Tròn 30 năm chuyến bay hữu nghị Việt-Xô

[hungmgmi]

30 năm trước, vào nửa cuối tháng bảy,ê-kíp thứ 3 của Chương trình hợp tác INTERKOSMOS -Интеркосмос đã bay lên vũ trụ.
Chúng ta đã biết, đó là anh hùng Phạm Tuân và anh hùng Gorbatco, trên con tàu Liên hợp 37..
Một số hình ảnh không quên:



Ê-kíp "Liên hợp-37"Gorbatco-Phạm Tuân và ê-kíp dự bị Bykovsky-Bùi Thanh Liêm đặt hoa tại tượng đài Gagarin ở thành phố Ngôi Sao:


Phạm Tuân sang Liên xô luyện tập "khi mà khói súng chưa tan ở biên giới phía Bắc VN":

[hungmgmi]

Khởi hành:


Đồng hành:


Bác Giáp, khi đó là Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng đã sang tận sân bay Bai-cô-nua đón đoàn. Bên phải hình như là bác Lê Quang Đạo?


Bác Brezhnev trao tặng ê-kíp bay Liên xô-VN những huân chương cao quý:


Nhân dân VN vui mừng đón anh hùng Phạm Tuân "bay lên vũ trụ một tuần về ngay":

[MIG21bis]

Giới thiêu với các bác tóm lược tiểu sử nhân vật lịch sử trong Không quân nhân dân Việt nam.
Người Việt nam duy nhất cho tới nay được 3 lần phong danh hiệu Anh hùng .



Phi công Vũ trụ Phạm Tuân

Sinh 14 tháng 2, 1947 (63 tuổi)
Thái Bình, Việt Nam
Nghề nghiệp khác Phi công
Hàm Trung tướng, Không quân Nhân dân Việt Nam
Thời gian trên không gian 7 ngày 20 giờ 42 phút
Chọn Nhóm phi hành gia quốc tế 1979
Phi vụ Soyuz 37/36

Phạm Tuân (sinh năm 1947) là phi công, phi hành gia người Việt Nam. Ông là người đầu tiên của Việt Nam và châu Á bay lên vũ trụ vào năm 1980 trong chương trình Intercosmos của Liên Xô. Cũng có thể nói ông là người đầu tiên từ một nước đang phát triển hay nước thuộc Thế giới thứ ba trở thành nhà du hành vũ trụ bay vào không gian cùng với các nhà du hành vũ trụ Liên Xô. Ông cũng là một trong số ít người nước ngoài được trao tặng danh hiệu Anh hùng Liên Xô.
[sửa] Tiểu sử

Phạm Tuân sinh ngày 14 tháng 2 năm 1947.tại xã Quốc Tuấn, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình. Ông đi bộ đội, được tuyển vào binh chủng Không quân Nhân dân Việt Nam năm 1965, tốt nghiệp Trường phi công quân sự ở Liên Xô năm 1967 và trở thành sỹ quan lái máy bay chiến đấu của Trung đoàn Không quân Sao Đỏ, tham gia chiến đấu bảo vệ vùng trời Miền Bắc Việt Nam trong thời kỳ Chiến tranh Việt Nam. Vào đêm 27 tháng 12 năm 1972, theo tài liệu lịch sử chính thức của Quân đội Nhân dân Việt Nam, ông bắn rơi một máy bay B-52 của Mỹ, trở thành người đầu tiên bắn hạ được loại máy bay này từ trên không và trở về an toàn, nếu không kể một phi công khác tên là Vũ Xuân Thiều đã tiêu diệt máy bay B-52 của không quân Mỹ bằng cách đâm thẳng máy bay của mình vào đối phương[1]. Tài liệu này nói rằng, chiếc MiG-21 của Phạm Tuân cất cánh hồi 22 giờ 16 phút đêm 27 tháng 12 năm 1972 từ sân bay dã chiến Yên Bái, theo chiến thuật "đi thấp kéo cao", bỏ qua hai tốp F4 để tiếp cận hai chiếc B-52, bắn rơi một chiếc trên vùng trời phía tây Hà Nội rồi trở về hạ cánh xuống sân bay Yên Bái. Do thành tích này, ông được phong danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam ngày 3 tháng 9 (1973), khi này ông đang là thượng úy biên đội trưởng thuộc Đại đội 5, trung đoàn 921, Sư đoàn Không quân 371.
Chiếc máy bay MIG21MF mang số hiệu 5121 mà Phạm Tuân đã điều khiển và bắn rơi một máy bay B52 vào ngày 27/12/1972

Năm 1978 Phạm Tuân được cử đi học tại Học viện Không quân Gagarin (Liên Xô), năm sau chuyển loại sang bay vũ trụ. Phạm Tuân được chọn vào đội bay quốc tế thứ sáu trong chương trình Intercosmos của Liên Xô ngày 1 tháng 4 năm 1979. Cùng được chọn với ông còn có phi công dự phòng Bùi Thanh Liêm, người sau này tử nạn trong một tai nạn máy bay chiến đấu.

Phạm Tuân, cùng với nhà du hành vũ trụ Xô viết Viktor Vassilyevich Gorbatko được phóng vào không gian từ sân bay vũ trụ Baikonur trên tàu Soyuz 37 vào ngày 23 tháng 7 năm 1980, tức ngày 12 tháng 6 âm lịch năm Canh Thân, và trở về Trái Đất ngày 31 tháng 7. Họ thực hiện nhiệm vụ trên trạm không gian Salyut 6 cùng với hai nhà du hành vũ trụ Xô viết khác.

Trong toàn bộ thời gian trên quỹ đạo, Phạm Tuân đã tiến hành các thí nghiệm về hòa tan các mẫu khoáng chất trong tình trạng không trọng lực. Ông cũng tiến hành các thí nghiệm cây trồng trên bèo hoa dâu. Phạm Tuân cũng chụp ảnh Việt Nam từ quỹ đạo Trái Đất.

Phạm Tuân ở trong không gian trong vòng 7 ngày, 20 giờ và 42 phút. Ông đã thực hiện tổng cộng 142 vòng quỹ đạo quanh Trái Đất.

Với thành tích này, ông được trao tặng danh hiệu Anh hùng Lao động Việt Nam (1980), kèm theo Huân chương Hồ Chí Minh ở tuổi 33, cấp bậc trung tá. Cùng năm đó, ông cũng vinh dự trở thành một trong những người nước ngoài đầu tiên được trao tặng danh hiệu Anh hùng Liên Xô, kèm theo Huân chương Lenin[2]. Như vậy ông là người Việt Nam duy nhất ba lần được trao tặng danh hiệu Anh hùng (Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân và Anh hùng Lao động của Việt Nam, Anh hùng Liên Xô).

Ông còn được trao Giải thưởng Pyotr Đại đế đầu tiên do Quỹ những nhà quản lý giỏi nhất thời đại mới của Nga tổ chức.

Ông tốt nghiệp Học viện Không quân Gagarin (Liên Xô) năm 1982.

Năm 1989 ông là Phó Tư lệnh Chính trị Quân chủng Không quân. Từ năm 1999, ông mang quân hàm Trung tướng của không quân Việt Nam, giữ chức Tổng cục trưởng Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng trực thuộc Bộ Quốc phòng (từ 2000), và là đại biểu Quốc hội Việt Nam. Ông có vợ là thượng tá bác sĩ quân y Trần Thị Phương Tiến và hai con.

Ngày 31 tháng 12 năm 2007, Phạm Tuân về nghỉ hưu theo quyết định của Chính phủ.


Nguồn wiki

Hôm nay mới để ý bác Phạm Tuân sinh vào ngày lễ Tình yêu - 14 tháng 2

Bổ xung thêm một chút vào Wiki :
Bác Phạm Tuân từ năm 2000 được bổ nhiệm vào chức vụ Chủ tịch Ngân hàng Quân đội .

Đây kể cũng là một điều lạ đối với bước đường sự nghiệp của một phi công lái máy bay chiến đấu ở Việt nam.

[hungmgmi]

hungmgmi viết

Nhân dân VN vui mừng đón anh hùng Phạm Tuân "bay lên vũ trụ một tuần về ngay":

Sau ba mươi năm (chính xác hơn là 28 ) năm, bác Gorbatco trông như thế này này (Ảnh chụp tại Moskva cách đây tròn 2 năm):

[nqbinhdi]

hungmgmi viết

Nhân dân VN vui mừng đón anh hùng Phạm Tuân "bay lên vũ trụ một tuần về ngay":

Ơ,
Cứ tưởng là ở 3N thì những câu dư lày là cấm kỵ chứ.

Đã thế thì cho tui góp một cái với nhé.

Ba mươi năm trước dân gian cũng đã cho ra đời một điệu chầu văn như sau:

Đất nước Liên xô
Phóng lên trên trời
Một ông trung tá
Gọi là Phạm Tuân
Ông đi tên lửa
Ông về bằng máy bay
Đất nước vui thay
Từ nay đã có
Người bay lên (à) giời.

Tưng tứng tửng từng
Tưng tứng tưng tưng.

[Kóc Khơ Me]

Tưng tứng tửng từng...

Sự kiện này làm chúng ta nhớ đến Tố Hữu:

Lạ lùng chưa
Ta sống thật đây, gian khổ đêm ngày
Mà cứ tưởng bay trong mơ ước
Bữa cơm khoai, ít cá nhiều rau
Mà ngăn sông làm điện, khoan biển làm dầu
Chân dép lốp
Mà lên tàu vũ trụ
Đời vui thế, khi ta làm chủ
Anh em ơi, đồng chí mình ơi !
Trẻ lại rồi, thế kỷ 20
Và trẻ mãi, mỗi người
Một nhành xuân của Đảng.

Và chân dung của Ông qua miêu tả bằng thơ của Xuân Hạnh:

Ta đi tới đình cao muôn trượng
Mắt trông về tám hướng phía trời xa
Chân dép lốp bay vào vũ trụ
Lúc trở về ta lại là ta.
Từ ấy trong tôi bừng tiếng hát
Trông về Việt Bắc tít mù mây
Nhà càng lộng gío thơ càng nhạt
Máu ở chiến trường, Hoa ở đây.

Cũng cần phải suy gẫm mỗi khi có dịp!

[hungmgmi]

nqbinhdi viết

Ơ,
Cứ tưởng là ở 3N thì những câu dư lày là cấm kỵ chứ.

Ba mươi năm trước dân gian cũng đã cho ra đời một điệu chầu văn như sau:

Đất nước Liên xô
Phóng lên trên trời
Một ông trung tá
Gọi là Phạm Tuân
Ông đi tên lửa
Ông về bằng máy bay
Đất nước vui thay
Từ nay đã có
Người bay lên (à) giời.

Tưng tứng tửng từng
Tưng tứng tưng tưng.

Bác làm thằng em nhớ lại mùa xuân 1994. Hồi đó, em may mắn hay sao đó bỗng dưng lọt vào một đoàn các nhà báo, nhà văn đến Yaly khi chưa ngăn sông để làm thủy điện. Trong đoàn, có nhà văn Hoàng Minh Tường (người sau đó nổi đình đám với tiểu thuyết Thủy Hỏa Đạo tặc). Hồi đó, bác ý làm ở báo Văn Nghệ. Bác này có nhiều tài lẻ, trong một cuộc gặp thân mật bia rượu với "dân Sông Đà", bác ấy đã hát bài trên, theo điệu Xẩm Xoan, chứ không phải chầu văn:
Đất nước Xô Liên
Phóng lên trên trên trên trời
Một anh thiếu tá
Tên là Phạm Tuân
Đến đây thì bác ấy cầm nhịp, cho tất cả đồng thanh. Không hiểu sao đang là Phạm Tuân, bỗng dưng chuyển sang... Ga-ga-rỉn:
Anh Ga-ga-rỉn
Bay vào vũ tru
Anh Ga-ga-rỉn
Bay vào vũ tru
Với bài hát đó, điệp khúc rất vớ vỉn đó, đoàn bọn em "chiến" hết các địa phương Gia Lai, Bình Định, Phú Yên...làm chỗ nào cũng chết cười

[USY]

Tôi có bộ huy hiệu về chương trình Interkosmos, đem đấu giá các bác nhé? Để tối về tôi chụp ảnh post lên?

[hungmgmi]

Anh Phạm Tuân (gọi anh cho nó trẻ) đã bay lên vũ trụ 30 năm trước.
Thế giới đã có nhiều thay đổi trong suốt khoảng thời gian đó. Vị thế của VN đã không ngừng được nâng cao trên trường quốc tế.
Tại sao chúng ta không nghĩ đến việc cho một công dân VN bay vèo lên vũ trụ phát nữa?
Ngày xưa ta có Liên xô tài trợ, nay thì LX không còn nữa. Dân triệu phú, tỉ phú thế giới hiện nay đóng tiền cho Nga là bay lên vũ trụ thôi.
Qúa dễ, chẳng chính trị chính em gì hết. Ông có tiền, chúng tôi có tàu vũ trụ, hai bên ký kết hợp đồng, tập luyện xong là bay.
Liên xô đã đào tạo cho VN khoảng 5 vạn lưu học sinh. Trừ một số bác lưu lạc ở lại lấy vợ và kiếm ăn, đa số là về nước hết.
Vậy, nếu mỗi đồng chí cựu lưu học sinh đóng vài chục đô, đảm bảo ta có tiền thuê tàu Nga cho một công dân VN lên vũ trụ phát nữa.
Vài chục đô một người, nhân vối 50 nghìn người, eo ôi, một con số khổng lồ ấy chứ.
Các bác thấy dự án này khả thi không?
-------------------
TB:Các bác đừng cười vào mũi em nhé. Trên đây là em viết lại ý tưởng của một bác hiện vừa vừa-tức không nhớn-hay là nguyên nhớn (mà em tạm không nêu tên) đã từng được nghiêm túc đưa ra cách đây vài năm tại một cuộc họp, sau đó cũng được các bạn Nga biết đến. Em thấy ngộ nghĩnh và...táo bạo quá, các bác ạ.

[hungmgmi]

Tập luyện tình huống hạ cánh trên biển:


Gia đình anh Phạm Tuân ở Moskva:


Báo ảnh Việt Nam bản tiếng Nga, 1980 đưa tin về 2 sự kiện lớn trong đời sống của CHXHCNVN: Lần đầu tham gia Olympic với 36 VDV( 9 nữ) và Lần đầu tiên có phi công lên vũ trụ:

[hungmgmi]

Một số bức ảnh từ album ảnh của bác Gorbatco:

V.V.Gorbatco và Phạm Tuân tại thành phố Ngôi Sao:


Luyện tập trên biển:


Hai anh em, hai đồng chí:


Ê-kíp chính Gorbatco-Phạm Tuân và Ê-kíp dự bị Bykovsky-Bùi Thanh Liêm của tàu Liên hợp 37 thăm phòng làm việc của Lênin trong điện Kremli:

[Siren]

Nếu nhà em nhớ không nhầm thì nhân kỷ niệm Cách mạng Tháng Mười vào năm 2005, lễ kỷ niệm tổ chức tại Cung thể thao Quần Ngựa phố Văn Cao. Đường tắc từ sau khách sạn Daewoo, người đông như nêm cối.. Ở buổi lễ này có sự có mặt của một vị khách đặc biệt, đó là anh hùng phi công vũ trụ Victor Gorbatko. Cuộc gặp gỡ diễn ra rất xúc động, các bạn Nga và Việt Nam hát say sưa rất nhiều bài hát tiếng Nga. Với riêng nhà em đấy là một kỷ niệm đánh dấu sự biết đến diễn đàn nuocnga.net. Nhanh thật đấy, 5 năm như vừa mới hôm qua, còn 30 năm lần đầu tiên Việt Nam có công dân bay vào vũ trụ, vẫn nóng hổi niềm tự hào...

[MIG21bis]

hungmgmi viết

Anh Phạm Tuân (gọi anh cho nó trẻ) đã bay lên vũ trụ 30 năm trước.
Thế giới đã có nhiều thay đổi trong suốt khoảng thời gian đó. Vị thế của VN đã không ngừng được nâng cao trên trường quốc tế.
Tại sao chúng ta không nghĩ đến việc cho một công dân VN bay vèo lên vũ trụ phát nữa?
Ngày xưa ta có Liên xô tài trợ, nay thì LX không còn nữa. Dân triệu phú, tỉ phú thế giới hiện nay đóng tiền cho Nga là bay lên vũ trụ thôi.
Qúa dễ, chẳng chính trị chính em gì hết. Ông có tiền, chúng tôi có tàu vũ trụ, hai bên ký kết hợp đồng, tập luyện xong là bay.
Liên xô đã đào tạo cho VN khoảng 5 vạn lưu học sinh. Trừ một số bác lưu lạc ở lại lấy vợ và kiếm ăn, đa số là về nước hết.
Vậy, nếu mỗi đồng chí cựu lưu học sinh đóng vài chục đô, đảm bảo ta có tiền thuê tàu Nga cho một công dân VN lên vũ trụ phát nữa.
Vài chục đô một người, nhân vối 50 nghìn người, eo ôi, một con số khổng lồ ấy chứ.



Các bác thấy dự án này khả thi không?
-------------------
TB:Các bác đừng cười vào mũi em nhé. Trên đây là em viết lại ý tưởng của một bác hiện vừa vừa-tức không nhớn-hay là nguyên nhớn (mà em tạm không nêu tên) đã từng được nghiêm túc đưa ra cách đây vài năm tại một cuộc họp, sau đó cũng được các bạn Nga biết đến. Em thấy ngộ nghĩnh và...táo bạo quá, các bác ạ.

Trong khi chờ đợi ý tưởng táo bạo trên em đưa thêm thông tin về nhà khoa học đồng thời là nhà du hành vũ trụ Mỹ gốc Việt Trịnh Hữu Châu các bác nhé !

Ông Trịnh Hữu Châu, Một Khoa Học Gia Người Việt

* Nguồn : Vietland *

Eugene Trịnh Hữu Châu sinh ngày 24/9/1950 tại Sài Gọ̀n. Ông là con trai út của
Kỹ Sư Công Chánh Trịnh Ngọc Sang. Năm 1953, gia đình ông Trịnh đến định
cư trên đất Pháp.

Ông học trung học tại Trường Michelet, Paris và lấy bằng năm 1968.
Sau đó, ông Trịnh sang Mỹ học ngành chế tạo máy và vật lý ứng dụng
tại Đại học Columbia, tốt nghiệp năm 1972.

Trong hai năm liên tiếp 1974 và 1975, ông Trịnh nhận học bổng và bảo vệ
thành công các luận án Thạc Sĩ Khoa học và Triết học. Tiếp tục học lên
Tiến Sĩ và năm 1977, ông Trịnh lấy được bằng Vật Lý Ứng Dụng của Đại
học Yale lừng danh.

Nhận thấy được năng lực nghiên cứu khoa học xuất sắc của Eugene Trịnh,
năm 1979, NASA mời ông vào làm việc tại phòng thí nghiệm về 'sức đẩy
phản lực'. Cũng trong thời gian này, ông Trịnh kết thúc khóa học hậu
tiến sĩ và tham gia các hoạt động nghiên cứu của Viện Kỹ thuật
California.

Năm 1983, NASA chọn ông Trịnh để huấn luyện thành chuyên viên sức đẩy
làm việc cho phòng thí nghiệm Không Gian 3 (Spacelab 3) của mình. ông
Trịnh trở thành người dự khuyết cho 'chuyên viên sức đẩy' nổi tiếng
Taylor Wang.

Một lần, Spacelab 3 thực hiện chuyến bay ra ngoài không gian và ông túc
trực tại trạm kiểm soát không gian Johnson ở Houston để liên lạc với
Tiến Sĩ Wang và trợ giúp những hoạt động sửa chữa trên quĩ đạo.

Với những kinh nghiệm dồi dào tích lũy được, năm 1985 ông Trịnh được bổ
nhiệm làm Trưởng nhóm Kỹ thuật và giữ cương vị này trong ba năm.

Tháng 8/1990, NASA thông báo chọn Eugene Trịnh vào danh sách bổ sung
cho hai chức vụ nghiên cứu sức đẩy tại phòng thí nghiệm 'vi trọng lực'
của phi thuyền.

Ngày 25/6/1992, khi ông có mặt trong chuyến bay của tàu 'Con Thoi
Columbia' bay lên không gian. Cả thế giới càng thêm tâm phục tài trí
của người Việt. Báo chí Mỹ đưa hình ảnh Eugene Trịnh lên trang nhất và
hàng chục viện nghiên cứu, trường đại học đă mời ông đến thuyết trình.

Ông cũng đã dành thời gian nhìn ngắm và chụp hình Trái đất từ không
trung. Ông kể lại: “Chúng tôi đă bay vòng quanh thế giới... bay nhiều
lần ngang vùng Đông Nam Á. Tuy phần lớn thời gian vùng này bị mây che
phủ, song tôi nhớ đã ba lần chúng tôi bay bên trên VN. Những lúc ấy làm
tôi nghĩ đến sợi dây liên hệ của mình, đến đất nước quê hương, nơi mình
đă sinh ra...”.

Hiện tại ông làm Giám Đốc bộ phận Khoa Học Tự Nhiên tại trụ sở của NASA
ở thủ đô Washington. Ông kết hôn với người phụ nữ gốc Việt Yvette
Fabry. Trang web giới thiệu Eugene Trịnh của NASA cho biết sở thích của
anh là sửa sang nhà cửa, nghe nhạc, kịch nghệ, tennis, bơi lội, bóng
chuyền, bóng đá, leo núi và chụp ảnh.

Phạm vi nghiên cứu của Eugene Trịnh rất rộng và sâu, từ khoa học vật
liệu, động lực học chất lỏng, hệ thống chân không cho đến vật lý truyền
âm.
Đặc biệt nhất có lẽ là nghiên cứu của ông Trịnh về những mẫu vật liệu thể
lỏng hoặc đặc mà không cần đến hộp đựng.

Từ đó cho thay đổi hình dạng những mẫu này và nâng chúng lên bằng những
lực điện hoặc âm. Một số nghiên cứu của ông về 'vật lý truyền âm' đă
được ứng dụng vào các lĩnh vực điều tra 'bề mặt Trái đất'. Về Nguyên
Liệu học, ông đă khảo nghiệm sự 'cấu tạo hạt nhân', 'sự kết tinh và
hiện tượng đông đặc'.

Đến nay, hơn 40 công trình khoa học của ông Trịnh đă được công bố trên
các tạp chí khoa học lớn của Mỹ và châu Âu. Ông Trịnh là thành viên của
các hiệp hội nghiên cứu không gian như Tổ chức Nghiên cứu Sigma Xi, Hội
Vật lý Mỹ, Hội Cơ học Mỹ, Viện Hàng không và Không Gian Mỹ, Hiệp hội
Nghiên Cứu về Nguyên Liệu, Hiệp hội Khám phá Không Gian... ...

NASA đă trao tặng huy chương phi hành gia, huy chương thành tựu khoa
học đặc biệt và bốn bằng phát minh cùng với các đồng nghiệp.

Ông cũng đă nhận được bảy giải thưởng công nghệ của NASA từ năm 1985
tới nay, trong đó có 'dụng cụ đo lường về trọng lực thấp' được đặt
trong máy bay phản lực KC-135 của NASA.


Còn đây là đường link cụ thể hơn có cả ảnh .

http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%B...%AFu_Ch%C3%A2u

[MIG21bis]

Em xem thấy trong này có nhiều ảnh đẹp minh họa cho những cột mốc đáng nhớ của phi công vũ trụ Phạm Tuân. Có một việc sau này ít thấy nhắc đến là vụ máy bay MIG 21 của bác Tuân hạ cánh phơi trắng bụng tý chết ít đươc nhắc đến và ít được biết đến.

Em coi vụ này là một kỳ tích của phi công phản lực Phạm Tuân. Vừa có yếu tố kỹ thuật bay, vừa có bản lĩnh nghề nghiệp và vừa có thần may mắn hộ mệnh !


Mời các bác đọc nhé !

Trích nguồn Tiền phong

" Anh hùng Phạm Tuân hé lộ về chuyến bay lịch sử
Ngày 18/12/1972, máy bay Mỹ bất ngờ tấn công sân bay của ta vốn được bố trí khá xa và ngụy trang tốt. Liên lạc bị cắt, Phạm Tuân là phi công đầu tiên cất cánh lên bầu trời sau khi có báo động.


Cách đây khoảng 1/4 thế kỷ, chàng trai Phạm Tuân đã lập nên hai kỷ lục: Người lái máy bay chiến đấu đầu tiên bắn rơi B52 và cũng là người châu Á đầu tiên bay vào vũ trụ.

Sinh ra tại làng Quốc Tuấn thuộc tỉnh Thái Bình, trong một gia đình nông dân, thuở nhỏ, chú bé Phạm Tuân ham mê các trò nghịch ngợm, quần áo nhiều khi rách bươm, đầu gối tím bầm, mặt mày xây xát.

Những ngày vui đùa êm đềm cùng gia đình chẳng kéo dài được bao lâu, bởi sau khi lực lượng vũ trang Liên Xô đập tan đội quân Quan Đông của Nhật thì Cách mạng Tháng Tám giành thắng lợi. Một năm sau đó bắt đầu cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Anh trai của Phạm Tuân gia nhập đội ngũ những người bảo vệ tổ quốc và đã hy sinh anh dũng.

Thời đó, tin tức về chuyến bay đầu tiên của con người vào vũ trụ được lan đi nhanh chóng và đến với ngôi làng Quốc Tuấn của Phạm Tuân qua đài phát thanh. Người lớn đã giải thích cho trẻ em nông thôn như Phạm Tuân biết rằng ở nước Liên Xô có một con người dũng cảm bay lên cao hơn những tầng mây, rất cao và rất xa.

Với Phạm Tuân, ngày ấy mới 14 tuổi, thì ý nghĩa lịch sử to lớn của sự kiện đó đã được minh chứng qua bài phát biểu của Chủ tịch Hồ Chí Minh trên đài phát thanh. Người nói: "Liên Xô đã mở đầu công tác to lớn trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học về khoảng không vũ trụ. Tôi tin rằng không xa nữa sẽ đến giờ phút có một đại diện của thanh niên Việt Nam bay vào vũ trụ".

Những ngày đầu của cuộc chiến tranh chống xâm lược Mỹ ở Việt Nam, máy bay Mỹ đã thả hàng loạt bom chết chóc xuống các thành phố và xóm làng làm dâng lên làn sóng căm thù của người dân. Thanh niên trai tráng đồng loạt thẳng tiến ra mặt trận. Nhưng lá đơn tình nguyện của những cậu học trò lớp 10 như Phạm Tuân lúc ấy đã nhận được câu trả lời đại thể như sau:

"Sự đóng góp của các bạn vào tư thế sẵn sàng chiến đấu của đất nước, đó là công việc học tập ở trường. Các bạn sẽ đứng trong hàng ngũ các lực lượng vũ trang bảo vệ đất nước khi nào trở thành người có kỹ năng, có kiến thức và nắm vững các phương tiện hiện đại”.

Vì vậy, mãi một năm sau, khi đã tốt nghiệp lớp 10, Phạm Tuân mới được gia nhập quân đội.

Phạm Tuân kể lại cái ngày mà cho đến bây giờ ông vẫn nhớ như in: “Khi gặp cán bộ quân sự, tôi đề nghị điều tôi đến phục vụ trong không quân. Trong lòng tôi có nỗi đau và tuyệt vọng vì sự bất lực của nhiều đồng bào cùng làng xóm trước những trận ném bom của Mỹ mà chúng không bị trừng phạt".

Khi được biết mình chỉ có thể học để trở thành thợ máy sửa chữa máy bay thì ông vui mừng đồng ý ngay. Trong đầu ông lúc ấy có một ý nghĩ, dù chỉ là thợ máy, kỹ thuật viên, nhưng phục vụ trong không quân là được. Ông sẽ được ở bên cạnh những người có thể trừng trị đế quốc Mỹ đã tiến hành những vụ đánh phá nhằm vào những người dân vô tội trên đất nước mình.

“Trượt” thợ máy lên làm phi công

Phạm Tuân đến nước Nga đúng lúc mùa thu đang chuyển dần sang đông. Ông phải học tiếng Nga, học nghiệp vụ. Tâm trí ông hướng tới sân bay, nơi có tiếng gầm rít của động cơ những chiếc phản lực MIG do những người bạn đồng niên điều khiển. Trong đó có những người bạn đến từ Việt Nam.

Phạm Tuân khao khát được có mặt bên họ. Và số phận đã mỉm cười với ông. Một số học viên Việt Nam không theo nổi chương trình học hoặc sức khỏe kém nên bị sàng lọc. Và nguồn bổ sung có thể là các học viên thợ máy. Chàng trai đến từ làng Quốc Tuấn là một trong số 10 người gặp vận may ấy. “Người ta trượt phi công xuống làm thợ máy, còn tôi trượt thợ máy lên làm phi công”, Phạm Tuân nhớ lại.

Ước mơ cháy bỏng được trở thành phi công bay trên bầu trời với chiếc máy bay chiến đấu của Phạm Tuân đã được nhiều người thày, người bạn Liên Xô “chắp cánh”. Đặc biệt là vị huấn luyện viên đầu tiên mà các học viên đã gọi bằng cái tên đơn giản: Misa. Phạm Tuân cùng các học viên được tập trên các loại máy bay kiểu Iak -18, UTI - MIG 15 và bay trên loại máy bay MIG-17.
Phạm Tuân trên chiếc máy bay chiến đấu. Ảnh tư liệu.

Trong số những người tốt nghiệp đó, có 10 phi công đạt trình độ kỹ thuật khá giỏi, được huấn luyện bay ban đêm. Phạm Tuân là phi công tiêm kích đầu tiên được bay đêm trên MIG-17 ở Liên Xô.

Ra đi để học làm thợ máy nhưng khi về nước Phạm Tuân đã là một phi công được đào tạo cơ bản. Ở Việt Nam, ông và các bạn đồng môn được đào tạo lại để điều khiển chiếc máy bay MIG -21, một trong những loại máy bay tiêm kích hoàn hảo nhất thế giới. Và một lần nữa những huấn luyện viên Liên Xô lại tận tình hướng dẫn. Họ làm công việc ấy không chỉ trên sa bàn mà còn bên cạnh những phi công Việt Nam trong các chuyến bay thật.

Cho đến bây giờ Phạm Tuân vẫn tin tưởng sâu sắc rằng các phi công không thể có được lớp học bay nào tốt hơn thế ở bất cứ trung tâm huấn luyện bay và sân bay thử nào khác. Lúc ấy, B52 của đế quốc Mỹ được coi là pháo đài bay bất khả xâm phạm. Nhưng trong một lần xuất kích, phi công Vũ Đình Rạng đã vượt qua được vành đai phòng thủ dày đặc của máy bay tiêm kích Mỹ để tấn công B52.

Chiếc pháo đài bay lừng danh bị trọng thương vội trút bom ở rừng rậm, buộc phải hạ cánh khẩn cấp xuống sân bay gần nhất ở Thái Lan. Điều đó khiến người ta đã nhận ra rằng có thể làm được điều không thể. Bộ Chỉ huy Sư đoàn của Phạm Tuân, đứng đầu là Đại tá Trần Hanh, Anh hùng lực lượng vũ trang, đã bắt tay đào tạo một nhóm phi công để thực hiện nhiệm vụ đặc biệt quan trọng.

Họ phân tích chiến thuật của các máy bay ném bom Mỹ và của các máy bay tiêm kích yểm trợ ban ngày và ban đêm, trong những điều kiện thời tiết khác nhau. Phạm Tuân cùng đồng đội trong đội bay đã nhiều lần cất cánh đi làm những nhiệm vụ như vậy, nhưng chưa gặp thời cơ thuận lợi để bắn hạ B52.

Lần thoát chết khó tin

Nhờ có thiết bị rađa tốt đặt trên máy bay trinh sát nên phía Mỹ thường xuyên săn tìm được địa điểm bố trí máy bay của Việt Nam. Ngày 18/12/1972, máy bay Mỹ bất ngờ tấn công sân bay của ta vốn được bố trí khá xa và ngụy trang tốt.

Chẳng mấy chốc, máy bay Mỹ đã phá hủy đường băng cất cánh, đài chỉ huy. Liên lạc bị cắt. Phạm Tuân là phi công đầu tiên cất cánh lên bầu trời sau khi có báo động. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, nhiên liệu trên máy bay sắp cạn kiệt, cần hạ cánh khẩn cấp. Phạm Tuân đã quyết định hạ cánh ở sân bay vừa bị đánh bom.

Quyết định này được báo lên đài chỉ huy binh chủng không quân và được chấp thuận. Đêm tối, không hề có đèn pha trên sân bay, Phạm Tuân hạ cánh chỉ nhờ ánh sáng phát ra từ chiếc đèn pha máy bay. Khi máy bay vừa chạm đất thì lập tức bị tụt xuống hố bom. Tốc độ hạ cánh của MIG-21 khá cao và chiếc máy bay đã lộn nhào, rồi trượt đi khoảng 300 m.

Bụng máy bay hướng lên trời và quay trở lại 180 độ. Chiếc máy bay gần như đã bị phá hủy. May mắn là nó nhanh chóng dừng lại và không bốc cháy. Phạm Tuân thoát ra khỏi buồng lái đã hư hỏng hoàn toàn. Sáng hôm sau, anh thấy đường băng cất cánh giống như bề mặt của mặt trăng vẫn từng được miêu tả trong phim viễn tưởng, hết hố bom này đến hố bom khác.

Ông đã thoát chết nhờ một phép màu nào đó. Nhưng sau đó chính ông đã tự mình làm nên một phép màu gây chấn động dư luận khi bắn hạ pháo đài bay B52."


Quả thực đọc đoạn trên em chẳng hiểu sao mà bác Tuân thoát hiểm !

Chỉ có thể nói là ngắn gọn là quá may mắn !

[MIG21bis]

Em trích tiếp nguồn báo Tiền phong !

"MiC - 21 bắn hạ pháo đài bay

Đã hơn 30 năm trôi qua, nhưng Phạm Tuân vẫn nhớ cái ngày 27/12/1972 ấy như vừa mới xảy ra hôm qua: “Sau khi cất cánh trong đêm tối, tôi bay giữa các lớp mây, ở độ cao 500m. Những sĩ quan hướng dẫn đường bay có kinh nghiệm nhất như: đồng chí Tú, Chuyên, Hùng, các nhân viên theo dõi bản đồ đường bay, điều phối không lưu đã hướng dẫn đường bay cho tôi như thể cầm tay dẫn đường để tôi bay vào nơi cần thiết, thuận lợi nhất cho tấn công.

Họ biết cách dẫn đường cho tôi bay xuyên qua đội hình những “con ma” bay của Mỹ trong các tốp khác nhau để bảo vệ pháo đài bay ném bom. Tôi đã bình tĩnh và thực hiện chính xác mệnh lệnh, nhanh chóng lấy độ cao, quan sát nhanh màn hình của máy ngắm trên máy bay.

Khoảng cách đến mục tiêu là 10km. Đúng lúc đó tôi nhận được lệnh tấn công. Song tôi đã thực hiện mệnh lệnh đó chậm hơn nhiều, vì tôi muốn tiếp cận mục tiêu gần hơn nữa để ăn chắc.

Sau khi phóng 2 quả tên lửa, tôi cho máy bay bổ nhào xuống. Tôi đưa máy bay xuống độ cao an toàn và hạ cánh. Mấy giờ sau có tin thông báo chính thức không quân Việt Nam đã bắn rơi B52 của Mỹ và tôi nhận được bức điện đặc biệt của Bộ trưởng Quốc phòng trực tiếp chúc mừng về chiến thắng đó. Hồi ấy tôi đã nói và cả giờ đây tôi vẫn cho rằng “đó là chiến công chung của cả một tập thể anh hùng”.

Chiến thắng của Phạm Tuân đã là một “cú hích” góp phần làm nên “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”. Ngày 27/12/1972 trở thành ngày “Điện Biên Phủ trên không” của bộ đội không quân. Ngay đêm hôm sau phi công Vũ Xuân Thiều đã hạ thêm một pháo đài bay B52 nữa.

Chiếc máy bay MIG - 21 do phi công Phạm Tuân điều khiển giờ đây không còn nằm trong Bảo tàng Phòng không không quân nữa, mà đã được đưa sang Bảo tàng Lịch sử quân sự. Đó là một ngoại lệ dành cho chiếc máy bay đã làm nên một điều tưởng như không thể vào thời điểm đó.

Tôi đã nhìn rất lâu vào chiếc MIG -21 ở bảo tàng, nó nhỏ bé ngay cả khi ở giữa khoảng sân hẹp và sẽ càng nhỏ bé hơn khi bay trên trời, khi so sánh với pháo đài bay B52. MIG -21 không chiến với B52 có phải như “châu chấu đá xe”? Vậy mà MIG -21 nhỏ bé cùng với Phạm Tuân đã khiến cho niềm tự hào của không quân Mỹ cháy ra tro.

Khi Phạm Tuân đến nhà tù Hỏa Lò, thăm các phi công Mỹ đang bị giam giữ ở đây, những phi công ấy đã nói thật rằng cho đến giờ, khi đã nằm trong tù họ vẫn chưa hiểu vì sao B52 lại bị bắn rơi?

Đầu năm 1973, Chủ tịch nước Tôn Đức Thắng đã ký Sắc lệnh phong tặng Phạm Tuân danh hiệu Anh hùng LLVT. Phạm Tuân tiếp tục phục vụ tại Trung đoàn “Sao đỏ”. Anh đã thực hiện hơn 200 lần xuất kích trong 5 năm tham gia chiến đấu."


Trong đoạn trên điều em thấy thích thú không phải là không chiến hạ Pháo đài bay hay là thành tích của bác Tuân.

Em đánh giá cao việc bác Tuân trong câu chuyện hồi ký của mình nhắc đến những người sỹ quan dẫn đường bay đã âm thầm cùng bác Tuân góp công bắn hạ B 52.

Công của sỹ quan dẫn đường trong Không quân là rất lớn nhưng lại thầm lặng ít được nhắc đến. Thành bại của một trận không chiến phụ thuộc vào vị trí của ta với máy bay địch lúc tiếp cận chiến đấu.

Trong chiến tranh hiện đại sau này hệ thống ra đa phát triển ở cấp độ cao, người lái có thể kiểm soát được không vực xung quanh. Đối với MIG 21 thời kỳ đó kỹ thuật ra đa còn kém và chủ yếu giai đoạn mò tìm mục tiêu và góc độ tiến công là do mặt đất chỉ đạo.

VÌ thế thời kỳ này nhiệm vụ sỹ quan dẫn đường khá quan trọng. Họ dẫn dắt máy bay cho tới khi tự phi công bằng mắt thường nhận ra mục tiêu . Đáng tiếc những chiến công thầm lặng đó ít được các phi công nhắc tới hoặc có nhắc thì cũng chỉ là nhắc chung chung kiểu khẩu hiệu " đoàn kết hiệp đồng, lập công tập thể ".( Cũng không loại trừ viết về các sỹ quan dẫn đường không quân không " hot " nên các nhà báo ít quan tâm ).

Bác Tuân tới giờ trải qua bao năm trong hòa bình, đã lên hàng tướng cao cấp mà hồi ký vẫn chưa quên tên các sỹ quan dẫn đường thầm lặng giúp mình lập chiến công từ thủa nào.

Đáng trân trọng phải không các bác !

[MIG21bis]

Siren viết

Nếu nhà em nhớ không nhầm thì nhân kỷ niệm Cách mạng Tháng Mười vào năm 2005, lễ kỷ niệm tổ chức tại Cung thể thao Quần Ngựa phố Văn Cao. Đường tắc từ sau khách sạn Daewoo, người đông như nêm cối.. Ở buổi lễ này có sự có mặt của một vị khách đặc biệt, đó là anh hùng phi công vũ trụ Victor Gorbatko. Cuộc gặp gỡ diễn ra rất xúc động, các bạn Nga và Việt Nam hát say sưa rất nhiều bài hát tiếng Nga. Với riêng nhà em đấy là một kỷ niệm đánh dấu sự biết đến diễn đàn nuocnga.net. Nhanh thật đấy, 5 năm như vừa mới hôm qua, còn 30 năm lần đầu tiên Việt Nam có công dân bay vào vũ trụ, vẫn nóng hổi niềm tự hào...

Nhân đà hồi tưởng của bác Siren em góp tý tẹo ca ngơi bác Tuân nhé !

Năm 2000 đơn vị em phục vụ lúc đó chiêu đãi bác Tuân cùng một đoàn trong nước sang Nga theo đường Các tổ chức hữu nghị. Bác Tuân được đề nghị hát một bài tiếng Nga.
Bác Ok luôn và làm một bài ! Bà con vỗ rầm rầm cổ vũ !
Tiện micro bác hát luôn mấy bài hát Nga và sau đó còn lôi hết các vị quan khách cùng hát những bài hát quen thuộc đối với những ai đã từng học ở Liên xô cũ.

Cảm nhận của em lúc đó thật đặc biệt. Em đánh giá cao tính quần chúng và khả năng khuấy động phong trào của bác Tuân. Thoải mái và nhiệt tình hết mình là điều em nhận ra về bác Tuân trong buổi chiêu đãi đó.

Đọc tiểu sử của bác Tuân thấy bác may mắn nhiều. Toàn khởi đầu từ vị trí thấp hơn người khác rồi vào những phút 89 lại bất ngờ vượt lên.

Phải chăng câu " xởi lởi trời cho " ứng nghiệm vào với bác Tuân .

[hungmgmi]

Bác Phạm Tuân kể về những ngày tháng luyên tập vất vả trước khi lên vũ trụ:
Tướng Phạm Tuân và những chuyện chưa kể
Thứ tư, 14 Tháng năm 2008 04:09
Trung tướng Phạm Tuân là phi công, phi hành gia người Việt Nam và cũng là người Châu Á đầu tiên bay vào vũ trụ. Đã gần 30 năm sau chuyến bay lịch sử này (23/7/1980), trong căn phòng nhỏ, ông dành cho chúng tôi những tâm sự hết sức thú vị mà trong đó có những câu chuyện chưa từng báo nào nói đến.

4 phi công được chọn, nhưng chỉ mình Phạm Tuân trụ lại được

Người luôn cho rằng phi công vũ trụ phải là những người có sức khoẻ tốt. Thực tế có phải như vậy? Câu chuyện Tướng Phạm Tuân kể về quá trình tập luyện trước khi vào bệ phóng có thể sẽ làm nhiều người kinh ngạc.

Tập sống trong tình trạng không trọng lượng

Tướng Phạm Tuân đã dành nhiều thời gian để nói với chúng tôi về tình trạng không trọng lượng, điều đặc trưng nhất trong vũ trụ. Ở mặt đất, rất khó tạo ra tình trạng không trọng lượng một cách chuẩn xác, nếu không muốn nói là không thể. Con người không trọng lượng có nghĩa là cân bằng về lực: không có lực hút xuống, không có lực hút lên.

Năm 1978, Phạm Tuân được cử đi học tại Học viện Không quân Gagarin (Liên Xô). Ông được đưa vào đào tạo trong một môi trường nước đặc biệt - nước nặng. Loại nước này phải được chế tạo đặc biệt làm nặng đến mức lực đẩy của nước đó đủ để đẩy được con người bằng khối lượng của người. Loại nước này cũng giống như môi trường biển Chết, người ta có thể nổi, thậm chí có thể nằm trên nước.

Để có thể tạo một môi trường mô phỏng tình trạng không trọng lượng, các phi công còn được luyện tập trên máy bay. Họ cho máy bay bay lên độ cao nhất định, sau đó bổ nhào với tốc độ 9,8m/giây (tốc độ rơi tự do). Khi đó, cả con người và máy bay đều rơi với tốc độ 9,8m/giây theo phương thẳng đứng. Khi đó, nếu so với máy bay thì con người trở nên không trọng lượng. Điều kiện không trọng lượng, tuy nhiên nó chỉ trong khoảnh khắc khoảng 5-7 giây. Các phi công phải tập đi tập lại mỗi đợt 5-6 lần như vậy.

Tất cả sự tập luyện là để làm quen với môi trường không trọng lượng mà chắc chắn họ sẽ đối mặt trong vũ trụ

Nhiều bài tập luyện khủng khiếp

Nhiều người cho rằng phi công vũ trụ phải là những người khoẻ mạnh phi thường nhưng thực tế học còn phải là những người có thần kinh thép.

Việc chuẩn bị sức khoẻ cũng như tập thích ứng với điều kiện luyện tập trên vũ trụ được các chuyên gia huấn luyện rất chú ý, Tướng Tuân kể. Nói chung, mọi điều kiện ở trên vũ trụ sẽ được cụ thể tối đa và có những bài tập trong mọi tình huống. Phạm Tuân và các đồng nghiệp thường xuyên phải buộc chân vào tấm phản sau đó quay dốc đầu. Cứ như vậy, ngày nào các phi hành gia cũng phải tập ít nhất vài tiếng. Động tác này tạo ra việc dồn máu lên não. Việc quay đi quay lại cũng nhằm tạo cơ thể phản xạ với việc thừa thiếu này và phải tìm cách cân bằng.

Trước khi bay khoảng một tháng thì các phi hành gia bắt buộc phải nằm giường dốc đầu (chân giường cao hơn đầu giường 15 - 30 độ). Họ buộc phải làm quen với việc ngủ mà máu dồn lên đến đỏ mặt.



Những bài kiểm tra cũng vô cùng khủng khiếp. Đơn cử như khâu kiểm tra tiền đình. Người ta cho phi công ngồi trên một chiếc ghế rồi bắt đầu quay tròn nó với tốc độ tăng dần. Phi công sẽ phải làm động tác cúi đầu, thẳng đầu. Khi đầu thẳng cổ, (về vật lý, đầu và cổ cùng một trục quay thẳng đứng) thì hầu như không có lực ly tâm. NHưng khi cúi xuống, đầu tạo một đòn gánh, máu trong đầu cũng bị quay theo vòng phản ứng ly tâm.

Điều kiện không trọng lượng tác động rất lớn đến con người. Nếu chúng ta ngồi dưới đất thì có sức hút Trái Đất nên máu chảu xuống chân, còn máu lên não thì do cơ bóp của cơ tim, đẩy lên. Áp suất máu lên trên đầu bao giờ cũng cao hơn. Nhưng khi vào điều kiện không trọng lượng, mất lực hút của trái đất thì máu sẽ tuần hoàn lên não nhiều gấp đôi bình thường, nhưng máu chảy xuống chân lại ít đi, dẫn đến tình trạng đầu thừa máu. Điều này sẽ nảy sinh ra nhiều bệnh và cảm giác như rối loạn tiền đình, mặt sưng to, đau đầu...

Trong điều kiện sinh hoạt hoàn toàn không bình thường như vậy, đã nhiều người không thể qua được các bài kiểm tra. Sự khắt khe về luyện tập được các huấn luyện tạo ra từng ngày, thậm chí từng giờ. Chẳng thế mà 4 phi công Việt Nam được tuyển sang Liên Xô đào tạo, sau một thời gian, chỉ còn lại có một mình Phạm Tuân mà thôi.
http://www.conganbinhthuan.gov.vn/in...=104&Itemid=63

[hungmgmi]

Dán vào một bài trên ANTG cuối tháng, kể về những ngày tháng sau khi rời quân ngũ của tướng Phạm Tuân:

Khi đã rời khỏi quân ngũ

Tôi nhìn thấy ông trong khu vườn của mình. Phố Trường Chinh là con phố nổi tiếng của sự náo nhiệt, tấp nập bán mua và vô cùng ùn tắc. Thế nhưng nơi ông ở lại thoáng đãng, rộng rãi và lãng mạn vô cùng. Lọt người qua hai cánh cổng sắt to, tôi nhìn thấy ông lom khom cúi mình bên những khóm hoa phong lan vừa nở.

Khách đến, những chú chim đồng loạt ngân lên. Tiếng gù của chim câu trong một buổi chiều sao nghe thanh thản đến lạ. Người đàn ông nổi tiếng với những danh hiệu độc nhất (Là phi công đầu tiên bắn rơi máy bay B52 vẫn còn sống và trở về, được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND năm 25 tuổi. Năm 33 tuổi, ông là phi hành gia đầu tiên của Việt Nam và châu Á trở thành nhà du hành vũ trụ, lần thứ 2 ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND và Huân chương Hồ Chí Minh, là người nước ngoài đầu tiên được tặng danh hiệu Anh hùng Liên Xô và Huân chương Lênin...) không có dáng vẻ và phong thái của một người mang số độc nhất.

Ông vạch lá tỉ mẩn tìm những con sâu trên khóm hoa trà, lấy tay cù vào ngực những chú chim đang gù lên những thanh âm bình dị. Cuộc sống phía sau cánh cửa sắt mở ra ồn ào phố xá của một người nổi tiếng hình như đã chạm vào đâu đó của cõi thiền.

Một buổi chiều hẹn gặp ông, có lẽ là dễ dàng hơn sau tất cả những bận bịu ràng buộc của một vị Trung tướng Anh hùng, Tổng cục trưởng Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng, ông có thời gian để tiếp tôi.

Có lẽ chỉ có thời khắc này, thời gian với ông mới trở nên giàu có và thừa thãi. Ông vừa nhận quyết định nghỉ hưu từ tháng 12/2007. Trong ngôi nhà của mình, chủ nhân là một người gần gũi và giản dị, ông tự tay pha trà mời khách, trao cho tôi chén nước và mỉm cười. Ông nói: "Chú nghỉ hưu rồi, có gì đâu nữa mà viết. Chú không thích kể về thành tích đâu nhé. Cháu ngồi đây nói chuyện là vui rồi".

Ai đó đã viết rằng tới gần Phạm Tuân, không ai cảm thấy đó là một nhân vật lớn lao xa cách và càng tới không thể cảm thấy đó là người xa cách mà không lớn lao. Những thành tích đặc biệt và "nhiều độc nhất" của ông khiến cho người ta có cảm tưởng mọi sự thành danh trong cuộc đời này đến với Phạm Tuân đều dễ dàng.

Bản thân ông khi nhắc đến điều đó, ông chỉ cười giản dị: "Tôi là người may mắn. Ngày còn nhỏ, lớn lên chỉ mơ ước vào bộ đội đánh giặc thôi, có biết gì về phi công máy bay đâu mà mơ mộng. Tất cả là do sự may mắn của số phận". Nhưng có bao giờ trên con đường đi của một người đã 3 lần vinh dự được phong anh hùng chỉ có thảm đỏ và hoa hồng.

Để trở thành một phi công, phi hành gia, ai cũng biết rằng người đàn ông phải có những tố chất về thể lực hoàn hảo. Phạm Tuân sinh ra trong một gia đình nông dân thực thụ, may mắn của anh trước khi vào bộ đội là đã học hết lớp 10/10, cơ thể cao ráo khoẻ mạnh. Chính hai yếu tố đó là cơ duyên đầu tiên dẫn dắt Phạm Tuân vào Binh chủng Không quân.

Khi tuyển lựa để đào tạo phi công, do bị phát hiện hở van tim, Phạm Tuân chỉ được đào tạo làm thợ máy. Nhưng người đàn ông ấy khi đã cơ hồ như chạm được mơ ước của mình với duyên phận, đã tự khổ luyện để hoàn thiện thể lực một cách hoàn hảo nhất, để khi có cơ hội, dù chỉ là cơ hội hy hữu thôi thì Phạm Tuân cũng không bao giờ để vuột khỏi tay mình.

Khi cuộc chiến tranh chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt, thiếu phi công chiến đấu cần phải tuyển để đào tạo thêm, ông đã trở thành một trong số 10 phi công được tuyển chọn từ 300 thợ máy đang được đào tạo tại Liên Xô. Ngay cả khi được chuyển loại sang đào tạo phi công vũ trụ, Phạm Tuân cũng không phải là ứng cử viên hàng đầu được đưa vào lớp phi công tuyển chọn trở thành phi hành gia vũ trụ.

Chỉ khi những dự kiến đã có vài ba lý do nào đó không trở thành hiện thực, Phạm Tuân mới được tham gia tuyển chọn theo những tiêu chuẩn khắt khe nhất. Không bao giờ để lỡ một cơ hội, dù cơ hội đó là hy hữu. Những nỗ lực rèn luyện đến kiệt cùng đã đưa Phạm Tuân vào đúng vị trí để từ đó ông đường hoàng bước lên đỉnh vinh quang. Thế nhưng, khi đội trên đầu những chiếc vòng nguyệt quế dành cho người chiến thắng, Phạm Tuân khiêm tốn nói: "Một phần là nhờ vào may mắn".

Trong cuộc đời binh nghiệp của mình, ám ảnh với Phạm Tuân nhất đấy là khoảng thời gian ông làm chỉ huy chiến đấu. Cuộc đời của người lính mỗi trận đánh là một kỷ niệm sâu sắc, có những trận đánh khi ra đi mình cùng đi với anh em, nhưng đến lúc trở về chỉ còn lại một mình, đau xót lắm, buồn lắm.

Là một người chỉ huy chiến đấu, nỗi ám ảnh lắng sâu nhất trong tâm khảm Phạm Tuân là làm sao để giảm thiểu những mất mát hy sinh của cấp dưới, của anh em đồng đội mình. Gia đình người ta gửi con em họ cho mình, thiếu thốn cái gì mình có thể bù đắp được nhưng mất con người thì không gì có thể bù đắp lại được cả.

Còn nhớ cùng bay chiến đấu và bắn hạ máy bay B52 của Mỹ với Anh hùng Phạm Tuân là phi công Võ Sỹ Giáp. Anh Giáp quê ở Can Lộc, Hà Tĩnh, là người thứ hai cùng với Phạm Tuân bắn rơi máy bay B52 của Mỹ, nhưng máy bay trong quá trình chiến đấu bị thương, đồng thời dầu hết.

Chỉ huy ra lệnh cho phép Võ Sỹ Giáp nhảy dù bảo toàn tính mạng nhưng anh đã cố gắng hạ cánh để bảo vệ máy bay. Khi hạ cánh, do mặt đất không bằng phẳng, cần lái đã đập vào ngực anh và anh bị tử nạn. Liệt sỹ Võ Sỹ Giáp sau này được truy tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND.

Hay như đồng chí Đỗ Văn Lanh, quê ở Ninh Bình khi đang chiến đấu máy bay hết nhiên liệu, chỉ huy ra lệnh cho phép nhảy dù để bảo toàn tính mạng. Anh Lanh đã cố gắng đưa máy bay về mặt đất hạ cánh an toàn. Chiến tranh thì vượt qua được hiểm nguy thế nhưng số phận nghiệt ngã khiến anh đã bị tử nạn trong dịp bay huấn luyện. Liệt sỹ Đỗ Văn Lanh sau này cũng được truy tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND. --PageBreak--

Phạm Tuân nói rằng, người phi công chuyên nghiệp họ gắn bó với máy bay, yêu máy bay như đứa con của mình, dù gặp hiểm nguy cũng không bao giờ bỏ vị trí. Bản lĩnh của phi công, tính tự giác và đạo đức nghề nghiệp của người phi công rất là lớn, khi đi chiến đấu, nếu sợ nguy hiểm, họ có thể bay lên 9 tầng mây để tránh địch, về báo cáo không gặp địch thì cũng chẳng ai tường tận được.

Thế nhưng trong cuộc đời làm phi công chiến đấu của Anh hùng Phạm Tuân, ông chưa bao giờ chứng kiến một trường hợp nào đồng đội của ông, hay sau này khi ông ở cương vị chỉ huy thì cấp dưới của ông cũng chưa bao giờ biểu hiện sự thiếu bản lĩnh trung thực. Đó là phẩm chất quý giá của những người phi công được đào tạo và huấn luyện.

Nhưng bây giờ, khi đã rời bỏ những cương vị công tác, đã trở về ngôi nhà của mình và trong vai người làm vườn thanh thản, lúc này là khoảng thời gian mà Phạm Tuân nhớ trời xanh nhất. Nỗi nhớ thẳm sâu, có lúc thật dữ dội, có lúc da diết cứ trở đi trở lại trong tâm khảm ông, thường trực trong cuộc sống của ông. Phạm Tuân say sưa kể cho tôi nghe cảm giác tự do được bay lượn trên bầu trời, phía trước là không gian bao la và khoáng đạt, tâm hồn của người phi công cũng được mở rộng ra thả sức trong vùng trời tự do.

Phạm Tuân nói rằng, chỉ có ai đã từng bay mới cảm thấu hết được sự kỳ diệu khi được bay lượn trên bầu trời. Người phi công làm chủ tay lái, khi nhào lên thẳng đứng, khi lộn xuống, thấy một đám mây đẹp thì cho máy bay luồn qua, hay lên thật cao để ngắm nhìn những đỉnh núi hùng vĩ. Một cảm giác bay bổng kỳ thú. Đã hơn 16 năm nay từ giã buồng lái, công việc cứ cuốn Phạm Tuân đi với những bận rộn này, bận rộn khác.

Chỉ đến lúc này, khi đã về hưu, nỗi nhớ bay mới trào dâng da diết. Có những lần đi công tác bằng máy bay dân sự, thường thì Phạm Tuân xin phép được vào buồng lái nói chuyện với phi hành đoàn, và quan trọng nhất là ông lại được nhìn ngắm bầu trời, được sống lại cảm giác tuyệt vời ấy.

Tôi hỏi Anh hùng Phạm Tuân: Giờ đây, khi đã rời đỉnh vinh quang, khi vầng hào quang trên đầu đã thuộc về ký ức, người đàn ông của số độc nhất, trở về mặt đất, về với cuộc sống đời thường ông có lúc nào cảm thấy sức nặng của chiếc vòng nguyệt quế kia vẫn không được cởi bỏ không?

Anh hùng Phạm Tuân cười chân thành. Ông nói rằng, tại cái số ông cứ độc nhất nên mọi người cứ đẩy ông ra một phía khác độc nhất. Thành thử đôi khi ông cảm thấy mất bình thường, cuộc sống của ông cũng trở nên bất bình thường, mọi hành xử của ông luôn bị soi xét kỹ lưỡng, thậm chí khắt khe và nghiệt ngã. Trót làm người của công chúng, của đám đông nên phải trả giá nhiều bề. Điều đó khiến cho Phạm Tuân cũng mệt mỏi lắm nhưng biết làm sao được.

Nhưng trong tâm hồn của người phi công tài hoa xuất chúng này không có chỗ cho sự gượng ép, thói xu nịnh, hay muôn lẽ gì khác trong đời sống mà khiến ông khác mình đi. Phạm Tuân vẫn là người đàn ông đầy hấp dẫn bởi vẻ nam tính và tâm hồn nồng hậu, vẫn uống rượu vô tư với bạn bè hết mình, vẫn say đắm và lãng mạn với vợ ngay khi hai người đã tuổi xế chiều, và sống một đời sống phóng khoáng.

Có nhiều người nói, chính cách sống phóng khoáng và thẳng thắn của ông đã khiến cho ông có những quãng thời gian chậm lại trong công danh, và nếu không thế thì chắc hẳn bây giờ ông còn ở những vị trí cao hơn nữa. Nhưng Phạm Tuân cũng nói rằng, hào quang, nổi tiếng trong đời ông chỉ như là ảo ảnh, nó đưa ông vào một vị trí độc tôn, làm cho cuộc sống của ông đôi khi bất bình thường. Phạm Tuân luôn khao khát được trở về mặt đất với một cuộc sống bình dị nhất.

Sắp tới đây, Phạm Tuân sẽ rời bỏ ngôi biệt thự ở mặt đường Trường Chinh để lui vào ở ẩn trong một ngôi nhà rộng rãi vừa mới hoàn thiện ở khu tập thể Phòng không - Không quân. Cho dù thế nào đi chăng nữa thì Phạm Tuân không bao giờ rời xa được khu phố này.

Chỉ cần nghĩ đến chuyện hàng xóm của mình là một ông phi công, bên kia là một ông thợ máy, trước ngõ là một bạn bay đồng nghiệp là Phạm Tuân đã cảm thấy hạnh phúc lắm rồi. Ông muốn sống giữa đồng nghiệp bạn bè chiến đấu cũ, ông muốn được thở, được vui, được chạm vào cái ký ức bay không bao giờ rời xa ông dù chỉ là phút giây.

Ở đây, lúc nào nhớ, ông có thể chạy sang bên kia đường là chạm vào cơ quan nơi ông từng làm việc, là đã nhìn thấy con tàu của ông từng đưa ông vào vũ trụ vẫn còn đó như một chứng tích vinh quang. Khi chưa chuyển vào nhà mới ở Khu tập thể Phòng không - Không quân, tối nào, Anh hùng Phạm Tuân cũng dắt vợ đi dạo và điểm đến của cặp vợ chồng hạnh phúc này là khu tập thể Phòng không - Không quân.

Họ đến đó sà vào nhà này uống chén nước, đến nhà kia ăn cái bánh, và được sống trong một môi trường cựu phi công lúc nào cũng vui. Trong không gian sống này, nhìn ra trước mặt, sau lưng đều thấy đơn vị lính phòng không, không quân, dứt bỏ Phạm Tuân ra khỏi môi trường đó có lẽ ông sẽ trở thành vô nghĩa mất...

Chiều muộn, căn nhà quá rộng và mảnh vườn trong phố quá nhiều tiếng chim gù, Phạm Tuân lúi húi xách bình tưới cây. Ông nói với tôi: "Cháu thấy không, nghe tiếng chim gù, thấy đời bình yên đến lạ". Người đàn ông ấy hình như cũng đang tìm sự bình yên trong chính tâm hồn mình sau những vầng hào quang

Dương Thục Anh

http://antgct.cand.com.vn/vi-vn/nhan...71.cand?Page=1

[hungmgmi]

Ảnh tiếp nhé:

Một bức ảnh hiếm. Ê-kíp chính và dự bị của Liên hợp 37 chụp ảnh kỷ niệm tại sân bay Baiconur, 7/1980.


Hạ cánh và trả lời phỏng vấn báo đài ngay tại hiện trường. 30/7/1980.


Cuộc họp báo sau chuyến bay. Bác Phạm Tuân quá trẻ trung luôn:


Bác Phạm Tuân và bác Gorbatco vinh dự được bác Nhép trao tặng các huân chương cao quý:

[hungmgmi]

Trên trang:
http://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=1010
"Những anh hùng của đất nước", có một trang về Anh hùng Liên xô Phạm Tuân.
Bài báo khá dài, nêu chi tiết tiểu sử của Phạm Tuân cho đến lúc ông về hưu.
Ông được phong danh hiệu Anh hùng Liên xô và được trao tặng Huân chương Lênin, Huy chương "Sao Vàng" của Liên xô (số 11444).
Dưới đây là danh sách các thí nghiệm mà ê-kíp bay đã thực hiện:

После переноски грузов из корабля на станцию экипаж преступил к осуществлению научных экспериментов. На станции были проведены эксперименты: "Азола" (изучение влияния невесомости на процессы роста и развития, а также морфологическую структуру высшего растения азолы пиннаты), "Кровообращение" (изучение реакции системы кровообращения на невесомость), "Биосфера-В" (дистанционное зондирование Земли), "Имитатор" (измерение температур в разных точках нагревательной камеры установки "Кристалл"), "Опрос" (продолжение советско-польского эксперимента по изучению индивидуальных особенностей психической адаптации человека к факторам среды обитания, характерной для космического полёта), "Дыхание" (определение параметров дыхания и жизненной ёмкости лёгких с помощью аппаратуры "Пневмотест-78"), "Контраст" (определение количественных и качественных изменений функции атмосферы в районах крупных городов и промышленных центров), "Экватор" (исследование свечения верхних слоёв атмосферы в районе экватора), "Полюс" (исследование вертикальной структуры основных эмиссионных линий в полярных сияниях), "Эмиссия" (исследование широтного распределения основных эмиссионных линий с спектре собственного свечения атмосферы), "Свечение" (наблюдение свечения в районах средних широт), "Халонг" (выращивание полупроводниковых кристаллов из раствора трёхкомпонентной системы висмут-сурьма-теллур), "Обмен веществ" (изучение характера обменных процессов и состояния основных регуляторных систем организма человека), "Оператор" (изучение воздействия внешних факторов на работоспособность человека).