống cả 2 chai" - mật ngữ để chỉ bắn cả 2 quả tên lửa vào B52 - xong thì cũng bị rơi, cho đến nay thì vẫn chưa xác định được chắc chắn là anh Thiều lao máy bay của mình vào B52 hay vì gần quá khi B52 nổ cũng làm MIG rơi cùng. Lẫn trong đám xác cái B52 bị hạ ở Sơn La đêm đó có cả mảnh xác máy bay MIG của anh Thiều.