Tạp chí "Liên Xô ngày xưa"

[Liensovsky]

Đóng thùng gỗ: Từ khi đi buôn rồi đến hồi có hợp tác LĐ sang, việc đầu tiên phải nghĩ đến là đóng thùng.Nghĩ cũng tội cho các chàng sinh viên, các cô hợp tác. Ăn mắm mút giòi được ít tiền thì phải chi tới cả nghìn rup để mua cái thùng gỗ thông. Trong khi đó 1 máy cưa Universal chỉ có 600 rup. Có đủ các chức năng: Cưa, phay, bào, tiện...có thể làm cả cái cửa chớp.Mua vài khối gỗ giá vài trăm, xẻ ra thì đóng được cả chục cái thùng.
Hàng đóng thùng:Mỗi nơi một đặc sản. Tuy nhiên ở Minsk lúc đó chỉ có 2 món là có hệ số cao: Sữa bột Similac và lưỡi cưa gỗ. Sữa bột ở LX coi như đồ chăn nuôi (thực sự họ vẫn dùng tinh sữa , là sữa cô lại sau khi tách bơ, để chăn nuôi). Dân Saigon lại khoái sữa bột. Vì vậy nếu ra cửa hàng mua sữa này các cô bán hàng mừng lắm. Dọn bớt thứ của nợ để mốc không ai mua. Hiện nay sữa Similac vẫn có giá khoảng 400.000 đ/kg ở SG.
Món nhậu rẻ tiền: Mùa hè trời đẹp, mua vài ký mề (gà, ngỗng, vịt gì đó) hay ra chợ nông trường mua ít tim cật cùng ít tỏi muối, ớt ngâm của bọn Digan về xào lên, uống bia stalichny thì tuyệt hảo. Dân Nga không biết ăn lòng gà, lòng heo nên giá rất rẻ. Có thời gian hầm thêm ít lá sách bò ( 1 bộ phận dạ dày bò) với bột nghệ VN cũng rất ngon.
Chuyện còn dài nếu các bạn hưởng ứng mình sẽ viết thêm.

[Liensovsky]

Chưa 1 lần vào khách sạn: Tôi cũng sống ở Liên bang mấy năm, hàng chục lần đi đánh quả ở Len, Mat, Vinhut, Riga...nhưng chưa 1 lần vào khách sạn, ngoại trừ những lần đi nghỉ theo đoàn. Cứ đến ga là tìm đến nơi gửi hành lý, bỏ đồ đạc vào đó, khoá số lại và Gulat khắp nơi.Tối đến lại về nhà ga, đến phòng chờ ngồi xem hết phim này đến phim khác trên màn ảnh không lớn không nhỏ.Buồn ngủ thì gà gật trên ghế. Trong người không có bất cứ thứ gì nên có ai khiêng đi cũng không sao. Được cái nhà ga cũng sạch sẽ , ấm áp nên nghỉ ngơi cũng không đến nổi nào.
Ở lại cũng được hoan nghênh:
Thấm thoát đã hết năm học cuối cùng.Có mấy lãnh đạo các doanh nghiệp sãn sàng nhân vào làm việc.Trong đó đáng nhớ nhất là Xe cẩu trên nền MAZ và Sửa chữa máy bay Minsk...Hồi ấy ở Min có xưởng sửa chữa máy bay chở khách cho VN. (không biết Boing bây giờ sửa ở đâu?) nhưng IL và TU lúc ấy phải sang LX sửa định kỳ. Lại rất đúng chuyên môn động cơ đốt trong. Lại có hàng máy bay hàng lậu chuyển sang mà không qua Hải Quan (máy bay nội địa VN đi sửa không có hành khách)...nhưng sợ KGB tóm vì hết hạn Visa.Lên gặp cán bộ sứ quán, ông ấy nói ngay: Cậu còn nợ đần đìa ở Min, ai cho về mà về? tôi cãi ngay: Có thiên hạ nợ cháu thì có? Ai lại nghi 20 nghìn (rup) này nợ tiền...
-Giới thiệu con trai tôi đây. Bàn việc với nó nhé. Ở lại tớ hoan nghênh!
-Cháu muốn về vì nhớ nhà quá bác ạ.
Ông ấy hơi buồn, đưa tờ giấy bảo :
-Viết mấy chữ "Không nợ tiền ai" rồi về.
Lại cho thêm 10 rup "tiền tăc xi" ra sân bay!

[hungmgmi]

Khách sạn ở Liên xô thì đúng là cỡ sinh viên còm như em thì chưa bao giờ được ở. Đi nghỉ đông, nghỉ hè đến các thành phố thì đa số ở các ký túc xá các trường Đại học. Đi thực tập cũng thế. Nói chung tiện nghi cũng tạm ổn, mí lại đi tham quan ngáo ngơ (hay ra công trường) cả ngày, tối về đánh bài Tiến lên hay pốc-kê, rồi uống "trà" thâu đêm, cũng chả hơi đâu mà để ý xem phòng nó có đẹp hay không.
Không ở, nhưng mà cũng có dịp đến một số khách sạn. Vì chỗ đó có mấy ông bác, ông chú, bà chị...quen nào đó sang, ông bà già tranh thủ tiếp tế cho thằng con tí hàng kiểu son gió, phông cành mai, bút chì kẻ mắt...nên đến lấy.
Thì thấy thế này.
Đa số các đồng chí sang dạng thực tập sinh 3 tháng thì ở các khách sạn khá cũ, bình dân. Chỗ gần hungmgmi ở có các khách sạn kiểu này chuyên chứa chấp các đoàn, như khách sạn Vostok, Altai, Oriol...(hình như có một khách sạn kiểu này giờ đã được dân ta mua lại chữa thành ốp Rybak cho người Việt ở, mạn gần Dmitrovskoe shoshe, gần platforma tàu elchtrichka đi Dmitrov, Dubna...)Các khách sạn này đa số thấp tầng (hình như 5-7 tầng gì đó) xây từ hồi thập niên 50, 60. Phòng cũng đẹp, quản lý khá lỏng lẻo nên nếu muốn, có thể ngủ lại vô tư.
Có những khách sạn hạng sang, dành cho một số đồng chí làm ở những cơ quan khá oách, sang công tác ngắn ngày. Có thể kể đến khách sạn cổ kính gần Mossovet trên phố Gorki, vào đó thì chân bỗng ríu lại, vì có cảm giác không tự tin, rằng cái thằng sinh viên là mình không xứng có mặt ở những nơi thảm dày cộp, đèn chùm lộng lẫy với những con người béo tốt, bóng bẩy kéo những chiếc vali bánh xe chạy rồn rột. Lần đến đó ngắn, lấy cái túi con con ở phía dưới rồi về ngay, nên chẳng biết bên trong nó xịn cỡ nào. Nhưng ấn tượng mạnh, đến nỗi cách đây 3 năm có dịp trở lại Mát, đi trên con phố giờ đã thành Tverskaya, cứ nghếch mắt lên tìm xem cái khách sạn đó có còn không.
Còn một khách sạn khá xịn nữa cũng nhớ. Đó là một khách sạn trực thuộc Trung ương Đảng CSLX gần bến metro Oktyabrskaya. Lần đó là đoàn của Bảo tàng Hồ Chí Minh sang, cỡ năm 87 thì phải. Hungmgmi cũng lò dò mò đến lấy quà. Sảnh khách sạn không có vẻ gì xa hoa như cái trên phố Gorki, có cảm giác hơi lạnh, vì nó khá nghiêm ngắn. Ngồi vẩn vơ ngáp dài chờ ông anh "mới ra ngoài đường một tí, về ngay thôi", bèn tò mò chui vào quán bar ở góc sảnh. Oa, cả một thế giới rượu xịn bỗng đập ngay vào mắt thằng bé, vốn từ bé đến giờ mới chỉ biết rượu xin nhất là Vodka Psenhitchnaya hay Sltolichnaya, cognac Ararat vẫn bán ở cửa hàng rượu ngoài phố. Hungmgmi đứng ngó một chút, rồi mạnh dạn gọi một ly whisky Teacher. Giá nó là 1 rúp rưỡi (mua được hẳn 15 quả trứng ngoài cửa hàng Produkty), công nhận ăn chơi thật. Cô bán hàng mang ra một cốc thủy tinh dày, có chứa thứ nước vàng sậm lẫn những viên đá lạnh óng ánh. Hungmgmi nhấp thử xem rượu tư bản nó thế nào, thì thấy ối chao ôi ngon ơi là ngon. Chơi tiếp phát nữa, coi như đi đứt nửa cái bàn là hoa dâu 7 rúp. Xong, đầu óc phấn chấn, nhìn qua cửa kính thấy ngoài trời tuyết trắng cũng coi là đinh.
Cái ấn tượng về ly rượu whisky Teacher đó mạnh đến nỗi sau này khi cải tổ ngày càng được đẩy mạnh, Liên xô nhập rượu whisky nhiều hãng về bán, vẫn chỉ loay hoay với cái mác rượu này. Rồi về nước, Giôn nọ Giôn kia cũng kệ, vẫn chỉ thích mỗi dòng Highland Cream này, vì nó hợp môi mình. Của đáng tội là chẳng hiểu sao trên thị trường mình hầu như không có dòng rượu này mới cay. Nên hễ có ai đi Tây là cậy cục nhờ khuân về hộ. Như chú Admin đã khuân hộ về mấy lần rồi này, rồi khổ thân "nhạc phụ đại gia", hễ đi nước nào là cũng nhớ xách hộ ông con rể vài chai. Rồi cả lũ bạn quen chúng nó cũng đâm "mê tín" Teacher, đi đâu cũng mắt la mày liếc để kiếm dòng này. Kiếm được rồi, lại hú hét là tao mới có một em Teacher 1 lít, hôm tới giải quyết đê. Uống, rồi lại gật gù, đúng là uýt-ki Thầy giáo-Teacher, không thầy đố mày làm nên.
Sau này thì các cửa hàng Duty Free VN cũng đã bắt đầu nhập dòng này về, bán giá khá hợp lý, đâu có vài ba chục đô 1 chai. Ngon, bổ, rẻ! Các bác cứ thử mà xem, hầu như chưa có đồ rởm dòng này đâu.
Ơ, đang tán chuyện khách sạn. Sao lại cứ lạc đề sang rượu riếc là sao nhỉ?
Thôi, dừng lại cho nó lành!

[nikon57]

Ôi, bộ đồ làm ảnh , niềm mơ ước của mình những năm xưa. Pha chế thuốc hiện, thuốc hãm sẵn sàng, chuẩn bị đồ nghề cần thiết cho hết vào gầm cái bàn lớn . Lấy vài tấm chăn xẫm màu quây kín, trong thắp cái bóng đỏ nhỏ xíu thế là có buồng tối xịn. Chỉ tội làm ảnh thì mê lắm, quên cả thời gian. Vì mải ngồi làm ảnh lâu dưới cái gầm bàn, sáng hôm sau lên giảng đường lưng đau như ông cụ 80, cổ cứ rụt lại như anh gù vậy. Ở LX lúc đó cũng hay, chỉ cần trong túi rủng rẻng vài rúp là có thể mua đủ cả phim, thuốc, giấy để chơi ảnh rồi ( đen trắng thôi ). Những năm 66-67 lúc mới sang, bên Дом аспирантов trường МЭИ có một anh chơi ảnh rất giỏi . Anh ấy dẫn dắt, mình tập tọng theo . Khi đi chụp chơi ngoài phố anh ấy hai tay đút túi, đeo máy Сокон có điểm vàng rất oai. Mình thì ti toe cũng đeo máy nhưng là máy Смена anh ấy cho mượn. Mãi hết năm thứ nhất mới mua được cái máy Zenit cũ. Thấm thoắt đã mấy chục năm. Mặc dù nay mình đã на пенцию rồi nhưng vẫn còn duy trì được cái thú vui "chụp choẹt" như hồi ở LX. Một thời nhiều kỷ niệm và trong sáng thật đáng nhớ.

[Kóc Khơ Me]

Liên Xô ngày xưa có bán khá nhiều các sách gọi là справочник đủ các ngành nghề. Về ảnh thì có quyển này khá đầy đủ, từ máy ảnh, ống kính, phụ kiện... đến cách chụp, cách tráng rửa ảnh.. rồi thì sửa ảnh, bảo dưỡng máy ảnh, lưu trữ.... Cuốn sách Kóc còn giữ được đến hôm nay dù gáy đã sờn


Rất chi tiết về các loại ống kính


Về thuốc tráng ảnh, tráng phim


Cơ chế hoạt động của từng bộ phận

[Siren]

Kóc Khơ Me viết

Đây là "Đại Bàng" phát quang một thời cũng hay bắt gặp tại các ốp VN

Góp với bác Koc một cặp Đại bàng phát sáng nhà em vẫn còn giữ vì đó là 1 kỷ niệm vui vui. Hồi đó chị gái em có nhờ cầm thư và quà sang cho bạn chị ấy ở Voronhez, em nhờ bạn tiện thể ra bưu điện gửi quà Việt Nam cho người nhà ở thành phố khác. Chẳng hiểu sao quà (cụ thể là gói mì chính) thì đến tay bạn chị em còn thư chị em và các anh chị viết cho bác ấy thì lưu lạc xuống mãi Astrakhan. Đúng là ngày xưa, nhận 1 gói quà "không rõ nguồn gốc" như thế nhưng các anh chị ấy cứ vô tư dùng cho đến khi hết mới biết ai gửi. Sau đó bác ấy lên Tula chơi, tặng em 1 đôi con phát sáng trên và còn dặn: "tặng em cả đôi để lần sau nhớ gửi thư và quà đi kèm nhé!"



Ngày xưa em cũng rất thích sưu tập những tấm bưu ảnh hoa, hì hụi xếp thành chủ đề, rồi cũng tha lôi về đủ chứ nhất định không chịu bỏ lại ở sân bay vào cái thời điểm lộn xộn mùa thu năm 1990 như bác Hùng đã kể ở phần đầu topic này.

Cùng những tấm bưu ảnh có cả lịch bỏ túi nháy nháy khi xoay nữa





Mặt sau là lịch



Đọc bài của các bác làm em lọ mọ lục va ly giở lại những kỷ vật ngày xưa, xem lại những tấm ảnh đen trắng do các bạn nam trong đoàn chụp và tự rửa. Thú vị nhất là lúc tráng ảnh, hình hiện dần lên. Cả mấy chục đứa chui vào 1 phòng say sưa làm ảnh, ngoài kia bác trưởng đoàn đi kiểm tra tự học gõ cửa thế nào cũng nhất định không mở!

Cả đoàn còn có 1 quyển album buồn cười VD cho bác trưởng đoàn ghép với chân 1 tên mặc váy...

Cái thời nghịch ngợm ngày xưa ấy, đã xa quá rồi!

[Julia]

hungmgmi viết

Cái ấn tượng về ly rượu whisky Teacher đó mạnh đến nỗi sau này khi cải tổ ngày càng được đẩy mạnh, Liên xô nhập rượu whisky nhiều hãng về bán, vẫn chỉ loay hoay với cái mác rượu này. Rồi về nước, Giôn nọ Giôn kia cũng kệ, vẫn chỉ thích mỗi dòng Highland Cream này, vì nó hợp môi mình. Của đáng tội là chẳng hiểu sao trên thị trường mình hầu như không có dòng rượu này mới cay. Thôi, dừng lại cho nó lành!

Tết vừa rồi trong Big-C em có thấy bán dòng thầy giáo này.

[Siren]

hungmgmi viết

Giá nó là 1 rúp rưỡi (mua được hẳn 15 quả trứng ngoài cửa hàng Produkty), công nhận ăn chơi thật. Cô bán hàng mang ra một cốc thủy tinh dày, có chứa thứ nước vàng sậm lẫn những viên đá lạnh óng ánh. Hungmgmi nhấp thử xem rượu tư bản nó thế nào, thì thấy ối chao ôi ngon ơi là ngon. Chơi tiếp phát nữa, coi như đi đứt nửa cái bàn là hoa dâu 7 rúp. Xong, đầu óc phấn chấn, nhìn qua cửa kính thấy ngoài trời tuyết trắng cũng coi là đinh.

Em thì nghĩ là bác uống hết những 300 quả trứng kia ạ!
1 рубль = 100 копеек
Giá 1 quả trứng = 1 копейка



Ngày đầu tiên về trường, cách Mát có 300km, gần đến giờ ăn trưa nên bà Dekan ngoại quốc cho đoàn 3 rup bảo ra Producty mua đồ ăn trưa. Cả đoàn mấy chục đứa mà không ăn hết số tiền trên dù mua cả bánh mì, kalbasa, trứng và cả dưa chuột nữa.
Hay rượu ngon quá làm bác "tính nhầm" cho đỡ tiếc ạ?

[Liensovsky]

Vào thời gian 1984-1989 giá trứng gà là 8-10 kop/quả. 1 kop chỉ mua được 1 thứ duy nhất : 1 lát bánh mì.Ly nước chè đường 2 kop, Cvas 3 kop...

[Liensovsky]

Thời nay các Spekyliant Nga vẫn đi buôn.Quy trình sau đây mô tả quá trình đó. Lưu ý xưởng sửa máy bay ở Minsk có thể hoá trang 1 máy bay của nước này thành của nước khác chỉ trong 1 đêm.

[rung_bach_duong]

Liensovsky viết

Vào thời gian 1984-1989 giá trứng gà là 8-10 kop/quả. 1 kop chỉ mua được 1 thứ duy nhất : 1 lát bánh mì.Ly nước chè đường 2 kop, Cvas 3 kop...

Đúng rồi ạ, trứng giá 9 kop; 5 kop đi tàu điện ngầm, 3 kop đi xe buýt (hay 5 nhỉ?), 2 kop gọi điện nội thành; 15 kop để gọi điện khác thành phố, 1 kop là giá của 1 bao diêm đó bác Liensovsky. 3 kop kvac, 1 kop là nước khoáng có ga tự động, - em nhớ mang máng. Ở nhà ăn trường em thì 60 kop là giá một suất ăn trưa cho sinh viên bao gồm: Xa lat, món súp (1st), món 2nd' và tráng miệng là cốc campot (nước quả). lương sinh viên thời em thì là 90 rup. Rẻ nhất là trứng và cá biển, đồ biển đông lạnh nói chung, vì em nhớ cứ cuối tháng hết tiền là sài những món này. Ở ký túc xá các chú nghiên cứu sinh rất hay ăn cá. Đơn giản là các cô chú nghiên cứu sinh đã có gia đình nên chi tiêu khoa học hơn lũ sinh viên. Chỗ em có một chú đặc biệt hay ăn cá, bọn em sang hay trêu: Khiếp, sao chú hay ăn cá thế. Chú trả lời: Gớm, cứ hôm nào tao ăn cá chúng mày lại qua chơi Về nước chú là Phó thống đốc Ngân hàng đó.

[nikon57]

Kóc Khơ Me viết

Liên Xô ngày xưa có bán khá nhiều các sách gọi là справочник đủ các ngành nghề. Về ảnh thì có quyển này khá đầy đủ, từ máy ảnh, ống kính, phụ kiện... đến cách chụp, cách tráng rửa ảnh.. rồi thì sửa ảnh, bảo dưỡng máy ảnh, lưu trữ.... Cuốn sách Kóc còn giữ được đến hôm nay dù gáy đã sờn


R

Bác Kóc còn giữ được cuốn sách thật thú vị . Giá mà ở gần thì mình sẽ xin mượn bác để làm một bản photocopy để đọc thêm.
Những năm 70-80 đến chơi nhà các bạn nga hay nhà các thầy cô giáo mình đều thấy họ có tủ sách văn chương để ở vị trí khá trang trọng. Ở Mat lúc còn sv mình rất thích la cà các hiệu sách nhất là các букинистический магазин. Giá sách kể cả mới ( trừ sách về nghệ thuật ) cũng khá rẻ. Sách kỹ thuật ngay cả những cuốn chuyên khảo (монография) biên soạn cẩn thận, dày dặn cũng ít cuốn tới 10 рублей. Với lương một người доцент bạn mình mới ra làm việc quãnq 180 -200 рублей lúc đó thì giá sách như thế quá là tốt.
Có lần mình đã chứng kiến trong hiệu sách cũ chuyện thế này. Một anh khách tìm lục một hồi rồi nói rằng "Chẳng tìm được cuốn sách nào tốt cả". Người bán hàng là một phụ nữ liền đáp trả đại ý là : Cuốn sách nào cũng là sách tốt . Nhưng có thể ở đây không có cuốn mà anh cần thôi. Mình nhớ mãi câu nói đó.
Những năm tháng ở LX cũ cho mình một cảm nhận rõ ràng: người nga rất yêu sách và thích đọc sách.

[Liensovsky]

Sách Liên xô: Chỗ dựa tinh thần của tôi.
Một lần tôi tham gia một đề tài cấp nhà nước: Xây dựng mỗi tỉnh một nhà máy đường.Lúc đó ở miền Nam có mấy nhà máy đường được xây dựng từ thời nguỵ.Bọn nguỵ này vốn dốt nát nhưng vì có cái để dựa hơi nên lừa các cán bộ ta (kể cả các cấp lãnh đạo cao nhất ) rất dễ dàng.Đang cần việc làm tôi lền mượn cuốn sách Công nghệ chế biến đường của LX cũ đọc liền một mạch. Sau này trong quá trình làm việc tôi mới phát hiện ra rằng ở VN chưa hề có cuốn sách nào viết về Đường mía. Một tay nguỵ được cấp cả nghìn tỷ đồng, được gặp các lãnh đạo Đảng và nhà nước để báo cáo thành tích " Biết nhiều hãng chế tạo thiết bị Đường". Hắn đọc đến đâu, tôi cười khẩy đến đó " biết rồi, khổ lắm, nói mãi". Sách Nga rất hay, viết rất đầy đủ các firm Đức , Pháp, Anh, Mỹ , Mehico...Phân tích rất đầy đủ, đặc biệt là các bản vẽ kỹ thuật. Các catalog thương mại ngày nay chỉ có nhiều ảnh đẹp, nhìn thấy được chủ yếu là các phần bao che ngoài, rất khó chuyển sang chế tạo...Làm theo họ dân ta chỉ còn là những con người operator thao tác giản đơn mà thôi.
Tuy nhiên phải thừa nhận rằng có thể do cơ chế trước đây (cái gì cũng cấm làm!) hoặc quan niệm "Làm công ăn lương cho nhà nước", ít quan tâm thương mại hoá kiến thức của mình nên sách Nga không mấy được sử dụng.

[Kóc Khơ Me]

nikon57 viết

Bác Kóc còn giữ được cuốn sách thật thú vị . Giá mà ở gần thì mình sẽ xin mượn bác để làm một bản photocopy để đọc thêm.
Những năm 70-80 đến chơi nhà các bạn nga hay nhà các thầy cô giáo mình đều thấy họ có tủ sách văn chương để ở vị trí khá trang trọng. Ở Mat lúc còn sv mình rất thích la cà các hiệu sách nhất là các букинистический магазин. Giá sách kể cả mới ( trừ sách về nghệ thuật ) cũng khá rẻ. Sách kỹ thuật ngay cả những cuốn chuyên khảo (монография) biên soạn cẩn thận, dày dặn cũng ít cuốn tới 10 рублей. Với lương một người доцент bạn mình mới ra làm việc quãnq 180 -200 рублей lúc đó thì giá sách như thế quá là tốt.
Có lần mình đã chứng kiến trong hiệu sách cũ chuyện thế này. Một anh khách tìm lục một hồi rồi nói rằng "Chẳng tìm được cuốn sách nào tốt cả". Người bán hàng là một phụ nữ liền đáp trả đại ý là : Cuốn sách nào cũng là sách tốt . Nhưng có thể ở đây không có cuốn mà anh cần thôi. Mình nhớ mãi câu nói đó.
Những năm tháng ở LX cũ cho mình một cảm nhận rõ ràng: người nga rất yêu sách và thích đọc sách.

Mua sách ở Liên Xô.

Từ metro Sokol đi bộ về phía ngã tư đèn xanh đèn đỏ, bên tay phải có 1 cửa hàng sách hạng trung (книжный магазин). Tuy ngược với lối về ốp nhưng tại đây sách và văn phòng phẩm khá đầy đủ.

Sinh viên thường đến đây, ra để mua dụng cụ học tập; ra để ngắm xem có quyển sách nào cần mua; ra vì không biết làm gì!; ra vì hết tiền đi chơi chỗ khác… Sách chính trị-xã hội thì rẻ giá chỉ vài chục kopeek, sách khoa học –kỹ thuật đắt hơn chút, độ khoảng vài rúp đến dưới 10 rúp… Nhưng có lần Kóc đã thấy trên kệ phía cao có quyển ghi giá khoảng 300 rúp.

Có lúc thì lại thấy xếp hàng rất đông để mua sách! Đó là những lúc bán sách văn học, sách truyện của những tác giả hot..

Hóa ra sách ở Liên Xô cũng tùy loại. Ngoài những sách phổ thông kiến thức, sách tuyên truyền ra còn có những loại sách giá rất đắt, sách được phân phối theo tiêu chuẩn, theo thứ bậc xã hội (kiểu như cán bộ trung, cao…). Đặc biệt sách không chỉ bán bằng tiền. Tức là ngoài tiền ghi trên sách ra còn kèm thêm điều kiện là đã đăng ký để mua chưa (đăng ký mua trước khi in) hoặc phải có “phiếu mua sách”. Có những chủng loại sách ở Liên Xô là một trong những mặt hàng phân phối có điều kiện!

Quanh khu ở, gần chỗ mấy bác sửa giày, ở góc khuất nào đó trong khu nhà cũ… thường có chỗ đổi giấy loại để lấy талончик, “phiếu mua sách”. Đây cũng giống như làm kế hoạch nhỏ của học sinh hoặc bán giấy vụn cho đồng nát bây giờ nhưng khác ở chỗ là phải tự mình mang đến bán, ngoài vài chục kopeek nhận được còn được nhận thêm 1 phiếu có ghi số kg giấy đã đổi để dành mua sách hiếm. Cùng với L.B.K (hiện đang ở ĐHBK HCM), Kóc cũng vài lần kéo xe chở giấy ra đổi lấy vài cái талон thủ thân nhỡ có sách hiếm, có điều chưa sử dụng lần nào!!!

Có lẽ ý nghĩa chính của việc làm này là xây dựng văn hóa, ý thức tiết kiệm trong tiêu dùng. Cũng là những gì còn nhớ ghi lại được của "Một thời để nhớ!"

Một vài loại талончик thời đấy








p/s: Bác Nikon57 PM cho Kóc địa chỉ, Kóc sẽ suy nghĩ một chút trước khi "phá" quyển sách ra để photo! Kóc ở HCMC. Học bổng sinh viên thời Kóc chỉ có 90 rúp, việc mua sách cũng cần suy nghĩ đắn đo và sự quyết định đôi khi khó khăn hơn việc mua những bông cẩm chướng (1.5rúp), hoa hồng (từ 3-5rúp), chai "trà ararat" (25rúp).

[nikon57]

Mở cuốn từ điển Словарь русского языка của Ожегоб ngẫu nhiên thấy kẹp bên trong tấm bản đồ метрополитен của Mat. năm 1987. Đây là bửu bối một thời của ace mới sang. Vé vào cửa 5 коп. đi mọi tuyến bất kể xa gần. Khác hẳn metro của Japan đi bao nhiêu km trừ tiền bấy nhiêu qua thẻ quẹt ở lối xuống và lối lên.



P/s: Cảm ơn bác Kóc đã có nhiệt tình với mình về cuốn sách Справочник для фотолюбителей. Đó chắc chắn là một cuốn sách thú vị về nội dung và gợi nhớ kỷ niệm thời LHS đẹp đẽ của bác. Bác hãy giữ gìn nó cẩn thận, đừng vì chụp photocopy mà làm nó hư hỏng. Вам всего доброго.

[Cartograph]

Kóc Khơ Me viết

Liên Xô ngày xưa có bán khá nhiều các sách gọi là справочник đủ các ngành nghề. Về ảnh thì có quyển này khá đầy đủ, từ máy ảnh, ống kính, phụ kiện... đến cách chụp, cách tráng rửa ảnh.. rồi thì sửa ảnh, bảo dưỡng máy ảnh, lưu trữ.... Cuốn sách Kóc còn giữ được đến hôm nay dù gáy đã sờn

...........

Nhà em cũng "thủ" một cuốn :



Với cái trang 17 này, cuốn sách ăn đứt ...8 cái bàn là hoa dâu :



Còn các cuộc thử nghiệm với 3 cái vòng tròn cơ bản này , ngốn không biết bao nhiêu xiền mà kể:



Những cái mác quen thuộc một thời:

[hungmgmi]

nikon57 viết

Mở cuốn từ điển Словарь русского языка của Ожегоб ngẫu nhiên thấy kẹp bên trong tấm bản đồ метрополитен của Mat. năm 1987. Đây là bửu bối một thời của ace mới sang. Vé vào cửa 5 коп. đi mọi tuyến bất kể xa gần. Khác hẳn metro của Japan đi bao nhiêu km trừ tiền bấy nhiêu qua thẻ quẹt ở lối xuống và lối lên.

Em cũng đang có 1 sơ đồ metro Moskva, có ghi rõ từng cửa hàng lớn, là vật bất ly thân của anh chị em VN ta hồi cải tổ khi đi lùng hàng. Tấm bản đồ này do hội Kooperativ vẽ, viết chữ tay, in lên giấy ảnh cỡ 12x18, bán ê hề tại các lối đi ngầm metro.
Xin scan và post lại góp vui, cùng nhớ về 1 thời:

[Мужик]

Kóc Khơ Me viết

Mua sách ở Liên Xô.
Quanh khu ở, gần chỗ mấy bác sửa giày, ở góc khuất nào đó trong khu nhà cũ… thường có chỗ đổi giấy loại để lấy талончик, “phiếu mua sách”. Đây cũng giống như làm kế hoạch nhỏ của học sinh hoặc bán giấy vụn cho đồng nát bây giờ nhưng khác ở chỗ là phải tự mình mang đến bán, ngoài vài chục kopeek nhận được còn được nhận thêm 1 phiếu có ghi số kg giấy đã đổi để dành mua sách hiếm. Cùng với L.B.K (hiện đang ở ĐHBK HCM), Kóc cũng vài lần kéo xe chở giấy ra đổi lấy vài cái талон thủ thân nhỡ có sách hiếm, có điều chưa sử dụng lần nào!!!

Cơ chế kế hoạch hóa tạo ra những điều để chúng ta nhớ mãi. Chứ như thị trường bây giờ thì chẳng có gì để nhớ.
Em vẫn còn mấy quyển sách mua theo chế độ nộp giấy loại: "Bá tước Môn-tê Cri-xtô", "Truyện cổ tích của các nhà văn Nga", "Xạ thủ chậm".
Bác Kóc có nhầm không, chứ kéo giấy vụn ra đổi đâu có được xu nào. Chỉ được nhận талон thôi. Tалон có vài mệnh giá khác nhau. Các bà phụ trách cũng chặt lắm, thiếu nửa lạng cũng không được (không rõ cân của các bà ấy có đúng không nữa). Có lần em phải kéo 4,95 kg giấy báo về vì điểm thu đổi giấy loại chỉ còn loại талон 5 kg. Trời lạnh - 20 độ, cú không chịu được. Sau này mới biết, những cuốn sách bán theo талон có thể mua được của mấy người đứng lảng vảng bên ngoài cửa hàng sách. Thậm chí có thể mua lại талон của họ, nếu muốn.

[Kóc Khơ Me]

He he, nhìn tấm bản đồ Metro Moskva của bác Nikon57, Kóc lại khoe thêm vời bác quyển Справочник nữa. Qua vài hình ảnh của sách, chúng ta càng rõ hơn về chất lượng của sách Liên Xô. Phải nói rằng các tác giả quyển sách đã bỏ ra vô số là công sức và thời gian để xây dựng nội dung quyển sách, dù rằng đó chỉ là một quyển sách “bỏ túi” dùng cho khách vãng lai!

Quyển Справочник về Metro Moskva dành cho khách du lịch


Từng nhà ga, từng trạm dừng, từng lối lên lối xuống được mô tả tỉ mỉ bằng sơ đồ


Những tuyến đường mà lối lên, lối xuống dẫn đến. Những công trình trên mặt đất gần đấy “khuyên nên ghé tham quan”. Trong hình ghi rõ các tuyến xe buýt, tramway trên mặt đất.




Cách đi đến những điểm du lịch, các bảo tàng, nhà hát, cửa hàng… Địa chỉ cụ thể những điểm đó, tuyến xe buýt, tramway chuyển tiếp….








Còn về Metro thì Kóc mời các bác ghé lại đây để mà nhớ lại một thời!

[hungmgmi]

Các bác xem cái tên đầy đủ metro Moskva xem nó có dài như tuyến tàu điện ngầm này không. Đặc biệt nó có tận 2 chữ Lenin:
Московский ордена Ленина и ордена Трудового Красного Знамени метрополитен имени В. И. Ленина