|
|||||||
Diễn đàn NuocNga.net |
Trang chủ tin tức Thông báo về kích hoạt tài khoản thành viên |
![]() |
|
|
Ðiều Chỉnh | Xếp Bài |
|
#1
|
||||
|
||||
|
Xin cho em hỏi: trong trường hợp muốn mô tả sự “im lặng hoàn toàn, đến mức như không có bất cứ sự hoạt động nào” người ta dùng “lặng phắc” hay “lặng phắt”???
Hỏi cụ Google thì thấy kết quả: - Lặng phắc (1): 187.000 lượt dùng. - Lặng phắt (2): 917.000 lượt dùng. Nghĩa là “lặng phắt” được dùng phổ biến hơn. HM cũng thường dùng từ này hơn là “lặng phắc”. HM muốn hỏi các Anh/Chị trong việc dùng (1) hay (2): - Có phải (1) hay (2) là phương ngữ, như kiểu quả dứa = quả thơm; con lợn = con heo hay không? - Có phải là lỗi chính tả không, nếu ta dùng từ “1” thay cho “2”? Ai biết xin trả lời giúp ạ. Chân thành cảm ơn. |
| Được cảm ơn bởi: | ||
hungmgmi (03-05-2012) | ||
|
#2
|
|||
|
|||
|
Theo cháu thì từ “lặng phắc” đúng vì đồng nghĩa với “im phăng phắc”. Cái đuôi “phắt” có nghĩa là “nhanh” (“đứng phắt dậy”, “nhảy phắt xuống”), chẳng qua vì người miền Nam khi phát âm những từ có âm “t” ở cuối thường nhầm thành âm “c” (“giặt đồ” thành giặc đồ”, “đánh bắt” thành “đánh bắc”) nên mới có sự nhầm lẫn giữa “phắc” và “phắt” như vậy. Viết “lặng phắt” là sai, đuôi “phắt” đi với tốc độ hành động, chữ “phắc” mới gắn với âm thanh (chính xác hơn là “sự không có âm thanh”).
|
| Có 2 thành viên gửi lời cảm ơn masha90 cho bài viết trên: | ||
Hoa May (03-05-2012), htienkenzo (03-05-2012) | ||
|
#3
|
||||
|
||||
|
Mình nghĩ là "lặng phắc" là đúng, với nghĩa là "im lặng hoàn toàn, "im phăng phắc":
Phắc: hoàn toàn không có một tiếng động Thí dụ: im phăng phắc, ngồi im phắc "Im phắc": Tính từ - lặng im, không một tiếng nói, không một tiếng động TD: Cả khán phòng im phắc lắng nghe Lấy từ « http://tratu.soha.vn/dict/vn_vn/Im_ph%E1%BA%AFc »http://tratu.soha.vn/dict/vn_vn/Im_ph%E1%BA%AFc im phăng phắc: tt, trgt Như im phắc, nhưng nghĩa mạnh hơn: Cả lớp ngồi im phăng phắc. "(...) bữa cơm lặng phắc, nghe được tiếng ruồi bay qua." (HCận; 10) http://hanhvan.vnweblogs.com/print/11206/337965 - Còn "lặng phắt" là sai, vì từ "phắt" thường được dùng với nghĩa "ngay và nhanh", thể hiện sự kiên quyết "không hối hận" nữa thí dụ: "Đứng phắt dậy", "Làm phắt cho xong", "quay phắt đi", "lột phắt ra", "bán phắt đi" v.v... http://vi.wiktionary.org/wiki/ph%E1%BA%AFt Còn tra trên Gúc, thì ra kết quả như sau: - "im phắc: 21.700 kết quả - "im phắt" 3650 kết quả: - "lặng phắc" : 18.400 kết quả - "lặng phắt": 3920 kết quả (nếu tra cho chính xác thì phải tra cả cụm từ để trong ngoặc kép "im phắc"/ "im phắt", chứ nếu không để ngoặc kép thì kết quả sẽ tính tổng cho từng từ đơn chứ không tính cả cụm, như vậy nghĩa bị sai lệch đối với tỷ lệ dùng cả cụm từ.
__________________
"Дело ведь совсем не в месте. Дело в том, что все мы - вместе!" |
| Có 2 thành viên gửi lời cảm ơn USY cho bài viết trên: | ||
Hoa May (03-05-2012), htienkenzo (03-05-2012) | ||
|
#4
|
||||
|
||||
|
Hà hà, sai kỹ năng tìm kiếm roài! Chắc Hoa May không gói cụm từ trong dấu nháy " "?
"Lặng phắc" - chắc là lai ghép giữa "im lặng" và "im phăng phắc", chỉ có "Khoảng 18.400 kết quả (0,24 giây)" trên Google. "Lặng phắt" thì không rõ do đâu, chỉ "Khoảng 3.930 kết quả (0,27 giây)". "Lặng ngắt" mới là từ được dùng nhiều - "Khoảng 111.000 kết quả (0,23 giây)". Xem ra chữ phắt ở trên là lai trộn giữa phắc và ngắt
__________________
|
| Có 2 thành viên gửi lời cảm ơn ninh cho bài viết trên: | ||
Hoa May (03-05-2012), htienkenzo (03-05-2012) | ||
|
#5
|
||||
|
||||
|
Chà!... Lại gặp phải "nhà ngôn ngữ học" Ninh rồi đây!
__________________
Không ai, không điều gì được phép bị lãng quên! |
| Được cảm ơn bởi: | ||
ninh (03-05-2012) | ||
|
#6
|
||||
|
||||
|
Trường hợp này hungmgmi vẫn thường gặp, kể trong các bài viết khá nghiêm túc nhưng do biên tập không kỹ, vẫn để sót lỗi. Đó là trường hợp lẫn lộn giữa c và t trong văn nói (phương ngữ của người miền Nam) và đưa vào văn bản.
Có thể đọc thêm một số kết luận của các nhà ngôn ngữ học: Giáo sư ngôn ngữ Lê Ngọc Trụ trong cuốn "Chánh tả Việt Ngữ" xuất bản trước 1975, trang 22-23 dã từng viết về phương ngữ miền Nam: Trích:
Trích:
Ngoài trường hợp trên như Hoa May đã dẫn, có thể gặp thêm các cặp biến âm thường thấy như rưng rức-rưng rứt, cút bắt-cút bắc...
__________________
hungmgmi@nuocnga.net |
|
#7
|
||||
|
||||
|
Lại "á ểu" nhau rồi. Này Kenzồ, tiếng việt giọng Thanh Hóa là phức tạp nhất trong toàn cõi Việt Nam đấy, nhá. Chỉ cần dùng chữ cái mà mô tả được giọng "quê choa" thì thành nhà ngôn ngữ học roài, hehe
__________________
|
| Có 2 thành viên gửi lời cảm ơn ninh cho bài viết trên: | ||
Hoa May (03-05-2012), htienkenzo (03-05-2012) | ||
|
#8
|
||||
|
||||
|
Trích:
Im phăng phắc - dĩ nhiên là "C", HM không nhầm. Nhưng "lặng phắc/lặng phắt" - qua cách phân tích và dẫn chứng của các Anh/Chị, đúng là HM nhầm và bị sai lỗi chính tả, Hưmmm, thế mà cứ tưởng mình là người sống tứ xứ Bắc - Trung - Nam, biết chọn lọc từ ngữ, không sai theo kiểu Bắc như da/gia/ra; tranh/chanh, nấm/lấm ... không sai như kiểu Trung tre trụi/te tuị, nhà/già ..., không sai theo kiểu miền Nam như trên đây ... thế mà vẫn sai, hic! Bể học mênh mông ... cảm ơn các Anh/ Chị. |
|
#9
|
|||
|
|||
|
Trích:
"Buồng không lặng ngắt như tờ, Dấu xe ngựa đã rêu lờ mờ xanh." (Truyện Kiều - Nguyễn Du) rồi: "Dòng sông lặng ngắt như tờ Sao đưa thuyền chạy, thuyền chờ trăng theo" (Đi thuyền trên sông Đáy - Hồ Chí Minh) hay: "Bác vẫn ngồi đinh ninh Chòm râu im phăng phắc" (Đêm nay Bác không ngủ - Minh Huệ) Còn "lặng phắc" thường dùng trong trường hợp trạng thái ồn ào đột ngột chuyển sang im lặng: Cả hội trường bỗng lặng phắc khi giọng hát của Cô gái xương thủy tinh cất lên... Túm lại là để diễn tả sự im lặng (âm thanh) thì chữ "phắc" được dùng nhiều hơn chữ "phắt" (hành động). Bạn masha90 đã nhận xét rất đúng chi tiết này. Trong tiếng Anh chữ "phắc' cũng được dùng nhiều phải không các bác...? |
|
#10
|
||||
|
||||
|
Trích:
- "... diễn tả sự im lặng (âm thanh) thì chữ "phắc"..." là đúng, bác ạ! "... được dùng nhiều hơn..." là do dùng sai mà thôi! Cũng có nhiều từ sai dùng nhiều, dùng lâu ngày trở nên... đúng. - "im phăng phắc" là do đọc chệch từ... "im phung phúc"!
__________________
Không ai, không điều gì được phép bị lãng quên! Thay đổi nội dung bởi: htienkenzo, 03-05-2012 thời gian gửi bài 14:47 |
|
#11
|
||||
|
||||
|
Trích:
__________________
Không ai, không điều gì được phép bị lãng quên! |
|
#12
|
||||
|
||||
|
Nhân chuyện nói về phương ngữ em cũng xin phép các bac spam chút, kể chuyện chính em gặp phải nè: có lần em tuyển được 1 bạn phi công của em là người Nam, con thứ 9 trong nhà nên cha mẹ đặt tên là Chín (sau bạn này có cô em tên 10).
Một lần em mua giùm vé máy bay cho bạn ấy xong xuôi, em nhắn tên và code vé vào điện thọai cho bạn ấy thì bỗng dưng bạn ấy gọi lại nói: “ Cưng ơi! Em sửa lại tên anh đi, tên anh (trên dòng kẻ bằng những dấu chấm- he he) là Chín có đuôi”. Em ngạc nhiên hết sức, hỏi lại sao tên lại có đuôi? Bạn ấy mới nói là có chữ h ở cuối, nghĩa là tên bạn ấy phải viết là Chính mới đúng. Trời đất ơi! Em cố gân cổ (nung núc thịt) lên để cãi rằng không thể nào giống nhau được, chín là 9, là nấu chín, quả chín…Còn chính là thế lọ, thế chai… Bạn ấy cũng gân lên bảo là ở trong này viết là Chính mà cứ gọi là Chín đấy, làm gì nhau? Thôi thì giời không chịu đất thì đất phải chịu giời vậy, nhưng trong lòng em hậm hực từ đấy, cứ buồn mình hẩm hiu quá “chờ đợi mãi cuối cùng anh cũng đến”, vậy mà vớ ngay anh chàng vừa ngọng vừa nghễnh ngãng, lại còn cãi cùn. Cũng chả dám hỏi ai, sợ nhỡ lộ ra với người đời là mình vớ phải anh gàn…he he … Ngày tháng trôi mau, em cũng quên rồi chuyện cái đuôi. Cho đến ngày dự định đóng ván thành hòm, em cùng chàng đi khám tổng quát ở bệnh viện QT Vũ Anh. Lúc vào đăng ký tên và nộp tiền ở quầy thu ngân, cô bé xinh như mộng mới hỏi lại bạn em “Anh là Chín có hát, hay không hát ạ?” bạn mình thản nhiên trả lời: Chín có đuôi đó em. Cô bé “dạ” ngọt lịm và tỉnh bơ cắm cúi ghi. Các bác có tin không? lúc đó em không nhịn được cười, giữa không gian tĩnh lặng của bệnh viện mà em cười vang như được mùa vì em mừng húm, hóa ra phi công của mình vẫn bình thường, chỉ vì trong Nam họ có quy ước như vậy hẳn hoi đấy các bác ạ. Ai cũng hiểu chỉ mình em cố tình không hiểu.
__________________
"Thiếp họ Hoạn tên Anh Thư, vốn đoan trang, hiền thục. Vì chàng không chung tình nên thiếp đành phải cắt, thiếp mà không cắt cho vào máy xay sinh tố, sợ nghìn năm sau người đời sẽ không tin là có Hoạn Thư ..." Thay đổi nội dung bởi: Anh Thư, 03-05-2012 thời gian gửi bài 17:56 |
| Có 4 thành viên gửi lời cảm ơn Anh Thư cho bài viết trên: | ||
|
#13
|
||||
|
||||
|
Trích:
Nếu mà anh ấy có đuôi thật, thì có thể khẳng định, đàn ông chậm tiến hóa hơn phụ nữ, chị nhỉ. Rõ ràng là họ gần với Tổ Tiên chúng ta hơn, bằng chứng là đàn ông .... vẫn còn cái đuôi, hihi haha |
| Được cảm ơn bởi: | ||
Anh Thư (03-05-2012) | ||
|
#14
|
||||
|
||||
|
@ HM: anh ấy nói có đuôi là nói thật 100% đó, khi chị không hiểu anh ấy mới nói là chữ h ở cuối. Rồi lúc trả lời em gái kia, chàng cũng nói có đuôi tỉnh bơ, em kia cũng thấy cắm cúi ghi bình thường mà. Chắc là từ hồi đi học các bạn ấy đã nói vậy rồi.
He he , có lẽ chỉ người bắc mới thấy từ đuôi là buồn cười thôi.
__________________
"Thiếp họ Hoạn tên Anh Thư, vốn đoan trang, hiền thục. Vì chàng không chung tình nên thiếp đành phải cắt, thiếp mà không cắt cho vào máy xay sinh tố, sợ nghìn năm sau người đời sẽ không tin là có Hoạn Thư ..." |
|
#15
|
|||
|
|||
|
Ở miền nam Chín và Chính đọc như nhau đều đọc là "chính" cả. Hồi bé lúc tôi vào miền nam lúc mới giải phóng người miền bắc còn ít đọc đúng giọng chính tả còn bị bạn bè chọc kìa (ba tôi người Sài Gòn tập kết, mẹ người Hà Nội) có lần sinh hoạt điểm danh vô tình xếp đúng thứ 9, hàng cuối đến lượt mình hô "chín, hết!" thế là bọn nó lăn ra cười từ đó bọn nó cứ chơi trò đểu cứ xếp cho mình phải đứng thứ 9 hàng cuối, nếu mình đứng trên thì bọn nó chen vào cho mình đứng thành số 9, còn bọn đằng sau bỏ đi sang hàng khác mục đích để cho mình phải đọc "chín hết" để cười
mà mình vẫn cứ phải "chín hết" vì đọc "chính hết" thì được nhưng nó cứ ngượng sao ấy
Thay đổi nội dung bởi: Tran Le Hiep, 09-05-2012 thời gian gửi bài 15:08 |
|
#16
|
|||
|
|||
|
Trích:
Sau ngày giải phóng miền nam, theo ba mẹ về quê, sinh hoạt tập thể, nghe bọn bạn nói và nhất là hát, cứ tức cười mà không dám cười. Rằng hát thế này: Như có bát Hồ trong ngày vui đại thắn, lời bát nay đã thành chiến thắn huy hoàn... lúc đầu tôi nghĩ là bọn nó nhại giọng bắc của mình, sau hiểu ra không phải, mà người lớn cũng nói, hát vậy, kể cả ca sỹ chuyên nghiệp. Có nhiệt tình sửa chữa cho bạn nhưng không ăn thua. À nhưng đến bây giờ sau gần 40 năm thống nhất đất nước lỗi này đã giảm rất nhiều, chắc chắn là do kết quả giao lưu, hòa nhập văn hóa ba miền rồi. Tuy nhiên, có điều thú vị là các thầy cô giáo dạy học từ phổ thông đến đại học người miền Nam khi nói có dùng phương ngữ nhưng viết không bao giờ sai, rất đúng, chuẩn, trong khi đó các thầy cô người miền bắc tận từ 10+3 cho đến đại học, rồi cả tiến sỹ, cả chính khách đều có thể nói "ngọng níu ngọng no" làm tôi vốn tự hào với giọng nói "bắc bắc" của mình cũng cảm thấy ngượng ngùng, mất mặt, và khó chịu, không tiếp thu nổi nhất là khi nghe những người nổi tiếng hay chính khách nói. Càng phản cảm, phản tuyên truyền hơn là không hiểu sao các bác ấy vẫn hồn nhiên phát âm níu no như không hề nhận thức được mình nói ngọng. Sau nhiều trải nghiệm, va đập, hòa nhập (nhậu) với văn hóa các vùng miền trung, nam, bắc, tôi tự đúc rút ra được những cái đúng, sai trong phát âm và chính tả của mỗi vùng miền, như thế này: Miền Bắc: sai phụ âm đầu, đúng nguyên âm, đúng dấu (thanh âm): đất nước thành đất lước (đất lước tôi thon thả giọt đàn bầu... nghe còn gì thon thả nữa), lý luận thành ný nuận (tôi tốt nghiệp trường cao cấp ný nuận Mác - Nê... thôi đi bác em chả muốn nghe). Miền Trung (đất cố đô): đúng phụ âm đầu, sai nguyên âm (vì sai phụ âm cuối): c-t: bác chú thành bát chú; n-g-n không có g cứ thêm g vào: bàn ghế thành bàng ghế; có g thì lại bỏ đi: yêu thương thành yêu thươn... (ối ôi), sai dấu: hỏi - ngã - hỏi ... Có câu chuyện tiếu lâm của người Huế hồi mới giải phóng: anh bộ dội miền Bắc đi trên phố thấy có biển hiệu "Sữa hon da" liền vào quán nằng nặc đòi chủ quán bán sữa hon da cho anh để mang ra Bắc cho cu con bú tí. Chủ quán: "quán tui chỉ có sữa (sửa chữa) xe máy chứ không có bán sữa uống, anh ơi !"; anh bộ đội: "thì biển hiệu nhà bác đề "sữa hon da" đây thôi ? hay bác nói bộ đội không biết chữ ?" ... Nghe câu chuyện này các bác thấy có cười được không, hàm ý của câu chuyện là các anh bộ đội rừng rú, quê mùa, tưởng sửa hon đa là sữa hon da ?! nếu cười được thì cười ai, ông chủ quán hay anh bộ đội, cười "sửa" hay "sữa" ? Miền Nam: ít sai phụ âm, sai nguyên âm gần giống người miền Trung, nhưng không sai nhiều và không tạo cảm giác khó chịu cho người đối thoại như khi nghe người miền Bắc nói sai (tự ái thật). Có thể các bác chưa hỏi, nhưng tôi đóng đinh luôn: Nói, viết tiếng Việt chuẩn nhất là... không phải người Hà Lội nha, mà là người bắc miền trung từ Nghệ An đến Quảng Trị nếu ta châm chước cho lỗi sai dấu hỏi - ngã - hỏi và chịu khó căng tai lọc âm qua giọng nói nặng ơi là nặng và đầm đặc phương ngữ. Hay nói cách khác người bắc miền trung nhắn tin qua điện thoại di động bằng thứ tiếng Việt không dấu là chuẩn nhất. Tuy cũng có đôi lúc phải "phụ đề tiếng Việt" thêm chẳng hạn như "ca co duoi, no phai ca co cuong, em nhe". Hề hề xin lỗi các em gái xinh đẹp bên dòng sông La nghe. Đề tài này còn có thể nói cả ngày nhưng sợ tốn "giấy mực" của 4rum. Thay đổi nội dung bởi: Nhật Minh, 10-06-2012 thời gian gửi bài 15:51 |
|
#17
|
||||
|
||||
|
Trích:
__________________
|
| Được cảm ơn bởi: | ||
minminixi (11-06-2012) | ||
|
#18
|
|||
|
|||
|
Cái nhận xét này của bác ninh có vẻ đúng, vì mấy năm nay đi lại Vinh-Thanh cũng để ý thấy dân Bắc Thanh nói chuẩn và lọt tai hơn. Có điều nói chuẩn thì khó nói nhanh!
Dân HN ngày xưa và dân gốc cũng nói chuẩn theo kiểu vùng miền, tức ít phân biệt d-gi-r và s-x, ch-tr... Nói về "âm" chuẩn thì phải phân biệt các âm tiết chữ cái nêu trên, như kiểu ta nói tiếng Nga hay Anh-Pháp vậy, còn "giọng" chuẩn thì lại là các dấu "huyền-sắc-nặng-hỏi-ngã" chứ không hẳn âm tiết, và vậy là giọng HN "cổ" vẫn được coi là chuẩn. Còn HN nay cũng biến giọng nhiều, như nói "rề rà" hơn, sáng tạo các từ châm biếm mỉa mai hay mô tả thâm ý nhiều hơn như kiểu "hơi bị" chẳng hạn... Trong giáo dục của ta cũng như một số nước khác đang có điều không chuẩn: dạy quốc ngữ chung nhưng ở vùng nào thì giáo viên nói tiếng vùng đó, kết quả là cứ truyền đời những âm và giọng địa phương, dù cũng có cải thiện chút đỉnh. Trong hiện thực VN hiện giờ, điều này là không có lợi: nếu giả sử đưa bài thì từ Nam ra Bắc để chấm thì chắc bị gạch chính tả khá nhiều... Người ta mất bao xương máu và dựng cả hệ tư tưởng để thống nhất địa chính vùng miền và khai thác lợi lộc từ bất cứ đâu, nhưng cái ảnh hưởng đến đủ thứ của con người do khác giọng nói thì không chịu thống nhất, "kệ chúng bay" chăng? đây không phải vấn đề dân tộc mà! Mà khi tư tưởng địa phương và vùng miền còn mạnh như thế thì sao đoàn kết toàn dân để có sức mạnh kinh tế hay khoa học được? |
| Có 2 thành viên gửi lời cảm ơn minminixi cho bài viết trên: | ||
htienkenzo (11-06-2012), ninh (11-06-2012) | ||
|
#19
|
||||
|
||||
|
Bác Bộ trưởng lại "lâng nên quan điểm" rồi!
Nhà em ủng hộ sự đa dạng của các phương ngữ - ít nhất mỗi địa phương cũng có được một "đặc sản". Và vì thế, đôi khi em tự trách mình là giờ đây không nhớ hết từ ngữ quê mình (từ lớp 6, em bắt đầu tự cải tạo mình về lời nói, đến giờ này người khác không thể đoán ra quê nhà em ở đâu). Ngại nhất là khi về thăm quê... Đôi khi gọi "thịt heo", nhưng chửi thì phải "đồ con lợn" mới "đã cái miệng" Hà Nội bây giờ nói không như xưa nữa bác ơi, vì có "mưa dào và dông dải dác", "neo nên nề nà nật niền"!
__________________
|
| Có 2 thành viên gửi lời cảm ơn ninh cho bài viết trên: | ||
htienkenzo (11-06-2012), minminixi (11-06-2012) | ||
|
#20
|
|||
|
|||
|
Trích:
E hèm nhưng nghe giọng nói của các iem thành phố Vinh, Hà Tĩnh, Đồng Hới, Thành cổ Quảng Trị và cố đô Huế dễ thương và dễ bị "sa ngã" lắm các bác ạ. Còn giọng nói của người Hà Nội gốc có lẽ là chuẩn hiểu theo ý chung. Riêng tôi thấy vì Hà Nội là chốn tụ hội bốn phương nên tôi lấy giọng Đông Anh, Từ Liêm làm gốc "đồ thị" để tham chiếu thì lại rất "níu no" ạ. Thay đổi nội dung bởi: Nhật Minh, 11-06-2012 thời gian gửi bài 14:02 |
![]() |
| Bookmarks |
|
|