|
|||||||
Diễn đàn NuocNga.net |
Trang chủ tin tức Thông báo về kích hoạt tài khoản thành viên |
![]() |
|
|
Ðiều Chỉnh | Xếp Bài |
|
#21
|
||||
|
||||
|
Trích:
Em xin phép bác không dám mon men đến chàng thi sĩ tóc vàng đẹp trai này đâu. Với Exenhin em cũng giống Nina cho rằng tốt nhất không nên dịch, mà hãy đọc nguyên bản tiếng Nga. Nếu không biết tiếng Nga xin hãy ngắm khuôn mặt chàng với mái tóc bồng bềnh vàng óng để mà cảm nhận... Very Happy
__________________
"Дело ведь совсем не в месте. Дело в том, что все мы - вместе!" |
| Được cảm ơn bởi: | ||
Geobic (08-01-2008) | ||
|
#22
|
||||
|
||||
|
Nhận xét ấy của USY rất chính xác, và điều đó cũng đã được Nina thể hiện rồi. Phải sửa thôi, nhưng xin khất, vì đôi khi 1 từ mà khá tốn thời gian đấy.
Còn việc các nàng không "dám" dịch Exenin, chắc vì chàng đẹp trai quá chăng? Và thấy mặt trời thì bị lóa??? Exenin vẫn được dịch ra mọi thứ tiếng trên thế giới đó thôi. Dịch chưa đạt sẽ có những người sau rút kinh nghiệm để đạt hơn, Geobic nghĩ thế, nên vẫn kết anh chàng này lắm. Phải cỡ như Brodski, đọc chả hiểu mấy tí thì Geobic xin chịu thật. Mà Nina thỏ thẻ vậy thôi, nàng cũng đã dịch một bài rất đạt đấy. Hy vọng còn được đọc nữa. |
|
#23
|
||||
|
||||
|
Trích:
... Và khi từ "tương lai" cất lên, từ trong tiếng Nga Cả đàn chuột chạy ra, chúng xúm xít gặm nhấm mảnh kí ức của ta - miếng pho ma lỗ chỗ thủng thành muôn mảnh vụn. Sau ngần ấy mùa đông đã chẳng còn thiết xem ai, cái gì đứng ở góc phòng Phía cửa sổ sau bức rèm che ấy Và trong đầu đâu còn từ "đến" phi phàm, chỉ còn tiếng rèm che sột soạt. Cuộc đời, vật ban cho, người ta không nhìn vào mõm nó, nhe những chiếc răng trong mỗi lần chạm mặt. ở mỗi con người cái còn lại là một phần tiếng nói. Một phần tiếng nói chung, một phần tiếng nói. Thôi thì ai có điều kiện và tìm được hứng thú trong đó thì cứ dịch. Còn Geobic xin “ quy gối quy hàng” - ấy là lời của Akhmatova đấy. Nhưng thú thật, trước khi hàng cũng có hý hoáy làm thử một bài sau đây, xin trình làng: ĐỊNH NGHĨA THƠ Tưởng nhớ Federico Garcia Lorca Từng có huyền thoại rằng trước khi bị xử bắn anh nhìn thấy mặt trời đã lên ra sao phía trên đầu những người lính. Khi đó anh nói: "Dù sao mặt trời cũng vẫn mọc..." Đó có thể là câu khởi đầu của một bài thơ. Nhớ lại những cảnh sau khung cửa sổ những phụ nữ trong buồng the của họ những người thân ở trong nhà đồng nghiệp - nơi công sở. Ghi vào tâm trí dưới các nấm mồ kia là những người đồng chí. Nhớ tuyết chầm chậm rơi khi tình yêu vẫy gọi chúng ta. Nhớ bầu trời nằm sõng sượt trên đường nhựa ướt khi người ta nhắc về tình yêu đồng loại. Nhớ những dòng nước mưa chảy mờ cửa kính làm biến đổi ra sao diện mạo những ngôi nhà khi cần phải làm gì - người ta giải thích cho ta… Nhớ trên mặt đất không nơi ẩn náu cây thập giá dang thẳng tay lần cuối. Đêm trăng sáng nhớ bóng ai đổ dài hay là bóng của cây của cối. Đêm trăng gợi nhớ những lưỡi sóng vật vã trên sông lấp lánh hệt nếp gập của chiếc quần cũ nát. Còn lúc trời rạng sáng nhớ con đường đội áp giải rẽ xuống nhớ mặt trời lung linh mọc lên từ sau gáy những người áp giải. (Tạ Phương dịch) DướI đây cũng xin post lên 2 bài có vẻ chưa thuộc loạI hóc nhất của ông, biết đâu có mem nào kết được chăng? ЛЮБОВЬ Я дважды пробуждался этой ночью и брел к окну, и фонари в окне, обрывок фразы, сказанной во сне, сводя на нет, подобно многоточью, не приносили утешенья мне. Ты снилась мне беременной, и вот, проживши столько лет с тобой в разлуке, я чувствовал вину свою, и руки, ощупывая с радостью живот, на практике нашаривали брюки и выключатель. И бредя к окну, я знал, что оставлял тебя одну там, в темноте, во сне, где терпеливо ждала ты, и не ставила в вину, когда я возвращался, перерыва умышленного. Ибо в темноте — там длится то, что сорвалось при свете. Мы там женаты, венчаны, мы те двуспинные чудовища, и дети лишь оправданье нашей наготе. В какую-нибудь будущую ночь ты вновь придешь усталая, худая, и я увижу сына или дочь, еще никак не названных,— тогда я не дернусь к выключателю и прочь руки не протяну уже, не вправе оставить вас в том царствии теней, безмолвных, перед изгородью дней, впадающих в зависимость от яви, с моей недосягаемостью в ней. НАТЮРМОРТ Verra la morte e avra i tuoi occhi. C. Pavese «Придет смерть, и у нее будут твои глаза» Ч. Павезе 1 Вещи и люди нас окружают. И те, и эти терзают глаз. Лучше жить в темноте. Я сижу на скамье в парке, глядя вослед проходящей семье. Мне опротивел свет. Это январь. Зима Согласно календарю. Когда опротивеет тьма. тогда я заговорю. 2 Пора. Я готов начать. Неважно, с чего. Открыть рот. Я могу молчать. Но лучше мне говорить. О чем? О днях. о ночах. Или же - ничего. Или же о вещах. О вещах, а не о людях. Они умрут. Все. Я тоже умру. Это бесплодный труд. Как писать на ветру. 3 Кровь моя холодна. Холод ее лютей реки, промерзшей до дна. Я не люблю людей. Внешность их не по мне. Лицами их привит к жизни какой-то не- покидаемый вид. Что-то в их лицах есть, что противно уму. Что выражает лесть неизвестно кому. 4 Вещи приятней. В них нет ни зла, ни добра внешне. А если вник в них - и внутри нутра. Внутри у предметов - пыль. Прах. Древоточец-жук. Стенки. Сухой мотыль. Неудобно для рук. Пыль. И включенный свет только пыль озарит. Даже если предмет герметично закрыт. 5 Старый буфет извне так же, как изнутри, напоминает мне Нотр-Дам де Пари. В недрах буфета тьма. Швабра, епитрахиль пыль не сотрут. Сама вещь, как правило, пыль не тщится перебороть, не напрягает бровь. Ибо пыль - это плоть времени; плоть и кровь. 6 Последнее время я сплю среди бела дня. Видимо, смерть моя испытывает меня, поднося, хоть дышу, эеркало мне ко рту,- как я переношу небытие на свету. Я неподвижен. Два бедра холодны, как лед. Венозная синева мрамором отдает. 7 Преподнося сюрприз суммой своих углов вещь выпадает из миропорядка слов. Вещь не стоит. И не движется. Это - бред. Вещь есть пространство, вне коего вещи нет. Вещь можно грохнуть, сжечь, распотрошить, сломать. Бросить. При этом вещь не крикнет: «Ебёна мать!» 8 Дерево. Тень. Земля под деревом для корней. Корявые вензеля. Глина. Гряда камней. Корни. Их переплет. Камень, чей личный груз освобождает от данной системы уз. Он неподвижен. Ни сдвинуть, ни унести. Тень. Человек в тени, словно рыба в сети. 9 Вещь. Коричневый цвет вещи. Чей контур стерт. Сумерки. Больше нет ничего. Натюрморт. Смерть придет и найдет тело, чья гладь визит смерти, точно приход женщины, отразит. Это абсурд, вранье: череп, скелет, коса. «Смерть придет, у нее будут твои глаза». 10 Мать говорит Христу: - Ты мой сын или мой Бог? Ты прибит к кресту. Как я пойду домой? Как ступлю на порог, не поняв, не решив: ты мой сын или Бог? То есть, мертв или жив? Он говорит в ответ: - Мертвый или живой, разницы, жено, нет. Сын или Бог, я твой. |
|
#24
|
||||
|
||||
|
Trích:
Mùa xuân nào giống niềm vui Cát vàng đâu bởI nắng phơi nên vàng Tuy nhiên theo Geobic, bài nay ông ấy dịch chưa được , nhất là 2 chỗ Geobic lưu ý là khó hiểu, ông ấy dịch là: Trước làn nước biêc trong hồ Trên thềm cỏ mịn, nụ hoa dập dềnh У голубого водопоя На шишкоперой лебеде Và Màn đêm trải đến mượt mà Giớ vờn theo gió, lửa xa tỏ mờ Кадила темь, и вечер тощий Свивался в огненной резьбе, (gần như đánh đố nhau đây…) Lại tìm thấy 1 bài Exenin nữa của Nina đây rồi. * * * Em nói rằng Saadi Thường chỉ hôn vào ngực Vì thượng đế hãy chờ! Một ngày, anh sẽ học Em nói "Vùng Efrat Hoa hồng đẹp hơn người" Nếu như anh giàu có Bài hát sẽ khác rồi Anh cắt hết hoa hồng Vì niềm vui duy nhất với anh - trên trái đất không gì đẹp hơn em Đừng hỏi về di chúc Anh chẳng để lại gì Anh sinh làm thi sĩ Nên hôn như nhà thơ Vai lời bàn. Câu “Розы лучше смертных дев" dịch là ”Hoa hồng đẹp hơn người" xem chưng chưa ổn, vì ở đây đích thị chỉ các cô gái “дев” ở cõi trần gian, chứ không phải người chung chung. Người ta vẫn ví con gái như hoa mà, nhất là hoa hồng tuyệt sắc vùng sông Efrat. Đoạn: Anh cắt hết hoa hồng Vì niềm vui duy nhất với anh - trên trái đất không gì đẹp hơn em Cũng chưa thoát ý, anh chàng si tình nọ muốn ngắt bỏ hết hoa đẹp đi, vì chàng ta muốn rằng trên Trái Đất này không còn ai cạnh tranh sắc nhan sắc với nàng Saganê được nữa. Riêng khổ cuối, Nina dịch khá sát, tuy nhiên phải nói là đoạn khó nhất trong bài thơ: И не мучь меня заветом, У меня заветов нет. Коль родился я поэтом, То целуюсь, как поэт. Phải hiểu завет là gì cho hợp nghĩa với toàn bài đây, và với riêng khổ thơ này nữa. Xin mọi người ghé vai giúp xem, bằng thơ hoặc bằng lờI bình cũng quý. Сергей Есенин Персидские мотивы. "Ты сказала, что Саади..." * * * Ты сказала, что Саади Целовал лишь только в грудь. Подожди ты, бога ради, Обучусь когда-нибудь! Ты пропела: "За Ефратом Розы лучше смертных дев". Если был бы я богатым, То другой сложил напев. Я б порезал розы эти, Ведь одна отрада мне - Чтобы не было на свете Лучше милой Шаганэ. И не мучь меня заветом, У меня заветов нет. Коль родился я поэтом, То целуюсь, как поэт. 1924 Thay đổi nội dung bởi: Nina, 30-11-2007 thời gian gửi bài 15:22 |
|
#25
|
||||
|
||||
|
Em nói: "Sa-a-đi
Chỉ toàn hôn lên ngực", Trời ạ, tưởng chuyện gì, Vội chi, anh sẽ học! Em ca: "Sau Ef-rat Hồng đẹp hơn thiên thần", Nếu anh lắm kim ngân Lời ca hẳn sẽ khác! Hồng thiêng anh sẽ cắt, Việc ấy thật đáng công,- Miễn rằng không gì hơn Sa-ga-ne yêu dấu. Đừng nhắc lời thiên cổ, Anh cũng đâu di ngôn Trời sinh làm thi sĩ - Kiểu nhà thơ-anh hôn. Em dịch khổ cuối như vậy vì theo em Exenhin có ý trách người tình (có lẽ chỉ là người tình thôi chứ không phải người yêu sâu sắc hay người thương, mà thật ra thi sĩ nhà ta có đi BaTư bao giờ đâu, và cô Sagane này là ai thì đến giời "khoa học vẫn chưa chứng minh được" sao cứ đem chuyện xửa chuyện xưa (như chuyện Saadi, chuyện hoa hồng Efrat) ra nói mãi làm gì, anh đây (cũng kém người xưa gì đâu) cũng chẳng có ý định di chúc di ngôn gì cả, anh là người thế nào thì sẽ hành động như vậy - "по-своему" chứ không cần bắt chước ai hết (bằng chứng là thoạt đầu khi cô gái nói chuyện Saadi thì chàng tặc lưỡi nói át đi (chứ thật ra không hề có ý định học thât) là sẽ học theo kiểu Saadi, để rồi cuối cùng "nói toạc" ra là mình sẽ yêu theo kiểu của mình. Mà trong thơ thấy chàng thi sĩ của chúng ta rất ngông - từng bước mỗi lúc một ngông hơn: mới đầu "hứa sẽ học Saadi" sau rồi "nói thánh nói tướng là "nếu giàu" sẽ đặt lời hát khác, thật ra là "dũng cảm cùn" - đi cắt hết hoa để người yêu mình là nhất! Cuối cùng thì "thẳng thừng" coi mình chẳng kém gì người xưa và khẳng định mình sẽ làm theo cách của mình mà thôi! ![]() Các bác cho ý kiến xem em phân tích thế có hợp lý không hay lại "ít sít ra nhiều"?
__________________
"Дело ведь совсем не в месте. Дело в том, что все мы - вместе!" |
| Được cảm ơn bởi: | ||
Geobic (27-12-2009) | ||
|
#26
|
||||
|
||||
|
Bao giờ Geobic cũng nhận được ở USY một cách nhìin sắc sảo. Trong trường hợp này phải nó là đã thấu tình đạt lý, chỉ còn nước là tin thôi. Nhưng thú thật Geobic thuộc loại người nhẹ dạ cả tin đấy. Do vậy bác nào con cao kiến gì xin đóng góp thêm. Chỉ biết là nhờ có cáo lão thi sỹ Saadi quê ở Shiraz mà dân VN có thêm được 1 bản dịch thơ Exenin rất ấn tượng của USY! Vậy là "nàng" đã không còn chỉ chiêm ngưỡng chàng thi nhân đẹp trai, mà bắt đầu chuyển sang chiêm nghiệm rồi. Có thể nói rất thành công đấy.
Nhưng nhận xét về Saganê của USY thì còn hơi chủ quan. Geobic được biết cô này từng là người tình (tât nhiên) của Exenin, người Nga thì phải, nhưng rứt khoát không phải là người mà thi sĩ gặp trong chuyến du ngoạn Ba Tư. Đúng là ông chưa đến đó bao giờ. Hôm nào scan được tấm ảnh Saganê, Geobic sẽ post lên cho mọi người coi. Ảnh tư liệu này có trong cuốn thơ của Exenin.. |
|
#27
|
||||
|
||||
|
Trích:
Em xin lỗi bác, em quá hồ đồ, mặc dù rất thích bài "Sa-ga-ne của tôi, sa-ga-ne..." của Exenhin. Xin đền bác và cả nhà ảnh của nàng ![]() Шаганэ Нерсесовна Тальян - батумская приятельница Есенина, преподавательница русского языка (1900-1976).
__________________
"Дело ведь совсем не в месте. Дело в том, что все мы - вместе!" |
|
#28
|
||||
|
||||
|
Thêm một ảnh nữa của Nàng thơ phương Đông (tuy nàng gốc Ácmêni)
Шаганэ Нерсесовна Тальян - знакомая поэта, учительница русского языка и литературы, армянка по национальности. Родилась в 1900 году. С Есениным познакомилась во время его пребывания в Батуми в зимние месяцы 1924-25 гг. Её звучное восточное имя Есенин ввёл в несколько стихотворений цикла "Персидские мотивы". Посетила Константиново в 1974 году. Умерла в 1976 году.
__________________
"Дело ведь совсем не в месте. Дело в том, что все мы - вместе!" |
|
#29
|
|||
|
|||
|
* * *
Em kể chuyện Saadi Thường chỉ hôn trên ngực. Thế thôi à? Chuyện vặt. Chờ đó, rồi anh theo. Em hát: " Xứ Efrat, Chẳng ai hơn hoa hồng". Em ạ, giá anh giàu Điệp khúc này sẽ khác. Anh sẽ cắt hết hoa, Vì niềm vui duy nhất: Sao cho trên đời này Sagane đẹp nhất. Đừng nhủ anh vô ích Anh chẳng theo đâu mà. Sinh ra là thi sĩ Anh hôn kiểu nhà thơ. Em định gửi bài dịch của em sớm cơ, nhưng máy móc chỗ em hôm nay tệ quá, giờ mới vào mạng được. Em đang cơn chán việc đây, tám chuyện thơ thẩn với các bác cho qua thì giờ vậy.
__________________
Đã rời NNN... |
|
#30
|
|||
|
|||
|
Em có cảm giác, cái câu “Розы лучше смертных дев" mà có lẽ chưa ai dịch hết ý, là do các bác (và em nữa) toàn dùng thơ năm chữ để dịch - thế thì làm sao mà hết ý của Esenin được
. Mà sao ai cũng dùng năm chữ ấy nhỉ?Đánh giá riêng của em là bản dịch này không đạt lắm, nhưng thôi, cứ giới thiệu với các bác nhé Mùa xuân kia không giống niềm vui Cát kia vàng đâu phải tự mặt trời Làn da em sạm màu nắng gió Sưởi lông tơ kiều mạch mượt quá thôi Bên hồ biếc xanh ngựa thường uống nước Đám rau muối xanh theo gió dạt dào Ta nguyện cùng nhau sẽ luôn luôn bên cạnh Chẳng rời xa nhau, dù chốn nơi nào Đêm thắp hương trầm, và buổi chiều gấy Bị cuốn vào nét chạm bỏng lửa hồng Anh đưa em đến ngôi nhà gỗ Ngôi nhà cha em chốn bìa rừng Và trong giấc ngủ chập chờn lâu lắm Anh vẫn mãi nhìn hình bóng thướt tha Khi em cười dịu dàng và ngả mũ Vẫy chào anh từ chái hiên nhà |
| Được cảm ơn bởi: | ||
Geobic (27-12-2009) | ||
|
#31
|
||||
|
||||
|
Nhờ góp ý của USY, tôi đã sửa câu cuối bài “Cây phong trụi lá”, không biết đã ổn chưa, nhưng nếu để nguyên như cũ quả là không ổn.
May mà USY tìm được tung tích Saganê, chứ nếu không Geobic lại phải lọ mọ tìm cách chứng minh đây. Nhưng Geobic không biết cách mở 2 cái ảnh Saganê mà USY đã post cùng bài. Phải làm sao đây? Chúc mừng Bí đã giải bực dọc bằng cánh cho ra đời 1 Saganê – Saadi mới theo cách của mình. Nina có thêm bài dịch về Mùa xuân của Exenin, còn sớm để nhìn nhận về tác phẩm mớI toanh này. Nhưng trước hết phải hoan hô thật to. Và như vậy là gần như có thể giẹp ý tưởng cho là thơ Exenin chỉ nên để xem bằng nguyên bản, không nên dịch… BởI sao vậy? - Trước hết bởi chắc gì ta đã cảm được hết cái hay của nguyên tác khi có thể hiểu chưa đúng, chưa đủ về nó. Chính sau khi USY phân tích, Geobic thấy bài thơ nói về cụ Saadi sống cùng thời với các vua Trần của ta (TK 13) hay hơn, sâu sắc hơn. Và chữ завет ở khổ cuối được hiểu nghĩa tương đối rõ ràng hơn. Chứ đọc nguyên bản đoạn này thấy hơi tù mù. Vẫn không thấy mem nào động chạm tớI Brodski nhỉ, đúng là NNN không rộng cửa đón ông rồi! Sau đây là bài cây Phong trần trụI đã được sửa câu cuối. * * * Lạnh cóng rồi, ơi cây phong trụi lá, Rạp xuống chi trong tuyết bay trắng xóa? Phải chăng ngươi đã thấy, đã nghe gì? Cứ như đang dạo bước chốn làng quê. Và như một gã say, ngươi đi chệnh choạng, Sa chân đống tuyết, toàn thân rét run. Ôi, chính ta giờ bước không còn vững, Chẳng thể về nhà từ đám nhậu tùm lum. Ở chốn ấy tuyết bay gặp thông xanh, liễu rủ... Ta đã hát chúng nghe về những ngày hè. Ta giờ đây khác chi cây phong nọ, Nhưng không trụi, vẫn xanh - cành lá sum suê. Và, hết khiêm nhường, ta trở nên đần độn ngu si, Ôm gốc bạch dương, như vợ người xa lạ. 28-10-1925 x x x Клен ты мой опавший, клен заледенелый, Что стоишь нагнувшись под метелью белой? Или что увидел? Или что услышал? Словно за деревню погулять ты вышел. И, как пьяный сторож, выйдя на дорогу, Утонул в сугробе, приморозил ногу. Ах, и сам я нынче чтой-то стал нестойкий, Не дойду до дома с дружеской попойки. Там вон встретил вербу, там сосну приметил, Распевал им песни под метель о лете. Сам себе казался я таким же кленом, Только не опавшим, а вовсю зеленым. И, утратив скромность, одуревши в доску, Как жену чужую, обнимал березку. |
|
#32
|
||||
|
||||
|
Lại có thể tổng hợp và thu hoạch về bài thơ “Em bảo Saađi” được rồI, vì xem chừng không ai còn có ý định dịch thêm nữa. Như vậy đã có 4 phương án dịch, và cho đến lúc này ý kiến về cách hiểu bài thơ đã khá rõ, tiêu biểu nhất là những phân tích của USY.
Xin trình lại dưới đây đây tất cả các phương án dịch (kể cả đã chỉnh sửa) theo trình tự xuất hiện trên NNN. * * * Em bảo Saađi Chỉ hôn tuyền vào ngực Lạy Chúa, em hãy chờ Khi nào anh sẽ học. Em hát: "Sau Ơfrat Hồng hơn gái trần gian". Nếu như anh giàu sang, Anh đặt lời hát khác. Phải chi anh ngắt được Hết hoa hồng ngát hương - Để không còn gì hơn Saganê đằm thắm. Kể chuyện người xưa cũ Hành hạ anh, đủ rồi! Anh sinh làm thi sĩ - Hôn như nhà thơ thôi. 19-12-1924 (Tạ Phương dịch) * * * Em nói rằng Saadi Thường chỉ hôn vào ngực Vì thượng đế hãy chờ! Một ngày, anh sẽ học Em nói "Vùng Efrat Hoa hồng đẹp hơn người" Nếu như anh giàu có Bài hát sẽ khác rồi Anh cắt hết hoa hồng Vì niềm vui duy nhất với anh - trên trái đất không gì đẹp hơn em Đừng hỏi về di chúc Anh chẳng để lại gì Anh sinh làm thi sĩ Nên hôn như nhà thơ (Nina dịch) * * * Em nói: "Sa-a-đi Chỉ toàn hôn lên ngực", Trời ạ, tưởng chuyện gì, Vội chi, anh sẽ học! Em ca: "Sau Ef-rat Hồng đẹp hơn thiên thần", Nếu anh lắm kim ngân Lời ca hẳn sẽ khác! Hồng thiêng anh sẽ cắt, Việc ấy thật đáng công,- Miễn rằng không gì hơn Sa-ga-ne yêu dấu. Đừng nhắc lời thiên cổ, Anh cũng đâu di ngôn Trời sinh làm thi sĩ - Kiểu nhà thơ-anh hôn. (USY dịch) * * * Em kể chuyện Saadi Thường chỉ hôn trên ngực. Thế thôi à? Chuyện vặt. Chờ đó, rồi anh theo. Em hát: " Xứ Efrat, Chẳng ai hơn hoa hồng". Em ạ, giá anh giàu Điệp khúc này sẽ khác. Anh sẽ cắt hết hoa, Vì niềm vui duy nhất: Sao cho trên đời này Sagane đẹp nhất. Đừng nhủ anh vô ích Anh chẳng theo đâu mà. Sinh ra là thi sĩ Anh hôn kiểu nhà thơ. (Tykva dịch) Góp ý cho Bí đây: Đoạn 3 bài dịch có những 2 chữ “nhất” ở cuối câu 1 và 4. Có lẽ nên sửa một tí. |
|
#33
|
|||
|
|||
|
Hôm nay mới dịch xong bài "hãy hôn" - cứ cảm thấy mình nợ Eve kể cũng ... áy náy
======== Nào hãy hôn anh, hãy hôn đi Dẫu đến cơn đau, hay dẫu lòng bật máu Ôi con tim sôi sục dâng trào Lý trí lạnh lùng có thể cản được sao? Bao người quanh ta đang vui vẻ Nhưng cốc rượu kia đâu phải để cho ta Hãy hiểu điều này, em tôi nhé Đời người ta, một lần sống thôi mà Hãy bình tĩnh nhìn xung quanh em hỡi Em thấy chăng: trong ẩm ướt màn sương Mặt trăng tựa chú quạ già vàng vọt Bay lượn trên đầu, kêu quàng quạc thê lương. Nào hãy hôn đi! Anh muốn thế. Sự héo tàn cũng sắp đến với anh rồi Có lẽ là đấng trên cao vời vợi Đã ngửi đâu đây cái chết của tôi Hỡi ơi, sức mạnh bắt héo tàn! Ừ đã chết thì nào hãy chết! Nhưng anh vẫn muốn hôn thắm thiết Đôi môi em yêu đến tận phút cuối cùng. Để không ngượng nghịu, và không dấu diếm Và luôn luôn trong những giấc mơ xanh. Trong tiếng thì thào những cây anh đào dại Anh được nghe hoài: “Em là của anh”. Và để ánh sáng chẳng bao giờ tắt Trên cốc bia phủ bọt nhẹ thướt tha – Hãy hát và uống đi, cô bạn anh yêu quý Đời người ta, một lần sống thôi mà |
|
#34
|
||||
|
||||
|
Đúng là Nina đã trả được nợ cho Eve thật, và là một bản dịch khá hay. Tuy nhiên có một câu này "Trên cốc bia phủ bọt nhẹ thướt tha " gợi nhớ đến "Tung bay tà áo tung bay..." (khéo Geobic lại bị liệt vào hạng "khó tính" như bác Nguyên Anh thôi!)
Lại một "tuy nhiên" nữa: Nina trả chưa đúng nợ. Eve hỏi có ai biết bài thơ nào của Exenin có cấu Thà tôi cháy vèo trong gió Còn hơn thối rữa trên cành phải nói là đôi câu dịch rất hay, không biết của ai. Và 2 câu này hoàn toàn không thấy "anh em ruột" ở trong bài dịch của Nina, có nghĩa là câu hỏi của Eve vẫn chưa có lời giải. Phải vậy không Eve??? |
|
#35
|
||||
|
||||
|
(Chuyển tranh luận từ "Ý kiến của các bậc thầy dịch văn thơ" sang đây)
Nina thân mến, Một ông bạn của tôi sau khi xem 4rum về cơ bản đã đồng ý với cách hiểu của Nina về bài “Trái tim chó…” của Exenin, cụ thể là trong đoạn. “Thôi cứ mặc cho người đời tán nhảm Rằng ước mơ đó gặm nát sườn ta Nếu trên đời còn có điều gì đó - Thì đó hẳn là sự trống vắng thôi mà.” Ông ấy viết: “Như thế là sát và đúng theo cảm nhận của tôi, vì tôi nghĩ tác giả thơ chẳng quan tâm đến việc mộng mơ có thể gặm nát kẻ khác, mà đây là “những kẻ ngu đần bàn tán”: Tại sao ngực (các xương sườn) thằng cha kia bị nát vậy? Chắc mơ mộng hão huyền nên đã vỡ tim, “bị ước mơ gặm nát” (Cái từ загрызла là rất mạnh, liên tưởng tới hổ, sói, chó cắn xé), và như thế mạch cảm xúc là thuần nhất, rất đúng với con người thấy trước mặt là khoảng xa mục rữa, anh ta không thể (và rõ ràng) không muốn lao tới đó, anh ta tự kết liễu mình vì không nhìn thấy tương lai. Do đó anh ta không nghĩ đến việc của người khác”. Sau khi đọc được đoạn phân tích trên, tôi thấy bị thuyết phục hoàn toàn, Và có lẽ là (быть может!!!) tôi cũng phải nghiêng về phía Nina và bác ấy thôi!!! Tam dịch lạI như sau: * * * Này hỡi trái tim chó má Trái tim vô dụng của ta. Ta giấu trong ống tay dao sắc Phục ngươi như phục kẻ gian tà. Ta biết sớm muộn gi lưỡi thép Cũng sẽ đâm xuyên thủng mạng sườn. Không, ta không thể khát khao lao đến Cõi vĩnh hằng xa tắp đã nát bươm. Mặc miệng thế cứ xì xầm nhảm nhí Rằng sườn ta bị bầm giập bởi mộng mơ. Nếu còn có trên thế gian gì đó - Thì chẳng thể hơn: một khoảng trống hoang vu. * * * Слушай, поганое сердце, Сердце собачье моё. Я на тебя, как на вора, Спрятал в рукав лезвиё. Рано ли поздно всажу я В рёбра холодную сталь. Нет, не могу я стремиться В вечную сгнившую даль. Пусть поглупее болтают, Что их загрызла мечта; Если и есть что на свете - Это одна пустота. 1916 |
|
#36
|
|||
|
|||
|
Thưa bác Tạ Phương
Em rất thú vị khi có người đồng quan điểm với mình , em cũng nghĩ hơi gần với bạn của bác , nhưng không diễn đạt được sâu sắc như thế. Em chỉ thấy đơn giản rằng - làm sao ước mơ có thể gặm nát những kẻ rỗi hơi đang bàn tán tào lao được.Còn về bài thơ mà Eve hỏi - bản dịch có hai câu được dịch rất hay ấy Thà tôi cháy vèo trong gió Còn hơn thối rữa trên cành thì em chỉ đoán mò thôi - tìm mãi mới thấy được hai câu cũng có cái chết và sự úa tàn nên vội vàng nhận vơ ![]() Em cũng đoán mò nữa - có thể một nhà thơ hay dịch giả nào với phong cách phóng khoáng đã dịch hai câu Увядающая сила! Умирать так умирать! thành hai câu rất hay trên kia chăng
|
| Được cảm ơn bởi: | ||
Geobic (08-01-2008) | ||
|
#37
|
||||
|
||||
|
Trích:
Còn hơn thối rữa trên cành Đúng là sửa đi một chữ thì câu thơ có “lửa” hơn, nhưng vì thế “nóng” hơn. Về vần điệu thì rõ ràng chuẩn và hay hơn Eve ạ. Nhưng còn về ý thì “Thà tôi cháy vèo trong gió” tuyệt hơn, ít ra là được chết “mát mẻ” hơn, lại phù hợp với 1 chiếc lá cây mùa thu của xứ sở bạch dương. Lá cây rực vàng hoặc đỏ lên như cháy, sẵn sàng để gió cuốn đi. Cho “lửa” vào đây thì có vẻ hỏa hoạn mất rồi… Vậy nên cứ để Thà tôi cháy vèo trong gió Còn hơn thối rữa trên cành thì hơn. Và tôi cũng cho đó không thể à 2 câu dịch từ 2 câu tiếng Nga sau được, dù có là dịch “thoáng” đến mức như bác Bằng Việt: Увядающая сила! Умирать так умирать! Tôi đã xem nhiều thơ Exenin (dịch và nguyên tác), nhưng chưa bắt gặp 2 câu này ở đâu, nên đồ răng Eve đoán đó là của Exenin thôi, chứ không biết chắc chắn? Nếu có cơ sở, Eve nói cho cho biết??? Nhân đây chép gửi tặng Eve một bài thơ Exenin làm năm ông mới 15 tuổi, có nói về đám lá bạch dương cháy lên trong đêm trăng. Đây là bài thơ sớm nhất của ông mà tôi thích và dịch. Có thể đây là bài mở đầu cho chương trình “MỖI NGÀY MỘT BÀI THƠ EXENIN” mà tôi dự định khởi đầu, rất mong mọi người hưởng ứng. Còn tôi, hứa sẽ tích cực, song cũng không lượng sức mình có thể “trụ được” đến bao giờ. Và mỗi khi post thơ dịch lên NNN, tôi luôn mong nhận được mọi sự góp ý và hưởng ứng của mọi người. * * * Bóng tối dần dần buông Sương láng trên lá cỏ Tôi đứng lặng bên đường Nương vào cây liễu rủ. Ánh trăng vàng quyến rũ Tràn ngập mái nhà tôi, Từ đâu đó xa xôi Tiếng hoạ mi vọng tới. Thật êm đềm, ấm cúng Như bên bếp đêm đông, Hàng bạch dương thắp sáng Như nến to giữa đồng. Xa xa, sau cánh rừng, Phía bờ sông mờ tỏ Người gác mơ màng gõ Những tiếng mõ cầm canh. 1910 * * * Вот уж вечер. Роса Блестит на крапиве. Я стою у дороги, Прислонившись к иве. От луны свет большой Прямо на нашу крышу. Где-то песнь соловья Вдалеке я слышу. Хорошо и тепло, Как зимой у печки. И березы стоят, Как большие свечки. И вдали за рекой, Видно, за опушкой, Сонный сторож стучит Мертвой колотушкой. 1910 |
|
#38
|
||||
|
||||
|
NHÀ THƠ
Mặt tái nhợt trước con đường nguy hiểm, Trong hồn anh ngập ảo ảnh sầu bi. Những chiếc gậy đời thọc sâu vào lồng ngực, Trên mặt anh còn đậm nét hoài nghi. Mớ tóc xé thành từng lọn nhỏ, Vầng trán cao hằn những vết nhăn, Nhưng sắc đẹp anh trong đắm say mộng ảo Cứ bừng lên như trong những bức tranh. Anh ngồi giữa lửng lơ căn gác chật, Mẩu nến lụi tàn ánh mắt tinh anh, Cây chì trong tay cùng anh trò chuyện Về những điều thầm kín, mong manh. Anh viết những lời ca đầy suy tư buồn thảm, Bằng trái tim, anh săn tìm quá vãng mông lung, Và tiếng vọng tâm hồn - tiếng rì rào sâu thẳm, Ngay ngày mai sẽ đổi lấy mấy đồng. 1910-1912 ПОЭТ Он бледен. Мыслит страшный путь. В его душе живут виденья. Ударом жизни вбита грудь, А щеки выпили сомненья. Клоками сбиты волоса, Чело высокое в морщинах, Но ясных грез его краса Горит в продуманных картинах. Сидит он в тесном чердаке, Огарок свечки режет взоры, А карандаш в его руке Ведет с ним тайно разговоры. Он пишет песню грустных дум, Он ловит сердцем тень былого. И этот шум, душевный шум... Снесет он завтра за целковый. <1910-1912> |
|
#39
|
||||
|
||||
|
Trích:
Trong trường hợp này, Nina đã đúng ngay từ đầu. Vả chăng, vì cô nàng đã từng nghe lời xì xầm về chính chuyện "bị bầm dập bởi mộng mơ" ấy?
|
|
#40
|
||||
|
||||
|
Bác NA ơi, sau khi post cái tin trả lời cho Nina lên NNN, biết là sau Nina thế nào bác cũng lên tiếng. Quả vậy!...
Sang ngay thứ 3 rồi, cái "Mỗi ngày 1 bài..." chưa được ai hưởng ứng, nên Geobic vẫn phải è cổ gánh đây... Chúc bác một ĐÊM MƠ... ĐÊM Dòng sông thiu thiu ngủ, Rừng thông tối ngưng reo, Họa mi không hót nữa, Muông thú cũng ngừng kêu. Đêm. Bốn bề tĩnh lặng Còn suối róc rách thôi, Và vầng trăng vằng vặc Rắc bạc khắp nơi nơi. Bạc lấp lánh dòng sông, Bạc long lanh bờ suối, Bạc láng trên cỏ cây Thảo nguyên thành đắm đuối. Đêm. Bốn bề tĩnh lặng. Vạn vật ngủ say rồi. Riêng vầng trăng vằng vặc Vẫn rắc bạc nơi nơi. 1911-1912 НОЧЬ Тихо дремлет река. Темный бор не шумит. Соловей не поет, И дергач не кричит. Ночь. Вокруг тишина. Ручеек лишь журчит. Своим блеском луна Все вокруг серебрит. Серебрится река. Серебрится ручей. Серебрится трава Орошенных степей. Ночь. Вокруг тишина. В природе все спит. Своим блеском луна Все вокруг серебрит. 1911-1912 |
![]() |
| Bookmarks |
|
|