Nhật ký Leningrad

[nthach]

Ngày 29 tháng Ba 1942

Vào hồi 6 giờ sáng, một tiếng nổ lớn quá làm chúng tôi tỉnh giấc. Sau đó có ba tiếng nổ nữa. Tiếng nọ cách tiếng kia rất lâu. Mặt đất và không khí đều rung chuyển. Chẳng lẽ đạn pháo lại mạnh đến thế kia ư?
Tối
Bây giờ chúng tôi biết là sáng nay những toa tầu chở đạn bị bọ Đức thả bom làm nổ trên đường sắt ở Rơ-giep-xki.
Hiện nay tôi làm việc được rất ít và điều đó làm cho tôi rất khổ tâm. Bản trường ca bị xếp vào một xó. Tôi suy nghĩ lan man va dần dần quên đi. Nhiều việc trôi qua không trở lại.
Lại bị dằn vặt vì cái hỏa lò. Đã không ấm gì cả lại còn khói um lên. Không biết có tìm được người thợ chữa lò hay người thông ống khói không? Hình như có một người thợ chữa lò già, nhưng ông ta đã chất cách đây mấy hôm rồi.
Giờ đây, vào những ngày này số phận mùa xuân của thành phố sẽ được quyết định: Liệu bệnh truyền nhiễm có phát ra không? Lòng tôi xe lại khi nghĩ rằng có những bệnh dịch, bệnh lỵ sẽ trùm lên thành phố lê-nin-grát. Ai còn đủ sức chống đỡ với những bệnh này? Ai sẽ săn sóc người ôm?
Cả thành phố, tất cả mọi người, ai còn đủ sức cầm cái cuốc hay cái xẻng đi quét dọn đường phố. Chuyện ấy chẳng khác nào đi sắp xếp lại miền Bắc cực bẩn thỉu, dọn tuyết , xếp băng. Có rất nhiều người tự nguyện làm việc đó. báo" Sự thật Lênin-grat" đăng một cuộc nói chuyện ngắn của em bé Phi-ma Ô-der-kin, 11 tuổi ở phố Li-gôp-xki; Phi-ma nói: "Chẳng ai bảo chúng cháu ra dọn sân cả. Đó là chúng cháu làm lấy theo ý mình. Bác có thấy đống tuyết khổng lồ ở trong sân ấy không? Cháu và Tô-ni-a dọn đấy. Ngày mai chúng cháu sẽ ra quyét sân nữa". Cảm động biết bao khi đứng trên bờ sông hay trên cầu bỗng trông thấy một đoạn đường đã được quét dọn sạch sẽ. Nó trở nên rất đẹp, như một cánh đồng phủ đầy hoa.
Một chị phụ nữ mặt vàng ệch, sưng vù lên, mặc chiếc áo khoác đã ám khói đen sạm (rõ ràng là suốt cả mùa đông chị không cởi ra lần nào) chống tay trên cán xẻng, đứng nhìn một đoạn đường nhựa do chị đã dọn sạch. Rồi chị lại tiếp tục làm.
Một chi tiết mới ở thành phố: Mọi người đều đi trẩy cành thông và tùng. Đấy là Vitamin. Chúng tôi uống nước đun từ những thứ lá ấy. Bóc lấy mảnh vỏ cây sến cao bằng đầu người trên các loại cây sến, đặc biệt là loại cây sến con đem về nấu nước uống có thể chữa được bệnh đau dạ dày. Trong vỏ cây sến có rất nhiều chất ta-nin. Đây là một thứ thuốc hàn vết thương. Có điều là cây bị bóc vỏ đi rồi trông giống như con người không có da trên một bản đồ giải phẫu.
Cách đây ít lâu tôi trông thấy ngoài đường phố một con ngựa gầy quá sức tưởng tượng. Nhưng nó đã vượt qua mùa đông này nghĩa là nó có thể còn sống được.
Tôi mệt mỏi vô cùng. Tôi sợ cái gì? Không sợ bom đạn, không sợ đói khát, mà đây là một loại mệt mỏi tinh thần, một số suy nhược quá độ, khi người ta bắt đầu thấy ghét cả tiếng động và mọi vật xung quanh. Chẳng phải ngoa mà người ta nói: Ai vững thần kinh thì người đó thắng. Tôi sợ chính điều đó: tôi yếu thần kinh, suy nhược. Điều chủ yếu là tôi không viết được.
Đi ngủ vậy. Rồi sau sẽ hay.