LỊCH SỬ EURO

[Hấp hao hoa]

GIẢI THƯỞNG “QUẢ BÓNG VÀNG”

Gabriel Hanot (1889 – 1968) là một tuyển thủ quốc gia của Pháp, và là biên tập viên của hai tờ báo thể thao nổi tiếng của Pháp mang tên “France Football” và “L’Equipe”. Hanot được du học tại Đức, nên sử dụng thành thạo hai ngoại ngữ Đức và Anh . Hanot từng khoác áo đội tuyển bóng đá quốc gia Pháp 12 lần, chơi ở vị trí hậu vệ cánh trái . Vì bị tai nạn máy bay nên Hanot buộc phải chấm dứt sự nghiệp cầu thủ, chuyển sang làm nghề nhà báo .
Sau Thế chiến thứ hai, Hanot được đảm nhận chức vụ huấn luyện viên trưởng cho đội tuyển bóng đá quốc gia Pháp, đồng thời làm phóng viên cho hai tờ báo thể thao “L’Equipe” và “France Footbal” .


“Gabriel Hanot”

Năm 1949, sau khi đội tuyển quốc gia Pháp bị thua Tây Ban Nha, Hanot bèn viết bài báo chỉ trích lỗi lầm của các cầu thủ… Kết quả là ngay ngày hôm sau, xuất hiện một bài báo nặc danh kêu gọi huấn luyện viên Hanot hãy từ chức . Chẳng hề luyến tiếc, ngày kế tiếp Hanot liền viết đơn từ chức, và dứt khoát không bao giờ dính dáng đến nghề huấn luyện viên nữa !
Mặc dù từng là một tuyển thủ quốc gia và huấn luyện viên của đội tuyển quốc gia, nhưng Hanot lại nổi danh nhờ những ý tưởng sáng tạo mới mẻ giúp cho nền bóng đá châu Âu phát triển và ngày càng thu hút người hâm mộ…
Hanot là một trong những nhân vật tích cực kêu gọi thúc đẩy việc hình thành nền “bóng đá chuyên nghiệp” trên toàn thế giới, và giúp cho nền bóng đá Pháp trở thành “chuyên nghiệp” từ năm 1932 . Hanot cùng với Jacques Ferran là người đồng nghiệp tại báo “L’Equipe” đã đưa ra ý tưởng đầu tiên và tích cực thúc đẩy cho việc thành lập giải thi đấu UEFA European Cup (tiền thân của UEFA Champions League) . Hanot cũng chính là người sáng tạo ra một trong những giải thưởng vinh dự nhất đối với các cầu thủ, đó là “Ballon d’Or” có nghĩa là “Quả bóng vàng”, do báo “France Football” tài trợ !


“Quả bóng vàng”

Bắt đầu từ năm 1956, với chức vụ Tổng biên tập của tờ báo thể thao “France Football”, Gabriel Hanot đã mời các đồng nghiệp nhà báo trên khắp châu Âu bỏ phiếu bình chọn “Cầu thủ châu Âu xuất sắc nhất trong năm” . Giải thưởng “Quả bóng vàng” do báo “France Football” tài trợ sẽ trao cho “Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu trong năm”.
Năm 1956, “Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu trong năm” đầu tiên đã nhận giải thưởng “Quả bóng vàng” đầu tiên, đó là Stanley Matthews (người Anh) của câu lạc bộ Blackpool !


“Stanley Matthews”

Năm 1963, Lev Yashin (người Nga) là thủ môn duy nhất trên thế giới được bình chọn là “Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu trong năm”, và nhận giải thưởng “Quả bóng vàng”. Trong sự nghiệp thi đấu của mình, Yashin cũng nổi tiếng với thành tích cản phá được khoảng 150 quả đá phạt đền penalty, đây là một kỷ lục cao nhất thế giới, đến tận ngày nay vẫn chưa có thủ môn nào khác đạt tới được !


“Yashin là “Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu trong năm 1963”

Từ năm 1956 đến 1995, các nhà báo châu Âu chỉ bình chọn những cầu thủ mang quốc tịch châu Âu đang chơi cho các câu lạc bộ bóng đá châu Âu mà thôi, còn các cầu thủ mang quốc tịch khác thì không được đưa vào danh sách để bình chọn . Từ năm 1995 trở đi, danh sách bình chọn được mở rộng thêm cho cả các cầu thủ không mang quốc tịch châu Âu nhưng đang chơi cho các câu lạc bộ châu Âu .
Năm 1995, cầu thủ đầu tiên không mang quốc tịch châu Âu được bình chọn là “Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu trong năm” và nhận được “Quả bóng vàng” là George Weah (quốc tịch Liberia) của câu lạc bộ AC Milan !


“George Weah”

Trước kia, chỉ có 52 nhà báo tại châu Âu được mời bỏ phiếu để bình chọn “Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu trong năm”, nhưng từ năm 2006 trở đi thì có 96 nhà báo trên khắp thế giới được mời bỏ phiếu để bình chọn .


“Johan Cruyff”

Từ trước đến nay, chỉ có ba cầu thủ được bình chọn là “Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu trong năm” 3 lần, và nhận được giải thưởng “Quả bóng vàng” 3 lần, đó là Johan Cruyff (Hà Lan), Michel Platini (Pháp) và Marco van Basten (Hà Lan) . Trong số đó, duy nhất chỉ có Michel Platini là cầu thủ đoạt “Quả bóng vàng” 3 lần liên tiếp từ 1983 đến 1985 !


“Michel Platini”

Các quốc gia có nhiều cầu thủ đoạt được “Quả bóng vàng” nhất là Hà Lan và Đức, mỗi nước có 7 cầu thủ . Câu lạc bộ Juventus của Italy có đến 7 cầu thủ đoạt được 9 “Quả bóng vàng”. Kế tiếp là câu lạc bộ AC Milan có 6 cầu thủ đoạt được 8 “Quả bóng vàng”.


“Marco van Basten”

Bắt đầu từ năm 1991, hằng năm FIFA đều tổ chức cuộc bình chọn “Cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm”. Các nhà báo, các huấn luyện viên và các đội trưởng của các đội tuyển quốc gia trên thế giới được FIFA mời bỏ phiếu để bình chọn . Tuỳ theo thứ hạng của đội tuyển quốc gia trên bảng xếp hạng của FIFA, mỗi lá phiếu của các huấn luyện viên và các đội trưởng sẽ có giá trị 5 điểm, 3 điểm hoặc 1 điểm…
Brazil là quốc gia đoạt danh hiệu “Cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm” nhiều nhất, với 8 lần . Đứng thứ hai là Pháp với 3 lần .
Năm 1997, Ronaldo là cầu thủ mang quốc tịch Brazil đầu tiên đoạt “Quả bóng vàng” khi đang chơi cho câu lạc bộ Inter Milan .


“Ronaldo (Brazil)”

Ronaldo (Brazil) và Zidan (Pháp) là hai nam cầu thủ đoạt danh hiệu “Cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm” 3 lần .


“Zinedine Zidane”

Năm 1996, Ronaldo (Brazil) là cầu thủ trẻ nhất đoạt danh hiệu “Cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm” khi mới 20 tuổi . Năm 2006, Cannavaro (Italy) là cầu thủ già nhất đoạt danh hiệu này khi đã 33 tuổi .


“Fabio Cannavaro”

Bắt đầu từ năm 2001, hằng năm FIFA đều tổ chức cuộc bình chọn “Nữ cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm”.
Marta (Brazil) là nữ cầu thủ đoạt danh hiệu “Nữ cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm” 5 lần . Năm 2006, Marta là nữ cầu thủ trẻ nhất đoạt danh hiệu này khi mới 20 tuổi ( nhưng lớn hơn Ronaldo 7 tháng ! ) .


“Marta”

Prinz (Đức) là nữ cầu thủ đoạt danh hiệu “Nữ cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm” 3 lần .


“Birgit Prinz”

Từ năm 2010 trở đi, giải thưởng “Quả bóng vàng” do báo “France Football” tài trợ không còn là của riêng châu Âu nữa, mà sẽ được gọi là “FIFA Ballon d’Or”, tức là “FIFA Quả bóng vàng” , và được trao cho “Cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm” do FIFA bình chọn .
Năm 2009, “Cầu thủ xuất sắc nhất châu Âu trong năm” cuối cùng nhận được giải thưởng “Quả bóng vàng” cuối cùng là Lionel Messi (Argentina) .
Năm 2010, “Cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm” nhận được giải thưởng “FIFA Quả bóng vàng” đầu tiên là Lionel Messi (Argentina) .


“Lionel Messi”

Năm 2010, “Nữ cầu thủ xuất sắc nhất Thế giới trong năm” nhận được giải thưởng “FIFA Quả bóng vàng” đầu tiên là Marta (Brazil) .
Từ năm 2010, hằng năm FIFA bắt đầu bình chọn danh hiệu “Huấn luyện viên xuất sắc nhất Thế giới trong năm” . Huấn luyện viên đầu tiên nhận được danh hiệu này cùng giải thưởng “FIFA Quả bóng vàng” đầu tiên là Jose Mourinho (Bồ Đào Nha) .


“Jose Mourinho”

Từ năm 2010, hằng năm FIFA cũng bắt đầu bình chọn danh hiệu “Nữ huấn luyện viên xuất sắc nhất Thế giới trong năm” . Nữ huấn luyện viên đầu tiên nhận được danh hiệu này cùng giải thưởng “FIFA Quả bóng vàng” đầu tiên là Silvia Neid (Đức), bà là huấn luyện viên trưởng của đội tuyển quốc gia nữ Đức .


“Silvia Neid”