Có nên viết tắt tên các tác giả nước ngoài?

[htienkenzo]

Nina viết

... À, nhưng mà những lời thề của bác trên sức khỏe của con cháu bạn bè gì đó không được tính là "cơ sở" đâu bác nhé.
...
Còn cuối cùng, đối với việc viết đúng tên không chỉ của người nổi tiếng, mà bất cứ ai, thì em cho rằng đó là phép lịch sự tối thiểu. Tất nhiên có người do vô ý viết sai thì khác. Còn cố tình gọi sai thì,... nếu mọi người gọi bác Old Tiger là Nhím chẳng hạn, thì bác có thích không?

- Có trí nhớ là tốt! Nhưng có cần thiết là phải nhớ đến mức như vậy không?
- Chữ Old Tiger viết tắt kiểu gì cũng không thể thành chữ Nhím được!

Ở trang này, tôi dừng tại đây!

[nthach]

ninh viết

Có lẽ khét thật đấy. Ngoài nickname Ban Quản Trị, trong tổng số 8 moderators & super moderators đã có đến 6 tham gia vào topic này trong hai ngày qua, dù người đọc là ai thì cũng cảm thấy bác Hổ đang chịu một sức ép ghê gớm.

Tôi ủng hộ đề nghị của bác Cartograph: đề nghị BQT cho xóa những bài xa nội dung của chủ đề này.

Cũng còn tùy vào người đó là ai, và tại sao bác à.

Người ta nói rằng: Đi với bụt mặc áo cà sa - đi với ma thì mặc áo giấy, bác ạ.

[Old Tiger]

Hoa May viết

bác Usy nhắc nhở “an toàn lao động” khiến em cũng giật mình! Hồi đó cả đoàn mấy chục người NNN Nam Trung Bắc vào công trường Dung Quất thực sự, có ai có mũ an toàn đâu, thế mà ai cũng vui vẻ, thậm chí tung tăng .. mà chẳng có ai nhắc nhở, kể cả bác “hộ pháp hắc xì dầu” của DQ – người thường ngày rất nghiêm trong việc nhắc nhở bảo hộ an toàn lao động với người lao động.

USY viết

Hoa may ơi Hoa May: nhầm to nhầm to rồi! Tớ nhớ chính xác hồi vào DQ mỗi người đều được phát mũ bảo hộ đi trên công trường. Không tin xem lại hình đi nhé! Hehe! Ai đó chụp ảnh làm duyên thì cởi ra một lúc thôi...

Xin chính xác lại thế này. Theo quy định khi vào bất cứ khu vực nào của NMLD đều phải đội mũ và đi giày bảo hộ lao động. Hồi các bác vào đây, trên xe cũng để rất nhiều mũ nhưng hình như không có bác khách nào đội.

[Dmitri Tran]

Hoa May viết

Ồi, thoáng cái, “việc nhỏ” này đã thành việc lớn thế này với hai trang – gần mấy chục bài viết đối đáp nhau chan chát, khét cháy.

Em nghĩ, chúng ta phần lớn là người có tuổi cả rồi, mà cuộc sống thì ngắn lắm .. sửa lỗi nhau thân ái và vui vẻ thôi các bác ơi. Chuyện nhỏ thế, có gì mà phải hơn thua?

Mọi người tranh cải vui quá, không post không được - "kém miếng khó chịu"
Tôi hiểu thế này: về chuyện viết tắt, nếu là trên phương tiện thông tin đại chúng hoặc chính thức thì viết tắt là không tôn trọng người đó và đọc giả nói chung. Vì vậy không nên viết tắt hoặc dùng từ ít người biết.
Còn trên các forum, NNN của ta chẳng hạn, viết tắt là chuyện bình thường, nếu từ đó không có tính chất xấu hoặc làm sai nghĩa. Trao đổi trên forum là trao đổi trong một nhóm hẹp các thành viên, hơi nôm na nhưng về thực chất nó như là ta nói chuyện ở quán trà vậy.
SM nói "sửa lỗi nhau thân ái và vui vẻ thôi các bác ơi. Chuyện nhỏ thế, có gì mà phải hơn thua?'. theo tôi là hợp lý. Ở đây không ai "sửa" ai cả. Nếu có gì quá sá về quan niệm thì bỏ qua, nếu thiếu văn hóa thì mod xóa đi vì vi phạm nội quy, ai mà chẳng có lúc nhầm. Nếu ai đó coi việc sửa lổi cho nhau ở đây (kể cả kiểu sửa nhẹ , nhắc nhở...) là chuyện bình thường, theo tôi, người đó hơi quan trọng hóa bản thân, nếu không nói là muốn khoe khoang trước mặt người khác.

Là người mới, nhìn nhận của tôi có tính khách quan, tôi nói ở trên cũng không có ý sửa cho ai cả. Chỉ muốn ta cùng hiểu thực chất vấn đề để thời gian trên NNN cho mỗi người càng có ích hơn....

[minminixi]

Tôi nghĩ mọi chuyện đang bình thường! Chị Nina tỏ rõ quan điểm về việc viết tắt rồi, tôi nghĩ anh Hổ chắc cũng không phải là người ưa viết tắt, vì anh làm bên kỹ thuật nên trong báo cáo vẫn thường phải dẫn đầy đủ tên tác giả (công thức,định lý hay phương pháp chuyên môn...). Còn việc viết tắt của cô Như Ngọc là chuyện khác, ở 3N không góp ý cho cô NN được mà chỉ cần bày tỏ quan điểm cùng lập luận của cá nhân cũng đủ, người khác đọc thấy sẽ tùy quan niệm thế nào là tiện dụng cho mình mà tiếp thu hay lấy đó làm kinh nghiệm. Mọi chủ đề trên một 4room mà có các ý kiến trái chiều thì mới sôi nổi, đúng hay sai thường chỉ là tạm thời trong không gian và thời gian.
Viết tắt mà có luật lệ đàng hoàng thì người ta gọi là tốc ký. Viết tắt tên người thì thường nên hạn chế bởi chúng ta ít khi phân biệt "viết tắt" với "nói tắt". Tên người nổi tiếng thường được nói tắt, hay là viết tắt trong ngữ cảnh văn nói. Ví dụ trong tác phẩm có đoạn thoại nào đó thì lời thoại có thể gọi tắt tên họ người khác, giống như hai người nói chuyện bình thường. Tiếng Tây dùng viết tắt thì thường theo các trường hợp:
-viết tắt đầy đủ tên họ như JFK là hiểu về ông Tổng thống Mỹ Ken-nơ-đi, dùng cả trong văn thoại lẫn câu thông thường. Người ta không dùng từ tắt này trong văn nói, ví dụ " Kính thưa Ngài JFK..." bao giờ cả.
-gọi tắt tên nhân vật nổi tiếng (chính trị, thể thao, văn hóa...) ngay từ khi người đó còn đang sống và hoạt động đỉnh cao, như "Rô7", "Rô", ông Tô...Nhưng thường thì đây là các biệt danh và gọi theo tên, ít khi theo họ (người Tây thì theo họ). Người ta dùng từ tắt này trong văn viết và nói gián tiếp, nhưng nếu nói chuyện trực tiếp với ông Calisto mà cứ " Thưa Ngài Tô" thì lại không phù hợp phép tắc xã giao.
-Trong tiếng Việt thì viết tắt và gọi tắt chỉ nên dùng cho những nhân vật lớn như "cụ Phan", "cụ Hồ"...Tiếng Việt không thể lấy một phần chữ cái tên hay họ để gọi tắt do đặc thù đơn âm. Tiếng Tây tuy đa âm nhưng cũng rất bị hạn chế khi viết tắt theo họ, và nói chung tôi thấy trong tài liệu đã đăng hay in luôn viết nguyên họ, ngay Lê-nin tôi cũng chưa từng nghe ở đâu viết-nói tắt là "Ле" cả.
Như thế, chỉ người Việt ta hay viết-gọi tắt tên người nước ngoài, tuy vậy rất cần sự thống nhất. Trong trường hợp cô Như Ngọc thì, như tôi đã viết, không ngạc nhiên nếu cô gọi-viết tắt họ của nhà văn hào Nga, có điều sách in đã phiên âm Việt hóa theo đúng quy định "Pauxtopxki" nhưng cô lại viết trong bài đăng báo là "Paustovski" thì rõ ràng không nên, có thể cô đã sơ suất chuyện này. Thường thì kiểm duyệt sách in "chuẩn" hơn là báo địa phương cũng như báo mạng, nhưng tôi chắc nếu bài đó đăng ở báo Trung ương thì từ này hẳn đã được góp ý và sửa.
Một người Việt gọi tắt tên một nhà văn hào Nga thật ra với ý kính trọng cũng như tỏ lòng gần gũi thôi, song thiết nghĩ chỉ mang tính cá nhân thuần túy. Nhưng nếu ai cũng bày tỏ quan điểm cá nhân tự do trong văn hóa như thế thì cái chuẩn sẽ rất khó nhận ra giữa rừng thông tin hiện nay, và "sự trong sáng của tiếng Việt" hẳn cũng bị ảnh hưởng ít nhiều.
Tôi thấy cô NN viết hay và thật về Pauxtovxki, chỉ có sự mâu thuẫn khi gọi tắt so với chính cuốn sách mà cô viết về nó. Nếu viết đủ phiên âm "Pauxtovxki" thì ai cũng sẽ đọc là Pau-.. " chứ không phải Pô-xto-vxki. Quy định phiên âm trong tiếng Việt nó là như vậy thôi, và nếu đúng quy định phiên âm Việt hóa thì phải là Pau-xtôv-xki, để ngay người không biết ngoại ngữ nào cũng đánh vần dễ dàng mà người Nga nghe thấy sẽ hiểu ngay là Паустовский.

[Thao vietnam]

Trong Từ điển bách khoa xô viết thì tên riêng nước ngoài được viết bằng tiếng Nga và có viết thêm trong ngoặc bằng ngôn ngữ gốc của người đó (tiếng Anh, Pháp , Đức, Hy Lạp, ..., tôi chưa phải tra tên người Trung Quốc nên không rõ có chữ Trung Quốc hay không).
Trong sách báo khoa học tiếng Việt thì ngoài tên Việt hoá người ta cố gắng viết bằng ngôn ngữ gốc của người đó, tất nhiên điều đó chỉ là tương đối vì chúng ta không thể viết được tất cả mọi ngôn ngữ trên thế giới. Tại sao phải làm như vậy? Là để đảm bảo tính chính xác và nhất là để tiện cho người đọc tra cứu. Như vậy tên riêng nước ngoài cần phải được viết rất cẩn thận. Đây chỉ là cảm nhận và cách làm của riêng tôi và tôi cũng không biết liệu có quy định nào về việc này hay không.

[minminixi]

Thao vietnam viết

... và tôi cũng không biết liệu có quy định nào về việc này hay không.

Quy định mới nhất bỏ các gạch nối giữa các âm tiết, bạn có thể tham khảo:

Hà Nội, ngày tháng 3 năm 2006
THÔNG TƯ
Hướng dẫn viết hoa và phiên chuyển tên riêng, thuật ngữ tiếng nước ngoài ra tiếng Việt

Căn cứ Nghị định số 45/2003/NĐ-CP ngày 09/5/2003 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Nội vụ;
Căn cứ Nghị định số 110/2004/NĐ-CP ngày 08/4/2004 của Chính phủ về công tác văn thư; Bộ Nội vụ hướng dẫn quy tắc viết hoa, phiên chuyển tên riêng và thuật ngữ tiếng nước ngoài ra tiếng Việt.

I. HƯỚNG DẪN CHUNG

II. TRÁCH NHIỆM CÁC BAN NGÀNH

(xin lược bỏ bớt 2 phần trên)

III. PHIÊN CHUYỂN TÊN RIÊNG VÀ THUẬT NGỮ TIẾNG NƯỚC NGOÀI

3.1. Nguyên tắc chung: phiên chuyển tên riêng nước ngoài bằng các âm, vần và chữ Việt dựa vào cách đọc trực tiếp của nguyên ngữ có thể biết được. Trường hợp chưa đọc được nguyên ngữ thì phiên chuyển gián tiếp qua ngôn ngữ khác.

3.1.1. Đối với các ngôn ngữ có chữ viết dùng hệ thống chữ cái Latinh (Anh, Pháp, Đức, Tây Ban Nha, Italia, v.v…): phiên âm theo cách đọc trực tiếp các ngôn ngữ đó kèm theo chú thích nguyên dạng tên gốc đặt giữa hai ngoặc đơn (hoặc có bảng đối chiếu kèm theo).

Ví dụ: Camaguây (Tây Ban Nha: Camaguey), thành phố ở Cuba
Aizơnac (Đức: Eisenach), thành phố ở Đức.
Oelinhtơn (Anh: Wellington), thủ đô của Niu Zilân.
Vacsava (Ba Lan: Warszawa), thủ đô của Ba Lan.
Oasinhtơn (Anh: Washington), thủ đô của Hoa Kỳ.
Clintơn Jâuzip Đâyvixơn (Anh: Clinton Joseph Davisson), nhà vật lý học Hoa Kỳ.

3.1.2. Đối với các ngôn ngữ không dùng hệ thống chữ cái Latinh như các ngôn ngữ Arập, Triều Tiên, Lào: nếu chưa phiên âm được theo cách đọc trực tiếp thì phiên âm qua ngôn ngữ trung gian (tuỳ theo ngôn ngữ đó sử dụng tiếng Anh, Pháp hay tiếng khác) kèm theo chú thích ngôn ngữ trung gian giữa hai ngoặc đơn, ví dụ Niu Đêli (Anh: New Delhi), thủ đô của Ấn Độ; hoặc phiên qua dạng Latinh của ngôn ngữ đó (nếu có), ví dụ Maxcat (Masqat), thủ đô của Ôman (so sánh tiếng Pháp: Mascate).

3.1.3. Đối với tiếng Nga: phiên âm trực tiếp từ tiếng Nga, không nhược hoá lược bỏ trọng âm. Ví dụ: Lômônôxôp M.V. (Ломоносов M.B.) Tatiana (Татяна)

3.1.4. Đối với tiếng Hán: phiên âm theo âm Hán - Việt (có chú thích âm dạng Latinh của chữ Hán). Ví dụ: Đỗ Phủ (Du Fu), Bắc Kinh (Beijing).
Một số trường hợp không đọc theo âm Hán - Việt thì phiên theo âm dạng Latinh của tiếng Hán. Ví dụ: Alasan (Alashan), sa mạc ở phía Bắc Trung Quốc.

3.1.5. Đối với tên riêng nước ngoài đã quen dùng (nhất là phiên theo âm Hán - Việt) thì giữ nguyên. Ví dụ: Pháp, Anh, Mỹ, Thuỵ Sĩ, Tây Ban Nha, Kim Nhật Thành,…

Tuy nhiên nếu có những thay đổi mới về tên riêng theo hướng phiên âm gần với nguyên ngữ (hoặc nước đó đã thay đổi tên gọi) thì sẽ phiên âm tên riêng nước ngoài theo cách mới, có chú thích nguyên ngữ và tên gọi cũ đặt trong ngoặc đơn. Ví dụ: Ôxtrâylia (cũ: Úc); Italia (cũ: Ý); Myanma (cũ: Miến Điện); Đôn Kihôtê (cũ: Đông Kisôt).

3.2. Viết tên riêng nước ngoài bằng chữ Việt: viết liền các âm tiết theo đơn vị từ, trừ một số trường hợp đặc biệt viết rời dùng dấu gạch nối giữa các âm tiết (ví dụ: Lu-i = Louis), không đánh dấu thanh điệu của tiếng Việt.

Ví dụ: Gôxen Xanvađo Alienđê (Tây Ban Nha: Gossen Salvador Allende); Hainơrich Bruyninh (Đức: Heinrich Bruning).

3.3. Bổ sung một số âm và tổ hợp phụ âm đầu từ, đầu âm tiết để phiên chuyển

3.3.1. Cấu tạo tổ hợp phụ âm đầu âm tiết gồm 2 phụ âm: br, khr, xc, đr, v. v… Ví dụ: Đruyông (Pháp: Druon); Xcaclati (Italia: Scarlatti).

3.3.2. Các phụ âm cuối vần, cuối từ vẫn giữ nguyên các phụ âm cuối tiếng Việt: n, m, p, l, c, ch, ng, nh, t. Ví dụ: Mađrit (Tây Ban Nha: Madrid); Aptaliông (Pháp: Aftalion).

3.3.3. Sử dụng bốn chữ cái F, J, W, Z (f, j, w, z) để:

- Viết các đơn vị đo lường, các ký hiệu quốc tế trong hoá học và khoa học tự nhiên, tên viết tắt các tổ chức quốc tế. Ví dụ: W = Oat, J = Jun, Fe = Sắt, WTO = Tổ chức Thương mại Thế giới.

- Phiên âm tên riêng (tên người, tên địa lý) nước ngoài. Ví dụ: Frăngxoa Busê (Pháp: François Bouchet), Jêm Biucanơn (Anh: James Buchanan).

3.4. Các cặp chữ cái i và y; ph và f; j và gi đều được dùng để phiên âm căn cứ vào nguyên ngữ: nguyên ngữ dùng chữ cái nào thì chuyển sang tiếng Việt dùng chữ cái tương ứng.

3.5. Một số trường hợp thêm ơ, ví dụ: Marơ (Marr), Tơroa (Troie).

3.6. Thuật ngữ phổ biến gốc tiếng nước ngoài cũng được phiên chuyển theo các nguyên tắc trên. Viết liền tránh việc dùng gạch nối, nhưng các âm tiết vẫn phải theo kết cấu ngữ âm Việt Nam, như atmôtphe, axêtilen, pôlivitamin, nơtơrôn, kilôgam, milimet.

Trong từng chuyên ngành và liên ngành cần sử dụng thuật ngữ chuyên ngành gốc đã dùng thống nhất.

[Мужик]

minminixi viết

Quy định mới nhất bỏ các gạch nối giữa các âm tiết, bạn có thể tham khảo:
Hà Nội, ngày tháng 3 năm 2006
THÔNG TƯ
Hướng dẫn viết hoa và phiên chuyển tên riêng, thuật ngữ tiếng nước ngoài ra tiếng Việt

Bấm "Cảm ơn" rồi thấy không đủ, phải thêm vài dòng để "Cảm ơn" Bộ trưởng lần nữa, vì nó quá bổ ích đối với em.
Em không biết cái Thông tư này (nó ra đời sau khi em bỏ nghề báo) nên vẫn cứ nghiêm túc dùng các gạch nối trong các từ phiên chuyển. Từ nay biết rồi, xin bỏ.

[hungmgmi]

Đừng vội bỏ bác MU ơi. Thông tư gì thì thông tư, nhưng mỗi nơi vẫn dùng theo quy định riêng của mỗi Tòa soạn các bác ạ.
Mà thông tư cũng chỉ nói chung chung, ai biết trường hợp nào là...đặc biệt:
Tên riêng:

Viết tên riêng nước ngoài bằng chữ Việt: viết liền các âm tiết theo đơn vị từ, trừ một số trường hợp đặc biệt viết rời dùng dấu gạch nối giữa các âm tiết (ví dụ: Lu-i = Louis), không đánh dấu thanh điệu của tiếng Việt.

Về thuật ngữ này, cũng dùng là "tránh", chứ không cấm, mà cấm cũng chả được:

Thuật ngữ phổ biến gốc tiếng nước ngoài cũng được phiên chuyển theo các nguyên tắc trên. Viết liền tránh việc dùng gạch nối, nhưng các âm tiết vẫn phải theo kết cấu ngữ âm Việt Nam, như atmôtphe, axêtilen, pôlivitamin, nơtơrôn, kilôgam, milimet.

Ví dụ rõ nhất là báo Nhân Dân-tờ báo của Đảng, Quân đội nhân dân-tờ báo cuả Quân đội.
Các báo này vẫn dùng gạch nối như thường.
Đơn cử tin mới này trên Nhân Dân hôm nay:

Chủ tịch nước Trung Quốc Hồ Cẩm Đào thăm Mỹ
Cập nhật lúc 03:08, Thứ năm, 20/01/2011 (GMT+7)
Theo Tân Hoa xã, ngày 18-1 Chủ tịch nước Trung Quốc Hồ Cẩm Đào bắt đầu chuyến thăm cấp nhà nước bốn ngày tới Mỹ. Phó Tổng thống nước chủ nhà G. Bai-đơn đã đón Chủ tịch Hồ Cẩm Đào ngay khi nhà lãnh đạo Trung Quốc xuống máy bay và bước trên thảm đỏ tại Căn cứ Không quân An-đru, ngoại ô Thủ đô Oa-sinh-tơn.

Theo giới chức Bắc Kinh, trong chuyến thăm thứ hai tới Mỹ trên cương vị nguyên thủ quốc gia, Chủ tịch Hồ Cẩm Đào sẽ cùng Tổng thống Ô-ba-ma phác thảo kế hoạch đưa quan hệ hợp tác giữa hai nước bước vào một kỷ nguyên mới. Chương trình nghị sự của cuộc gặp cấp cao là vấn đề thương mại giữa hai nước, đồng nhân dân tệ và vấn đề hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên. Dự kiến, nhân dịp này, hai nước sẽ ký nhiều dự án hợp tác mới trong các lĩnh vực kinh tế - thương mại, năng lượng, bảo vệ môi trường, phát triển cơ sở hạ tầng, khoa học - công nghệ... trị giá khoảng 8,5 tỷ USD.

Còn các thuật ngữ trên báo này, vẫn gạch nối như ai:
Thông tư bảo:

Viết liền tránh việc dùng gạch nối, nhưng các âm tiết vẫn phải theo kết cấu ngữ âm Việt Nam, như atmôtphe, axêtilen, pôlivitamin, nơtơrôn, kilôgam, milimet.

Thực tế trên Nhân Dân:

Nhưng khi ấy, họ có Di-đan, người có thể xé nát mọi hàng phòng ngự và làm cả khán đài nhảy múa với những pha đi bóng ma thuật, những đường chuyền chính xác đến từng mi-li-mét, những phẩm chất của một người lĩnh xướng tiến công đích thực, một nhân vật truyền kỳ.

Trên Thời sự VTV vẫn thường xuyên dùng gạch nối, có lúc lại dùng nguyên bản tiếng Anh.
Túm lại là cứ linh tinh beng hết cả.

[USY]

Cảm ơn bác Bộ trưởng.
Em được biết tháng 3 năm 2006 Bộ Nội vụ có một dự thảo về vấn đề này, rồi đến năm 2007 nó vẫn là dự thảo, đã được bác tieuboingoan nhà ta đưa lên để xin ý kiến các thành viên trên 1 diễn đàn ngôn ngữ. Trong dự thảo văn bản đó có cả phần hướng dẫn viết hoa tên người, tên địa danh rất cụ thể:
3/2006 (dự thảo này bao gồm cả quy định về viết hoa lẫn quy định về phiên chuyển tên tiếng nước ngoài, phần về phiên chuyển... như của bác Bộ trưởng đã post lên:
http://ngonngu.net/diendan/viewtopic.php?t=450

và 2/2007 (chỉ còn Dự thảo về viết hoa):
http://ngonngu.net/diendan/viewtopic...19b06&start=15

Cụ thể như sau:

BỘ NỘI VỤ CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Dự thảo Hà Nội, ngày tháng năm 2007

QUY ĐỊNH
Về việc viết hoa trong văn bản của các cơ quan, tổ chức
(Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-BNV ngày tháng năm 2007 của Bộ trưởng Bộ Nội vụ)

Chương I
QUY ĐỊNH CHUNG

Điều 1. Đối tượng áp dụng và phạm vi điều chỉnh

1. Đối tượng áp dụng: các cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, tổ chức kinh tế nhà nước và đơn vị vũ trang nhân dân (sau đây gọi chung là cơ quan, tổ chức) và cá nhân có liên quan.

2. Phạm vi điều chỉnh: cách viết hoa trong văn bản của các cơ quan, tổ chức.

Điều 2. Nguyên tắc chung

Viết hoa trong văn bản phải bảo đảm:

- Theo cách viết thông dụng của quy tắc chính tả tiếng Việt phổ thông và phù hợp với xu hướng viết hoa phổ biến trong xã hội hiện nay trên cơ sở khoa học, hợp lý và nhất quán;

- Thuận lợi cho việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác soạn thảo văn bản.

Điều 3. Các trường hợp viết hoa trong văn bản

1. Viết hoa vì phép đặt câu
2. Viết hoa danh từ riêng chỉ tên người
3. Viết hoa tên địa lý
4. Viết hoa tên cơ quan, tổ chức
5. Các trường hợp đặc biệt khác.

Chương II
QUY ĐỊNH CỤ THỂ

Điều 4. Viết hoa vì phép đặt câu

Viết hoa chữ cái đầu của âm tiết đầu tiên dùng biểu thị sự bắt đầu của một câu hoàn chỉnh để phân đoạn về mặt cú pháp:

1. Sau dấu chấm câu (.); sau dấu chấm hỏi (?); sau dấu chấm than (!); sau dấu chấm lửng (…); sau dấu hai chấm trong ngoặc kép (: “ ”);

2. Sau dấu chấm phẩy ( xuống dòng; sau dấu hai chấm ( xuống dòng.

Điều 5. Viết hoa danh từ riêng chỉ tên người

1. Tên người Việt Nam: viết hoa chữ cái đầu tất cả các âm tiết của danh từ riêng chỉ tên người.

Ví dụ:
- Nguyễn Ái Quốc, Trần Phú, Nguyễn Thị Minh Khai...
- Giàng A Pao, Mùa A Trừ, Chau Kim Sêng, Kơ Pa Kơ Lơng, Nơ Trang Lơng…
- Lý Thái Tổ, Đinh Tiên Hoàng, Hưng Đạo Vương, Tố Như…

2. Tên người nước ngoài

a) Trường hợp phiên âm qua âm Hán - Việt: viết theo quy tắc viết tên người Việt Nam.

Ví dụ: Kim Nhật Thành, Mao Trạch Đông, Thành Cát Tư Hãn...

b) Trường hợp phiên âm không qua âm Hán Việt (phiên âm trực tiếp sát cách đọc của nguyên ngữ): viết hoa chữ cái đầu của mỗi thành tố tạo thành tên riêng và có gạch nối giữa các âm tiết, không có dấu cách.

Ví dụ: Vla-đi-mia I-lích Lê-nin, Phri-đrích Ăng-ghen, Phi-đen Cat-xtơ-rô, V.V. Pu-tin, Bin Clin-tơn, Giôn Hô-uốt…

Điều 6. Viết hoa tên địa lý

1.Tên địa lý Việt Nam: viết hoa chữ cái đầu của tất cả các âm tiết tạo thành tên riêng và không dùng gạch nối.

a) Tên địa lý thông thường
Ví dụ: Hà Nội, Thái Nguyên, Bắc Ninh…
Các từ chỉ đơn vị hành chính đi kèm theo tên riêng được viết thường. Ví dụ: thành phố Đà Nẵng, tỉnh Quảng Ninh, huyện Cần Giờ, phường Nguyễn Trãi…

b) Tên địa lý các vùng dân tộc
Ví dụ: huyện Krông Pa, xã Ia Rtô, xã Ia Yeng, huyện Ma Đrắc, huyện Ea Súp, huyện Ea H’leo, huyện Cư M’gar…

c) Tên địa lý được cấu tạo bằng cách kết hợp danh từ chung chỉ đối tượng địa hình (sông, núi, hồ, biển, cửa, bến, cầu, vũng, lạch, vàm, buôn, bản, v. v…) với danh từ riêng (thường chỉ có một âm tiết) hoặc trở thành một đơn vị hành chính.

Ví dụ: Cửa Lò, Bến Thành, Vũng Tàu, Lạch Trường, Vàm Cỏ, Cầu Giấy, thị xã Sông Công, huyện Sông Hinh, thị trấn Cầu Giát…

Ngoài các trường hợp tương tự như trên, các danh từ chung như sông, núi, bến, cầu, đảo, đèo…đi kèm địa danh đều viết thường.

Ví dụ: hồ Gươm, hồ Ba Bể, sông Hồng, núi Ba Vì, bến Nhà Rồng, cầu Long Biên, đảo Cồn Cỏ, đèo Hải Vân, châu Nam Cực, châu Âu…

d) Tên địa lý chỉ vùng miền, khu vực nhất định được cấu tạo bằng từ chỉ hướng kết hợp với từ chỉ hướng khác hoặc một danh từ chung.

Ví dụ: Tây Bắc, Đông Bắc, Bắc Bộ, Nam Kỳ, Nam Trung Bộ...

2. Tên địa lý nước ngoài

a) Đối với tên địa lý đã được phiên chuyển sang âm Hán Việt thì viết theo quy tắc viết hoa tên địa lý Việt Nam.

Ví dụ: Bắc Kinh, Bình Nhưỡng, Pháp, Anh, Mỹ, Thuỵ Sĩ, Tây Ban Nha…

b) Đối với tên địa lý phiên âm không qua âm Hán Việt (phiên âm trực tiếp sát cách đọc của nguyên ngữ): viết hoa theo quy tắc viết hoa tên người nước ngoài quy định tại điểm b, khoản 2, điều 2.

Ví dụ: Mát-xcơ-va, Men-bơn, Sing-ga-po, Cô-pen-ha-ghen, Béc-lin…

Điều 7. Viết hoa tên cơ quan, tổ chức

1. Tên cơ quan, tổ chức của Việt Nam

Viết hoa chữ cái đầu các âm tiết của các thành tố tạo thành tên riêng và các từ chỉ chức năng, nhiệm vụ, tính chất của cơ quan, tổ chức.

Ví dụ:
- Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam,
- Ủy ban Thường vụ Quốc hội,
- Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
- Đảng uỷ Quân sự Trung ương, Bộ Tổng tham mưu, Bộ Tư lệnh Binh đoàn Trường Sơn, Bộ Chỉ huy bộ đội Biên phòng tỉnh Sơn La, Bộ Tư lệnh Quân khu 7…
- Bộ Nội vụ, Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, Tổng cục Thuế, Tổng cục Du lịch, Cục Văn thư và Lưu trữ Nhà nước…
- Tổng công ty Dầu khí Việt Nam, Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam…
- Hội đồng Nhân dân thành phố Hồ Chí Minh, Hội đồng Nhân dân tỉnh Sơn La, Hội đồng Nhân dân phường Ngọc Khánh,…Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội, Ủy ban Nhân dân tỉnh Bắc Ninh, Ủy ban Nhân dân quận Ba Đình, Ủy ban Nhân dân huyện Vụ Bản...
- Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Trường Đại học Bách khoa Đà Nẵng, Trường Trung học Phổ thông Chu Văn An, Trường Tiểu học Thành Công…

2. Tên cơ quan, tổ chức nước ngoài

a) Đối với tên cơ quan, tổ chức nước ngoài đã dịch nghĩa: viết hoa theo quy tắc viết tên cơ quan, tổ chức của Việt Nam.

Ví dụ: Liên hợp Quốc (UN), Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN)...

b) Đối với tên cơ quan, tổ chức nước ngoài được sử dụng trong văn bản ở dạng viết tắt: viết bằng chữ in hoa như nguyên ngữ hoặc chuyển tự La-tinh nếu nguyên ngữ không thuộc hệ La-tinh.

Ví dụ: WTO, UNDP, UNESCO, SARBICA, SEV…

Điều 8. Các trường hợp đặc biệt khác

1. Tên các huân chương, huy chương, các danh hiệu vinh dự: viết hoa chữ cái đầu các âm tiết của các thành tố tạo thành tên riêng và các từ chỉ thứ, hạng.

Ví dụ: huân chương Độc lập hạng Nhất, huân chương Sao vàng, huân chương Lê-nin, huân chương Hồ Chí Minh; huân chương Chiến công, huân chương Kháng chiến hạng Nhì, huy chương Chiến sĩ vẻ vang; bằng Tổ quốc ghi công; giải thưởng Nhà nước; danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân, Nhà giáo Ưu tú, Thầy thuốc Nhân dân, Anh hùng Lao động, Anh hùng lực lượng Vũ trang Nhân dân v.v…

2. Tên chức vụ, học vị

a) Viết hoa tên chức vụ, học vị đi liền với tên người cụ thể

Ví dụ: Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng thống V.V. Pu-tin, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Tổng cục trưởng Nguyễn Văn H, Giám đốc Trần Văn B, Giáo sư Viện sĩ Nguyễn Văn Hiệu, Tiến sĩ khoa học Phạm Văn M…

b) Tên chức vụ, học vị chung không viết hoa

Ví dụ: tổng thống, chủ tịch, đại tướng, tiến sĩ, giáo sư...

3. Viết hoa danh từ chung đã riêng hóa.

Ví dụ: Bác, Người (chỉ Hồ Chủ tịch), Đảng (chỉ Đảng Cộng sản Việt Nam), Tổ quốc, Chính phủ...

4. Tên các ngày lễ, ngày kỷ niệm: viết hoa chữ cái đầu các âm tiết của các thành tố tạo thành tên gọi ngày lễ, ngày kỷ niệm.

Ví dụ: ngày Quốc khánh 2-9, ngày Quốc tế Lao động 1-5, ngày Phụ nữ Việt Nam 20 -10...

5. Tên các sự kiện lịch sử và các thời kỳ lịch sử: viết hoa chữ cái đầu của âm tiết thứ nhất tạo thành tên gọi, trong trường hợp có các con số chỉ mốc thời gian thì ghi bằng chữ và viết hoa chữ đó.

Ví dụ: cách mạng tháng Tám, phong trào Cần vương, phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh, thời kỳ Phục hưng...

6. Tên các văn bản của Đảng, Nhà nước: viết hoa chữ cái đầu của các thành tố tạo nên tên văn bản.

Ví dụ: Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 10 của Đảng, Bộ luật Dân sự, Luật giao dịch Điện tử,

7. Tên các tác phẩm, sách báo: viết hoa chữ cái đầu âm tiết thứ nhất tạo thành tên tác phẩm, sách báo.

Ví dụ: tác phẩm Đường kách mệnh, từ điển Bách khoa toàn thư, báo Nhân dân, tạp chí Cộng sản...

8. Tên các năm âm lịch: viết hoa chữ cái đầu của tất cả các âm tiết tạo thành tên gọi.

Ví dụ: Kỷ Tỵ, Tân Hợi, Mậu Tuất, Mậu Thân…

9. Tên các ngày tiết và ngày tết: viết hoa chữ cái đầu của âm tiết thứ nhất tạo thành tên gọi.

Ví dụ: tiết Lập xuân, tiết Đại hàn, tết Đoan ngọ, tết Trung thu, tết Nguyên đán.

Viết hoa chữ Tết trong trường hợp dùng để thay cho một tết cụ thể.

10. Tên gọi các tôn giáo, giáo phái và ngày lễ tôn giáo: viết hoa tất cả các chữ cái của các âm tiết tạo thành tên gọi.

Ví dụ: đạo Tin Lành, đạo Cơ Đốc, Thiên Chúa giáo, đạo Hoà Hảo, đạo Cao Đài, đạo Hồi, lễ Phục sinh, lễ Phật đản...

Vì vậy em xin được hỏi:
1. @ Bác Bộ trưởng: bác có thể cho biết bản Thông tư bác đưa lên đã là bản chính thức chưa, và số của nó như thế nào (em rất cần việc này để tuân theo trong công tác nói chung) - có thể tìm thấy văn bản chính thức ở đâu bác chỉ cho em nhé!
2. @Bác Tieuboingoan: có lẽ bác là người trực tiếp phụ trách mảng này. Bác có thể cho chúng em biết về kết quả liên quan đến việc này được không ạ? cái chính là đã có văn bản chính thức của Bộ Nội vụ hay cơ quan nào đó ban hành chưa hay vẫn Dự thảo thôi hả bác? và nếu có rồi thi bác cho chúng em biết văn bản đầy đủ cũng như link có thể xem được bác nhé!

Em cảm ơn các bác nhiều, mong sao có thông tư chính thức, về viết hoa và phiên chuyển tên NN, hoặc từng phần thôi cũng tốt lắm rồi. !

[Old Tiger]

Tôi đã không nói gì thêm nữa, nhưng chị Nina PM đích danh cho tôi ( lần này chắc không ai bắt bẻ tôi dùng từ PM!) "đề nghị (tôi) phải trả lời nghiêm túc" tại sao tôi lại tặng chị ấy mấy chữ "Ngạo mạn quá!". Vậy tôi xin lỗi mọi người và xin tí đất để trả lời cho chị Nina:

-------------------------------
Như anh OT đã viết, chị Nina PM cho anh Hổ thì đề nghị các anh chị liên hệ với nhau qua PM để trả lời mang tính chất cá nhân nhé.
Tôi đã xóa những phần anh OT trả lời, nếu có thể thì anh trả lời cho người hỏi anh qua PM để tránh làm loãng topic.
Trân trọng. Hungmgmi.

[ninh]

hungmgmi viết

Nhân đây cũng xin trao đổi với bác ninh: các mod của NNN ngoài việc có trách nhiệm với các box của mình đều là những thành viên có quyền trao đổi, nói lên những suy nghĩ của mình. Tất nhiên là với vai trò là mem.

Tôi không định làm bác khó chịu. Tôi cũng biết các mod có quyền, và trước hết, đương nhiên là mem. Và, tôi biết, nếu các bác đã cố ý thì đã là chuyện phải thế, tôi đau dám dùng thống kê để thay đổi tình hình!
Tôi chỉ lưu ý chuyện vô tình, có những thứ vô tình, thật sự vô tình, nhưng ngẫm lại thì thật nhẫn tâm!
---
Thường thì bài sau trích bài trước, nhưng tôi xin phép đổi quy luật:

hungmgmi viết

Bác ninh ạ, hôm qua bác đã PM cho em và em đã trả lời ngay. Có gì về "sự nhẫn tâm" dù là vô tình qua con số thống kê khi trao đổi như bác nói, mong bác PM cho em để ta trao đổi thỏa đáng hơn, tránh làm loãng topic. Em thật sự ngạc nhiên khi bác buông ra những lời trên thật nhẹ tênh.

Tôi đang trả lời những gì puplic, phần PM không hề dính dáng ở đây. Còn nếu nói "làm loãng" thì thành thật xin lỗi, tôi sẽ cố gắng không post thêm nếu bài trước còn cho sửa !

[ninh]

nthach viết

Cũng còn tùy vào người đó là ai, và tại sao bác à.

Người ta nói rằng: Đi với bụt mặc áo cà sa - đi với ma thì mặc áo giấy, bác ạ.

Bác nthach àh, bác nói nặng tới mức tôi không thể chấp nhận !

[hungmgmi]

Bác ninh ạ, hôm qua bác đã PM cho em và em đã trả lời ngay. Có gì về "sự nhẫn tâm" dù là vô tình qua con số thống kê khi trao đổi như bác nói, mong bác PM cho em để ta trao đổi thỏa đáng hơn, tránh làm loãng topic. Em thật sự ngạc nhiên khi bác buông ra những lời trên thật nhẹ tênh.

[Old Tiger]

Tất cả những thắc mắc của anh OT đã được xử lý. Anh xem lại sẽ rõ. Đây không phải là nơi đôi co, thành viên nthach viết phiếm chỉ mà anh vẫn tự nhận vào mình là sao?
Thay mặt Ban quản trị, tôi đề nghị chúng ta ngừng tất cả những đôi co, chỉ trích nằm ngoài nội dung topic. Tất cả những phát ngôn ngoài chủ đề sau bài viết này được coi như spam và sẽ bị xóa theo Nội quy 4rum. Nếu thành viên nào cố tình vi phạm, xin đọc lại điều 11 Nội quy diễn đàn. Các thông tin cần trao đổi mang tính cá nhân, đề nghị dùng PM.
Trân trọng! Hungmgmi.

[minminixi]

Các nhận xét của anh Hungmgmi (#51) và chị USY (#52) là rất xác đáng. Hiện nay vẫn lung tung beng trong việc phiên chuyển thì cũng không lạ. Với câu hỏi của chị USY, thì rất tiếc là trong file lưu tôi không ghi chú lại số của Thông tư. Vốn là mấy năm trước tôi có việc cần đến tra cứu nhiều văn bản luật nên phải mua hẳn hai bản phần mềm "Tư vấn pháp luật" để cài máy và tra, một phiên bản đầu và 1 bản mới kế sau đó. Hiện nay họ đang mời chào bản mới nhất, các bản đều có giá chừng 400-500K gì đó tôi không còn nhớ rõ. Cũng xin nói là tra trên trang web qua cụ Guk sẽ thấy rất nhiều, nhưng không đủ và không chính xác.Theo nguyên tắc thì Thông tư là văn bản không có Dự thảo, nhưng nó không mang tính pháp quy chặt chẽ như Luật hay Nghị định để bắt buộc thực hiện, mà Luật về phiên âm thì theo tôi biết đến nay vẫn chưa có chính thức.
Tôi còn một lần cài cho đĩa VBPL nhưng chưa dùng, vì hiện thử nghiệm win7 và máy đã cài lại nhiều lần, virus phá cũng như do chuyển dữ liệu máy mới nên chưa cài lại. Nghe nói version trước không chạy win7-64bit nên có lẽ tôi chờ bản mới, bác nào có nhu cầu thì tôi chuyển cho bản trước, cập nhật xong cứ tra trong phần mềm là mọi thứ văn bản đều ra hết, thậm chí cả những thư phúc đáp của các Bộ khác nhau họ cũng cập nhật gần như đủ. Cũng có thể nhiều bác có cài PM này thì tra ngay cho tiện. Nhân đây, có lẽ xin đề xuất rằng bản trước với lần cài cuối cùng nên chuyển cho một bác Mod rồi bà kon ta ai có nhu cầu tra văn bản-lấy nội dung như chị USY thì cứ yêu cầu Mod đó tìm cho nhanh. Riêng tôi hiện không cần PM này vì cũng xong việc kia rồi, đụng mấy cái văn bản pháp luật nó nhức đầu lắm, lại mau già chóng chết mất!
Có rất nhiều ý kiến khác nhau về phiên âm, nhưng ở đây tôi chỉ lưu ý rằng chị NN đã dùng một cách phiên âm khác với trong sách mà chị ấy nói đến. Điều thứ hai là bản thân các Thông tư hay Quy định hiện nay chưa hoàn hảo, ví dụ nếu không có gạch nối thì bạn khó mà gõ dấu tiếng Việt nhiều hơn một lần trong một từ liền trừ những cặp nguyên âm có sẵn trong tiếng Việt như ươ nếu dùng kiểu gõ Vni-window, hay đang dùng font tiếng Việt nói chung. Tôi chỉ thấy dùng tiếng Việt của chính window là chuẩn nhất, nó gõ được bất kỳ nhóm nguyên âm Việt nào ở bất kỳ đâu, kể cả trong notepad (dạng text).
Ở VN ta có nhiều cái thừa và mất thời gian, ví như mỗi nơi dùng một kiểu font và kiểu gõ, trong khi chỉ cần dùng unicode là quá đủ, còn kiểu gõ cứ dùng của chính window là văn bản của bạn sẽ đọc được trên máy PC ở bất kỳ đâu, dù Nhật hay A rập...Bạn nào gõ được cái này thì sẽ nhanh hơn mọi kiểu ta hiện có, và làm subtitle cho phim cũng không sợ lỗi font
Gửi anh Hổ: Thui chuẩn bị lãnh thưởng Tết đi rùi về SG đãi bà kon một chầu trà Nga, cứ áy náy mãi cái chuyện hiểu lầm hiểu đúng làm gì nhỉ! Nghe nói DQ thưởng cao nhất nước nhưng giữ bí mật đến giờ chót vì ngại phô trương đấy, tại mới khánh thành thì lấy đâu ra tiền thưởng...hi hi

[Kóc Khơ Me]

USY viết

Vì vậy em xin được hỏi:
1. @ Bác Bộ trưởng: bác có thể cho biết bản Thông tư bác đưa lên đã là bản chính thức chưa, và số của nó như thế nào (em rất cần việc này để tuân theo trong công tác nói chung) - có thể tìm thấy văn bản chính thức ở đâu bác chỉ cho em nhé!
2. @Bác Tieuboingoan: có lẽ bác là người trực tiếp phụ trách mảng này. Bác có thể cho chúng em biết về kết quả liên quan đến việc này được không ạ? cái chính là đã có văn bản chính thức của Bộ Nội vụ hay cơ quan nào đó ban hành chưa hay vẫn Dự thảo thôi hả bác? và nếu có rồi thi bác cho chúng em biết văn bản đầy đủ cũng như link có thể xem được bác nhé!

Em cảm ơn các bác nhiều, mong sao có thông tư chính thức, về viết hoa và phiên chuyển tên NN, hoặc từng phần thôi cũng tốt lắm rồi. !

Kóc đang học về Hành chính Nhà nước, phần soạn thảo văn bản hành chính có căn cứ vào các Văn bản pháp luật sau đối với chữ viết hoa và tên nước ngoài:

- Quyết định số 09/1998/QĐ-VPCP ngày 22.04.1998 của Văn phòng chính phủ về BAN HÀNH QUY ĐỊNH TẠM THỜI VỀ VIẾT HOA TRONG VĂN BẢN CỦA CHÍNH PHỦ VÀ VĂN PHÒNG CHÍNH PHỦ.

- Quyết định số 07/2003/QĐ-BGDĐT ngày 13.03.2003 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về VỀ VIỆC BAN HÀNH QUY ĐỊNH TẠM THỜI VỀ VIẾT HOA TÊN RIÊNG TRONG SÁCH GIÁO KHOA.

Cả 2 văn bản này hiện thời được sử dụng khi soạn thảo, thẩm định và ban hành các văn bản hành chính trong các cơ quan quản lý nhà nước. (không thấy nói đến cách phiên âm, có lẽ quá phức tạp vì có quá nhiều ngôn ngữ trên thế giới!)

[Old Tiger]

Old Tiger viết

Tất cả những thắc mắc của anh OT đã được xử lý. Anh xem lại sẽ rõ.

anh con gà mở ơi! Ấy chết ko phải! Thằng gà mở ơi! Ấy chết cũng ko phải! Cái gì ấy nhỉ?? Gà mù ơi! Không phải! Thằng mù ơi! Anh Lâm xem lại ở đâu?

[Ban Quản Trị]

Thành viên Old Tiger bị ban nick 1 tháng vì vi phạm điều 11 của Nội quy diễn đàn: thảo luận không có tính chất xây dựng về quyết định quản lý của Ban Quản Trị, và xúc phạm thành viên khác.

11- Những bài viết vu khống, lăng mạ hoặc xúc phạm Moderator, những bài viết thảo luận không có tính chất xây dựng về quyết định quản lý của Ban Quản Trị sẽ bị xóa ngay lập tức, trường hợp nghiêm trọng có thể cấm phát ngôn.

[minminixi]

Ngày giáp tết nhộn nhịp đúng là nhiều sự kiện thật, thôi anh Hổ yên tâm ăn tết đi ah, có ghé SG thì PM cho tôi nhé!
Trở lại chuyện viết tắt tên tác giả nước ngoài, vấn đề phiên âm chỉ là một mặt, còn trong một bài viết thì có lý do chung cần cẩn thận xét kỹ nếu muốn gọi tắt tên ai đó. Tôi chỉ trình bày suy nghĩ cá nhân chứ dĩ nhiên không có quy định hay thông tư nào ở đây cả. Các lý do này lần lượt gồm:
-Vì ta là người Việt nên mọi thứ đọc-viết-nói bằng tiếng Việt sẽ được cảm thụ theo văn hóa Việt, kể cả văn dịch.
-Bởi việc cảm thụ-cảm nhận chủ yếu theo văn hóa Việt, nên việc gọi tắt tên tác giả nước ngoài ra sao phải tính đến tâm lý của người đọc, trong đó đa số không hiểu nhiều về văn hóa phương Tây nói chung.
-Chỉ nên gọi tắt tên (tức là họ) của tác giả nước ngoài nếu người đó cũng có tên gọi tắt tại chính quốc. Ví dụ ở Liên xô trước đây tôi vẫn đọc thấy từ "Дядя Хо" mà người Nga dùng để tỏ sự tôn trọng Bác Hồ. Tuy vậy, trong văn hóa Nga tôi chưa biết đến tên gọi tắt của ai cả, hoặc do tôi ít đọc nên chưa thấy chăng, nhưng nó cũng chứng tỏ việc đó ở Liên xô là không phổ biến.
-Gọi tắt tên trong văn hóa nghệ thuật phương Tây ta thấy phổ biến tại những nước nói-viết tiếng Anh hay có gốc hệ Latinh, và dùng cho cá nhân đang còn hoạt động, nhất là các cầu thủ hay ca sĩ. Với diễn viên hay ca sĩ nổi tiếng thì người ta gọi tắt theo chữ cái đầu của tên và họ, ví dụ MM (Marylin Monroe) hay BB (Brigit Bardot)...
-Vậy suy ra, việc gọi tắt tên tác giả văn hóa Nga tại VN là do chính người Việt thực hiện theo thói quen trong văn hóa Việt chứ không lấy gốc tên tắt từ văn hóa Nga. Nhưng thật ra ở VN đến nay chỉ gọi tắt đối với những người a) thật nổi tiếng như "cụ Hồ", "cụ Phan" "nhạc Trịnh" (gọi theo họ), và b) những người hoạt động có tính công chúng được nhiều người biết đến và được thừa nhận chuyên môn như "phố Phái" "Ông già Nam Bộ", phổ biến hơn thì gọi theo tên thương hiệu (biệt danh) như kiểu Mr Đàm, Họa mi tóc nâu...(đôi khi chẳng "tắt" mà còn dài dòng hơn)
-Với người nổi tiếng đã quá cố thì trừ những đồng nghiệp thân cận còn sống, lớp trẻ ít ai dám dùng các tên biệt danh hay gọi tắt để thể hiện sự thân mật nữa. Với các tác giả nước ngoài thì càng nguy hiểm nếu dùng cách gọi tắt, vì nó dễ liên tưởng đến sự "suồng sã", bởi người đọc không phải ai cũng hiểu như nhau và trùng ý muốn với người viết, nhất là khi người quá cố cách ta nhiều thế hệ.
Vì thế, muốn đặt tên tắt cho ai từ tên phiên chuyển của họ là phải rất cẩn thận, tốt nhất không dùng nếu không cần thiết vì tất cả những gì cần nói là ở nội dung bài viết chứ không phải ở cách gọi tên người...