"ANNA- TỪ 6 ĐẾN 18 TUỔI"- MỘT BỘ PHIM TÀI LIỆU ĐẶC SẮC

[hungmgmi]

Hồi ở diễn đàn cũ mình đã viết đôi dòng về bộ phim này, xin có đôi lời chi tiết hơn về một bộ phim tài liệu thử nghiệm đặc sắc của N.Mikhalkov, đạo diễn xuất sắc của điện ảnh Nga, vốn được biết qua nhiều vai diễn và phim truyện. Mới đây, ông được giới điện ảnh Nga đề xuất làm Chủ tịch trọn đời của Hội điện ảnh Nga...

ANNA- TỪ 6 ĐẾN 18 TUỔI

Nikita Mikhalkov là một trong những gương mặt xuất sắc của điện ảnh Liên xô và Nga. Người xem biết ông qua những vai diễn xuất sắc trong "Ga dành cho 2 người", " Bản tình ca nghiệt ngã"...

Trong vai trò đạo diễn, N.Mikhalkov cũng nổi tiếng không kém, khi đoạt giải Oscar phim nói tiếng nước ngoài hay nhất cho bộ phim " Утомлённые солнцем"-Burnt by the Sun mà báo chí Việt Nam dịch mỗi nơi một kiểu, như "Cháy nắng", "Mệt mỏi dưới ánh mặt trời" hoặc " Dưới ánh mặt trời thiêu đốt", đại loại thế.

Ông là con trai của cụ S.Mikhalkov mà mình mới nhắc đến đôi ba ngày trước, nhân dịp nước Nga kỷ niệm 100 năm ngày sinh của cụ- tác giả phần lời Quốc ca Liên xô và Nga.

Nhưng thật tình mà nói, mình lại thích nhất một tác phẩm khác của N.Mikhalkov, chắc không nhiều người biết. Đó là không phải là một bộ phim truyện nào của ông, mà là một bộ phim tài liệu. Tối qua nghĩ sao đó lại xem lại bộ phim này, lần trước tình cờ kiếm được DVD khi lang thang ở Chợ Trời, vào cuối thế kỷ trước.

Đó là bộ phim ANNA-TỪ 6 ĐẾN 18 TUỔI. Bộ phim được khởi quay năm 1980, kết thúc vào năm 1993. 13 năm để cho một bộ phim tài liệu dài 1h34' 39''.

Nikita Mikhalkov có một cô con gái nhỏ, tên là Anna, sinh ngày 14/5/1974. Đều đặn hàng năm, bắt đầu từ khi con gái 6 tuổi, ông bắt đầu cho quay hình ảnh của con gái trả lời các câu hỏi định sẵn của mình. Cứ thế, "đều như vắt chanh", cho đến khi con gái tròn 18 tuổi.

Thật là một ý tưởng thú vị, độc đáo, không phải ai cũng có điều kiện và lòng kiên trì để thực hiện được.

Những câu hỏi người bố đưa ra thật là giản dị:" Con thích gì nhất?", "Bây giờ con muốn điều gì nhất, trong giây phút này?", "Con sợ điều gì nhất?"...

Xem phim, chúng ta sẽ thấy bé Anna những ngày còn bé lon ton chạy trong sân, cười hớn hở, khóc thút thít...và hồn nhiên trả lời các câu hỏi của bố. Cảnh đầu phim, bé Anna cùng bố đi xe ra một triền đồi nhìn xuống sông và đứng ở cửa ô tô trả lời nhí nhảnh các câu hỏi. Cảnh cuối phim, khi đã là một thiếu nữ hơn 17 tuổi, cô bé lại cùng bố đi xe ô tô ra chỗ cũ 12 năm trước...Khi đó là tháng 9/1991, chưa đầy một tháng sau cuộc đảo chính bất thành của một nhóm lãnh đạo Liên xô nhằm cứu vãn đất nước vĩ đại đang trên bờ vực tan rã. Một thủ pháp điện ảnh đóng mở quen thuộc mà chúng ta vẫn biết.

Trong suốt 12 năm thực hiện dự án, đã có biết bao biến động xảy ra trên đất nước chiếm 1/6 diện tích địa cầu. Đó là cái chết của các vị lãnh đạo Breznev, Andropov, Chernenco, công cuộc cải tổ và sự tan rã của Liên xô...Ông đã khéo léo lồng các sự kiện này vào trong cuốn phim, để người xem nhận thấy những sự thay đổi trong nhận thức, tư duy của một đứa trẻ, già dặn lên hàng năm, và cùng với nó, là sự già cỗi, đi xuống vực thẳm của một đất nước hùng cường...

Đoạn cuối bộ phim, N.Mikhalkov dựng cảnh bé Anna 6 tuổi khóc tức tưởi khi chạy chơi trong vườn, trước đó là trường đoạn đôi mắt ứa lệ, tâm trạng bối rối của thiếu nữ Anna 17 tuổi khi trả lời câu hỏi của bố. Ông bình :"Một đứa trẻ khóc có thể dỗ được khi được cho ăn kẹo, kể chuyện cố tích...Thế nhưng tại sao Anna, một đứa trẻ khá đầy đủ lại có thể khóc khi nói về Tổ quốc của mình?".

Xuyên suốt bộ phim tài liệu mang tính thử nghiệm này, không đơn thuần là nói về sự lớn lên một đứa trẻ, mà nói rộng hơn về số phận, về con đường của một đất nước, một dân tộc...như lời kết cuối phim.

Bộ phim tài liệu của N.Mikhalkov đã đem về cho ông một loạt giải thưởng danh giá trong các Liên hoan phim quốc tế trong các năm 1994 và 1996.

Xin giới thiệu với các bạn bộ phim tài liệu độc đáo này:
http://www.youtube.com/watch?v=Vmq4VDl94-8