Anh hùng thời nội chiến (tập truyện phim)

[Vania]

Những con chiên ngoan đạo trong lo âu chỉ biết đi tìm Chúa ; bà già thất tài thường nghĩ tới bói toán ; người thất tình ưa những vần thơ quằn quại… Nhưng những quần chúng cách mạng trong đấu tranh gặp khó khăn lại muốn tìm cái cao, cái đẹp nâng cánh cho mình, và lúc đó cái vui cũng muốn được nhắc tới cho mình. Tôi nghĩ là ý nghĩa và sức mạnh của văn nghệ cách mạng là ở đó và chúng ta yêu quý văn nghệ Soviet cũng từ đó. Không phải ngẫu nhiên là một anh Dovzhenko nào đó ở làng Sosnytsia lại có thể làm rung động những con người ở xa mười bốn ngàn ki-lô-mét.

Dovzhenko là một nghệ sĩ Ukraina, Ukraina Soviet. Ông yêu đất nước mình, dân tộc mình, chế độ của mình và thuyết phục được mọi người phải công nhận, phải đồng tình, phải cùng với ông yêu đất nước Ukraina với anh lái máy kéo Vasil, với Sư trưởng Shchors và Lữ trưởng Bozhenko, với quả táo Ukraina, yêu cây lê và chiếc vòng sắt năm đời của họ nhà Fedortrenko, với những sông, vườn, đồng cỏ và những ngôi mộ cổ. Chúng ta yêu quý cái cơ sở nhân đạo chủ nghĩa cực kỳ rộng lớn trong các tác phẩm ưu tú của ông và tán thành những cơn thịnh nộ sấm sét của ông trước những cái xấu, cái đớn hèn đang cản trở bước tiến của chủ nghĩa Xã hội.

Nhờ Dovzhenko, tôi có thể tưởng tượng ra con sông Desna, con sông Dnepr, và yêu nó thực sự như con sông Thương quê tôi, tôi hiểu được những con người Ukraina Soviet xa tôi mười bốn nghìn cây số, xếp họ bên cạnh mình như những người bạn có thể tâm sự được trong lúc khó khăn, cùng chia vui trong lúc vui mừng trước từng thắng lợi của đất nước mình.

Dovzhenko nhiều lần phàn nàn, trong cả tác phẩm lẫn hồi ký của ông, là cuộc đời ngắn ngủi. Ông ân hận vì cống hiến được quá ít do phải vừa viết kịch bản vừa dựng phim. Thật là một nghệ sĩ mắc bệnh “tham lam”, thứ bệnh tham lam đáng yêu mà Dovzhenko đã gửi vào nhân vật Michurin của ông – đó là cái khát vọng muôn thuở của con người muốn kéo giãn dài thêm cuộc sống trần gian hữu hạn. Nhưng cuộc đời Dovzhenko đã được những bộ phim tuyệt vời của ông kéo giãn ra, kéo dài ra đến vô cùng. Những tác phẩm ông để lại, dù ít, cũng thừa đủ để gửi những lời khuyên, lời khích lệ, lời kêu gọi cho nhiều thế hệ, hôm nay và ngày mai…