Thuật lái máy bay cao cấp - Фигуры высшего пилотажа

[Nina]

Em tất nhiên là chẳng biết gì về kỹ thuật lái máy bay, nhưng hôm nay đọc bài của RIA Novosti thấy hay quá nên mạn phép mở chủ đề này mong học hỏi được chút ít (dù chẳng để làm gì). Rất mong các bác tham gia thảo luận, đặc biệt là bác phi công MIG để em có cơ hội mở mang đầu óc hơn.

Bài gốc là về phi đội máy bay biểu diễn Strizhi, nhưng bài đó em chưa muốn dịch . Em là quan tâm hơn đến các hình biểu diễn cơ Mà em cũng đã hỏi Google tiếng Việt, nhưng chẳng thấy thông tin gì mấy, có thể là do em tìm không tốt. Bác nào biết thì chỉ dẫn nhé!

http://rian.ru/infografika/20110506/371417250.html

[Nina]

Những kỳ diệu của siêu cơ động

Siêu cơ động được gọi là các phẩm chất của máy bay tiêm kích thế hệ thứ tư: khả năng giữ độ bền vững và điều khiển tại các góc tới hạn của tấn công, và cũng như khả năng thay đổi định hướng của máy bay so với hướng bay gần như không hạn chế. Minh họa rõ nét cho những phẩm chất này là việc thực hiện những hình dạng lái máy bay đỉnh cao như "cobra của Pugachev", "bánh xe Frolov" và "cái chuông"

[Nina]

Rắn hổ mang Pugachev (Pugachev Cobra)


Sơ đồ thực hiện Cobra. Nguồn: wikipedia.

Khi thực hiện động tác này, máy bay ngẩng mạnh mũi lên cho đến độ ngả về phía sau, nhưng trong đó vẫn giữ hướng của chuyến bay như cũ. Như vậy, máy bay ra khỏi góc lớn hơn 90 độ: đối với SU-27: 110, đối với SU-35 - tới 180 (tức SU-35 có thể bay đuôi hướng về phía trước). Sau đó, máy bay trở về chế độ bay bình thường hầu như không bị mất cao độ.

Ý nghĩa thực tế trong không chiến - khả năng giảm tốc độ đột ngột (hãm động lực), điều này cho phép "hắt khỏi đuôi" máy bay đối phương trong cận chiến; cho phép cản trở việc tên lửa đối phương tự động bắt được mục tiêu.

Về mặt lịch sử, lần đầu tiên động tác này được phi công thử nghiệm Liên Xô Igor Volk thực hiện trên máy bay SU-27. Tuy nhiên, động tác này lần đầu được phi công thử nghiệm Viktor Pugachev thực hiện trước công chúng tại một triển lãm máy bay, vì thế mà động tác này phổ biến với tên gọi "Pugachev Cobra".

Với con mắt ngoại đạo mù tịt của Nina thì chính cái sơ đồ mô phỏng của RIA Novosti trong link đã dẫn lại trông rõ nhất, vì trông máy bay to, mà lại thấy mặt đất nên dễ hình dung hơn.

[Nina]

Thêm cái nguồn cho mấy dòng cuối cùng: http://www.buran.ru/htm/str56.htm

И.П.Волк подтвердил мои предположения, что именно он первый, что называется, случайно, выполнил уникальный маневр, впоследствии названный "коброй Пугачева". А дело было так: в ходе испытательного полета самолет на небольшой высоте и значительном угле атаки вышел на режим, когда перестал "слушаться рулей" и стал практически неуправляемым. В этой ситуации для строевого летчика был только один выход - катапультирование, - но И.Волк попытался спасти машину, отключив систему автоматического управления (стабилизации) с ограничениями по выходу на критические углы атаки. Так как самолет Су-27 является первым статически неустойчивым отечественным самолетом, управляемость которого обеспечивалась бортовой цифровой системой автоматического управления, ее отключение добавило пилоту буквально "несколько процентов" управляемости. Начав форсировать двигатели с энергичным маневрированием по тангажу, пилот с удивлением обнаружил, что самолет, выйдя на далеко закритические углы атаки (более 100 градусов), не сваливается в штопор и возвращается к нормальному полету. Осмыслив произошедшее, И.Волк набрал высоту и уже сознательно повторил маневр, который до сих пор неизменно удивляет специалистов и публику на всех показательных выступлениях с участием Су-27.

[Chandaingoaituyen]

Chăng hay bác có phải La Phi công không ạ. Hay bác đang có ý Đinh học lái máy bay.
Ở vn có câu lạc bộ hàng nhộng, nghe nói La dành cho những người thích Linh vực này đó.
Không biết bác có thông tin gì không?

[vidinhdhkt]

Thật đáng khâm phục Nina - phận nữ nhi mà quan tâm đến những thứ tưởng chừng chỉ dành cho đàn ông! Tớ không dám chắc, nhưng hình như сверхманевренность dịch là siêu linh hoạt thì sát nghĩa hơn vì từ này phản ánh khả năng xoay sở (đổi hướng bay, nhào lộn) trong không gian hẹp của máy bay.
Đối với máy bay chiến đấu thế hệ 1,2 và 3 thì khả năng xoay sở của máy bay trong không chiến phụ thuộc rất nhiều vào tài nghệ của phi công (muốn đổi hướng bay thì bắt buộc phải bay vòng, bán kính lượn vòng càng nhỏ càng tốt), còn các máy bay thế hệ 4+, 4++ và 5 thì phần miệng ống xả có thể "ngọ nguậy" theo nhiều hướng để thay đổi véc-tơ lực đẩy nên máy bay có thể gần như đứng yên một chỗ mà xoay đủ 4 phương 8 hướng nên yếu tố kỹ năng bay của phi công không còn có ý nghĩa quyết định như trước (tuy vẫn quan trọng).
Tớ chỉ dám thêm thắt vài lời vậy thôi. Chủ đề này rất hay, nhưng chuyên gia về không quân trên NNN chắc chỉ có bác MIG21 và bác nghiahoa. Đề nghị các bác giảng giải thêm.

[Nina]

Đĩa Frolov (Kulbit, chakra Frolov)




Máy bay thực hiện một "vòng chết" có đường kính rất nhỏ, thường không rộng hơn nhiều lắm so với bản thân chiều dài máy bay với vận tốc rất nhỏ, hầu như là quay xung quanh đuôi máy bay. Động tác này chỉ có thể thực hiện trên những máy bay với vector đẩy thay đổi (như SU-37 - khi phi công thử nghiệm Evgeny Frolov lần đầu tiên thực hiện động tác này, SU-35BM và các loại khác).

Mục đích: cho phép bất ngờ phản công lại đối phương đang bám đuôi, phá vỡ việc tên lửa đối phương bắt mục tiêu bằng đầu tự dẫn.

[Nina]

Bác Vidinhdhkt à, thì em không có kiến thức chuyên môn mà, dịch xong đoạn nào là đăng ngay đoạn đó lên, nên từ ngữ lủng củng cũng là chuyện ...đương nhiên thôi, được các bác chỉ cho thì tốt quá còn gì! Em cũng rất muốn các bác có chuyên môn góp ý, giải thích trong chủ đề này, mong lắm đấy. Ngay như chữ Чакра, em tra các loại từ điển mà chẳng ra cái gì tử tế, rồi cuối cùng đành liều chọn từ "đĩa" thôi. Em cũng nghĩ, rất có thể các bác có chuyên môn sẽ phì cười mất .

[Kóc Khơ Me]

@Nina:
Nếu bác thích thì Kóc gởi cho tập tài liệu về lái máy bay Mig-29 mà trước đây Kóc đã lái . Bìa tập và vài trang của nó đây:








Loại này để đầu giường là bảo đảm ngủ ngay không cần thuốc!

[Nina]

Em rất cám ơn thịnh tình của bác Koc, và em cũng hoàn toàn tin rằng "Loại này để đầu giường là bảo đảm ngủ ngay không cần thuốc!". Nhưng mà em xin kiếu, vì tạm thời em không có khả năng nghiên cứu lý thuyết cơ bản của lái máy bay đâu

[Nina]

Cái chuông

Khi thực hiện "cái chuông", máy bay có vị trí mũi ở phía trên với vận tốc bằng không, còn đuôi thì chuyển động lắc từ phía này sang phía khác (hoặc từ sau ra trước) giống như cái lưỡi chuông. Vận tốc máy bay thay đổi tới zero, sau đó khi rơi xuống đuôi xuống dưới, thì vận tốc sẽ có một giá trị âm không lớn lắm, và sau đó thì vận tốc tăng dần cho đến giá trị vận tốc chuyển vào hành trình bay ngang.


Sơ đồ các lực trong "cái chuông" với máy bay rơi về phía trước. Hình mượn của http://www.kummolovo.ru/

Ý nghĩa thực tế trong không chiến: khi vận tốc bằng zero thì máy bay trở nên không thấy được đối với các radar sử dụng hiệu ứng Doppler, và các đầu tên lửa được dẫn đường từ xa. Cũng được sử dụng để giảm vận tốc và ngắm bắn tiếp theo.

[nghiahoa]

Cha chả! Hôm nay nghiahoa lại biết được thêm một ở thích của ad nina. Thực tế nghiahoa đọc ở đâu đó không nhớ rõ thì các kỹ thuật bay biểu diễn đối với loại Mig-29 hay su-27 và đời sau nữa không giúp ích nhiều cho không chiến. Tuy nhiên đối với các dòng tiêm kích Nga kỹ thuật này đúng là chỉ có một.
nghiahoa sẽ nghiên cứu tham gia chủ đề này.
http://www.youtube.com/watch?v=daOPK07baBw

[mig-31]

nghiahoa viết

Cha chả! Hôm nay nghiahoa lại biết được thêm một ở thích của ad nina. Thực tế nghiahoa đọc ở đâu đó không nhớ rõ thì các kỹ thuật bay biểu diễn đối với loại Mig-29 hay su-27 và đời sau nữa không giúp ích nhiều cho không chiến. Tuy nhiên đối với các dòng tiêm kích Nga kỹ thuật này đúng là chỉ có một.
nghiahoa sẽ nghiên cứu tham gia chủ đề này.
http://www.youtube.com/watch?v=daOPK07baBw

Vâng chính xác là trong không chiến hiện đại. Các tiêm kích hầu như ít có cơ hội dogflight-không chiến tầm gần. Chủ yếu là bắn tên lửa trong khoảng 100<= bằng tên lửa R-73 và R-77. Nhưng học động tác này cũng không thừa. Vì cẩn tắc vô áy náy.

Hơn nữa việc cơ động phòng tránh tên lửa các phi công sẽ dùng bẫy nhiệt. An toàn hơn là dùng động tác Cobra

[Nina]

Hay quá, có bác mig-31 tham gia chủ đề thì còn gì bằng! Mấy đoạn thông tin trên thì bác biết rồi đấy, em chỉ dịch từ RIA Novosti thôi. Bác mig-31 cho em hỏi, vậy cái đoạn họ bảo dùng "cái chuông" chẳng hạn vì vận tốc bằng không nên tránh được radar dùng hiệu ứng Doppler có chuẩn không hả bác? Với lại đoạn tránh bị tên lửa lock nữa?

[vidinhdhkt]

Về cái đoạn "vận tốc bằng không nên tránh được radar dùng hiệu ứng Doppler" thì đúng đấy. Nina xem cái này này: Youtube.com - SU-37 Doing The Cobra Maneuver.

[Nina]

Có phải bác vidinhdhkt nói đến clip này không ạ? Đúng là ấn tượng thật!

[nghiahoa]

vidinhdhkt viết

Về cái đoạn "vận tốc bằng không nên tránh được radar dùng hiệu ứng Doppler" thì đúng đấy. Nina xem cái này này: Youtube.com - SU-37 Doing The Cobra Maneuver.

Có một câu chuyện vui mà em đã từng nghe! Ở trung đoàn Cxx đang sử dụng loại Su-27, 30 của nhà ta(Năm đó em công tác ở vùng đó) có một chàng phi công cấp 1 đang theo đuổi một nàng thôn nữ nhưng do ở mãi trên trời nên gia đình nàng sợ. Thế là một hôm nọ chiến thuật bay "Cái chuông" được chàng áp dụng để đưa ruộng lúa nhà nàng thành các bon hết. Sau đó...hình như chàng được như ý!