Bản dịch:Индокитай: Пепел четырех войн (1939-1979 гг.)

[Thao vietnam]

Chương III
SỐNG DƯỚI ĐẠN BOM. VIỆT NAM NGÀY VÀ ĐÊM

Năm 1966 qua đi. Tôi mất hơn một tháng để đến được Lào qua Ấn Độ, Pakistan, Myanma, Thái Lan và Cam-pu-chia. Và chỉ từ đó mới bay được đi Hà Nội. Thời đó chưa có đường bay thẳng giữa Moskva và nước Việt Nam dân chủ. Đối với tôi, một phóng viên của “Tin tức” thì ngả qua Trung Quốc lúc ấy bị cấm. Cũng có thể đi tàu thủy từ Vladivostok qua Hồng Công, nhưng… Thế là tôi đã ở Việt Nam.
Trời mưa dầm dề mấy ngày liền. Nhưng hôm nay có vẻ như mây đen đã quang trên thành phố. Nắng lung linh nhảy múa trên mặt hồ tạo nên một bức tranh tuyệt đẹp, nắng hong khô vỉa hè, nắng làm hồi sinh những tán cây cổ thụ cao lớn của Hà Nội-cây sấu. Tôi ngồi ở ghế đá bên hồ Hoàn Kiếm ghi nhật ký.

Ngày đầu tiên. Tìm thấy “người mất tích”
Hà Nội bây giờ là thành phố thời chiến. Hà Nội thức dậy trước bình minh. (Đối với tôi thì phóng sự này dường như mãi mãi ở thời hiện tại).
“Tôi đi trên phố phường Hà Nội trong sương sớm. Một đoàn tàu hàng đang qua cầu Long Biên. Dường như để thay nhạc hiệu, mấy con tàu kéo trên sông thỉnh thoảng lại kéo còi. Trên phố là những dòng xe đạp mãi không kết thúc. Đúng 5 giờ sáng các cơ quan, nhà nhà máy bắt đầu làm việc. Áp phích trên phố: “Chương trình ca nhạc hôm nay ở Nhà hát Lớn Hà Nội …”

Nhưng bỗng còi báo động phòng không bỗng vang lên.
Các chiến sĩ tự vệ vào vị trí chiến đấu. Nhiều tiếng nổ đâu đó gần đây.
- Chúng ném bom khu vực sân bay Gia Lâm, - bác công nhân Nhà máy cơ khí Hà Nội bảo tôi – ngày 16 tháng 12 năm 1966 là lần đầu tiên chúng ném bom cầu Long Biên qua sông Hồng. Còn bây giờ thì ngày nào cũng đánh…”
Những vị trí đầu não quan trọng nhất của VNDCCH đều bị ném bom.
…Ngày 25 tháng 4 lần đầu tiên sau hai năm rưỡi chiến tranh, không quân Mỹ đánh sân bay dân sự ở ngoại ô Gia Lâm. Những khu phố đông dân bị phá hủy. Trường học và bệnh viện ở ngoại thành bị phá tan tành. Hơn trăm dân lành bị giết hại. Vào ngày hôm đó có vài chục máy bay Mỹ tham gia oanh tạc thủ đô Việt Nam.

Khách sạn Thống Nhất. Khách sạn “Metropol” cũ của người Pháp . Bàn làm việc tại văn phòng thường trú Hà Nội của “Tin tức”. Tôi biết chuông điện thoại sẽ reo vang vào đúng 4 giờ như liên tục trong nhiều tháng gần đây. Giọng nói của chị nhân viên tốc ký ở Moskva Rima Gasparian hay Zoia Solomina sẽ lặp đi lặp lại một câu quen thuộc: “Cậu sẽ gửi tư liệu chứ? Có nhiều không? Lại đánh bom, lại đẫm máu hả? Chiến tranh mà… Nào!...”