Dịch từ Nga sang Việt - hỏi đáp và trao đổi

[Nina]

Nhưng mà "ты чо сказал?" thì mình nghĩ là không thể dùng với mọi lứa tuổi bạn ạ.

[chumkhengot]

Nina viết

Nhưng mà "ты чо сказал?" thì mình nghĩ là không thể dùng với mọi lứa tuổi bạn ạ.

Bác đọc nhiều quá nên không thấy bây giờ họ (người nga) dùng như vậy là rất bình thường trong khi nói chuyện(tất nhiên không phải trong các hội nghị ,hoặc các cuộc họp)

[chumkhengot]

Nina viết

"ты чо сказал? не пойму!" - đây là trường hợp sử dụng chút tiếng lóng, hay ngôn ngữ xì tin, nên nói chung chỉ dùng trong văn nói, với bạn bè trẻ tuổi, có tính chất hơi suồng sã thôi. Bạn không nên dùng với người lớn tuổi hơn, người ít quen biết, hoặc với thầy cô giáo chẳng hạn, vì có thể bị coi là bất lịch sự.

Em chả thấy tý tiếng lóng nào trong câu trên cả. Hay là khái niệm tiếng lóng thời các bác khác bây giờ thì em không biết.Nếu bác Trần có thời gian thì cho một chút коментария nhé.!

[Nina]

Ngày xưa mình có một cậu bạn học người Việt Nam, cố tình bắt chước kiểu phát âm của các cô gái Ukraina (chắc nghĩ là như thế mới dễ thương), nên khi muốn nói chữ "Что" (dùng để hỏi - bạn nói cái gì thế) thì cậu ấy phát âm thành "Що". Các bạn cứ tưởng tượng một loạt âm như thế liên tục nhé: "щощощощощо".

Thú thật là mình nghe cảm thấy rất ngứa tai và có cảm giác - sao mà rởm đời thế.

[Nina]

Thời mình học, phát âm tiếng Nga chuẩn được coi là phát âm của các phát thanh viên trên truyền hình kênh 1, và ở mức cao hơn, là phát âm của các nghệ sĩ nhà hát Malyi (Малый театр). Còn câu hỏi của bạn chumkhengot, thế từ điển nào có chữ "чо" hả bạn?

[chumkhengot]

Nina viết

Ngày xưa mình có một cậu bạn học người Việt Nam, cố tình bắt chước kiểu phát âm của các cô gái Ukraina (chắc nghĩ là như thế mới dễ thương), nên khi muốn nói chữ "Что" thì cậu ấy phát âm thành "Що". Các bạn cứ tưởng tượng một loạt âm như thế liên tục nhé: "щощощощощо".

Thú thật là mình nghe cảm thấy rất ngứa tai và có cảm giác - sao mà rởm đời thế.

Tất nhiên là như vậy rồi ,vì tiếng Nga và tiêng Ucrain là hai thứ tiếng khác nhau,nếu nói tiếng Nga theo cách của người Ucrain thì cũng như người Tàu nói tiếng Việt thôi mà.
À mà các bác dịch từ "Rởm đời " sang tiếng nga giúp em với !

[chumkhengot]

Nina viết

Thời mình học, phát âm tiếng Nga chuẩn được coi là phát âm của các phát thanh viên trên truyền hình kênh 1, và ở mức cao hơn, là phát âm của các nghệ sĩ nhà hát Malyi (Малый театр). Còn câu hỏi của bạn chumkhengot, thế từ điển nào có chữ "чо" hả bạn?

À,cho em xin lỗi, em đọc không kỹ, mà đã huyên thuyên,quả thật trong tiếng Nga không có từ Чо, có lẽ là Чего, hay là Что gì đó bác ạ.

[masha90]

...em đọc không kỹ, mà đã huyên thuyên...

- điều này thì chính xác!

[Dmitri Tran]

Các bác đang bàn đến 1 việc khá sôi nổi trong thanh niên Nga khoảng 10 năm lại đây. Đó là trào lưu viết tiếng Nga như nói, có pha tiếng lóng, hay là viết theo tiếng olban (олбанский язык).
Tất nhiên, viết như vậy là sai chính tả, làm "hỏng" tiếng Nga, nhưng trong giao tiết, nhất là trên mạng, thanh niên thường dùng. Một vài forum nghiêm chỉnh cấm viết, thậm chí "ban" luôn, nhưng trên chát, thư từ... mọi người rất hay viết, câu nào cũng có những từ như vậy. Nếu không biết thì hơi khó giao tiếp với lớp thanh niên vui nhộn. VD câu:"Здрасьте, щас скоко час!" (Здравствуйте. сейчас который час).

Vài từ để các bác tham khảo cho vui ( bác nào biết tiếng Nga chưa chuẩn thì không nên dùng)
Здрасьте - Здравствуйте
Скоко - Сколько
Чо, що - что
Щас - сейчас
Токо - Только
Смари - Смотри
Аффтар - Автор текста
Тупайа абизьяна! - Тупой как обезьяна
Песатель - хороший, интересный писатель
Зачот - удачный, креативный комментарий
Жызнинна — умный текст с жизненным опытом
Первонах — тот, кто первый оставил плохой комментарий

[nguyentiendungrus_83]

từ чё, чо không có gì là "rởm đời" cả chị Nina ạ, nó đơn giản chỉ là hơi suồng sã văn nói hội thoại thôi!

[Nina]

Nói chung chữ "чо" mình tra Google thì thấy đó là kiểu nói nhại cách phát âm Siberi của dân tỉnh lẻ. Cá nhân mình không thích kiểu nói nhại này, vì như người Việt nói - chửi cha không bằng pha tiếng, và mình cho rằng nhiều người Nga cũng không thích kiểu cố tình nói ngọng như thế. Nhưng đó là quan điểm cá nhân của mình, các bạn thấy dễ thương thì cứ sử dụng thôi, hậu quả nếu có thì người chịu là các bạn cơ mà. Còn nếu từ mà không có trong từ điển, thì đó là tiếng lóng, chắc điều này các bạn đồng ý chứ?

[nguyentiendungrus_83]

em không biết nhưng nó đc sử dụng rộng rãi trong văn nói! Người lớn cũng nói chứ không phải chỉ giới trẻ!

[Nina]

Mình nhớ trong vở kịch "Pygmalion" của George Bernard Shaw. có mấy đoạn rất hay về việc phát âm chuẩn, bạn nguyentiendungrus_83 nếu có thời gian thì đọc thử nhé - http://www.gutenberg.org/cache/epub/3825/pg3825.txt

[chumkhengot]

Hôm nay là ngày lễ День пасхи của dân Nga,có bác nào biết rõ về ngày lễ này của họ thì cho em biết với.

[chumkhengot]

Cảm ơn bác Мужик nhiều nhiều vì đã sửa giúp từ trong bài viết!Bác thông cảm vì em là người VN chính cống nên nhiều khi thái độ với người Nga có phần по-Вьетнамски

[chumkhengot]

Có một đoạn em đọc thấy khó hiểu quá , các bác giúp em dịch qua tiếng VN với, hòm hòm cũng được.Cảm ơn các bác trước.
"Дно долины было болотистое,вода пропитывала густой мох,словно губку.На каждом шагу она брызгала из-под ног,и подошва с хлюпаньем отрывалась от влажного мха.Стараясь идти по следам Максима,пудник перебирался от озерка к озерку,по камням,торчавшим во мху, как островки."

[Nina]

Vậy chỗ nào bạn thấy khó hiểu? Chẳng nhẽ chỗ nào trong đoạn cũng khó hiểu?

Mà dễ nhất là bạn cứ đem bản dịch tiếng Việt truyện ngắn "Tình yêu cuộc sống" của Jack London, tìm đoạn tương ứng là xong

[Мужик]

ADAM viết

Vấn đề là người dịch suy ngẫm chưa thật sự thấu đáo nên dùng từ "vô danh", "khuyết danh" cho ngắn gọn thôi.

Nếu chúng ta nói đến việc dịch "Могила Неизвестного Солдата" sang tiếng Việt là "Mộ Chiến sỹ vô danh" thì dịch như thế là được (chưa có phương án nào khác hay hơn) vì đây là một biểu tượng (giống như "Đài Liệt sỹ" ở ta) chứ không phải là nơi yên nghỉ của một chiến sỹ cụ thể nào. Hãy để ý đến câu ghi trên mộ «Имя твое неизвестно, подвиг твой бессмертен», giống như câu của Lê Anh Xuân:
Anh tên gì, hỡi anh yêu quý!
Anh đứng đó tượng trưng cho thế hệ trẻ

"Неизвестный" trong từ điển 2 tom không có nghĩa nào là "vô danh" cả. Vô danh trong tiếng Nga đúng theo nghĩa đen phải là "безымянный". "Неизвестный" chỉ được dịch là vô danh khi nằm trong cụm từ "Могила Неизвестного Солдата".

Còn nói, ở Việt Nam gọi mộ liệt sỹ chưa biết tên là "mộ liệt sỹ vô danh" do bị ảnh hưởng của việc dịch sai "Могила Неизвестного Солдата" từ tiếng Nga, khó thuyết phục.

[Nina]

Theo em nhớ (có thể nhớ nhầm) thì gần đây Việt Nam dùng cụm từ "mộ liệt sĩ chưa rõ tên" trong trường hợp mộ liệt sỹ chưa biết tên. Các bác đi nghĩa trang Trường Sơn chắc phải gặp rồi đúng không ạ?

[minminixi]

Ngày nay ở VN ta có nảy sinh tình hình “nhạy cảm” với anh Tàu về chính trị-kinh tế, còn trong văn hóa thì các nhà Hán học ngày càng vắng bóng, những từ Hán-Nôm ta dùng cũng tùy theo cách hiểu hiện đại, tùy người hiểu mà bị biến đổi dần, người biết ngoại ngữ cũng thích dùng máy dịch “ từ theo từ” và để nguyên nghĩa đen, rồi một từ Hán-Nôm khá đẹp như “người vô danh” lại được đem ra “dịch lại” cho nó “giữ gìn bản sắc dân tộc”, và nay trở thành “người chưa biết tên”.
Nhưng hình như cái vụ dịch lại này là chưa chính thống, không giống như “duy tâm” được gọi là “duy ý chí”, hay từ “biểu tình” có trường hợp phải dứt khoát dùng là “khiếu nại đông người” với người nông dân bị oan, và dùng “đình công tự phát” nếu là công nhân chê lương thấp, làm quá giờ... Nếu từ “người vô danh” lại tự hiểu đơn giản là “người không tên”- tức cha mẹ chưa đặt tên – thì đúng là quá hay, nên phát huy theo thế mà bảo truyền thông của ta bỏ từ “duy ý chí” đi cho nó dễ hiểu.
Ông bà ta từ xưa đã có cách mang cái hay của văn ngữ Tàu vào dung hòa với thực trạng lạc hậu để biến thành một kho từ vựng Hán-Nôm khá đắt. Nếu là đứa bé đẻ rơi mồ côi chưa ai đặt tên thì dùng từ “không tên”, nếu là người bị sóng nước hay rừng sâu nuốt chửng chưa tìm ra thì gọi là “mất tích” (cả người và tên), nếu là nắm xương của chiến sĩ đánh trận mà chưa xác minh danh tính thì là “vô danh”, tất nhiên nếu biết rồi thì “hữu danh”, còn đơn giản nếu anh mới vào một đơn vị làm việc, gặp một người đẹp vài lần chưa kịp hỏi tên thì nếu lỡ đụng xe với cô ta sẽ phải khai với CSGT là “cô ấy tôi biết mặt nhưng chưa biết tên”... Một số đồi núi dân gian chưa hề đặt tên thì trong quân sử vẫn nổi danh như loại đồi “không tên”, định danh tạm theo số thứ tự hay cao độ như “đồi 100” chẳng hạn. Tôi thấy chả có gì tương đồng giữa hai việc “biết mặt cô ấy mà chưa biết tên” với một liệt sĩ “vốn có tên mà ta chưa biết tên”. Cái sự “biết hay không biết” với người liệt sĩ được nói gọn là “xác định danh tính”, còn với cô gái kia thì chỉ cần nhà ngoại cảm duy nhất là mấy tờ Polyme đi cafe...
Vậy thì “đồi không tên” với “liệt sĩ vô danh” rồi nay với “liệt sĩ chưa biết tên” là khác hẳn nhau, và xưa nay chả ai lại hiểu “liệt sĩ vô danh” là những người lính mồ côi đẻ rơi chưa ai đặt tên cho đến khi lớn rồi chết trận. Chắc chỉ có một số người ít hiểu về chính Việt ngữ, nhưng làm quan to và trong các thư ký – trợ lý hay ban tham mưu lại chẳng có lấy một người hiểu biết ngôn ngữ mẹ đẻ là tiếng Việt, mới có chuyện “phát kiến” đổi thành “chưa biết tên”, chẳng sai nhưng theo tôi thấy, trong ngôn ngữ học người ta gọi là “nông dân hóa”, hay dân Nam tự nói: nghe nó “lúa lúa” thế nào ấy...
Còn bức tranh “Неизвестная” thì chả ai dịch là “người đàn bà vô danh” mà đã có phương án chẳng thể hay hơn là “người đàn bà xa lạ”. Nhưng với phát kiến “chưa biết tên” trên đây thì chắc phải đề nghị đổi tên bức tranh này là “người đàn bà chưa biết tên”, nghe nó hiển nhiên mà “Việt Việt hóa” biết bao nhỉ!
Đúng là ngày nay, việc giữ gìn bản sắc dân tộc, là dịch nốt các từ Hán-Nôm, và giữ thật tốt (sự trong sáng hay trong tối) của tiếng Việt bằng cách cất nó vào... Từ điển!
Ô bô lô ba la !!!