"Mùa thu trong rừng sồi" và Yuri Pavlovich Kazakov cùng các tác phẩm

[BelayaZima]

Và tôi nhớ lại suốt cả năm đó, cái năm thật là may mắn cho tôi, tôi đã viết xong khá nhiều truyện ngắn, và rất có thể trong những ngày tĩnh mịch còn lại, bên một dòng sông, giữa khung cảnh thu tàn đông chớm của thiên nhiên nơi này, tôi sẽ còn viết được nhiều nữa... Màn đên bao bọc quanh tôi, và điếu thuốc, mỗi khi tôi rít mạnh, lại lóe lên, soi rõ cả tay, cả mặt, cả giày, nhưng lại không hề cản trở việc tôi ngắm những vì sao - mùa thu này, sao dày và tỏ đến nỗi nom rõ cả những vệt sáng bàng bạc, cả mặt sông phản chiếu ánh sao, cả cây cối lẫn những tảng đá trên bờ trăng trắng, cả những vạt ruộng chữ nhật trên đồi sâm sẫm, còn trong khe thì tối và thơm hơn cả ngoài đồng.
Ngay lúc đó, tôi lại nghĩ rằng, cái chính trong đời không phải ở chỗ anh sống được bao lâu: ba mươi, năm mươi hay tám mươi năm, - bởi vì bất luận thế nào, ngần ấy vẫn cứ là ít ỏi, cái chết vẫn cứ là đáng sợ, điều quan trọng là trong một đời người, mình được hưởng bao nhiêu đêm như thế...
Chiếc ca nô đã rời bến. Nó còn ở xa đến nỗi chưa thể nắm bắt được sự xê dịch của nó. Có cảm giác như chiếc ca nô vẫn đứng yên tại chỗ, nhưng khoảng cách giữa nó và bờ mỗi lúc một xa, điều đó có nghĩa là lúc này nó đang ngược dòng, về phía tôi đứng. Chỉ lát sau đã nghe thấy tiếng động cơ diezen nổ rất đanh, bất giác tôi thấy sợ, sợ em không đến, sợ em không đi chiếc ca nô này, và tôi đã chờ đợi uổng công vô ích. Tôi bỗng thấy bao khoảng xa, bao ngày dài em phải vượt qua để đến với tôi, tôi hiểu, tất cả những cái đó đều chẳng có gì bền vững - kể cả cái kế hoạch tôi đã vạch ra cho cái cuộc sống hạnh phúc có cả hai người ở nơi này.
- Làm sao thế này! - Tôi buột ra thành lời và đứng dậy. Tôi đã không thể nào ngồi yên được nữa, phải đi đi lại lại trên bờ. - Làm sao thế này! - Chốc chốc tôi lại lẩm bẩm câu đó một cách bất lực và nhìn chằm chặp vào chiếc ca nô, trong đầu nghĩ rằng, bây giờ mình phải một thân mồ mình xách xô nước này đi ngược trở lại thì thật là vô lý, và rồi trong nhà sẽ trống trải làm sao. Chẳng lẽ cuối cùng chúng tôi lại không may đến thế, chăng lẽ sau bao ngày xa cách, sau bao chuyện rủi ro, chúng tôi lại không còn gặp nhau và mọi chuyện sẽ tan thành mây khói hết hay sao?
Tôi còn nhớ cách đây ba tháng, tôi đã rời phương Bắc về nhà, và em tức tốc từ bãi cá về làng để tiễn tôi, em đứng trên cầu, trong khi đó tôi đã ngồi vào thuyền gắn máy để ra một chiếc tàu viễn dương, và em cứ nhắc đi nhắc lại một điều: "Anh đi đâu thế nhỉ? Anh chẳng hiểu gì cả! Anh chẳng hiểu gì cả! Anh đi đâu thế nhỉ?". Lúc này tôi ngồi trong thuyền, giữa những lời tiễn biệt, giữa nước mắt phụ nữa, giữa tiếng kêu í ới của các chàng trai và đủ thứ tiếng ồn khác nữa, tôi hiểu, mình đang làm một viếc rất là trẻ con, ra đi mà lòng còn hy vọng một cách yếu ớt rằng trong tương lai tất cả sẽ được dàn xếp lại như thế nào đó.
Lúc này chiếc ca nô đã đến gần, tôi không đi lại nữa, chỉ đứng ở sát mép bờ chênh vênh trên mặt nước tối om, nheo mắt nhìn nó không rời, hổn hà hổn hển bởi nỗi xúc động và hy vọng trong lòng.
Tiếng động cơ đột nhiên nhỏ đi, đèn pha ở mũi tàu lóe lên, cái vệt sáng chênh chếch và mờ khói đó quét vào khắp bờ, soi hết lùm cây nào đến lùm cây khác. Chiếc ca nô đã tìm ra chỗ đậu, nó quay một vòng sang phải, chĩa đèn vào thẳng mặt tôi, tôi quay đi rồi lại ngoái lại. Ở tầng trên có một thủy thủ, anh ta mở khung sắt thõng xuống tầng dưới để lao tấm ván lên bờ. Bên canh anh ta, trong một bộ đồ màu sáng chính là em.
Mũi ca nô dũi sâu vào bờ một cách êm ái, người thủy thủ kê lại tấm ván, đỡ em bước xuống, trong khi đó tôi đón lấy chiếc vali, xách đi một quảng ca để bên xô nước, rồi tôi mới chầm chậm quay lại. Ánh đèn pha làm tôi chói mắt, không thể nào nhìn rõ được em. Trên triền dốc thoai thoải, bóng em đổ xuống chấp chờn và khá to, em đang lại chỗ tôi. Tôi chỉ muốn hôn em ngay tại chỗ, nhưng nghĩ lại, không muốn làm chuyện đó trong ánh đèn pha. Thế là chúng tôi chỉ đứng sát vào nhau, vừa đưa tay che ánh sáng vừa cười rạng rỡ nhìn theo chiếc ca nô. Nó đang chạy lùi, ánh đèn pha lướt trệch sang một bên, được một láy thì tắt hẳn, và tiếng máy diezen ở dưới sông lại dội lên, chiếc ca nô với dãy cửa sáng đèn ở nguồn. Còn lại trên bờ mỗi hai đứa chúng tôi.
- Em đã đến... - Tôi lúng búng trong miệng.
Em kiễng chân, bám lấy tôi chặt đến đau cả vai và hôn vào mắt.
- Ta về thôi! - Tôi nói và ho một tiếng. - Tối quá, chờ anh một lát, để anh thắp đèn cho sáng...
Tôi châm lửa, và một lần nữa, lại thấy chiếc đèn lồng mờ đi trong một màn sương, lại phải chờ cho đến lúc ngọn nến cháy thật lực, mặt kính ráo hết mồ hôi và trở nên trong suốt. Rồi chúng tôi về nhà: tôi dẫn đường, tay xách đèn, tay xách chiếc valo, còn em theo sau, xách xô nước tôi vừa múc.

(Còn tiếp)