MỌI THÔNG TIN VỀ CHỢ VÒM

[thanh_lam]

Nếu ai từng đặt chân đến chợ Vòm sẽ rất dễ choáng ngợp trước sự đồ sộ của nó. Bản thân không phải là một cái chợ bình thường mà là hệ thống các chợ nối tiếp nhau trên một diện tích vô cùng rộng lớn.
Việc quản lý, tổ chức ở đây hoàn toàn tự phát, tạm bợ dựa trên bối cảnh lịch sử của nước Nga thời kỳ mò mẫm và khủng hoảng. Do hoàn cảnh lịch sử mà thói quen tiêu dùng của người Nga thời kỳ này khác xa so với thói quen của các nước châu Âu khác. Nhờ đó những khu chợ như vậy ngày càng phát triễn và thích hợp với người tiêu dùng Nga.
Tuy nhiên nếu ai sống ở Moskva thời kỳ 2001 - 2007 sẽ nhận thấy sự chuyển đổi trong thói quen tiêu dùng của người Nga tiến gần đến văn minh siêu thị. Hàng loạt các siêu thị, đại siêu thị mọc lên như nấm khắp Moskva, điều này cũng đồng nghĩa với việc hàng loạt khu chợ xép ở ngay cạnh các bến Metro và các ốp chợ của người Việt bị xóa sổ hoàn toàn.
Bản thân thói quen tiêu dùng của sinh viên VN sống ở đây cũng thay đổi theo trào lưu. Thay vì đến những khu chợ xép thì họ cũng kéo nhau đến các đại siêu thị, mua thức ăn, quần áo với giá rẻ ngang ngửa mà chất lượng phục vụ cao hơn.
Nhưng chợ Vòm vẫn sống sót. Có nhiều lý do lý giải cho việc này. Thứ nhất nguồn lợi thu được từ các khu chợ này đối với chính quyền là quá lớn, họ chưa thể từ bỏ ngay trong một hoặc vài năm. Thứ hai là trong khi Moskva phát triễn vượt bậc, nhiều tỉnh và thành phố ngoài Moskva vẫn có cuộc sống khó khăn, hình thức chợ trời vẫn phổ biến ở những nơi này và lẽ đương nhiên chợ Vòm vẫn là trung tâm điều phối hàng hóa cho những nơi như vậy. Trong bối cảnh như vậy việc các chủ người Việt mở ra các trung tâm thay thế chợ Vòm như Mekong hay trung tâm thương mại Hà Nội mà UBND HN đang ra sức xây dựng là không cần thiết.
Trong tương lai gần (5-10 năm) thói quen tiêu dùng của người Nga kể cả ở những thành phố nhỏ sẽ thay đổi hẳn. Ngày kết thúc của chợ Vòm và các khu chợ liên quan cũng rất gần.
Có lối thoát nào hay không dành cho những người Việt có chút vốn liếng nhưng chỉ muốn đầu tư nhỏ lẻ, được ngày nào hay ngày đó? Câu trả lời là không. Đối với những người như vậy hãy cố gắng tận dụng khoảng thời gian 5-10 năm này kiếm đủ số vốn và quay trở về VN.
Còn đối với những người đã bám trụ lâu năm, có vốn liếng khá lớn thì sao? Câu trả lời rất khả quan dựa vào sự nhanh nhạy của họ. Con đường duy nhất là đầu tư làm ăn hợp pháp và lẽ đương nhiên không phải là đầu tư vào các khu chợ trời.
Tôi có biết một anh ở Tula cũng buôn bán ở các khu chợ trời tại thành phố nhỏ bé này. Gần đây nhận thấy sự bấp bênh của việc buôn bán chợ trời, anh đầu tư vốn vào xưởng gỗ do anh làm chủ. Anh đưa một nhóm hơn chục công nhân, thợ lành nghề từ VN sang, chuyên nhận gia công các loại đồ gỗ gia dụng cho các công trình xây dựng. Hi vọng là sự chuyển đổi của anh sẽ giúp anh và gia đình trụ vững lâu dài ở Nga bằng còn đường làm ăn hợp pháp.

Tôi cũng đã đến một vài thành phố lớn ở một số nước như Madrid, Stockholm, Barcelona, Milan và có thời gian lưu lại đây vài tuần . Ở đây người Hoa họ cũng buôn bán, nhưng họ thuê hẳn tầng một của cả tòa nhà, lập ra những mini supermarket. Việc buôn bán rất qui củ, mặc dù họ cũng bày la liệt các loại hàng hóa trong khuôn viên mà họ có thể tận dụng, nhưng ở các góc đều có camera, việc thanh toán cũng bằng các loại máy quét, hoặc bằng thẻ, tất nhiên có thể có gian lận thuế trong những cửa hàng như vậy. Nhưng nhìn cách họ làm ăn và bám trụ ở đất này tôi tin tưởng rằng đó sẽ là con đường tốt cho nhiều người Việt đang hoang mang không biết làm sao nếu chợ Vòm sụp đổ.

Điều mà chúng ta hi vọng là dù chợ Vòm có kết thúc nhiệm vụ lịch sử của nó, thì chính quyền Moskva cũng nên tạo điều kiện cho người Việt đang sinh sống và làm ăn ở Nga làm ăn và hòa nhập một cách hợp pháp vào xã hội Nga, để những thế hệ VN thứ hai, thứ ba không bị thiệt thòi như cha mẹ của chúng.