Tổn thất lớn nhất mọi thời đại của hải quân Liên Xô

[Paven]

Trong suốt cuộc chiến tranh Thế giới thứ Hai, chỉ có 4 Đô đốc Hải quân Liên Xô hy sinh. Vậy mà chỉ trong một ngày của năm 1981, đã có 16 đô Đốc Hải quân và Tướng lĩnh quân đội Xô viết tử nạn.
Ngày 7/2/1981, chiếc máy bay vận tải TU-104 A mang số hiệu CCCP-42332 của Hải quân Liên Xô cất cánh từ sân bay quân sự (Leningrad) bay đến vùng Viễn Đông. Trên máy bay có gần như toàn bộ Bộ Tư lệnh Hạm đội Thái Bình Dương: Tư lệnh Hạm đội - Đô đốc Emil Spiridonov, Tư lệnh Không quân Hải quân - Trung tướng George Pavlov, 14 Đô đốc, Tướng lĩnh và các Sỹ quan cao cấp khác. Họ là các Sỹ quan chỉ huy chủ chốt của Hạm đội Thái Bình Dương vừa trở từ đợt tham gia đợt tập huấn chỉ huy - tham mưu Hải quân hàng năm tại căn cứ Hải quân Leningrad. Ngoài ra còn có vài vị khách dân sự đặc biệt như vợ Bí thứ nhất khu vực Primor, bà Tamara Lomakina... Kể cả phi hành đoàn,tất cả có 52 người trên máy bay.

Vào lúc 14h ( theo giờ Matxcơva), máy bay cất cánh, rời đường băng sân bay căn cứ và bắt đầu lấy độ cao. Thế nhưng, khi vừa cách mặt đất khoảng 50 mét thì đột nhiên máy bay lệch nghiêng sang bên phải, mất điều khiển và rơi thẳng xuống cuối đường băng. Một tiếng nổ rất lớn vang lên. Lửa bốc cháy ngùn ngụt. Thật không may là vào đúng lúc ấy, 30 tấn dầu nóng từ các thùng dầu phụ trên máy bay lại bất ngờ tràn ra, chảy ào vào các khoang hành khách, vít chặt lối thoát hiểm và cướp đi cơ hội được cứu thoát của những người còn lại.

Trong đoàn cán bộ chỉ huy ấy, chỉ có 2 người duy nhất may mắn sống sót vì đã không đi trên chuyến bay định mệnh đó. Đó là Tham mưu trưởng Hạm đội- Phó Đô đốc Rudolf Golosov. Ông được Tư lệnh Hạm đội cho phép đi thăm con gái là sinh viên đang học tập ở thành phố Leningrad. Người thứ hai là Chỉ huy Hải đội Kamchatka. Ông này cũng được phép về Petropavlovsk vì việc riêng.

Chưa bao giờ Hải quân Liên Xô và Quân đội Xô viết lại mất đi một số lượng lớn Đô đốc và Tướng lĩnh như vậy. Trong suốt thời gian hơn 4 năm chiến tranh Thế giới thứ Hai, chỉ có 4 Đô đốc Hải quân Liên Xô hy sinh. Vậy mà trong có một ngày thời bình, 16 Đô đốc Hải quân và Tướng lĩnh Quân đội Xô viết đã tử nạn. Đây có thể coi là tổn thất lớn nhất mọi thời đại của Hải quân Liên Xô (và có thể là của Hải quân và giới quân sự thế giới) từ trước đến nay.

Sai lầm do con người

Theo chỉ thị của chính phủ Liên Xô, một ủy ban đặc biệt khẩn cấp đã được thành lập và bắt tay ngay vào việc điều tra nguyên nhân của vụ tai nạn thế kỷ này.

Lúc đầu, rất nhiều giả thuyết đã được các chuyên gia an ninh đề cập đến như: Khủng bố, trục trặc về kỹ thuật máy bay, lý do thời tiết , khí hậu... Nhưng, cuối cùng, dựa trên những chứng cứ xác thực khi điều tra và nghe lại các cuộn băng ghi âm của “ hộp đen” máy bay, các giả thuyết nói trên bị ủy ban điều tra loại bỏ dần và nguyên nhân đích thật đã được tìm ra.

Lúc ấy, Liên Xô đang trong thời kỳ cải tổ và gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt là về kinh tế. Các loại hàng hóa thiết yếu từ thực phẩm, quần áo, giày dép cho đến tivi, tủ lạnh... đều là hàng khan hiếm. Ở phía tây đất nước, việc cung cấp được bảo đảm tốt hơn các vùng sâu, vùng xa. Bởi vậy, thật dễ hiểu khi các sỹ quan Hải quân từ Viễn Đông xa xôi đến “Thủ đô Phương Bắc” ( St. Petersburg) công tác đã tranh thủ mua hàng cho gia đình, bạn bè và những người thân.

Chẳng mấy khi có điều kiện như vậy. Rất nhiều kiện hàng đã được đưa lên máy bay. Không thể phân biệt đâu là hàng quân sự của Hạm đội Thái Bình Dương, đâu là hàng dân sự của cá nhân các tướng lĩnh, sỹ quan bởi bên ngoài các kiện hàng đã đóng gói, bao bì cẩn thận ấy đều có ghi hai chữ: “Tuyệt mật”. Số lượng hàng hóa đã vượt quá định mức 20 kg/người cho phép nhưng vì “nể” các sếp nên cơ trưởng Phi hành đoàn - Trung tá Anatoli Inusin đã tặc lưỡi “cho qua”.

Chính sự dễ dãi này đã vi phạm nghiêm trọng quy tắc an toàn bay và là nguyên nhân gây nên tai nạn thảm thương: Khi cất cánh, máy bay không chịu nổi sự quá tải và đã rơi ngay xuống mặt đất. Toàn bộ phi hành đoàn và tất cả hành khách đều tử nạn. Những người xấu số đã được chôn cất tại nghĩa trang Seraphimov, St .Petersburg. Trên bia đài tưởng niệm tại khu vực có ghi rất sơ sài: “Tưởng nhớ các quân nhân Hạm đội Thái Bình Dương hy sinh khi thực thi nhiệm vụ. Ngày 7/2/1981”.

Hạm đội Thái Bình Dương của Hải quân Liên Xô đã bị tê liệt chỉ huy trong một thời gian dài. Tai nạn thảm khốc được giữ kín 27 năm và bí mật quân sự này mới chỉ vừa được tiết lộ.

[Cartograph]

Tin "con rùa" hả bác? 11/6/2008

[Nina]

Ơ, thế tóm lại là tin này có thật không hả các bác?

[hungmgmi]

Paven viết

Trong suốt cuộc chiến tranh Thế giới thứ Hai, chỉ có 4 Đô đốc Hải quân Liên Xô hy sinh. Vậy mà chỉ trong một ngày của năm 1981, đã có 16 đô Đốc Hải quân và Tướng lĩnh quân đội Xô viết tử nạn.
Ngày 7/2/1981, chiếc máy bay vận tải TU-104 A mang số hiệu CCCP-42332 của Hải quân Liên Xô cất cánh từ sân bay quân sự (Leningrad) bay đến vùng Viễn Đông.
Lúc ấy, Liên Xô đang trong thời kỳ cải tổ và gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt là về kinh tế. Các loại hàng hóa thiết yếu từ thực phẩm, quần áo, giày dép cho đến tivi, tủ lạnh... đều là hàng khan hiếm. Ở phía tây đất nước, việc cung cấp được bảo đảm tốt hơn các vùng sâu, vùng xa. Bởi vậy, thật dễ hiểu khi các sỹ quan Hải quân từ Viễn Đông xa xôi đến “Thủ đô Phương Bắc” ( St. Petersburg) công tác đã tranh thủ mua hàng cho gia đình, bạn bè và những người thân.

Chẳng mấy khi có điều kiện như vậy. Rất nhiều kiện hàng đã được đưa lên máy bay. Không thể phân biệt đâu là hàng quân sự của Hạm đội Thái Bình Dương, đâu là hàng dân sự của cá nhân các tướng lĩnh, sỹ quan bởi bên ngoài các kiện hàng đã đóng gói, bao bì cẩn thận ấy đều có ghi hai chữ: “Tuyệt mật”. Số lượng hàng hóa đã vượt quá định mức 20 kg/người cho phép nhưng vì “nể” các sếp nên cơ trưởng Phi hành đoàn - Trung tá Anatoli Inusin đã tặc lưỡi “cho qua”.

.

Bên Nga bây giờ đang bán chạy các tờ như Tuyệt mật(do Iulian Semionov thành lập từ cuối cải tổ thời Liên xô) và Sekretnye materialy (X-FILE)...trong đó đăng đủ loại bài về "Phat hiện mới mới được tiết lộ". Mình có xem qua khoảng gần chục số báo loại đó, thấy có nhiều thông tin chưa được thuyết phục, không loại trừ là...bịa hoàn toàn. Điều đó không lạ. Ngay như thị trường báo chí ta, một trưởng ban báo Tuổi trẻ gần chục năm trước còn bịa nguyên một trang vào số Tết âm lịch về một nhân vật, kèm theo các ảnh minh họa. Kết quả xác minh ở Thanh Hóa là không hề có tỉ phú nào tên Bìm, và ảnh các ngôi trường mà tác giả bài báo bảo là do "tỉ phú Bìm" bỏ tiền xây dựng thật ra chỉ là mấy ngôi trường do Nhà nước bỏ ngân sách ra xây. Đến bây giờ vẫn chưa ai hiểu động cơ của tác giả bài báo là gì. Còn động cơ của các nhà báo thời nay thì đã rõ:giật gân để bán báo, câu khách.
Trở về bài báo trên. Mới xem qua thì thấy kinh hoàng quá đi chứ. Nhưng mình thấy một số chi tiết khiến người đọc nghi ngờ. Ví dụ:
1. Vụ tai nạn xảy ra vào tháng 2 năm 1981. Thời đó cụ Brezhnev vẫn nắm quyền và tuyên bố đó là thời kỳ "Chủ nghĩa xã hội phát triển". Có thể hiểu đó là thời kỳ mà tất cả các công dân Xô viết được đáp ứng khá đầy đủ các nhu cầu về vật chất và tinh thần, và chắc chắn là khi đó tình trạng khan hiếm hàng hóa (defitsit) chưa xảy ra. Các anh chị học ở Liên xô thời kỳ này đã nhiều lần nói với Hungmgmi là thời đó vẫn còn sung sướng và đầy đủ lắm.
2. Tác giả bài báo viết:"Lúc ấy, Liên Xô đang trong thời kỳ cải tổ và gặp rất nhiều khó khăn" là sai hoàn toàn về mặt thời gian. Công cuộc cải tổ chỉ được chính thức bắt đầu khi Gorbachev lên nắm quyền vào nửa đầu 1985, tức là sau đó 4 năm. Và từ khi đó, mọi sự xuống dốc mới bắt đầu, hay nói đúng hơn, những bất cập của nền kinh tế Liên xô mới bắt đầu được bộc lộ. Thật ra, sự khan hiếm hàng hóa ở Liên xô chỉ thật sự bắt đầu vào những năm 1987, 1988. Do vậy, đưa ra lý do vì các sĩ quan khuân hàng khiến máy bay quá tải thật sự khó thuyết phục.
Tất nhiên, nếu truy nguyên được nguồn thì sẽ hay hơn, biết đâu những cái phi lý lại tồn tại thì sao. Chúng ta cùng tìm nguồn qua các trang web Nga các bác nhé.

[Cartograph]

Đây có một số link về sự kiện này:
http://www.newsru.com/russia/03feb20...fimovskoe.html
http://www.navy.ru/news/navy/index.p...ase_id=1043918
http://gazetam.ru/no030301/st03.htm
http://taina.aib.ru/primeti/02/07.htm

[Nina]

Vâng nhưng hình như trong đó chỉ nói là tai nạn máy bay, chứ không có bao chi tiết ly kỳ như của dantri, phải không các bác?

[hungmgmi]

Cảm ơn bác Bản đồ.
Như vậy là một điều chắc chắn đã được khẳng định: Có vụ tai nạn như vậy. Nhưng nguyên nhân chính và hầu như duy nhất trong bài báo đã được dịch ra trên đây nêu lên là sự quá tải của máy bay thì dễ khiến chúng ta không khỏi băn khoăn. Nó còn có nhiều nguyên nhân khác nữa mà trang web tonnel.ru đã viết rõ. Theo một số trang web về kỹ thuật của Nga thì máy bay vận tải TU-140 là niềm tự hào của Liên xô-dòng TU-140 A là dòng cải tiến sau này, chở được hơn 30 tấn hàng hóa. Ngoài sự quá tải, lỗi còn thuộc về ê-kíp bay đã không kiểm tra sự phân bố của hàng hóa, dẫn đến việc máy bay bị dồn tải quá nhiều vào phía đuôi. Khi đỗ thì không nhận ra nhưng khi cất cánh thì điều đó thực sự nguy hiểm. Một lỗi nữa cũng thuộc về các phi công khi họ cho máy bay cất cánh sớm vài trăm mét trên đường băng. Hơn nữa, họ lại cất cánh theo phương pháp mà chỉ có các phi công thử nghiệm độ bền động cơ mới thực hiện. Một nguyên nhân nữa đó là khi cất cánh, máy bay đã gặp một luồng gió ngược thổi chếch sườn. Do điều khiển hứong cánh phụ theo chiều gió, cả thân máy bay đã lệch sang bên phải. Trong trường hợp đó, ê-kíp bay không kịp phản ứng gì, chỉ có hoa tiêu là còn kịp hoảng hốt kêu lên:"Lái đi đâu thế này?" khi thấy máy bay chúc đầu xuống đường băng. Sau này, các phi công thử nghiệm nói rằng trong trường hợp máy bay lệch sang phải, phải nhanh chóng bẻ nhanh cần lái sang trái, đẩy ra phía trước để cân bằng máy bay và tăng tốc độ. Sĩ quan trung tâm điều khiển Viktor Gamga chứng kiến sự việc cho biết:"Máy bay tăng tốc và khi chưa đến 1/3 đường băng đã cất cánh, đến độ cao 30 mét thì nghiêng sang cánh bên phải. Và sau đó máy bay đã bị lộn nhào, rơi xuống và nổ. Không cứu được một ai".
Một tai nạn thật thảm khốc.

[hungmgmi]

Xin lược dịch... dọt tiếp, đói bụng quá


Tai nạn này không hề được giữ kín như bài báo trên kia đã mô tả. Báo Sao đỏ của Bộ quốc phòng Liên xô ngay sau đó đã đăng một tin vắn về vụ tai nạn này, nêu rõ những người tử nạn gồm Tư lệnh Hạm đội - Đô đốc Emil Spiridonov, Tư lệnh Không quân Hải quân - Trung tướng George Pavlov...và những người khác. "Những người khác" ở đây bao gồm 17 đô đốc và tướng lĩnh, 15 sĩ quan cao cấp.
Sau khi chôn cất các vị tướng lĩnh và sĩ quan, Tư lệnh mới Hạm đội Thái bình dương V.V.Sidorov đã tiếp các bà quả phụ. Những người đàn bà đau khổ hỏi vị đô đốc tại sao lại ghi là chồng họ chết, chứ không phải là "hy sinh khi đang làm nhiệm vụ". Vị Tư lệnh cho biết Luật hàng không dân dụng không có thuật ngữ "hy sinh". Chỉ sau đó 16 năm, ngày 3/3/1997, gia đình những người tử nạn mới nhận được giấy chứng nhận người thân họ đã hy sinh khi làm nhiệm vụ. Các gia đình được nhận tiền trợ giúp (1000 rúp cho người lớn và 500 rúp cho trẻ em). Các quả phụ tướng lĩnh và đô đốc được nhận tiền tuất. Các gia đình nạn nhân còn được tự do chọn thành phố để sinh sống. 26 gia đình đã chuyển đến Saint Peterburg, những gia đình khác chuyển đến Moskva, Vladivostok, Kiev, Sevastopol.
Nguồn:
http://www.tonnel.ru/?l=kniga&786

[Cartograph]

Có hai link phim về vụ này:
http://www.onlinefilmi.net/2008/07/1...atastrofy.html

http://rutube.ru/tracks/595184.html?...b091851159b427

[Cartograph]

Trong 100 vụ tai nạn hàng không thảm khốc nhất của thế giới cũng có vụ này. Tài liệu đăng tải từ năm 2004, các bác có thể tham khảo thêm phần trích về vụ này:
Игорь А. Муромов
100 великих авиакатастроф

100 великих –
Аннотация

Во всемирной истории воздухоплавания наряду с выдающимися достижениями есть и немало печальных страниц. Стремление человека подняться в воздух и даже прорваться в космос всегда было сопряжено с огромным риском. В книге И.А. Муромова рассказывается о тех авиакатастрофах, что сильнее всего потрясли человечество в конце XIX — начале XXI века: от крушения аэростата «Зенит» до гибели шаттла «Колумбия».



«100 великих авиакатастроф»: Вече; Москва; 2004
ISBN 5 9533 0029 8


Самолет Ту 104 потерпел катастрофу при взлете

7 февраля 1981 года под Ленинградом (Санкт Петербургом) разбился транспортный самолет Ту 104. Погибло почти все руководство Тихоокеанского флота: 17 адмиралов и генералов. Всего катастрофа унесла 52 жизни.

В начале февраля 1981 года в Военно морской академии в Ленинграде назначили оперативно мобилизационный сбор руководящего состава всех флотов ВМФ. Возглавлял это мероприятие главком ВМФ адмирал Флота Советского Союза С.Г. Горшков. Высшее руководство флотов принимало участие в командно штабных учениях без привлечения реальных сил.
Все шло по плану. 30 января руководители Тихоокеанского флота (ТОФа) прилетели на военном самолете флотской авиации Ту 104 из Владивостока в Ленинград. Через неделю этим же самолетом им предстояло вернуться домой.
«Когда они уходили, а мы ведь все жили в одном доме, — вспоминала Тамара Чулкова, вдова контр адмирала Джемса Чулкова, — мой муж уже внизу стоял, а муж Светланы Бережной Виктор (капитан 1 го ранга. — И.М.) только выходил из квартиры. Он был не в фуражке, а в шапке. И ему кто то сказал: „Что ж ты в шапке! Моряк должен быть только в фуражке!“ И Виктор Карпович побежал наверх… А я стою и думаю: ну зачем он вернулся?! Это ведь такая нехорошая примета».
Сбор в Ленинграде пролетел незаметно. Через неделю адмирал Горшков подвел итоги. На учениях тихоокеанцев признали лучшими. В хорошем настроении они стали собираться домой.
Нина Тихонова, вдова вице адмирала Василия Тихонова, командующего Приморской флотилией Тихоокеанского флота, позже говорила о своих плохих предчувствиях: «У нас дома был кактус, который всегда расцветал в мае. Это такое красивое зрелище. И тут вижу: ветка будто застыла. А потом увидела, что кактус выбросил цветок. Знаете, кактус цвел те последние сутки, что были отведены мужу. Как будто осветил его жизнь. Причем обычно он расцветал в шесть часов вечера, а через сутки отцветал. А тут распустился в 23.00 — и ровно в это время на следующий день отцвел. Я посмотрела на часы и сказала сыну: „Если завтра мы нашего папу увидим, то будем самыми счастливыми людьми на свете“.
Утром 7 февраля вылетели североморцы и с ними — начальник штаба ТОФа, которому разрешили навестить родственников на Севере. Удалось избежать гибели и командованию Камчатской военной флотилии — им посчастливилось попасть на рейс Аэрофлота. Затем поднялись в небо и другие самолеты.
Около 16 часов к исполнительному старту военного аэродрома в городе Пушкин двинулся Ту 104 Тихоокеанского флота. В тот день шел снег, мела даже небольшая пурга, но полеты не отменялись. На борту транспортного самолета находились командующий флотом адмирал Эдуард Спиридонов, командующий авиацией флота генерал лейтенант Георгий Павлов, 17 адмиралов и генералов, другие пассажиры (среди них — супруги Спиридонова и секретаря крайкома партии Ломакина). Всего вместе с экипажем на Ту 104 летели 52 человека.
Военно морские руководители, собираясь домой, прихватили с собой из центра дефицитные товары. В итоге Ту 104 оказался существенно перегруженным. Положение усугубилось тем, что экипаж не проконтролировал расположение груза внутри фюзеляжа самолета. Позже комиссия установила, что центровка общей массы оказалась за установленными пределами — ближе к хвосту. Это ухудшило аэродинамику самолета, что неощутимо на земле, но проявляется сразу после отрыва шасси от бетонки. Последняя ошибка — что экипаж начал взлет на несколько сот метров раньше, чем следовало. Командир экипажа — первоклассный пилот, опытный, проработавший на самолетах подобного типа более 11 лет, — стал выполнять взлет по входившей тогда в моду зарубежной «экологической методике»: как можно круче набор, чтобы быстро увести от земли гром ревущих двигателей.
На 8 й секунде полета, когда подъемная сила, уменьшаясь вследствие крутого набора высоты тяжелого лайнера, сравнялась с его весом, наступило то самое неустойчивое равновесие, которое в полете ведомо только летчикам испытателям, проверяющим устойчивость новой машины. Последним фактором, опрокинувшим и самолет, и судьбы членов экипажа и пассажиров, стал сильный встречно боковой ветер. Зная о нем и предполагая парировать снос, летчики дали элероны вправо — на ветер. И именно туда, вправо, заваливался многотонный лайнер.
Ни руководитель полетов, ни его подчиненные не успели произнести ни слова. Лишь штурман корабля, сидящий в стеклянном носу лайнера, сначала с тревогой, а затем с ужасом прокричал несколько раз: «Куда? Куда?! Куда?!!» Он, конечно, не мог представить, что эта страшная фигура — крен почти отвесно к земле — выполнялась не по воле летчиков. Испытатели потом говорили, что спасти положение на первых мгновениях правого крена мог лишь энергичный поворот штурвала влево и от себя, чтобы вывести судно в горизонтальный полет и набрать скорость.
Старший офицер Оперативного управления штаба ТОФа Виктор Гамага, провожавший в тот черный день товарищей, свидетельствовал: «Набрав скорость и не доходя примерно треть до конца ВПП, самолет начал взлетать, но на высоте всего около 30 метров почему то накренился на правое крыло… Так и не выйдя за пределы взлетной полосы, самолет перевернулся, упал, мгновенно взорвался. Спастись не удалось никому».
Погибли командующий флотом, почти все его заместители, половина личного состава штаба, командование флотской авиации, флотилий, бригад и эскадр. В одночасье Тихоокеанский флот остался практически без командования.
А в это время во Владивостоке их ждали, готовили им праздничный стол. «…У меня все почему то из рук валилось, — вспоминает Нина Тихонова. — Я то за салаты бралась, то за тесто… Помню, посуду какую то разбила… Вдруг подъехала машина, стали выходить люди в адмиральских шапках. Я открыла дверь со словами: „Василия Федоровича нет?“ Они отвечают: „Нет“. Я только и смогла сказать: „Я так и знала“ — и упала в обморок. Потом пришла в себя и услышала: „Нина Ивановна, их никого нет“. Я почему то решила, что у него сердце не выдержало из за тех аварий, что случились с кораблями. А ведь оказалось, что учения прошли хорошо и о тайфуне никто и не вспоминал».
«Мы очень готовились к встрече наших мужей, — рассказывает вдова капитана 1 го ранга Виктора Бережного Светлана. — К тому же должны были отметить один радостный момент — присвоение Джемсу Константиновичу Чулкову звания вице адмирала. Перед приездом мужей Тамара Ивановна зашла ко мне и сказала: „Ты знаешь, я достала утку, разморозила, должна поставить в печку… и не могу. Просто не знаю, что со мной происходит“.
А 8 февраля открылась дверь и в квартиру вошли люди в черных шинелях. Они не сразу сообщили нам о гибели мужей. Вначале сказали только: «Вы знаете, самолет взлетел, но… нам еще ничего не сообщили… мы вам потом расскажем…» Тут Тамара Ивановна схватила фотографию Джемса и упала. «Его больше нет! Он погиб!» Ее все стали успокаивать. А я не могла понять, отчего она так — ведь еще ничего не ясно.
Потом нам говорили всякие казенные слова… У меня внутри словно все сжалось, и я просто ничего не чувствовала. Осознание боли пришло только через сутки. Тогда я каждой своей клеточкой почувствовала, что мужа больше нет».
Родным и близким погибших приходили соболезнования от военных различного ранга, в том числе от министра обороны СССР. Тем не менее достоянием общественности эта трагедия не стала. Более того, летевших на похороны родственников предупредили, чтобы они не рассказывали о причине гибели мужей.
По телевидению и в прессе о катастрофе не сообщили. Единственная газета, которая поместила маленькую заметку о случившемся, — «Красная звезда». На предпоследней странице написали, что в авиакатастрофе разбились командующий Тихоокеанским флотом Э.Н. Спиридонов, начальник политуправления Тихоокеанского флота вице адмирал В.Д. Сабанеев, командующий Военно Воздушными Силами Тихоокеанского флота генерал лейтенант авиации Г.В. Павлов и другие. А «другие» — это еще 49 человек, среди которых — 17 адмиралов и генералов и 15 старших офицеров.
Родственникам сказали, что тела опознаны и нужны вещи, в чем погибших хоронить. Потом сообщили, что они будут кремированы. 10 февраля родственники вылетели из Владивостока в Ленинград, а похороны состоялись 12 февраля. Вечером после похорон все улетели домой.
Вскоре после катастрофы вдовы были на приеме у нового командующего Тихоокеанским флотом Владимира Васильевича Сидорова и спросили у него, почему в свидетельствах о смерти мужей написано «умер», а не «погиб при исполнении служебных обязанностей». Командующий ответил, что по гражданскому закону формулировки «погиб» не существует. Лишь спустя шестнадцать лет — 3 марта 1997 года — родственники получили документ: офицеры погибли при исполнении служебных обязанностей.
Семьям выдали по тысяче рублей на взрослого человека и по пятьсот — на несовершеннолетних детей. Вышло также постановление о назначении персональных пенсий союзного значения вдовам адмиралов и генералов. Семьям предложили выбрать любой город Советского Союза. В Ленинград (ныне Санкт Петербург) уехали 26 семей. Другие выбрали Москву, Владивосток, Киев, Севастополь.
Много лет спустя на кладбище появился памятный мемориал. Раньше на стеле было выбито: «Военным морякам тихоокеанцам». Теперь добавили: «Погибшим при исполнении служебных обязанностей 7.02.1981 года» — и выбили православный крест.
Расследование трагедии длилось несколько недель и проходило в напряженных спорах между представителями КБ Туполева, бывшего командования ВМФ и МО, летчиков испытателей. Тем не менее виновным признан командир авиационной дивизии полковник Яковлев, базирующийся на Дальнем Востоке. В работе совещания он участия не принимал и в момент беды находился за десятки тысяч километров от места события. Однако самолет Ту 104 входил в отряд управления подчиненной ему дивизии, и этого оказалось достаточно, чтобы обвинить его в гибели самолета и людей.
Официальная версия — нарушение центровки — до сих пор вызывает споры. Проанализировав радиообмен экипажа с КДП, эксперты сделали вывод, что катастрофа произошла вследствие несимметричного выпуска закрылков и появившегося крена, для парирования которого не хватило элеронов.