SUY NGẪM

[nqbinhdi]

NISH532006 viết

Gửi các bác vài mẩu chuyện suy ngẫm :
5 BÀI HỌC XƯƠNG MÁU

Bài học 1
Ông chồng đi tắm sau khi vợ vừa mới tắm xong, đúng lúc chuông cửa reo. Vợ vội quấn khăn tắm vào và chạy xuống mở cửa. Cửa mở thì ra là ông hàng xóm Bob. Chị vợ chưa kịp nói gì thì Bob bảo: tôi sẽ cho chị 800 đô nếu chị buông cái khăn tắm kia ra . Suy nghĩ 1 chút rồi chị vợ buông khăn tắm, đứng trần truồng trước mặt Bob. Sau vài giây ngắm nghía, Bob đưa 800 đô cho chị vợ rồi đi. Chị vợ quấn lại khăn tắm vào người rồi đi lên nhà.
- Vào đến phòng tắm, chồng hỏi: Ai đấy em?
- Vợ: ông Bob hàng xóm.
- Chồng: Tốt. thế hắn có nói gì đến số tiền 800 đô hắn nợ anh không?

Bài học xương máu: Nếu anh trao đổi thông tin tín dụng với cổ đông của mình kịp thời thì anh đã có thể ngăn được sự “phơi bày”.
Bài học 2
Một tu-sĩ nam ngỏ ý mời tu-sĩ nữ đi chung xe. Người nữ chui vào xe, ngồi bắt chéo chân để lộ 1 bên bắp chân. Người nam suýt nữa thì gây tai nạn. Sau khi điều chỉnh lại tay lái, người nam thò tay mò mẫm lên đùi người nữ. Nữ kêu: “Xin ngài, hãy nhớ điều răn 129″. Nam liền bỏ tay ra. Nhưng sau khi vào số, nam lại tiếp tục sờ soạng chân nữ. Một lần nữa nữ kêu: “Xin ngài, hãy nhớ điều răn 129″. Nam thẹn quá: “xin lỗi nữ, tôi trần tục quá”. Tới nơi, nữ thở dài và bỏ đi.

Vừa tới nhà tu, nam vội chạy vào thư viện tra cứu ngay cái điều răn 129 ấy, thấy đề: "Hãy tiến lên, tìm kiếm, xa hơn nữa, con sẽ tìm thấy hào quang."

Bài học xương máu: Nếu anh không nắm rõ thông tin trong công việc của mình anh sẽ bỏ lỡ 1 cơ hội lớn.
Bài học 3
Một nhân viên bán hàng, 1 thư ký hành chính và 1 Sếp quản lý cùng đi ăn trưa với nhau, họ bắt được 1 cây đèn dầu cổ. Họ xoa tay vào đèn và thần đèn hiện lên. Thần đèn bảo: “ta cho các con mỗi đứa 1 điều ước”. Tôi trước! tôi trước! – thư ký hành chính nhanh nhảu nói: tôi muốn được ở Bahamas lái canô và quên hết sự đời. Puff. Cô thư ký biến mất. Tôi! Tôi! anh nhân viên bán hàng nói: tôi muốn ở Hawaii nằm dài trên bãi biển có nhân viên massage riêng, nguồn cung cấp Pina Coladas vô tận và với người tình trăm năm. Puff.. anh nhân viên bán hàng biến mất. Ok tới lượt anh. Thần đèn nói với ông quản lý. Ông quản lý nói: tôi muốn 2 đứa đấy có mặt ở Văn phòng làm việc ngay sau bữa trưa.

Bài học xương máu: luôn luôn để Xếp phát biểu trước.

Bài học 4
Một con đại bàng đang đậu trên cây nghỉ ngơi, chẳng làm gì cả. 1 con thỏ con nhìn thấy thế hỏi: Tôi có thể ngồi không và chẳng làm gì như anh được không? Ðại bàng trả lời: được chứ, sao không. Thế là con thỏ ngồi xuống nghỉ ngơi. Bỗng dưng 1 con cáo xuất hiện, vồ lấy ăn thịt con thỏ.
Bài học xương máu: để được ngồi không, chẳng làm gì anh phải ngồi ở trên cao, cao lắm


Bài học 5
Con chim nhỏ bay về phương Nam tránh rét. Trời lạnh quá con chim bị đông cứng lại và rơi xuống cánh đồng lớn. Trong lúc nó nằm đấy 1 con bò đi qua ỉa vào người nó. Con chim nằm giữa đống phân bò nhận ra rằng người nó đang ấm dần. Ðống phân ấy đã ủ ấm cho nó. Nó nằm đấy thấy ấm áp và hạnh phúc, nó bắt đầu cất tiếng hót yêu đời. 1 con mèo đi ngang nghe tiếng chim hót liền tới thám thính. Lần theo âm thanh con mèo phát hiện ra con chim nằm dưới đống phân, nó liền bới con chim ra ăn thịt.

Bài học xương máu:
1. Không phải thằng nào ỉa vào mình cũng là kẻ thù của mình
2. Không phải thằng nào kéo mình ra khỏi đống cứt cũng là bạn mình
3. Khi đang ngập ngụa trong đống phân thì tốt nhất là ngậm cái mồm lại.

Bài học 6:

Một hôm cáo nhìn thấy thỏ con đang cặm cụi ngồi viết, lâu lâu lại ngậm quản bút ngó lơ, miệng cười khoái chí. Hỏi: Thỏ con, mày đang làm gì đấy? Đáp rằng: Đang viết luận án tiến sĩ!. Cáo hỏi: Luận án gì vậy? Thỏ bảo: Thỏ ăn thịt cáo.

Nghe đến đấy, cáo gầm lên giận dữ:
-Làm ếch gì có chuyện như vậy. Có nhẽ đâu thế!

Thỏ bèn rủ cáo đi đến gặp thày hướng dẫn. Trên đường, cả hai gặp chó sói. Sói hỏi: Chúng mày đi đâu đấy? Đáp: Đi gặp thày hướng dẫn luận án tiến sĩ của thỏ. Sói ngạc nhiên: Ố, thế luận án về cái đề tài gì vậy? Thỏ thản nhiên, tưng tửng đáp: Thỏ ăn thịt cáo. Sói bĩu môi, dè bỉu: Có nhẽ đâu thế. Nói rồi bèn nhập cuộc cùng đi.

Cả ba đi mãi, rồi tới một cái hang sâu hoắm, bốc đầy khí lạnh. Cửa hang chất đống đầy các xương sói và xương cáo. Tiếng gầm âm vang từ trong hang vọng ra không ngớt. Chả ai bảo ai, cáo và sói cùng rùng hết cả mình. Hóa ra là hang sư tử.

Bài học rút ra: Không phải là luận án viết về cái gì mà thày hướng dẫn là ai.


Bài học 7:

Một hôm cáo nhìn thấy thỏ già đang cặm cụi giương mục kỉnh trước máy tính đọc, lâu lâu lại thấy nhăn nhăn nhó nhó, bôi bôi xóa xóa gõ gõ cái gì đó. Hỏi: Này thỏ giề, ông đang làm gì đấy? Đáp rằng: Đang sửa chữa luận án tiến sĩ!. Cáo hỏi: Luận án gì vậy? Thỏ bảo: Thỏ ăn thịt cáo.

Nghe đến đấy, cáo gầm lên giận dữ:
-Làm ếch gì có chuyện như vậy. Có nhẽ đâu thế!

Thỏ bèn rủ cáo đi theo cho biết. Trên đường, cả hai gặp chó sói. Sói hỏi: Chúng mày đi đâu đấy? Đáp: Đi gặp trao đổi về cái luận án tiến sĩ mà thỏ đang sửa chữa. Sói ngạc nhiên: Ố, thế luận án về cái đề tài gì vậy? Thỏ thản nhiên, tưng tửng đáp: Thỏ ăn thịt cáo. Sói bĩu môi, dè bỉu: Có nhẽ đâu thế. Nói rồi bèn nhập cuộc cùng đi.

Cả ba đi mãi, rồi tới một cái hang sâu hoắm, bốc đầy khí lạnh. Cửa hang chất đống đầy các xương sói và xương cáo. Hóa ra là hang sư tử. Chả ai bảo ai, cáo và sói cùng rùng hết cả mình. Vừa mới bước chân vào, cả ba nghe thấy gầm từ trong hang vọng ra:

- Thế nào thày thỏ, thày đã sửa chữa xong luận án cho tôi chưa? Mau mau để tôi còn bảo bọn báo với gấu đem đóng quyển nộp cho kịp bảo vệ với chứ. Sắp tới đợt bầu chúa sơn lâm rồi, thằng Hổ gừ (đích thị là gã Old Tiger của 4R này nhẻ, đọc ra là Ôn yêu tí và ghe - là lão nqbinhdi thêm đoạn này vào cho nó có tính liên hệ thực tế thôi nhá, không có trong chiện ợ) đã có cái thạc sĩ rồi đấy. Tôi mà không có cái tiến sĩ thì làm sao mà thuyết phục được quần chúng!

Bài học rút ra: Không phải là luận án viết về cái gì mà nghiên cứu sinh là ai.

[LyMisaD88]

thanhnam76 viết

Hôm nay uống 15 vại bia, 200 gram, về xem cái "Tiến tùng, túng tiền" của ku Công Lý mới đạo diễn, thấy có câu chê dân ở Nga về bực quá đi mất. Trong phim có câu "Thằng cha này chắc chết ở Nga khi chợ Vòm bị vỡ, dạt về VN. Nghe đâu là nhạc sỹ bên Nga bán thịt bò ở chợ Vòm" bực mình quá! Người của công chúng mà phát ngôn vậy thì còn ai ở VN yêu quý nước Nga nữa, còn em sinh viên nào muốn sang Nga học nữa. Không liên quan gì với Công Lý cũng phải lên nuocnga.net phản ứng chút. Chỉ thương Thảo Vân...!

Bài viết của bác thanhnam76 rất hay và âu đó cũng là nỗi niềm yêu nhớ của rất nhiều người đã từng sống, học tập, lao động ở đất nước Liên Xô. Theo em thì bác cũng đừng nên bực mình với ba cái chuyện vặt làm gì, bởi trong diễn đàn này cũng có một số ít người đã từng ăn học ở đó nhưng họ lại có những bài viết, ý kiến công kích trái ngược với tiêu chí của diễn đàn, gặp người như vậy thì em bỏ qua, coi như không nghe, không thấy.
Mặt khác, các diễn viên hài thì họ có thể nói đủ thứ trên trời dưới đất, hàng năm đến kì Táo quân lên trời họ cũng thông qua những chuyện hài hước để ám chỉ cơ quan nọ, bộ ngành kia đó thôi. Vậy nên theo em ta cứ vui thôi bác ạ. Em thì: "Dù ai nói ngã nói nghiêng. Lòng ta vẫn vững...".

[thanhnam76]

Hì hì, diễn đàn là nơi chúng ta trải lòng, nói chuyện tâm tình, tranh luận những khi có chuyện vui – buồn mà, chuyện xã hội đôi khi rất mệt mỏi chưa tính đến việc mưu sinh kinh doanh có nhiều bon chen, em có để ý gì đâu cho mệt. Em thương yêu Thảo Vân vì chưa có vợ… thấy Thảo Vân dễ thương, duyên dáng quá các bác ạ. Hi`…
Nhân đây xin chép lại một bài thơ của nhà thơ C.H.T trong tập “Những bông tuyết mùa hè” mà em thích với từng câu thơ sâu lắng trải rộng theo cung bậc cảm xúc, tâm tư. Em ko dám bình thơ xin post lên để các bác cùng cảm nhận và suy ngẫm.

Những đôi lứa như tan biến vào nhau
Trong nụ hôn nghẹt thở niềm mê đắm
Quên cả ngoài kia rừng bạch dương đang ngời ngời tỏa nắng
Từng tờ vàng lạng lẽ tiễn mùa thu

Tuổi xuân ơi, Người đã bỏ rỏi ta
Ở đâu đó trên nẻo đường xa lắc
Những năm tháng tẻ buồn không hương sắc
Tuổi hai mươi ẩm mốc một góc rừng

Tuổi hai mươi đã bị thắng yên cương
Vó ngực hoang phải cúi đầu thuần phục
Những quy tắc lỗi thời thành dây neo chuẩn mực
Bao ước mơ ủ rũ cánh buồm

Lướt qua ta những gương mặt thiên thần
Trong mắt họ ta chẳng hề tồn tại
Rồi mai sau chính những gương mặt ấy
Bị lãng quên trong bao mắt người qua

Rồi một ngày họ trở lại chốn xưa
Qua công viên, lưng còng, tay chống gậy
Má nhăn nheo và bước chân run rẩy
Tìm tuổi xuân trên ghế đá năm nào…

Có thể ngoài kia ngàn gió vẫn xôn xao
Rừng bạch dương vẫn ngời ngời tỏa nắng
Trên ghế đá đã ngả màu sẫm bóng
Lại những thiên thần mới chụm đầu.

Bài thơ có tựa đề Chiều nay trong công viên

[Мужик]

Старость начинается, когда человек перестаёт стремиться стать кем-то другим и сосредотачивается на усилии подольше оставаться самим собой.

Tuổi già bắt đầu khi con người ngừng cố gắng để trở thành người khác và tập trung nỗ lực để là chính mình được lâu hơn.

[hungmgmi]

Tản mạn chuyện ôm

Sáng nay đọc mạng, thì thấy các bạn trẻ của phong trào...Ôm miễn phí "FREE HUGS" mấy ngày này xuất hiện bên Bờ Hồ, cổ suý cho một phong trào xuất xứ đâu đó bên Tây. Thật ra phong trào này ở ta cũng đã xuất hiện lâu lâu rồi, một dạo báo chí có đưa. Ôm nhau, là để thể hiện tình thân mến thân với bất cứ ai.

“Chúng mình tới đây với mong muốn cho đi những cái ôm thân thiết, sẻ chia của tình yêu thương. Đây không chỉ là một hoạt động thường xuyên của nhóm, đó cũng là món quà nhỏ chúng mình muốn dành tặng sinh nhật 1000 tuổi của thủ đô và tặng tất cả mọi người” - Tuấn Anh, thành viên trong nhóm vui vẻ nói.

Ôm nhau, như một món quà nhân thủ đô 1000 tuổi, cũng là một hình thức ăn theo. Tôi cũng chẳng bảo nó là hay, hay là dở, cái này tuỳ mọi người cảm nhận.
Trong bài báo do một nhà tâm lý học viết gửi cho mục Kỹ năng sống của một tờ báo trẻ con mà tôi đọc được gần đây, có nói về cái ôm. Bố mẹ ôm con, con thích được bố mẹ ôm ấp và muốn ôm bố mẹ, ông bà, anh chị em ruột thịt...Ôm, là để thấy rằng mình đang được yêu thương, được tiếp thêm sức mạnh và là một kỹ năng bày tỏ tình cảm đến những người thân thiết của mình. Đọc báo mạng gần đây, thấy bên Trung Quốc có bà giám đốc bắt các nhân viên vào đầu giờ sáng tiến đến để mình ôm, và quy định trong ngày có thời điểm các nhân viên phải ôm lẫn nhau để thể hiện tình đoàn kết, tình thân trong môi trường làm việc. Có người phản đối, có người ủng hộ, cũng lại là lẽ thường tình.

Lại nhớ đến một bộ phim gần đây mới xem. Phim The Blind side, tựa tiếng Việt DVD là Mặt trái của xã hội. Sandra Bullock đã giành tượng Vàng Oscar đầu năm nhờ vai diễn bà mẹ Leigh trong phim này. Thú thực là xem đến cuối phim, vẫn không hiểu sao Sandra lại vượt qua được Meryl Streep để được nhận Oscar,vì cô quá... diễn. Câu chuyện trong phim là một câu chuyện có thật ngoài đời, khiến ta không thể nào tin nổi. Một gia đình da trắng giàu có đã tình nguyện nhận nuôi một chú bé da đen nghèo khổ, giúp chú phát triển tài năng để sau này thành một ngôi sao của làng bóng đá Mỹ. Người mẹ nuôi Leigh đã coi Mike Big (Mike Bự) như con đẻ của mình, quan tâm và rất tôn trọng cậu, thậm chí bà luôn gọi cậu là Michael chứ không phải là Mike vì cậu muốn vậy. Đoạn cuối phim, khi chia tay nhau tiễn con nhập học, mẹ Leigh bước vào xe, sập cửa. Mike đứng với bố nuôi và 2 em, tần ngần rồi bước đến xe, gõ nhẹ cửa kính. Bà mẹ quay cửa kính, hỏi xem con cần gì. Mike chỉ nói một câu đơn giản, nhưng vô cùng xúc động:"Con cần một cái ôm thật sự!". Và hai mẹ con, con da đen cao lớn kềnh càng, mẹ da trắng bé nhỏ đã vòng tay qua vai nhau, ôm nhau thắm thiết trong khung cảnh vườn cây rực nắng. Một cái ôm thật sự thật cần thiết đến nhường nào. Một chi tiết khá đắt ở cuối phim.
Các bác có thể xem phim này trực tuyến tại đây, cảnh hai mẹ con ôm nhau thật sự ở phút thứ 121:
http://hanoi.megafun.vn/channel/1681/2010/02/61408/
Một câu chuyện xúc động, để chúng ta luôn tin vào cuộc sống này. Xin giới thiệu với các bác.

[BelayaZima]

hungmgmi viết

[B]
Lại nhớ đến một bộ phim gần đây mới xem. Phim The Blind side, tựa tiếng Việt DVD là Mặt trái của xã hội. Sandra Bullock đã giành tượng Vàng Oscar đầu năm nhờ vai diễn bà mẹ Leigh trong phim này. Thú thực là xem đến cuối phim, vẫn không hiểu sao Sandra lại vượt qua được Meryl Streep để được nhận Oscar,vì cô quá... diễn. Câu chuyện trong phim là một câu chuyện có thật ngoài đời, khiến ta không thể nào tin nổi. Một gia đình da trắng giàu có đã tình nguyện nhận nuôi một chú bé da đen nghèo khổ, giúp chú phát triển tài năng để sau này thành một ngôi sao của làng bóng đá Mỹ. Người mẹ nuôi Leigh đã coi Mike Big (Mike Bự) như con đẻ của mình, quan tâm và rất tôn trọng cậu, thậm chí bà luôn gọi cậu là Michael chứ không phải là Mike vì cậu muốn vậy. Đoạn cuối phim, khi chia tay nhau tiễn con nhập học, mẹ Leigh bước vào xe, sập cửa. Mike đứng với bố nuôi và 2 em, tần ngần rồi bước đến xe, gõ nhẹ cửa kính. Bà mẹ quay cửa kính, hỏi xem con cần gì. Mike chỉ nói một câu đơn giản, nhưng vô cùng xúc động:"Con cần một cái ôm thật sự!". Và hai mẹ con, con da đen cao lớn kềnh càng, mẹ da trắng bé nhỏ đã vòng tay qua vai nhau, ôm nhau thắm thiết trong khung cảnh vườn cây rực nắng. Một cái ôm thật sự thật cần thiết đến nhường nào. Một chi tiết khá đắt ở cuối phim.
Các bác có thể xem phim này trực tuyến tại đây, cảnh hai mẹ con ôm nhau thật sự ở phút thứ 121:
http://hanoi.megafun.vn/channel/1681/2010/02/61408/
Một câu chuyện xúc động, để chúng ta luôn tin vào cuộc sống này. Xin giới thiệu với các bác.

Trời ơi, đúng là "buồn ngủ gặp chiếu manh", cảm ơn bác hungmgmi thật lớn vì đoạn phân tích này. Chậc chậc, sao mà những suy nghĩ này lại trùng lặp đến vậy. BZ đã xem phim này không dưới 5 lần đâu ạ, cũng trên Megafun luôn.

P/s: đáng ra Hollywood nên để Meryl Streep nhận giải mới phải. Trong phim "Julie&Julia", Meryl diễn rất tuyệt. Tuy nhiên BZ cũng thấy Sandra Bullock nhận giải trong "The Blind Side" cũng khá xứng đáng. Hồi Oscar trước đó trong phim The Reader, thấy Kate Winlet chiến thắng cực kì thuyết phục nhưng BZ vẫn tiếc vì khi đó xem phim Doubt thấy Meryl diễn không thể tuyệt hơn. Lan man quá, xin lỗi các bác, chỉ vì BZ yêu quý Meryl quá.

[Мужик]

HÀ NỘI CÓ MƯA KHÔNG?
(tản mạn 100 từ)

Cả tuần gọi cho em không được, nóng ruột quá! Miền Trung lũ dữ, nhà em có làm sao không?
Sáng nay lại gọi sớm, em nhấc máy. Tiếng “a lô” xen lẫn tiếng nước lõm bõm theo bước chân chạy vội. Mừng quá, chưa kịp nói câu nào đã thấy em hỏi gấp: “Ngoài Hà Nội có mưa không anh? Mấy hôm chạy lũ em chẳng kịp nghe đài”. “Anh thì lo em bị lũ cuốn trôi, còn em lại hỏi mưa ngoài này làm gì? ”. Em cười: “Sợ trời mưa làm hỏng cuộc diễu hành ngày mốt!”.

[sad angel]

Đêm qua, SA nhận điện thoại của em trai, nhóc nói về bộ phim "The Secret - Law of Attraction" và khẳng định với SA rằng: "Đây là một bộ phim ai cũng nên xem. Để rồi, kể từ giây phút đó, cuộc sống thực sự nằm trong tay ta, do chính ta định đoạt".

Khổ nỗi em vốn mù tịt công nghệ thông tin, chẳng biết cách nào down nguyên bản bộ phim (khoảng 700MB) nên đành hẹn khi nào về nhà sẽ xem trọn vẹn. Tạm thời em chỉ xem được đoạn phim 20' đầu tiên và hoàn toàn bằng tiếng Anh (@_@) nhưng mà quả thật là hấp dẫn.

http://www.youtube.com/watch?v=_b1GKGWJbE8&translated=1

quyển sách The Secret - Law of Attraction. Một quyển sách thú vị rất đáng đọc được viết bởi Rhonda Byrne - một nhà kịch bản và đạo diễn truyền hình người Úc. Quyển sách đã nhanh chóng trở thành Best-Selling với hơn 16 triệu bản in bằng 40 ngôn ngữ trên toàn thế giới và đặc biệt với sự ra đời của DVD The Secret Film đã làm cho quyển sách càng nổi tiếng hơn, hiện đã có hơn 2 triệu DVD được bán ra. Năm 2007 Rhonda Byrne được tạp chí Times đưa vào danh sách 100 người làm thay đổi thế giới.


Tóm tắt bộ phim The Secret

The Secret Film


Bí mật này đã tồn tại suốt lịch sử của nhân loại. Nó đã được phát hện, bị mất và phục hồi, bị săn đuổi, bị đánh cắp và mua với số tiền lớn.

Những phần của bí mật này được tìm thấy trong truyền thống lâu đời, văn học, tôn giáo và triết học trong suốt hàng thế kỉ.

Những người phát hiện ra nó đã trở thành vĩ nhân ở thời điềm họ sống:
Plato, Leonardo, Galileo, Napoleon, Hugo, Beethoven, Lincoln, Edison, Einstein và Carnegie là một số ít trong số đó.

Lần đầu tiên trong lịch sử những bí mật này được trình bày thông qua bộ phim The Secret và quyển sách cùng tên của Rhonda Byrne trong đó có sự tham gia của những người đứng đầu trên các lĩnh vực kinh doanh, kinh tế, y học, tâm lý học, lịch sử, thần học, khoa học. Có thể kể tên ở đây như : John Assaraf, Michael Beckwith, Lee Brower, Jack Canfield, John F.Demartini, Bob Doyle, Hale Dwoskin, Bob Proctor ...

Và The Secret đã cho thấy làm thế nào để áp dụng kiến thức này một các hiệu quả trên mọi lĩnh vực đời sống từ sức khỏe đến sự giàu có hay thành công trong quan hệ.

The Secret là tất cả mọi thứ bạn mơ ước ... và bây giờ nó nằm trong tay bạn

.

Ở đây có đưa ra link down của bộ phim này:

http://www.svsupham.com/showthread.php?t=15264

[Nina]

Hôm nay tình cờ một người bạn gửi cho em cái link này viết về tranh luận, cá nhân em thấy bổ ích nên muốn chia sẻ với mọi người.

http://chungta.com/Desktop.aspx/Chun..._o_nguoi_Viet/

trang này lại sưu tầm từ nơi khác nữa. Tuy nhiên vì sợ website kia bị sập, và vì bài viết cũng đáng để suy ngẫm không kém gì đa số các bài viết/sưu tầm trogn chủ đề này, nên em xin copy lại đây. Dù sao thì nếu NNN tránh được một vài dạng méo mó trong tranh luận như bài viết đã mổ xẻ thì cũng tốt.

Thói ngụy biện ở người Việt
BTĐ
Sưu tầm

Tranh luận trên các diễn đàn công cộng là một hình thức trao đổi ý kiến không thể thiếu được trong một xã hội văn minh. Ở nhiều nước, lưu lượng của những tranh luận cởi mở và nghiêm túc được xem là một dấu hiệu của một xã hội lành mạnh

Ở các nước phương Tây, hầu như ngày nào báo chí cũng có những bài của những cây bỉnh bút tranh luận về một vấn đề nóng nào đó. Trên tivi cũng có những cuộc tranh luận trực tiếp giữa hai hay nhiều người về những chủ đề từ “đại sự” đến những vấn đề tưởng như nhỏ nhất. Trong các hội nghị khoa học, trước một vấn đề còn trong vòng nghi vấn, người ta cũng có những chuyên gia tranh luận dưới dạng những bài giảng khoa học.

Nhưng thế nào là tranh luận nghiêm túc? Nói một cách ngắn gọn, cũng như trong một cuộc đấu võ, một tranh luận nghiêm túc là một cuộc tranh luận có qui tắc, mà trong đó người tham gia không được, hay cần phải tránh, phạm luật chơi. Những qui tắc chung và căn bản là người tham gia chỉ phát biểu bằng cách vận dụng những lí lẽ logic, với thái độ thành thật và cởi mở, chứ không phát biểu theo cảm tính, lười biếng, hay biểu hiện một sự thiển cận, đầu óc hẹp hòi.

Để đạt những yêu cầu này, người tranh luận nghiêm túc trước khi phát biểu hay đề xuất ý kiến, đưa ra lời bình phẩm của mình, cần phải xem xét tất cả các trường hợp khả dĩ, phải cân nhắc những quan điểm và những cách giải thích khác nhau, phải đánh giá ảnh hưởng của sự chủ quan và cảm tính, phải tập trung vào việc tìm sự thật hơn là muốn mình đúng, phải sẵn sàng chấp nhận những quan điểm không được nhiều người ưa chuộng, và phải ý thức được định kiến và chủ quan của chính mình. Khi tranh luận phải nhất quán là chỉ xoay quanh chủ đề bàn luận, luận điểm bàn luận chứ không đi lạc đề. Không công kích vào cá nhân và nhân thân của người tham gia tranh luận.

Đó là những đòi hỏi khó khăn cho một cuộc tranh luận nghiêm túc có ý nghĩa, và không phải ai cũng có khả năng đạt được những yêu cầu này, nhất là đối với người Việt vốn chưa quan với văn hóa tranh luận. Do đó, không mấy ai ngạc nhiên khi thấy có quá nhiều trường hợp chất lượng của những cuộc tranh luận giữa người Việt rất thấp. Chỉ cần xem qua những cái-gọi-là “tranh luận” trên các diễn đàn báo chí (và nhất là các “chat room” hay blog), người ta có thể thấy đó không phải là tranh luận, mà là những cuộc đụng độ giũa các cá nhân tham gia tranh luận, những cuộc chửi bới, chẳng có lí luận của người tranh luận. Ngoài ra, đối với một số người tham gia bình luận về một câu chuyện nào đó là một cuộc dàn xếp, một sự đóng kịch, nhằm tung hỏa mù hoặc lên lớp, hoặc a dua theo đám đông. Đó là những kịch bản ngớ ngẩn đến tội nghiệp. Ngớ ngẩn là vì người xuất hiện chẳng nói được gì cho đầy đủ, mà cũng chẳng phân tích một vấn đề gì cho đến nơi đến chốn.

Thật vậy, rất nhiều trường hợp, những cuộc tranh luận giữa người Việt chỉ là những cuộc chửi lộn, mà trong đó người ta tha hồ vung vít, ném liệng vốn liếng chữ nghĩa qua lại một cách hỗn độn, mà chẳng cần để ý đến logic hay các nguyên tắc của tranh luận là gì. Hơn nữa, rất dễ dàng nhận thấy rằng trong các cuộc tranh luận đó người ta nhắm vào mục tiêu là nhân thân, cá nhân của người tranh luận chứ không nhắm vào quan điểm và lí lẽ của người đó. Thay vì tranh luận thẳng vào vấn đề, người ta tìm cách gắn cho đối phương một nhãn hiệu, và từ đó làm lu mờ đi quan điểm của họ. Trong hầu như những tranh luận, nhiều người cố tìm hay tạo cho mình một vị trí đạo cao đức trọng cả bằng cách gắn cho đối phương những danh từ và tính từ mang tính miệt thị, một thủ đoạn có khả năng làm cho một cuộc tranh luận trở nên một cuộc ẩu đã ngôn từ đinh tai nhức óc thay vì là một trao đổi khoa học.

Thực ra, đó là một hình thức ngụy biện, một lỗi lầm cơ bản nhưng nghiêm trọng trong tranh luận. Nói một cách đơn giản, ngụy biện là những nhầm lẫn trong lí luận và suy luận. Ngụy biện khác với logic. Logic, nói một cách ngắn gọn trong trường hợp này, là những qui ước quản lí tính nhất quán trong việc sử dụng ngôn ngữ. Giới triết học Tây phương đã bỏ khá nhiều công sức để phân biệt thế nào là logic và thế nào là ngụy biện. Aristotle có lẽ là một nhà logic học đầu tiên có công phát triển các qui tắc và hệ thống suy luận. Trong quá trình làm việc, ông phát hiện ra nhiều lỗi lầm mà sau này người ta quen gọi là những “ngụy biện.” Mặc dù Aristotle là một nhà nhà logic học đầu tiên có công liệt kê và phân loại những loại ngụy biện, thầy của ông (Plato) mới xứng đáng được vinh danh như là một nhà triết học đầu tiên đã có công sưu tầm những ví dụ về ngụy biện. Kể từ khi Plato và Aristotle, đã có khá nhiều nhà triết học và logic học như John Locke, John Stuart Mill, Jeremy Bentham, và Arthur Schopenhauer cũng có nhiều cống hiến quan trọng trong việc nghiên cứu về ngụy biện.

Điều đáng chú ý là những lỗi lầm về ngụy biện ở người Việt lại hay thấy trong giới có học. Chỉ cần điểm qua báo chí, websites, blog, v.v... chúng ta dễ dàng thấy rất nhiều cái-gọi-là "tranh luận" thật ra chỉ là ngụy biện. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa biết đó là những ngụy biện, mà thậm chí còn hết lời khen ngợi kẻ ngụy biện là ... uyên bác! Điều này cho thấy trong những người Việt học cũng có người rất lười biếng suy nghĩ và chẳng phân biệt được thật và giả, không có khả năng nhận dạng được ngụy biện. Phải ghi nhận một điều là internet đã rất tuyệt vời, vì qua những "tranh luận" và chửi bới của những kẻ tham gia trên internet, chúng ta biết được bộ mặt xấu xí đằng sau những người mang nhãn mác "trí thức" hay "có học". Những kẻ này tương đối nguy hiểm, vì với cái nhãn mác "có học" đó, họ có cơ hội làm lũng đoạn xã hội và trở thành những con vi khuẩn làm nhiễm trùng nền học thuật nước nhà. Do đó, cần phải giúp họ nhận ra đâu là ngụy biện và đâu là logic.

Thực ra, nhận dạng ngụy biện không phải là một việc làm khó khăn. Nói chung chỉ với một lương năng bình dân, người ta có thể phân biệt một phát biểu mang tính ngụy biện với một phát biểu logic. Tuy nhiên, cũng có nhiều dạng thức ngụy biện mà vẻ bề ngoài hay mới nghe qua thì rất logic, nhưng thực chất là phi logic. Những loại ngụy biện núp dưới hình thức “khoa học” này không dễ nhận dạng nếu người đối thoại thiếu kiến thức về logic học hay thờ ơ với lý lẽ. Do đó, một điều quan trọng trong tranh luận là cần phải phát hiện và nhận dạng những hình thức ngụy biện, và quan trọng hơn, cần phải hiểu tại sao chúng sai. Có thể phân loại ngụy biện thành nhiều nhóm khác nhau liên quan đến việc đánh lạc vấn đề, lợi dụng cảm tính, thay đổi chủ đề, nhầm lẫn trong thuật qui nạp, lý luận nhập nhằng, phi logic, và sai phạm trù. Trong khuôn khổ giới hạn, người viết bài này không có tham vọng trình bày tất cả những loại ngụy biện một cách chi tiết (vì việc này đã được hệ thống hóa trong nhiều sách về logic học), mà chỉ muốn liệt kê ra những loại ngụy biện thường hay gặp trong báo chí và truyền thông, hầu giúp bạn đọc có thể phân biệt giữa chân và giả.

Liệt kê sau đây là một loạt những ngụy biện phổ biến hay thấy ở người Việt. Những ngụy biện này có thể phân thành 7 nhóm như sau:

• Đánh tráo chủ đề
• Lợi dụng cảm tính và đám đông
• Làm lạc hướng vấn đề
• Qui nạp sai
• Nhập nhằng đánh lận con đen
• Phi logic
• Các nhầm lẫn khác

Nhóm 1. Đánh tráo chủ đề

1. Công kích cá nhân (ad hominem). Đây là một loại ngụy biện phổ biến nhất, thấp kém nhất, nguy hiểm nhất, nhưng có “công hiệu” nhất, vì nó tấn công vào cá nhân của người tranh luận, và tìm cách trốn tránh luận điểm của cá nhân đó. Hình thức ngụy biện này thường xuất hiện dưới dạng: Ông A phát biểu về một vấn đề; ông B tấn công vào cá nhân ông A, và làm cho người ta nghi ngờ luận điểm của ông A. Tuy nhiên, có thể không có mối liên hệ nào giữa cá nhân và luận điểm của ông A.

Có hai hình thức thuộc loại ngụy biện này. Thứ nhất là dưới hình thức sỉ nhục, hay chửi rủa. Khi bất đồng ý kiến, người ngụy biện chỉ việc công kích vào cá nhân của người phát biểu. Chẳng hạn như “Ông nói là những người vô thần có đạo đức, vậy mà chính ông là người từng li dị với vợ con,” hay “Ông là người làm kinh tế, không biết gì về khoa học, mà nói chuyện khoa học”. Đây là một ngụy biện, bởi vì sự thật của phát biểu không tùy thuộc vào cá nhân của người phát biểu, mà là logic của lời phát biểu. Cũng nằm trong loại ngụy biện này là thói dùng một đặc điểm của một vật thể nào đó để ứng dụng cho một cá nhân hay một vật thể khác. Ví dụ: “Anh học của Tây có vài chữ mà đã quay lại chửi bới đồng nghiệp à? Anh là con công cháu cha, anh không hiểu gì về sự nghèo khổ của chúng tôi.”

2. Lợi dụng quyền lực (ad verecundiam). Đây là loại ngụy biện dùng những nhân vật nổi tiếng hay được nhiều người ái mộ để tìm sự ủng hộ cho luận điểm của mình. Chẳng hạn như “Isaac Newton là một thiên tài, và ông tin vào Thượng đế,” làm như ông Newton là người có thẩm quyền để chúng ta tin vào Thượng đế. Thẩm quyền không thuyết phục được ai; chỉ có sự thật, lí lẽ và logic mới quan trọng và có khả năng thuyết phục.

3. Lợi dụng nặc danh. Trong trường hợp này, người ngụy biện không nêu danh tính người có thẩm quyền, và vì không ai biết tên người có thẩm quyền nên không ai có thể kiểm chứng sự chính xác của lời phát biểu. Một loại ngụy biện khác có quan hệ với loại này là dùng lời đồn đại để làm cơ sở lập luận. Giới công an hay sử dụng ngụy biện này, ví dụ như “Một viên chức tình báo cho biết chính anh từng hoạt động cho địch.”

4. Lợi dụng tác phong. Loại ngụy biện này dùng tác phong hay cách làm việc hay một đặc tính nào đó của đối tượng để cố thuyết phục về tính hợp lí của phát biểu. Tiêu biểu cho loại ngụy biện này là những phát biểu như “Nixon thất cử vì ông ta thường hay ra mồ hôi trên trán,” hay “Tại sao anh không nghe theo lời khuyên của anh chàng ăn mặc bảnh bao đó?” Thực ra, “bảnh bao” và “mồ hôi trên trán” chẳng có dính dáng gì đến vấn đề đang bàn thảo.

5. Luận điệu cá trích. Loại ngụy biện này thường hay được ứng dụng khi một người nào đó đưa vào những phát biểu không dính dáng gì đến vấn đề đang tranh luận, nhằm mục đích đánh lạc hướng vấn đề. Ví dụ: “Anh có thể nói rằng tử hình là một hình thức không có hiệu quả trong việc chống lại tội phạm, nhưng còn nạn nhân của tội phạm thì sao? Gia đình của nạn nhân sẽ nghĩ gì khi họ thấy tên sát nhân người thân của họ bị giam giữ trong nhà tù bằng đồng tiền của chính họ. Họ có nên nuôi dưỡng những tên sát nhân như thế không?”

6. Luận điệu ngược ngạo. Bằng chứng luôn luôn là gánh nặng của người phát biểu. Do đó, tìm cách chuyển gánh nặng đó cho một người khác là một thủ đoạn của những người ngụy biện. Chẳng hạn như trong câu này “Anh nói rằng ăn nhiều mỡ không liên quan đến cholesterol, nhưng anh có thể chứng minh điều đó không?” Đáng lẽ người phát biểu phải chứng minh, nhưng công việc đó lại được chuyển cho người đối thoại!

Nhóm 2. Lợi dụng cảm tính và đám đông

7. Dựa vào bạo lực (ad baculum). Ngụy biện dựa vào bạo lực thực chất là một sự đe dọa, nhằm mục đích gây áp lực cho người đối thoại phải chấp nhận một kết luận nào đó. Loại ngụy biện này thưởng được giới chính khách dùng, và có thể tóm gọn bằng một câu “chân lí thuộc về kẻ mạnh”. Sự đe dọa không hẳn chỉ xuất phát từ người phát biểu, mà có thể từ một người khác. Ví dụ như “Những ai không tin vào chính sách của Nhà nước sẽ phải trả giá đắt”, hay “Được rồi, tôi đã biết số điện thoại của anh và biết anh đang ở đâu. À, tôi có nói cho anh biết là tôi mới mua một cây súng ngắn chưa nhỉ?”

8. Lợi dụng lòng thương hại (ad misericordiam). Đây là một loại ngụy biện dựa vào lòng trắc ẩn của người đối thoại để người đối thoại chấp nhận lí lẽ của mình. Ví dụ như “Anh ấy không có giết người bằng búa. Làm ơn đừng tuyên án anh ấy có tội, anh ấy đang trải qua một giai đoạn khủng hoảng tinh thần,” hay “Tôi hi vọng anh sẽ chấp nhận đề nghị này, chúng ta đã tiêu ra ba tháng nay để bàn rồi đấy.”

9. Lợi dụng hậu quả (ad consequentiam). Ngụy biện loại này thường được biểu hiện qua cách phát biểu “A hàm ý B, B là sự thật, do đó A là sự thật”. Ví dụ: “Nếu vũ trụ được một đấng chí tôn thượng đế tạo nên, chúng ta có thể thấy những hiện tượng được tổ chức một cách thứ tự. Và hiện tượng chung quanh chúng ta quả rất thứ tự, vậy đấng chí tôn thượng đế chính là người tạo nên vũ trụ,” hay “Anh phải tin vào Đảng Cộng hòa, chứ nếu không cuộc đời này sẽ chẳng có ý nghĩa” (hay là nói một cách ngược lại: cuộc sống này chẳng có ý nghĩa gì nếu không có Đảng cộng hòa!)

10. Lạm dụng chữ nghĩa. Đây là một loại ngụy biện dựa vào dùng những chữ mang cảm tính cao để gắn một giá trị đạo đức vào một đề nghị hay một câu phát biểu. Chẳng hạn như trong câu “Bất cứ một người có lương tri nào cũng phải đồng ý rằng về Việt Nam ăn Tết là làm lợi cho cộng sản,” chữ “lương tri” được cài vào nhằm cho người đối thoại phải nghiêng theo những người có lương tri.

11. Dựa vào quần chúng (ad numerum). Loại ngụy biện này tin rằng nếu có nhiều người ủng hộ một đề nghị nào đó, thì đề nghị đó phải đúng. Ví dụ như “Đại đa số người dân trong cộng đồng ủng hộ ông Minh, vậy phát biểu của ông Minh ắt phải đúng.”

Nhóm 3. Làm lạc hướng vấn đề

12. Lí lẽ chẻ đôi. Loại ngụy biện này thường phân định một vấn đề thành hai giá trị: trắng và đen, bạn và thù, có và không, v.v.. dù trong thực tế, có hơn hai lựa chọn. Chẳng hạn như “Hoặc là anh hợp tác với tôi hay là anh chống tôi, anh chọn hướng nào, yes hay là no?”

13. Lí lẽ ngờ nghệch (ad ignorantiam). Loại ngụy biện này, như tên gọi ám chỉ, xuất phát từ sự ngớ ngẩn. Một trong những cách nói thông thường nhất trong loại ngụy biện này mà giới ngụy biện hay dùng là nếu một điều gì đó chưa được chứng minh là sai (hay giả) thì điều đó là đúng (hay thật). Ví dụ: “Bởi vì các nhà khoa học chưa chứng minh dioxin có thể gây ra dị thai, do đó dioxin không thể gây ra dị thai,” hay kiểu lí luận của “nền kinh tế phát triển và xã hội ổn định mấy năm nay, không có lý do gì phải cần đến dân chủ”.

14. Lí luận lươn trạch. Loại ngụy biện này cho rằng nếu một sự kiện xảy ra, các sự kiện có hại khác sẽ xảy ra. Chẳng hạn như “Nếu chúng ta hợp pháp hóa cần sa, công chúng sẽ bắt đầu hút cần sa, và chúng ta cũng sẽ phải hợp pháp hóa á phiện. Rồi chúng ta sẽ là một quốc gia với những người ăn bám vào xã hội. Do đó, chúng ta không thể hợp pháp hóa á phiện”. Hay một đoạn ví dụ khác: “Tiếc thay một cuộc cải cách về kinh tế, bình bị, tài chánh, xã hội, nông nghiệp như vậy, đang trên đường thành công rực rỡ: bị tan vỡ, bị huỷ bỏ chỉ vì tham vọng đánh Đại việt của Vương An Thạch. Mà đau đớn biết bao, khi người phá vỡ chỉ là một thiếu phụ Việt ở tuổi ba mươi. Giá như Thạch không chủ trương Nam xâm, chỉ cần mười năm nữa, toàn bộ xã hội Trung quốc thay đổi; rồi với cái đà đó, thì Trung quốc sẽ là nước hùng mạnh vô song, e rằng cứ muôn đời mặt trời vẫn nở phương Đông chứ không ngả về Tây như hồi thế kỉ 18 cho đến nay bao giờ.”

15. Mệnh đề rời rạc. Đây là loại ngụy biện dùng hai (hay nhiều hơn hai) mệnh đề chẳng dính dáng gì với nhau để làm thành một phát biểu hay kết luận. Ví dụ: “Anh ủng hộ tự do dân chủ và quyền mang vũ khí hay không?” hay “Anh đã ngưng làm ăn trái phép chưa?” Câu hỏi sau thực ra hỏi hai vấn đề “Anh từng làm ăn trái phép?” và “Anh đã ngừng hoạt động hay chưa?”

16. Đơn giản hóa. Đây là một loại ngụy biện mà người phát biểu cố tình biến một quan niệm trừu tượng thành một điều cụ thể để bắt lấy thế thượng phong trong đối thoại (nhưng là ngụy biện). Ví dụ: “Tôi để ý thấy anh mô tả ông ta là một người quỉ quyệt. Vậy tôi hỏi anh cái “quỉ quyệt” đó nó nằm ở đâu trong bộ não? Anh không chỉ ra được cho tôi; do đó, tôi có thể nói cái quỉ quyệt không có thực.”

Nhóm 4. Qui nạp sai

17. Khái quát hóa vội vã. Loại ngụy biện này cũng khá phổ biến. Nó dùng một ví dụ hay trường hợp nhỏ và từ đó khái quát hóa cho một cộng đồng. Chẳng hạn như “Ông ấy là một tay đạo đức giả. Do đó, các bạn bè của ông ấy cũng giả dối.”

18. Khái quát hóa không đúng chỗ. Đây là loại ngụy biện mà người sử dụng chúng thường áp dụng một qui luật chung cho một tình huống hay một cá nhân. Chẳng hạn như “Người cộng sản là vô thần. Anh là người theo chủ nghĩa cộng sản, vậy anh chắc chắn là một người vô thần.”

19. Kéo dài tính tương đồng. Trong loại ngụy biện này, người dùng nó đề nghị một điều lệ chung chung, rồi áp dụng nó cho mọi trường hợp và cá nhân. Ví dụ: “Tôi tin rằng chống luật pháp bằng cách phạm luật pháp là một điều sai trái”, hay “Nhưng quan điểm đó ghê tởm lắm, vì nó ám chỉ rằng anh sẽ không ủng hộ tôi,” hay “Anh muốn nói rằng luật về mật mã cũng có tầm quan trọng tương đương với phong trào giải phóng sao? Sao anh dám nói thế?”

20. Lí lẽ quanh co. Loại ngụy biện này thường luẩn quẩn trong vài giả định và kết luận. Chẳng hạn như “Những người đồng tính luyến ái nhất định không thể nắm chính quyền. Do đó, phải tống khứ những viên chức chính phủ đồng tính luyến ái. Vì thế, những người đồng tính luyến ái sẽ làm mọi cách để dấu diếm hành tung của họ, và họ có nguy cơ bị tống tiền. Do vậy, những người đồng tính luyến ái không được giữa chức vụ gì trong chính phủ.” Tức là trong một lí giải như thế, cả hai giả thuyết và kết luận đều giống nhau.

21. Đảo ngược điều kiện. Loại ngụy biện này thường được biểu hiện qua hình thức “Nếu A xảy ra thì B sẽ xảy ra, do đó, nếu B xảy ra thì A sẽ xảy ra.” Ví dụ: “Nếu tiêu chuẩn giáo dục bị hạ thấp, chất lượng tranh luận sẽ bị tồi đi. Do đó, nếu chúng ta thấy chất lượng tranh luận suy đồi trong những năm sắp đến, thì điều đó cho thấy tiêu chuẩn giáo dục của ta bị xuống cấp.”

22. Lợi dụng rủi ro. Ngụy biện này thường dùng một qui luật chung và áp dụng nó cho một trường hợp cá biệt. Ví dụ: “Luật giao thông không cho anh chạy quá 50 km/h. Cho dù cha anh sắp chết anh cũng không được chạy quá tốc độ đó.”

23. Lợi dụng trường hợp cá biệt. Ngụy biện này thường dùng một trường hợp cá biệt để đem ra ứng dụng cho một đám đông. Ví dụ: “Chúng ta cho phép bệnh nhân sắp chết dùng á phiện, chúng ta nên cho phép mọi người dùng á phiện.”

24. Kết luận lạc đề. Loại ngụy biện này thường xuất hiện khi một kết luận chẳng dính dáng gì đến lí lẽ mà người biện luận trình bày. Một ví dụ tiêu biểu cho trường hợp ngụy biện này là: “Độ nhiễm arsenic trong nước ở Việt Nam chưa cao và còn trong mức độ cho phép. Dữ kiện của Bangladesh cho thấy tình trạng nhiễm arsenic ở Việt Nam rất trầm trọng.”

25. Ngụy biện rơm. Loại ngụy biện này cố tình xuyên tạc, bóp méo quan điểm hay phát biểu của người khác, để làm luận điểm tấn công. Đây là một ngụy biện, vì nó không đương đầu với cái lí lẽ đang bàn. Chẳng hạn như: “Chúng ta nên ủng hộ chế độ cưỡng bách quân dịch. Người ta không thích tòng quân vì họ không muốn cuộc sống bị đảo lộn. Nhưng họ cần nhận thức rằng có nhiều điều quan trọng hơn tiện nghi trong cuộc sống.”

___________
(Còn tiếp. Vì bài viết quá dài nên xin chia làm 2 bài)

[Nina]

Nhóm 5. Nguyên nhân giả tạo

26. “Post hoc”. Loại ngụy biện này phát biểu rằng hai sự kiện xảy ra, một trước và một sau, có quan hệ với nhau như nguyên nhân và hậu quả. Ví dụ: “Liên Xô sụp đổ sau khi nhà nước theo chủ nghĩa vô thần. Do đó, chúng ta phải từ bỏ chủ nghĩa vô thần để khỏi bị suy sụp.”

27. Ảnh hưởng liên đới. Một sự kiện được cho là có ảnh hưởng đến một sự kiện khác, nhưng thực chất thì cả hai sự kiện đều có cùng một nguyên nhân. Đây cũng chính là một trường hợp ngụy biện dưới dạng “post hoc”. Ví dụ: “Chúng ta đang chứng kiến một tình trạng thất nghiệp rất cao, vì do thiếu nhu cầu của người tiêu thụ.” (Nhưng có thể cả hai sự kiện có nguyên nhân từ tiền lời quá cao.)

28. Ảnh hưởng không đáng kể. Đây là một loại ngụy biện mang tính phóng đại từ một ảnh hưởng rất nhỏ. Chẳng hạn như “Hút thuốc gây ra ô nhiễm môi trường ở Sydney” là một phát biểu đúng, nhưng ảnh hưởng của thuốc lá đến môi trường rất khiêm tốn khi so với ảnh hưởng của khói xe và các hãng xưởng.

29. Ảnh hưởng ngược chiều. Mối quan hệ giữa nguyên nhân và hậu quả bị đảo ngược chiều để tìm đến một kết luận mang tính ngụy biện. Ví dụ: “Ung thư gây ra thói quen hút thuốc lá”.

30. Nguyên nhân phức tạp. Một sự kiện xảy ra có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, nhưng người ngụy biện có thể đơn giản hóa thành một liên hệ đơn giản. Chẳng hạn như “Tai nạn xe cộ là do đường xá xấu” có thể đúng, nhưng tai nạn cũng có thể do người lái xe ẩu trong một điều kiện xấu.

31. Nguyên nhân sai (Non causa pro causa). Loại ngụy biện này xảy ra khi một điều nào đó được cho là nguyên nhân của một sự kiện, nhưng nó chưa thực sự được chứng minh là nguyên nhân. Ví dụ: “Tôi uống một viên aspirin và cầu nguyện thượng đế, và tôi không còn bị nhức đầu. Như vậy thượng đế đã chữa trị tôi khỏi nhức đầu.”

Nhóm 6. Phi logic (non sequitur) và nhần lẫn trong tam đoạn luận

32. Phi logic. Ngụy biện phi logic thường xảy ra trong trường hợp một lí lẽ mà kết luận được rút ra từ những tiêu đề không dính dáng gì với nhau. Chẳng hạn như “Người Ai Cập đã từng làm nhiều khai quật để xây dựng những kim tự tháp, họ chắc chắn phải rất thạo về cổ sinh vật học.”

33. Loại bỏ tiền đề. Ngụy biện loại này thường xảy ra dưới hình thức “nếu A thì B, không phải A thì không phải B.” Ví dụ: “Nếu tôi ở Sydney thì tôi đang ở New South Wales. Tôi hiện không ở Sydney, do đó, tôi không ở New South Wales”.

34. Nhét chữ vào miệng người khác. Đây là một loại ngụy biện bằng cách dùng kĩ thuật phỏng vấn. Một trường hợp cổ điển là “Ông đã ngưng đánh vợ chưa?” Tức là một câu hỏi với một giả định rằng người được hỏi từng hành hung vợ. Đây là một mẹo mà giới luật sư thường hay dùng trong thẩm vấn. “Ông dấu tiền ăn cắp đó ở đâu?” Giới chính khách cũng thích mẹo này, đại khái như “Bao giờ thì nhóm EU này sẽ không còn xâm phạm vào công việc của chúng ta?”

35. Ngụy biện tứ ngữ. (Một tiêu chuẩn của tam đoạn luận gồm có 3 chữ). Ví dụ như trong câu phát biểu “Tất cả chó là thú vật, và tất cả mèo là loài động vật có vú, do đó tất cả chó là loài động vật có vú,” có bốn chữ: chó, mèo, động vật, và động vật có vú.

36. Đứt đoạn. Hai sự vật riêng biệt được xem là có liên hệ nhau nếu chúng có chung đặc tính. Người ngụy biện lợi dụng chữ giữa của một phát biểu để đưa đến một kết luận sai. Chẳng hạn như trong câu “Tất cả người Nga là nhà cách mạng, và tất cả những người theo chủ nghĩa vô chính phủ cũng là nhà cách mạng, do đó, tất cả những người theo chủ nghĩa vô chính phủ là người Nga,” chữ chính giữa là “nhà cách mạng”. Nhưng kết luận này sai, vì dù những người theo chủ nghĩa vô chính phủ và người Nga là những người cách mạng, nhưng họ có thể là hai nhóm cách mạng khác nhau.

Nhóm 7. Các nhầm lẫn khác

37. Dẫn chứng bằng giai thoại. Một trong những ngụy biện phổ biến nhất và đơn giản nhất là dựa vào những câu chuyện có tính vụn vặt, hay giai thoại. Chẳng hạn như “Có hàng khối bằng chứng cho thấy thượng đế hiện hữu và vẫn ban phép mầu hàng ngày. Mới tuần rồi đây, tôi có đọc được một câu chuyện về một cô gái sắp chết vì ung thư, cả gia đình cô đi cầu nguyện trong nhà thờ, và chỉ vài ngày sau cô hết bệnh.” Dùng kinh nghiệm cá nhân để minh họa cho một luận điểm là một điều hoàn toàn hợp lí, nhưng dùng những giai thoại như thế sẽ chẳng chứng minh gì. Một anh bạn có thể cho rằng anh từng gặp Elvis ở một siêu thị nào đó, nhưng những người chưa gặp Elvis bao giờ thì cần nhiều bằng chứng xác thực hơn.

38. Lợi dụng cổ tích. Đây là một loại ngụy biện cho rằng những gì đúng hay tốt chỉ đơn giản vì chúng là cổ xưa, và những người theo cách ngụy biện này thường nói “hồi nào đến giờ ai cũng vậy.” Chẳng hạn như “Hàng trăm năm nay, Úc chịu dưới sự cai trị của Hoàng gia Anh, và là một nước thịnh vượng. Một thể chế tồn tại lâu dài như thế ắt phải là một thể chế ưu việt.”

39. Dựa vào cái mới (ad novitatem). Ngược lại với loại ngụy biện dựa vào cái cũ, ngụy biện dựa vào cái mới cho rằng một điều gì đó tốt hơn và đúng hơn đơn giản chỉ vì nó mới hơn cái khác. “Windows 2000 phải tốt hơn Windows 95, Windows 2000 mới được thiết kế lại năm ngoái.”

40. Lí lẽ của đồng tiền. Loại ngụy biện này thường dựa vào một niềm tin duy nhất rằng đồng tiền là một tiêu chuẩn của sự đúng đắn. Những người có nhiều tiến có khả năng đúng hơn những người ít tiền. Chẳng hạn như “Nhu liệu của hãng Microsoft đương nhiên là tốt hơn; nếu không thì làm sao Bill Gates có thể trở nên tỉ phú như thế”.

41. Dựa vào cái nghèo. Ngược lại với ngụy biện dựa vào sự giàu có, có một loại ngụy biện khác dựa vào sự nghèo khổ. Chẳng hạn như “Các vị sư có khả năng hiểu thấu được ý nghĩa của cuộc sống, bởi vì họ từ bỏ mọi xa hoa của cuộc sống.”

42. Điệp khúc (ad nauseam). Loại ngụy biện này cho rằng một lí lẽ càng được lặp đi lặp lại nhiều chừng nào thì nó sẽ được người ta chấp nhận là đúng. Do đó, người ngụy biện thường chỉ lặp đi lặp lại những phát biểu, bất kể đúng sai ra sao, cho đến khi người đối thoại mệt mỏi không còn muốn nghe nữa, như “Đảng lãnh đạo, nhân dân làm chủ, nhà nước quản lí”.

43. Lạm dụng thiên nhiên. Đây là một ngụy biện rất thông thường trong giới chính trị gia, mà trong đó họ tìm cái tương đồng giữa một kết luận nào đó và một khía cạnh của thế giới tự nhiên, rồi từ đó phát biểu rằng kết luận đó là không thể tránh khỏi. Chẳng hạn như “Đặc điểm của thế giới tự nhiên là cạnh tranh; động vật đấu tranh chống nhau để làm chủ tài nguyên thiên nhiên. Chủ nghĩa tư bản, một hình thức cạnh tranh để làm chủ tư liệu, chỉ đơn giản là một phần của con người sống trong thế giới tự nhiên. Đó cũng là cách mà thế giới tự nhiên vận hành.”

Một hình thức khác của lạm dụng thiên nhiên là lí luận cho rằng bởi vì con người là sản phẩm của thế giới tự nhiên, chúng ta phải bắt chước hành động theo những gì chúng ta thấy trong thế giới tự nhiên, và làm khác đi là “phi tự nhiên”. Ví dụ: “Đồng tính luyến ái dĩ nhiên là không tự nhiên.”

44. Ngụy biện “anh cũng vậy”. Đây là một trong những ngụy biện rất phổ biến. Nó dựa vào lí lẽ rằng một hành động có thể chấp nhận được bởi vì người đối nghịch đã làm. Chẳng hạn như “Anh là một người lừa dối.” “Rồi sao? Anh cũng là một tay lừa dối vậy.”

45. Lạm dụng thống kê. Thống kê thường được giới ngụy biện sử dụng tối đa, vì theo họ thống kê có thể dùng để “chứng minh” bất cứ điều gì. Người ta có thể vặn vẹo hai con số 1 và 3 điểm để sản xuất những phát biểu như “khác nhau 2 điểm”, “cao gấp 3 lần”, hay “tăng 200%”; người ta có thể dựa vào ý kiến đồng tình của 4 người trong 5 người để cho là “80% người được thăm dò”, hay thậm chí “đa số cộng đồng” đồng ý với một luận điểm nào đó. Tức là những khái quát hoá một cách vội vã, hay dựa vào một mẫu số cực kỳ thấp, thấp đến độ nó không có nghĩa lí gì. Thực ra, thống kê không chứng minh điều gì cả. Thống kê chỉ là một phương tiện hay thuật toán dùng để loại bỏ những trường hợp khả dĩ hay không khả dĩ. Vì có quá nhiều ngụy biện thống kê, nên vấn đề này sẽ được bàn tiếp trong một dịp khác.

Nhận xét

Có thể nói những loại ngụy biện trên đây có những đặc điểm chung là (a) phát biểu không dựa vào lí lẽ logic; (b) các định đề không vững để đi đến một kết luận; và (c) đưa ra giả định không đúng. Ngụy biện, do đó, nói cho cùng, là một sản phẩm của sự lười biếng suy nghĩ. Và hầu như trong chúng ta, ai cũng có ít nhất là một lần lười suy nghĩ. Do đó, nếu điểm qua những loại ngụy biện trên đây, chúng ta tự cảm nhận rằng trong quá khứ mình chắc cũng có lần phạm vào lỗi lầm của ngụy biện. Điều này có thể đúng, và không nên lấy làm ngạc nhiên, vì các nhà thông thái, và ngay cả giới có huấn luyện về logic học cũng đôi khi, vì cố ý hay vô tình, ngụy biện. Giới chính trị gia và truyền thông là những người cực kì nổi tiếng về ngụy biện.

Nhưng tại sao những ngụy biện vẫn còn có mặt trên báo chí? Theo tôi, bởi vì chúng vẫn có khách hàng. Vẫn có người, dù ít hay nhiều, tin tưởng vào ngụy biện, vì nó thuận nhĩ, trơn tru, và nhất là không thách thức. Sờ một hòn đá trơn tru đem lại cho chúng ta một cảm giác khoan khoái dễ chịu hơn là sờ một hòn đá lởm chởm, hay ngồi trên một cái ghế ghồ ghề. Người ta thích sự trơn tru, bởi vì trơn tru là dấu hiệu của sự khoan khoái, dễ chịu, là cái khoảng thời gian giải lao, không cần sự thách thức.

Có lẽ, ở một khía cạnh nào đó, điều này cũng không đến nỗi tệ, bởi vì những ngụy biện phản ánh sự thành công [hay có người nói sự phong phú] của ngôn ngữ trong việc tách rời giữa những gì thô thiển, gồ ghề với những gì hoàn thiện, mĩ miều. Nhưng sự trơn tru của các vật thể và ngôn ngữ ngày nay đem lại cho chúng ta một cảm giác giả tạo về thế giới thực của các vật thể. Những kì kẹt xe trên đường xá mới để lộ trái tim phức tạp của một thành phố. Tương tự, một sự cố của internet sẽ nhắc nhở chúng ta về tình trạng hỗn mang và phức tạp của hệ thống thông tin điện tử. Sự hỗn mang và phức tạp là thực. Trơn tru, tròn trĩnh có thể là giả tạo. Những câu văn ngụy biện có thể chỉ là những lời phát biểu lém lỉnh thay vì lịch thiệp, hàm chứa mánh khóe thay vì thân thiện. Có thể nói, ngụy biện là những lối sáo ngữ liến thoắng nhằm vào mục đích lôi cuốn người nghe/đọc, thay vì cung cấp cho họ một sự thực.

Bởi vì ngụy biện là những lí lẽ mà bề ngoài có vẻ logic, nên chúng có khả năng thuyết phục những người không chịu khó suy nghĩ, nhất là những người còn mang nặng cảm tính. Điều này giải thích tại sao nhiều người tiếp nhận một cách thụ động quá nhiều những điều quái gở về thế giới chung quanh, kể cả những niềm tin tôn giáo, những mê tín dị đoan, những triết lí quái đảng, những thông tin sai lạc, v.v.. Cái tác hại của việc tiếp nhận thụ động này là nó làm cho người ta trở nên nô lệ với cảm tính, và dễ dàng trở thành những tín đồ cuồng tín của những người “lãnh đạo” chính trị hay tôn giáo.

Để không trở thành những nô lệ, cần phải suy nghĩ nghiêm túc. Suy nghĩ nghiêm túc là một quá trình hoạt động tri thức nhằm ý niệm hóa, ứng dụng, phân tích, tổng hợp, và đánh giá những thông tin được thu thập từ quan sát, kinh nghiệm, phản ánh, lí luận, hay liên lạc, như là một niềm tin cho hành động. Cần phải dựa vào những giá trị tri thức với những đặc điểm như trong sáng, chính xác, nhất quán, có liên hệ, bằng chứng tốt, lí lẽ hợp lí, có chiều sâu, và công bằng. Tức là, trước một câu phát biểu hay một đề nghị, cần phải thẩm định lại kết cấu và nguyên tố của phát biểu hay đề nghị đó. Những kết cấu và nguyên tố này là: mục đích, vấn đề, giả định, quan niệm, bối cảnh, kết luận, ngụ ý, hậu quả, phạm vi tham khảo, và quan điểm khác.

Người Việt chúng ta thường rất tự hào về những đối thoại [mà chúng ta cho là “thông minh”] giữa Trạng Quỳnh và Chúa Trịnh ngày xưa. Nhưng nói một cách công bằng và theo tiêu chuẩn của lí luận logic, thì những trao đổi của Trạng Quỳnh hay tương tự chỉ là những ngụy biện ở trình độ thô sơ nhất. Nhưng có điều đáng buồn là những đối thoại kiểu Trạng Quỳnh, mà trong đó sự hơn thua nhau từng câu nói, bắt bẽ nhau từng chữ, vặn vẹo ý nghĩa của từng câu văn, v.v… lại đi vào sử sách, như thể để làm gương cho thế hệ sau này. Mà làm gương thật. Cho đến ngày nay, có người vẫn còn cho đó là một biểu tượng của sự thâm thúy, thông minh của dân tộc, là phản ánh sự phong phú của ngôn ngữ Việt, và đem ra ứng dụng trong tranh luận.

Theo dõi báo chí, chúng ta thấy những hình thức tấn công cá nhân (thay vì tấn công vào luận điểm), xuyên tạc ý tưởng, chụp mũ, suy luận theo cảm tính, mỉa mai, đơn giản hóa vấn đề, v.v… xuất hiện hầu như hàng ngày, có khi hàng giờ. Vì những tần số của những loại ngụy biện xuất hiện quá nhiều như thế, nó thành một sự rập khuôn. Theo thời gian, rập khuôn trở thành “truyền thống”. Hậu quả của cái truyền thống này là những ai ra ngoài cái khuôn sáo của ngụy biện đều có thể bị xem là phi chính thống, dẫn đến một lối suy nghĩ và phán xét kì quặc kiểu “anh/chị không thuộc nhóm của tôi, vậy thì anh/chị thuộc nhóm bên kia,” “anh chê ‘quốc gia’, vậy anh phải là cộng sản,” “anh khen Việt Nam, vậy anh là cộng sản,” “giọng nói anh ‘Bắc kỳ 75’, vậy anh là cộng sản,” hay “Nhà nước cho anh ra ngoài này trình diễn, chắc anh là cộng sản đi tuyên truyền”… Anh ở phía này, tôi bên kia. Nói tóm lại, đó là một lối phân định theo hai giá trị: xấu và tốt, đen và trắng, hay địch và ta một cách cứng nhắc. Cách phân định này thể hiện một sự nghèo nàn về trí tuệ, hay lười biếng suy nghĩ. Chỉ cần đặt vấn đề ngược lại một chút, hay phát triển vấn đề xa hơn một chút, ai cũng có thể thấy lối phân chia có/không này không thể đem đến một đáp số cho một vấn đề nào cả.

Trong cái sự thực phức tạp, mờ mờ ảo ảo của vấn đề, có cái đẹp riêng. Không phải cái đẹp trơn tru, tròn trĩnh, nhưng là cái đẹp khắt khe của sự thật. Tương tự, một lời phát biểu nghịch lí có cái đẹp của nó, vì nó có thể đánh thức chúng ta về một thế giới phức tạp, một thế giới không nằm gọn trong đúng/sai, tốt/xấu, bạn/thù. Có lẽ đã đến lúc chúng ta nên vượt qua chính mình bằng cách cho các tế bào trí tuệ có cơ hội làm việc.

[hungmgmi]

Một chàng trai không tay đã đoạt giải nhất cuộc thi Tìm kiếm tài năng Trung Quốc.
Безрукий китаец победил в телешоу "Китай ищет таланты", сыграв на фортепиано пальцами ног
Mời các bác xem Лю Вэя- Lưu Vĩ biểu diễn bản Đám cưới tình yêu, để thấy rằng nếu có nghi lực thì con người ta có thể làm được những điều phi thường:

[RussiaHuong]

hungmgmi viết

Một chàng trai không tay đã đoạt giải nhất cuộc thi Tìm kiếm tài năng Trung Quốc.

Thật phi thường và xúc động.
Chợt nhớ đến tấm gương thầy Nguyễn Ngọc Ký hôm nào qua bài thơ thể hiện nghị lực của ông:

"Không đỉnh cao nào không vời vợi cách xa

Không đỉnh cao nào không kề cận bên ta

Khi ta biết thắng mình mỗi phút giây qua"

[Old Tiger]

Nhóc nhà OT dự thi viết về Người phụ nữ tôi yêu do tạp chí Thế giới Phụ Nữ và Báo Phụ Nữ Việt Nam tổ chức, nhân kỷ niệm 80 năm ngày thành lập Hội LHPN Việt Nam và được giải 3. Chia sẻ cùng các bác.

BÁC CỦA TÔI

Năm tôi học lớp 2, cả ba và mẹ tôi đều giành được học bổng đi đào tạo ở nước ngoài 3 năm. Đó thực sự là cơ hội tuyệt vời đối với ba mẹ tôi trên con đường phát triển sự nghiệp. Nhưng nếu ba mẹ cùng đi hết thì tôi sẽ ở với ai đây? Ông bà nội, ngoại đều đã già yếu. Trong khi ba mẹ còn đang bối rối thì bác – chị gái mẹ tôi – đã quyết định nhận chăm sóc tôi. Ba mẹ tôi tuy rất vui mừng và hoàn toàn yên tâm khi tôi được ở với bác nhưng cũng không kém phần lo lắng sợ bác quá vất vả. Gửi tôi lại có nghĩa là ngoài việc chăm sóc 2 con của mình, bác còn phải chăm sóc thêm cho tôi, phải lo xin học cho tôi vì nhà bác cách nhà tôi gần 800 km. Ngày ấy, tôi còn quá nhỏ để hình dung 3 năm sẽ dài như thế nào đối với tất cả chúng tôi!

Ba tôi lên đường trước, sau đó là mẹ tôi.

Hai bác đưa tôi ra ga tiễn mẹ. Tàu về ga khuya lắm, trời mùa đông gió bấc lạnh căm căm. Nhà ga đã nhắc mấy lần nhưng mẹ con tôi vẫn dùng dằng không rời nhau. Thấy vậy bác rể cõng tôi lên và bảo “thôi để cho mẹ đi kẻo tàu chạy mất, mẹ lại phải đi bộ đấy”. Khi tàu sắp rời ga bác nhấc bổng tôi lên ngang tầm cửa sổ, tôi một tay chới với ôm khuôn mặt mẹ, một tay ôm chặt bác. Mẹ hôn tới tấp lên mặt tôi, những nụ hôn ướt nước mắt mặn chát. Tàu rời ga, bác rể ôm chặt tôi vào lòng còn bác gái đứng nhìn theo cho đến khi con tàu khuất bóng.

Vậy là tôi bắt đầu cuộc sống mới. Buổi sáng tôi đi học cùng anh Cò Nam (con trai bác, bằng tuổi tôi), buổi chiều lẽo đẽo theo bác ra nhặt trứng gà đẻ, đến đêm thì được đặc quyền ôm bác ngủ. Bác thương yêu anh em tôi hết mực nhưng cũng rất nghiêm khắc. Tuy nhiên, chưa bao giờ bác đánh tôi, kể cả những lần “quyết đấu” giữa hai anh em thì người phải nhận chiếc đũa quấy cám lợn cũng không phải là tôi. Lúc đó, trong lòng tôi hỉ hả lắm, sau này tôi mới hiểu bác không nỡ đánh tôi vì “bố mẹ em đi xa, em đã thiếu thốn tình cảm lắm rồi” như cách bác tỉ tê với anh Cò Nam.

Bác làm việc suốt ngày. Khi tôi đi ngủ bác vẫn còn làm việc, sáng dậy tôi đã thấy bác lúi húi dưới bếp, ngoài vườn. Bác rể tôi là bộ đội nên cuối tuần mới về một lần. Bác thường xuyên phải đóng vai trọng tài để phân xử các vụ kiện cáo, tranh chấp giữa tôi và anh Cò Nam.

Cứ cuối tuần bác gái lại dắt tôi sang nhà hàng xóm để nói chuyện điện thoại với ba mẹ tôi (ngày ấy nhà bác chưa lắp điện thoại). Bác thường nhắc tôi kể chuyện ở nhà, chuyện đi học cho ba mẹ nghe. Bao giờ nói chuyện xong với tôi, ba mẹ tôi cũng nói chuyện với bác. Tôi không biết họ nói gì với nhau mà mắt bác đỏ hoe, trên đường về bác nắm tay tôi thật chặt.

Sinh nhật tôi, bác dậy sớm ngâm gạo “nấu xôi cho con ăn”, tự tay bác hái những bông hoa hồng ngoài vườn cắm vào lọ, bác mua cho tôi chiếc bánh ga tô xinh xắn (thứ bánh mà anh Nam chưa bao giờ có trong sinh nhật của mình) và cho gọi bạn bè cùng lớp của hai anh em tới chơi. Sau này tôi có thêm nhiều lần sinh nhật khác với những chiếc bánh ga tô to hơn, đẹp hơn nhưng tôi vẫn luôn thèm vị béo, ngọt, bùi của món xôi mà bác đã nấu hôm ấy.

Ba mẹ tôi kết thúc khóa học. Ngày chia tay theo ba mẹ về Đà Nẵng, tôi ngây ngô hỏi “sao bác lại khóc?”, bác ôm tôi vào lòng nghẹn ngào “mừng con được về với ba mẹ con thôi!”. Mẹ tôi khóc ròng khi tàu lăn bánh, bóng bác gầy guộc liêu xiêu dưới sân ga vắng lặng. Tôi nhoai người ra gọi “bác ơi!” rồi bật khóc nức nở.

Dì Út vào ở với gia đình tôi rồi đi làm và lấy chồng. Đám cưới dì, cả nhà ngoại vào dự. Mọi người ai cũng có quà nhưng tôi đặc biệt tò mò với chiếc bao tải “độc quyền” của bác. Tôi tròn xoe mắt khi bác lôi ra bộ chày cối giã cua, mấy kg gừng quê, gạo nếp thơm Hải hậu rồi cả một lô khế ngọt hái từ vườn nhà, cả món bánh dầy giò đặc sản Nam định mà tôi rất thích nữa. Mẹ tôi xuýt xoa, bác chỉ cười “để thằng cu Jim không quên quê ngoại.” Ôi bác của tôi, với chiếc bao tải này bác đã mang cả quê ngoại vào cho con rồi!

Thấm thoát đã mười mấy năm trôi qua, bây giờ tôi đang du học ở nước ngoài. Bác cũng đã biết sử dụng di động. Mỗi lần tôi gọi điện về lại nghe giọng bác mừng rỡ như ngày xưa, lần nào bác cũng dặn “Tết này về quê ngoại ăn tết với bác nhé!”. Bác ơi, nhất định con sẽ về quê ngoại, nơi có chợ Quán, chợ Cầu, có tháp chuông nhà thờ cao vút trong những câu chuyện mẹ con thường kể, nơi có ông bà ngoại, có anh Cò Nam đã thay con chịu đòn và nhất là có bác - người bác tuyệt vời nhất của con!

Phạm Hoàng Long - Jim

[Xamova]

Old Tiger viết

Nhóc nhà OT dự thi viết về Người phụ nữ tôi yêu do tạp chí Thế giới Phụ Nữ và Báo Phụ Nữ Việt Nam tổ chức, nhân kỷ niệm 80 năm ngày thành lập Hội LHPN Việt Nam và được giải 3. Chia sẻ cùng các bác.
....
Phạm Hoàng Long - Jim

Oeo căm bách OT!
May quá! Bác chưa thành cao Hổ cốt!

[Мужик]

Old Tiger viết

BÁC CỦA TÔI

Phạm Hoàng Long - Jim

Một truyện hay với tình cảm rất chân thành, vì vậy em thấy để ở topic này, giữa những chuyện ngồ ngộ, ngây ngô, oái oăm, hài hước... của con trẻ, không phù hợp. Nó xứng đáng có vị trí trong các topic khác như SUY NGẪM, NGÀY XƯA ƠI, CHÚC MỪNG NGÀY PHỤ NỮ VIỆT NAM v.v...

Đề nghị các Mod xem xét và chyển đến topic phù hợp hơn!

[Old Tiger]

Xamova viết

Oeo căm bách OT!
May quá! Bác chưa thành cao Hổ cốt!

Em cám ơn bác vẫn nhớ đến em. Hẹn có dịp gặp lại!

Chúc bác luôn mạnh khỏe và bình an!

[micha53]

Old Tiger viết

Nhóc nhà OT dự thi viết về Người phụ nữ tôi yêu do tạp chí Thế giới Phụ Nữ và Báo Phụ Nữ Việt Nam tổ chức, nhân kỷ niệm 80 năm ngày thành lập Hội LHPN Việt Nam và được giải 3. Chia sẻ cùng các bác.

Hổ mẫu sanh Hổ tử.

[BelayaZima]

Lũ lụt ở miến Trung, đài báo kêu gọi mọi người dân ủng hộ. Lại nghe chuyện một xã nọ thuộc huyện ngoại thành, hội cựu chiến binh cùng các phật tử tại đây quyên góp được 250 gói quà, mỗi gói trị giá 200.000 VND.
Hăng hái là thế, nhiệt tình là vậy, xã tổ chức hẳn một chuyến xe để các cụ cựu chiến binh trực tiếp vào miền Trung tiếp tế cho người dân tại đó. Nào ngờ, vào đến nơi lại bị chặn lại, chẳng ai cho tự do phát quà đâu nhé. Còn bao nhiêu cơ quan chờ xếp hàng để trao quà cho bà con rồi còn quay ti vi nữa chứ chẳng chơi. Thế nên quà đành chờ ở trong kho. Hôm sau, cả đoàn ra về, ngậm ngùi suy nghĩ chẳng biết gói quà 200.000 VND khi đến tay bà con thì còn được bao nhiêu, hay cái đám đục nước béo cò nó lại cuỗm sạch của bà con. Vậy mới biết, cho đâu có dễ, nhận đâu có giản đơn!

[minminixi]

BelayaZima viết

.... Vậy mới biết, cho đâu có dễ, nhận đâu có giản đơn!

Chính xác! Tôi đã lang thang ít ngày ở miền Trung tháng trước, cái gì cũng biến thành cơ hội kinh doanh cả, kinh tế thị trường định hướng hết rồi! Chuẩn bị chống lũ và tránh thiệt hại tuy rất dễ và rẻ nhưng rất ít nơi làm, chỉ lo hô hào đóng góp. Mà chi phí từ thiện không hề nhỏ, phần lớn phải đi qua các tổ chức cùng hệ thống hành chính và hầu như được lờ đi quy định minh bạch tài chính sau đó.
Chúng ta có rất nhiều lệ luật bất thành văn, thậm chí cấm kỵ việc nhắc đến. Một người quen trong vùng đó vừa khoe với tôi sau hai đợt lũ đã nhận trợ cấp hai thùng mì tôm và 20 ký gạo, thêm 200K, gia đình 5 người rất vui vì tháng 10 vừa qua không đến nỗi đói. Với họ cho gì cũng quý, chả ai so đo nhiều ít!

[LyMisaD88]

BelayaZima viết

Lũ lụt ở miến Trung, đài báo kêu gọi mọi người dân ủng hộ. Lại nghe chuyện một xã nọ thuộc huyện ngoại thành, hội cựu chiến binh cùng các phật tử tại đây quyên góp được 250 gói quà, mỗi gói trị giá 200.000 VND.
Hăng hái là thế, nhiệt tình là vậy, xã tổ chức hẳn một chuyến xe để các cụ cựu chiến binh trực tiếp vào miền Trung tiếp tế cho người dân tại đó. Nào ngờ, vào đến nơi lại bị chặn lại, chẳng ai cho tự do phát quà đâu nhé. Còn bao nhiêu cơ quan chờ xếp hàng để trao quà cho bà con rồi còn quay ti vi nữa chứ chẳng chơi. Thế nên quà đành chờ ở trong kho. Hôm sau, cả đoàn ra về, ngậm ngùi suy nghĩ chẳng biết gói quà 200.000 VND khi đến tay bà con thì còn được bao nhiêu, hay cái đám đục nước béo cò nó lại cuỗm sạch của bà con. Vậy mới biết, cho đâu có dễ, nhận đâu có giản đơn!

Các bạn nên "Bình- Tĩnh" nhé. Họ làm như vậy là đúng đó, cứu trợ khẩn cấp là một việc, sau khẩn cấp lại là việc khác, cẩn thận vẫn hơn. Điều này nếu có ai đặt mình vào cương vị của Trưởng thôn, Lãnh đạo xã mới thấu hiểu được cái khó của họ. Thực tế có rất nhiều đoàn cứu trợ cho dân: nhà nước có, tỉnh bạn có, các tổ chức xã hội từ thiện có, cá nhân thiện nguyện có, các tổ chức nước ngoài cũng có ...rất nhiều thành phần và rất nhiều kiểu cho quà.
Thiệt hại do thiên tai nhìn chung ai cũng bị ảnh hưởng nhưng mức độ nặng nhẹ có khác nhau, có nhà bị lũ cuốn trôi, thiệt hại cả tính mạng của cải, có nhà chỉ bị nước ngập sơ sơ rồi rút. Vì thế ở các địa phương đều thành lập một ban điều hành và xem xét mức độ thiệt hại để phân bổ cứu trợ cho công bằng. Ở đâu cũng vậy, công việc này mà không công bằng là sinh chuyện ngay. Có thể ở đâu đó còn có những kẻ lợi dụng cứu trợ bà con để đục nước béo cò, nhưng nếu có thì họ cũng lãnh đủ thôi, không lọt qua tai mắt của dân được đâu. Lo gì.