Thưa các bác!
Trình russian của em làng nhàng, nhưng bài thơ này ngày xưa nghe nhiều qua bản phổ nhạc, cũng đôi lần 8 về cánh buồm với thằng bạn Nga trong lớp. Sau này đọc nhiều bản dịch mà thấy ai cũng hiểu câu: Что кинул он в краю родном? là "cánh buồm bỏ lại gì chốn quê hương?" chỉ dựa vào кинул. Nếu bỏ lại đúng ra phải thêm по vào đầu кинул, còn riêng với tàu bè thì từ này là "lắc lư - chao đảo". Ở đây Levmontov dùng cánh buồm thay cho con tàu (vì nhìn từ xa) là hình ảnh rất đắt với chính người Nga.
Vả lại, theo thông thường thì chốn quê hương của con tàu chính phải là biển nước chứ không phải bến bờ, nên tàu không bỏ đi đâu trừ khi lên cạn!
Nói cho đơn giản thì cánh buồm lắc lư phía xa mới gằn với nghĩa khổ thơ cuối: đó là hình tượng con tàu đang cầu xin dông bão, vì trong dông bão luôn có khoảng lặng của mắt bão mà lúc khác không bao giờ có được, vì dù biển đẹp cũng luôn có sóng gió!
Những người biết về biển đều hiểu chỉ trong mắt bão mới có khoảng lặng lúc mặt biển phẳng lỳ tựa mặt nước hồ thu, gần như không sóng và gió hiu hiu...
Còn tại sao bài thơ này triết lý và nổi tiếng: vì nó cho thấy cái lẽ ngàn đời của sự vận động, không phải như một chế độ xã hội chỉ ưa tìm sự ổn định cho riêng mình!
Bản dịch của bác TT khá hay, nhưng chưa thoát ra cái ý triết lý của bài thơ, vì cánh buồm hoàn toàn không lướt bỏ đi, cũng chưa rõ tại sao trong bão tố lại có bình yên để nguyện cầu, và ai lại nguyện cầu khi "thuyền lướt tới "?!...
Ta thường dễ theo lối mòn vì ưa nghĩ người nổi tiếng thì mặc nhiên đúng!
|