Nghệ thuật Hy La và thời kỳ Phục hưng

[Nina]

Trong cái mớ tượng trên, mình thích nhất là tượng của ngựa và chó - nhìn cái là biết ngay chính hắn, khỏi phải đoán

[danngoc]

Các điêu khắc này thì thuộc phong cách Baroque, chứ không phải Hy-La, và chụp ở Berlin

[QUOTE=danngoc;122613]








Cũng có tượng hai cụ Ăng gen và Mác

[danngoc]

Bây giờ sang Venezia


Gần đấy là bức tượng "Cậu bé và con ếch" cao hơn 2 m, do nghệ sĩ người Mỹ Charles Ray thực hiện http://www.eamonn.com/2009/06/boy_wi..._in_venice.htm

http://blog.art21.org/2009/07/13/let...rth-in-venice/

[danngoc]

quảng trường Plaza de España ở Madrid



Xa xa là hai ngài Don Quixote và Sancho Panza. Ngự phía trên hai ngài là nhà quý tộc nghèo de Cervantes. Xây dựng năm 1930.






Ngài Don Quixote đang vươn cánh tay phải, không biết là chào gã khổng lồ hay nàng Dulcinea del Toboso. Mặc dù vậy, ngài hẳn phải là biểu tượng vàng của cánh tả cấp tiến chứ cánh hữu bảo thủ thì ghét ngài như đào đất đổ đi.

Dưới mông ngài, con Rocinante chỉ biết cúi đầu chịu đựng Mảnh đất TBN điên rồ sản sinh ra những nhân vật rất chi là quái đản.

Bên phải ngài là tượng của cô Aldonza Lorenzo, tức nàng Dulcinea del Toboso người tình trong mộng của ngài.



Đây là ngài Sancho Panza (hiểu nôm nghĩa là ngài Sancho Bụng Bự), kẻ được nhiều người yêu quý hơn hẳn ngài Quixote vì những đức tính trần tục quý giá của mình.


Hơ hơ, tôi tớ của hai ngài trên kia, văn sĩ nghèo Miguel de Cervantes Saavedra người xứ Castile (1547-1616). Từng làm lính chiến thuộc Hải quân Hoàng gia, trong 1 trận hải chiến, gã bị 3 phát đạn, 2 vào ngựa và 1 vào tay, khiến sau này phải cưa tay trái (kỹ thuật y tế thời ấy còn kém, cách sát trùng duy nhất là dùng thuốc súng thui cháy vết thương. Thông thường những vết đạn bắn dễ bị nhiễm trùng dẫn tới hoại tử, nên cách an toàn nhất là cắt cụt chi). Hồi ký của gã rất tự hào về việc đã chiến đấu cho vinh quang của đất nước TBN.

Sau đó gã bị cướp biển Algeria bắt làm nô lệ trong suốt 5 năm cho tới khi bố mẹ gã gom tiền chuộc gã về. Gã chạy chọt để tiếp tục làm đại diện thương mại và nhân viên thu thuế cho Hạm đội TBN. Những gì gã đã trải qua sẽ được thuật lại trong tác phẩm Don Quixote sau này

[danngoc]

Nữ thần săn bắn Diana (tên La Mã) hay Artemis (Hy Lạp). Cùng với nữ thần Athena, đây là tiêu biểu cho hình ảnh người phụ nữ có kiến thức, sắc đẹp, trí thông minh... nghĩa là có đủ những gì mà phụ nữ đều muốn, nên ... không thích đàn ông. Artemis chỉ thích đi săn bắn trong rừng, tắm suối và vui chơi cùng các thị nữ.

Ngoài típ phụ nữ trên, người Hy Lạp còn cho chúng ta khái niệm về các гетера (Hetero, Heteara) – một khái niệm có từ thời Hy Lạp cổ đại, dùng để chỉ những phụ nữ thích sống tự do và độc lập, thích giải trí và mua vui cho đàn ông, nhưng không nhất thiết vì tiền. Các Hetero Hy Lạp cổ đại thường có trình độ học thức và địa vị cao trong xã hội. Tìm đọc trong Thần thoại Hy Lạp, ta có thể nhìn thấy hình ảnh của nhiều type tâm sinh lý khá đặc sắc như Narciss, Herakles, Oedipe v.v.

[danngoc]

Bức "Zeuxis et les Filles de Crotone" (Zeuxis và những cô gái Crotone) do François-André Vincent vẽ năm 1789. Mô tả cảnh họa sĩ Zeuxis khi được giao nhiệm vụ vẽ nàng Helen thành Troy để trang trí đền thờ nữ thần Hera ở Agrigentum, Sicily. Zeuxis đã sử dụng 5 mẫu nữ là người trong vùng.

Zeuxis: họa sĩ Hy Lạp tk 5 TrCN, nổi tiếng về việc rất kỹ lưỡng cầu kỳ khi chọn mẫu nữ cho tác phẩm của mình

Bảo tàng Louvre

[danngoc]

Bức họa "Psyché và Thần Tình yêu Eros", họa sĩ Nam tước (baron) Francois Gerard vẽ năm 1798.
Psyché (Psy-sê) hẳn là lúc này đã được Aphrodite (nữ thần sắc đẹp) tha tội, hóa phép thành tiểu nữ thần và lấy thần Tình yêu (Eros theo Hy Lạp, Cupidon theo La Mã) rồi, chứ nếu còn lúc chịu tội thì chỉ dấm dúi gặp Eros vào ban đêm tối lửa tắt đèn thôi.



Bức "La Grande Baigneuse" (Quý bà Valpinçon đi tắm) do danh họa Ingres vẽ năm 1806 http://en.wikipedia.org/wiki/The_Valpin%C3%A7on_Bather

Danh họa Jean Auguste Dominique Ingres (1780-1867): trong cuốn "Đêm Lisboa" của Eric Maria Remarque, Remarque có kể về chuyện 1 người chạy trốn nước Đức phát xít năm 1933, chỉ đem theo vài viên kim cương và 1 số bức phác thảo của Ingres giấu sau khung ảnh gia đình, nói dối là phác thảo em gái mình. Những phác thảo của Ingres bán lại rất cao giá, giup nhân vật này có tiền sinh sống khi lưu vong xứ người.



Đây là pho tượng nổi tiếng "Nữ thần chiến thắng Nike xứ Samothrace"

[danngoc]

Bên trong Đại Vương cung Thánh đường Thánh Peter ở Rome có nhóm tượng Pietà của Michelangelo, được cho là nhóm tượng cẩm thạch đẹp nhất của Rome:
.


Tượng mô tả cảnh bà Mary đang ôm xác con trai là Jesus sau khi ông bị câu rút. Bình luận về nhóm tượng này, họa sỹ- kiến trúc sư Giorgio Vasari nổi tiếng đã thốt lên "Không có xác chết nào lại giống xác chết hơn hình ảnh này". Từ tư thế của cái đầu nghẹo đến cánh tay buông thõng, tất cả đều được thực hiện hoàn hảo. Cái khó nhất của nhóm tượng này là làm sao kết hợp giữa tư thế ngồi thẳng của Mary và tư thế nằm ngang của Jesus. Michelangelo đã làm điều đó một cách tuyệt vời. Toàn bộ cơ thể Chúa như được bao bọc bởi Đức mẹ, tạo nên một bố cục rất chặt chẽ và hài hòa.

Bà Mary trong nhóm tượng này trông còn trẻ hơn cả Chúa Jesus, một cách thể hiện mới lạ của Michelangelo, với quan điểm cho rằng vì bà đồng trinh nên không già. Pietà dịch từ tiếng Ý là Sự Thương xót (Pity), là 1 trong 7 nỗi khổ của Trinh nữ Mary. Mô tả người mẹ bế xác con trai mình sau khi đã hy sinh vì đức tin trên thánh giá. Cảnh này về sau đã thành cảm hứng cho rất nhiều tác phẩm nghệ thuật, trong đó có cả Người Mẹ của M. Gorki.

Điều cần nói ở đây là tác phẩm thể hiện tình cảm rất con người của Đức Mẹ, tuy vẻ mặt bà đã được thể hiện trẻ trung hơn Chúa, và có một vẻ cam chịu thần thánh (nhất là ở bàn tay trái ngửa lên trời), nhưng không thể phủ nhận được sự đau khổ qua tư thế ôm vòng lấy xác con trai.
.


Năm 1972 có một thằng điên vác búa phá tượng, mũi của bà cũng bị nó đập mất. Về sau người ta phục chế lại nhưng vẫn còn vết. Giờ nhóm tượng này được quây kính chống đạn từ xa.
.


Nhìn các mạch máu xem cụ Michelangelo đã tinh tế thế nào, cả chỗ bàn tay bị đóng đinh nữa.
.

[danngoc]

Bức "Zeuxis et les Filles de Crotone" (Zeuxis và những cô gái Crotone) do François-André Vincent vẽ năm 1789. Mô tả cảnh họa sĩ Zeuxis khi được giao nhiệm vụ vẽ nàng Helen thành Troy để trang trí đền thờ nữ thần Hera ở Agrigentum, Sicily. Zeuxis đã sử dụng 5 mẫu nữ là người trong vùng.

Zeuxis: họa sĩ Hy Lạp tk 5 TrCN, nổi tiếng về việc rất kỹ lưỡng cầu kỳ khi chọn mẫu nữ cho tác phẩm của mình

[danngoc]

Bức "Psyché và Thần Tình yêu", họa sĩ Nam tước (baron) Francois Gerard vẽ năm 1798. Cũng lạ vì tại nước Pháp lúc ấy mà có 1 nam tước đi lăng quăng rất có nguy cơ bị Robespierre đem chặt đầu.


Bức "La Grande Baigneuse" (Quý bà Valpinçon đi tắm) do danh họa Ingres vẽ năm 1806. trong cuốn "Đêm Lisboa" của Eric Maria Remarque, Remarque có kể về chuyện 1 người chạy trốn nước Đức phát xít năm 1933, chỉ đem theo vài viên kim cương và 1 số bức phác thảo của Ingres giấu sau khung ảnh gia đình, dối là phác thảo chân dung em gái mình.

[danngoc]

Bức "Leonidas ở đèo Thermopyles"



Bức tranh nổi tiếng thời XHCN "Mẹ Tự do trên chiến lũy"

[Nina]

danngoc viết

Bức "Psyché và Thần Tình yêu", họa sĩ Nam tước (baron) Francois Gerard vẽ năm 1798. Cũng lạ vì tại nước Pháp lúc ấy mà có 1 nam tước đi lăng quăng rất có nguy cơ bị Robespierre đem chặt đầu.

Bạn danngoc có nhầm năm không? Vào năm 1798 thì Maximilien Robespierre đâu còn tại chức, thậm chí không còn sống, vì đã bị chặt đầu năm 1794 rồi còn gì?

[danngoc]

Ha ha, nếu vậy thì Gerard gặp may vì lão khát máu Robespierre bị chặt đầu sớm 4 năm!

[danngoc]

Đây, chỗ nhà ngục Bastille ngày xưa

[danngoc]

Một bức tượng La Mã cổ đại. Nghe đồn, khi Mikelangelo nhìn thấy pho tượng này, ông thốt lên "Đẹp tuyệt, tôi không thể làm hơn được thế" và nhứt định không chịu sửa chữa bức tượng như đã làm với cụm tượng Laocoon.

[danngoc]

[danngoc]

Tác phẩm này mô tả quan niệm cổ đại về mô hình của thế giới xưa kia: địa cầu hình tròn dẹp, do 3 người khổng lồ gánh vác trên những con cá voi



Tác phẩm này có lẽ mô tả chuyến phiêu lưu thứ 5 hay 6 gì đấy của Sinbad: bị gã lùn kẹp cổ đòi uống rượu nho

[danngoc]

Văn hóa Hy-La có thể ảnh hưởng lan tới những nơi xa nhất, bất ngờ nhất và với hình thức khác biệt nguyên bản nhất.


Ở Sân bay Yogyakarta tôi trông thấy cái này: Điêu khắc bán ký gửi của Timbul Raharjo - nghệ sĩ người Indonesia, tác phẩm có tên là "Daidarus": lấy theo thần thoại Hy Lạp - Daidarus là một nhà khoa học có nhiều sáng kiến, bị vua Minos bắt phải thiết kế và xây dựng một mê cung không ai có thể thoát ra được (dành cho quái vật Minotaur con trai vua). Khi làm xong, ông và con trai là Icarus bị vua vứt vào trong chính mê cung ấy. Để thoát ra, ông làm những bộ cánh bằng lông chim và sáp ong. Icarus không nghe lời ông đã bay lên quá cao gần mặt trời nên sáp tan chảy và Icarus chết...

[Nina]

Nhân nói đến Cách mạng Pháp, Nina cũng xin kể lại một nhầm nhọt lớn (của cá nhân mình thôi). Đó là nhà thơ Andre Chenier (1762 – 1794). Vốn trước kia, thời kỳ chưa có Internet, người người Google, nhà nhà Facebook, mình chỉ biết - đó là một nhà thơ Pháp tài năng, bị xử tử trong thời kỳ cách mạng, chắc là do Robespierre ban lệnh tử hình. Sau đó nhiều năm, khi mình nghe trích đoạn "L'improvviso" trong vở opera cùng tên (Andrea Chénier của nhà soạn nhạc Umberto Giordano), do một anh chàng ca sĩ tóc xoăn nổi tiếng thể hiện, thì mình cứ nghĩ bác Chenier cũng là một người rất rất đẹp trai.

Mà của đáng tội, các ca sĩ vào vai Chenier cũng toàn là các anh có vẻ ngoài rất ấn tượng - Mario del Monaco, Franco Corelli, Plácido Domingo, José Carreras, vv... (danh sách này không có bác Pavarotti vì lý do ngoại hình, các bạn như Cura bị loại cũng vì lý do tương tự). Đối với các tenor, thì Andrea Chenier là một vai diễn lý tưởng - vai chính, luôn luôn trên sân khấu nhá, có người yêu là soprano nhá, được yêu lại nữa (nên không phải than vãn), lại có mấy aria cực hay nữa. Thế nên khi nhìn chân dung của Andre Chenier thật thì ... có hơi thất vọng, keke.


Mario del Monaco


Franco Corelli as Andrea Chenier (1956)


Cái này khỏi chú thích


Jose Carreras as Andrea Chenier


Còn đây là chân dung André Chénier thật.

[danngoc]

Vatican, Nhà nguyện Sixtine


Bức "Ngày Phán xét cuối cùng" của Mikelangelo vẽ từ 1535-1541.






Các bức tranh về Cuộc đời Moses do Botticelli thực hiện.