Bắt đầu chiến dịch nước ngoài của quân Nga
Mở màn chiến dịch 1813
Quân đội Nga với sự chỉ huy của tướng Mikhail Kutuzov đã trú đông gần Vilno, đích thân Sa Hoàng đến đây gặp ông. Quân đoàn của tướng Peter Wittgenstein với 30 ngàn binh lính và của đô đốc Paul Chichagov là 14 ngàn người, cùng các trung đoàn Cô-dắc khoảng 7 ngàn người nữa đã đẩy phần còn lại của Napoleon ra khỏi Lithuania. Quân đoàn Wittgenstein được giao nhiệm vụ phong tỏa lối thoát qua núi Neman của quân đoàn Pháp-Phổ đô đốc MacDonald.
Binh lính của tướng Pháp MacDonald sau khi chạy khỏi Riga đã chia ra, phần quân Phổ dưới sự chỉ huy của tướng York tách ra khỏi sư đoàn Pháp MacDonald bởi hoạt động của đội tiền phong tướng Ivan Dibich. Ngày 18-12-1812, đặc sứ Nga đến gặp tướng York thuyết phục một thỏa thuận ngừng bắn riêng rẽ. Tướng York biết mình đang trong tình thế nguy hiểm nên mặc dù không có ủy quyền của vua Phổ đã vẫn ký thỏa thuận ngừng chiến và trung lập là thỏa hiệp Taurogensk. York cùng quân đội của ông ta tiến vào vùng trung lập Đông Phổ (nằm giữa Tilsit và Memel), trên thực tế là mở đường cho quân Nga tiến vào Phổ mà không phải chiến đấu. Tướng York đã giữ đúng cam kết không tham gia đánh quân Nga cho đến tận ngày 1-3-1813, lúc vua Phổ quyết định vẫn giữ mối liên minh trung thành với Pháp.
Ở Berlin lúc này là nơi đồn trú của quân Pháp, vua Phổ ở đây khi biết tin tức tướng York đã tuyên bố sẽ đưa tướng York ra xử ở tòa án quân sự. Ông ta thậm chí đã cử tướng Gattsfeld đến Paris để chính thức xin lỗi. Cùng lúc, vua Phổ thi hành chính sách 2 mặt và bắt đầu bí mật đàm phán với Nga và Áo. Cùng với phong trào yêu nước nổi dậy, công khai đòi vua Phổ từ bỏ đồng minh hổ thẹn với Pháp, điều đã làm cho binh lính Pháp chiếm đóng nước Phổ. Bắt đầu có nổi loạn trong quân đội Phổ, với hàng ngàn người tự nguyện, binh lính bắt đầu bất tuân lệnh nhà vua. Như vậy, thỏa hiệp Taurogensk với tướng York đã tạo ra làn sóng không mong muốn chống lại vua Phổ, có nghĩa là, Phổ sẽ chẳng còn là đồng minh của Pháp trong bao lâu nữa mà sẽ là đồng minh của Nga trong mặt trận chống Napoleon.
Sau khi ký thỏa thuận với York, tướng Wittgenstein có cơ hội truy đuổi phần còn lại của quân đoàn MacDonald trên đất Phổ. Ngày 23-12-1812, quân Nga tiến đến Konigsberg, tuy họ không phải chiến đấu nhưng đã có một ngày thật bận rộn ở đây, bắt giữ đến 10 ngàn binh lính Pháp, phần lớn là những kẻ bị thương, ốm yếu và bị tụt lại phía sau đoàn quân rút chạy.
|