Ghi chép vụn vặt

[mx_angel]

Em xin gửi tới đại gia đình Nước Nga.net lời chào,lời chúc tốt đẹp nhất.Chúc diễn đàn ngày càng phát triển,là nhịp cầu vững chắc góp chung vào những nhịp cầu nối tình hữu nghị Việt-Nga ngày thêm bền chặt.
Sau đây em xin đóng góp một vài "ghi chép vụn vặt" của em,có gì thì mong mọi người chỉ giáo ,cũng xin đừng "chém" em tội nghiệp

[mx_angel]

Ta chưa một lần đặt chân tới nước Nga
Quảng trường Đỏ,lăng LêNin,điện Krem-li sừng sững
Những hàng bạch dương còn đứng
Giữa trời xuân sương trắng nắng tràn?

Đất nước đó của ai?
Của những con người làm nên tổ quốc,
Vó ngựa Napoleong cúi đầu lùi bước,
Súng đạn Hitle ngã gục nơi đây,
Triệu triệu người con ngã xuống đất này,
Giữ lấy !
Trái tim mặt trời bừng bừng thức dậy,
Soi sáng
Những nẻo đường dẫn tới tương lai...

Xin một lần được đứng tại nơi đây,
Để chạm tay vào quá khứ,
Để thấy thanh âm từ xưa vọng lại,
Hỡi LêNin-bất tử tên người!

[mx_angel]

Những bản hùng ca,
Lùi vào lòng đất,
Những khuôn mặt người,
Vùi trong tiếng nấc.

Các anh ở đâu,
Những chiến binh bất tử?
Người mẹ hiền yêu dấu,
Tóc đã bạc mầu!...

Bên tượng đài những chiến sĩ vô danh,
Những thời gian từ lâu đã mất,
Tiếng linh hồn đòi hồi sinh từ đất,
Đất mẹ sao chưa thấy trở mình?...

[mx_angel]

Lũ giặc cuồng điên hãy vểnh tai,
Hồi chuông báo tử lũ chúng mày,
Non sông gấm vóc ngàn thu đã,
Nước Việt Ngàn đời Vững chốn đây!
Bạch đằng đỏ máu còn chưa hãi?
Đống Đa xương trắng hãy còn ngây?
"Nguyện đem thân xác vùi da ngựa!"
Há để Hoàng-Trường vuột khỏi tay?




Hoàng Sa-Trường Sa là của Việt Nam!

[mx_angel]

Ngày ấy sẽ là ngày tươi đẹp nhât!
Dù trời đang vần vũ mây đen,
Ngày ấy là ngày tươi đẹp nhất!
5/6/1911
Hãy nhớ,đừng quên!

Bến cảng triều lên con sóng vỗ mạn tàu,
Rẽ sóng ra đi
dựng lại cả ngàn năm thủa trước,
Lịch sử dõi theo,bàn chân Người cất bước,
Bỏ lại sau lưng thế kỷ điêu tàn...

Người đã gặp những gì?Dưới chân vị Nữ thần tự do?
Loài người dẫm lên nhau mà sống!
Tự do là đây?Trần gian máu đọng,
Máu tanh tưới lên những xác người...

Người đã gặp những gì?Dưới chân vị Nữ thần tự do?
Bình đẳng?Bác ái ư?Hay là tội ác?
Bình đẳng là đây:những giàn treo cổ,
Bác ái là đây:Roi vọt,gông cùm...

Cách mạng Tháng mười,lịch sử giang tay,
Ánh sáng bừng lên,loài người thức dậy,
Cách mạng tháng mười,loài người bước tới,
Vai kề vai,Xô Viết-LêNin!


...

Từ đó đến nay đã bấy lâu rồi?
Còn nhớ nổi những gì không nhớ nổi?
Còn nhớ được những gì không nhớ nổi?
Còn nhớ được những gì,qua những tháng năm trôi?

[mx_angel]

“..Tôi loã thể đi rong chơi khắp chốn…

Kìa bình minh lặn phía cuối mặt trời

Và đàn chim đương say hót đê mê…

Tôi loã thể đi rong chơi khắp chốn…"


Quay cuồng trong giai điệu thần tiên,tôi vung múa loạn xạ một vũ điệu man dại,không rõ nguồn gốc…



“Là tôi, ở đây này…!”

Tôi ngửa cổ lên trời cười sằng sặc,khoái trá như loài thú hoang bỗng chốc tìm thấy bạn tình.

Khi mà loài người trên thế giới đương tròn mắt nhìn tôi ,miệng thốt lên những lời thoá mạ đầy tính nhân bản, trên trời,dưới trời,những đám mây đang say múa bao hình hài quái dị,ngoệch ngoạc vẽ lan ra khắp tầm mắt là một bức tranh còn dang dở,và tiếng gió thì khua vào một chốn hão huyền nào đó, để phát ra những thanh âm như bật khóc…

…Thì tôi vẫn đi như chưa từng một lần hiện thân ở nơi đây,trên mảnh đất mà loài người nuôi tôi bằng gậy gộc và đất đá…



Lúc lết về được đến nhà thì trời đã quá nửa đêm.Bóng tối và nỗi buồn không còn làm hại tôi được nữa,từ lâu lắm.Là tiếng nhạc của người hàng xóm dần kéo tôi ra khỏi cơn say.Còn con gái của gã thì đang nằm trên giường của tôi,thở phập phồng.

Bao giờ nó cũng đem theo một mớ những giai điệu vụn vặt ngoài đường,cùng với những tượng tượng thần linh vớ vẩn vào trong những cơn mơ,những muốn nhào lặn cho mình một thế giới không chút điêu tàn,chỉ có trong cổ tích,…Còn thì sao?Toàn là những giấc mộng đứt đoạn…ú ớ trong tiếng gọi tắc nghẹn nơi cổ họng…đê mê đến hoang dại là một ngọn lửa ở phía trái lồng ngực…



Tôi dựa người vào bờ tường,hơi thở dồn dập phả vào mặt mình,nghe như có cả một bản trường ca còn say ngủ,mường tượng ra mình đang đi cheo leo giữa vực thẳm,tay bám vào vách đá,mắt không dám nhìn xuống,sợ bóng tối nuốt mất bàn chân… nuốt luôn tất cả….



Là một diễn viên,tôi đang phô diễn một cách xuất sắc vai diễn này,như trước đây ,với hoa hồng và những giai âm tung hô trên xa lộ…Vai tôi ướt đầm,không biết là mồ hôi hay mùi ẩm mốc trong phòng dâng lên khiến tôi nghẹt thở,tim đứng lại,mồm há hốc,tôi đớp đớp không khí,ngã vật xuống…



Con bé giật mình ,tỉnh giấc,ngơ ngác,oà lên khóc nức nở…Gã hàng xóm chạy sang,dìu tôi lên giường,miệng lầm bầm cái gì đó nghe không rõ,tay kéo đứa con,bế xốc ra cửa rồi đi thẳng…



Tôi nằm chơ vơ trên giường,nghe tiếng đồng hồ trên bàn nấc lên từng chập,tắc tặc,..như tiếng tắc kè,như là đang rớt xuống màn đêm một thứ chất lỏng tanh tưởi. Trên trần nhà,một khuôn mặt quái đản với cái trán nhăn nhúm và những hàm răng mốc thếch xuất hiện như hằng đêm.Tựa hồ lão chỉ có một việc là đợi tôi vào đúng cái giờ này, để hát ru tôi,với đôi mắt mở to trắng nhợt của lão.Làm như thể câu chuyện của chúng tôi đã bắt đầu từ cách đây cả ngàn năm về trước,khi mà con bé con còn chưa thành hình trong mẹ nó…





Chúng tôi làm bạn với nhau, cùng hát những bài ca thần thánh đậm chất đê mê,say trong những dự cảm linh thiêng, cùng buông thả từng tế bào vào trong những hơi thở bí mật.

Nó thích thú không che giấu,mỗi khi tôi ôm đàn và nhảy lên như con thú bị thương từng chập,từng chập.

Nó mở to mắt để xem tôi phết những vầng màu sắc giả tạo lên tấm ni nông trắng,giả làm những đám mây ,cố tưởng tượng ra chúng sẽ bay ra khỏi đó bằng cách nào.Rõ ràng nó tin rằng những đám mây trên trời kia đều từ nơi đây mà bay ra,tất nhiên đúng vào lúc nó còn đương say ngủ với những bản du ca thần thánh.



Chúng tôi vui với nhau như linh hồn và thể xác.Bên trên là ánh sáng tràn lan ,dưới chân chúng tôi là bụi bặm chất đầy.Xung quanh chúng tôi luôn luôn có những dày vò bất chợt, đến rồi đi, ít khi giống nhau. ..nhưng cũng có từng lúc…

Đó là mỗi khi tôi trở về căn phòng này, đánh thức nó tỉnh dậy bằng hàng loạt những vai diễn cuồng dại…,khi mà trên trần nhà,cái trán nhăn nhúm đang từ từ sà xuống mỗi lúc một thấp hơn, để nhập với tôi làm một,và một nửa loài người thì đang cơn say ngủ.









Chương II



Đêm qua tôi mơ thấy mình được trở về với ngày xưa,khi còn là ngọn lửa nhỏ nhoi,bập bùng.Loài người nắm tay nhau nhảy xung quanh với ý tưởng tôn thờ. Rõ ràng chuyện đó là thật,vì khuôn mặt họ vẫn còn phảng phất đâu đây.Còn những tiếng động bập bùng trong tai tôi thì sai thế nào được.



Tôi lấy tay vốc nước phả vào mặt,ngẩng đầu lên nhìn vào trong gương,tự nở một nụ cười với mình. Đúng là khuôn mặt đó,nó đã bị bóc trần ra hoặc giả chưa từng bị bóc trần ra khi ánh sáng mặt trời còn thoả mãn soi rọi khắp mọi nơi.Tôi thì thấy chưa thoả mãn.Tôi cười lại một lần nữa,dồn hết tất cả sự tự tin còn lại vào trong đó.Thấy chẳng khá hơn,tôi chán nản bỏ ra ngoài.



Gã đàn ông ngồi hát nghêu ngao trên bậu cửa.Con chó của gã thì đang liếm láp một vật gì bẩn thỉu ngay bên cạnh,mặt đầy vẻ mãn nguyện.Bộ lông nó tả tơi như loài dây leo sau cơn bão.

Gã gẩy đàn,nghe ngóng một lúc rồi từ từ cất giọng,giọng khá ấm và truyền cảm,những gì còn sót lại của một thời mà gã gọi là thời kỳ bất diệt.

Thế mà nó đã chết rồi.



Gã không giống tôi, có phần bất hạnh hơn,vì không bao giờ chịu thừa nhận mình.Ngay cả khi gã phải ôm đứa con ngồi khóc tỉ tê trong ngôi nhà thủng dột,cũng chưa lần nào gã sống với chính bản thân gã.



Tôi ngước cặp mắt trống rỗng ngó quanh,tìm kiếm một thứ gì đó thấy thiếu thiếu ở thực tại.Gã không ngẩng lên,vẫn cái giọng đứt quãng,nói cho tôi biết con bé đã bỏ ra đường chơi từ sáng sớm,nghe như thể ngoài chuyện đó ra gã chẳng biết được gì hơn.



Tôi chán nản đóng sầm cửa lại,lôi mớ bản thảo xếp thành tập phía dưới gầm giường lên, thấy mọi thứ đã bắt đầu lại từ đầu.



“Trong ánh sáng của một ngày mới,mọi thứ lại bắt đầu lại từ đầu.”



Lần thứ nhất tôi nhảy xuống phía dưới là năm 30 tuổi.Tôi nhảy xuống để được nhìn đời rõ hơn.

Khi mà loài người đang cười nói trong cái nhìn say mê,hoan lạc,thì tôi bị người ta nâng đầu lên,la hét,…rồi tiếng còi,tiếng rú lẫn lộn…



Tôi đê mê chìm trong những vai diễn của mình,sống trong nhung lụa của một đức giáo hoàng từ thế kỷ 15, khi lại đang kéo xe cho một quý ông ở thế kỷ 17,rồi bỗng chốc lại ngồi chiễm chệ trên tấm thảm nhung dưới lốt một bà hoàng…



Tôi cứ đi,hoá thân vào hết người này,kẻ khác,còn họ thì vỗ tay và tung lên những cơ man là hoa,tiếng tán tụng ầm ầm muốn đinh tai nhức óc.Nhưng tôi thì biết rõ hơn ai hết,tôi nên làm chính tôi thì hợp hơn.Và khi đó thì cũng là lúc nên chấm dứt đi tất cả.



Tôi tỉnh dậy giữa mộng và hư,hư và thực.



Trời giữa trưa,nắng gay gắt,gió từ bên ngoài mang vào những hơi thở quằn quại của thời gian.Tôi cứ nghĩ rằng mình đã chết rồi,vậy là đã đi trọn một kiếp người,lúc rớt xuống tôi đã hoàn thành xuất sắc vai diễn đó.Nhưng vai diễn của tôi thì tôi chưa làm được gì cả.

Nó không phải là lý do mà tôi còn nằm ở đây.

Vì lý do là em…



-Em làm cái quái gì vậy?

-Anh nằm yên,rồi sẽ ổn cả thôi…



Nàng nói giọng an ủi.

Tôi ngoan ngoãn nằm yên theo ý nàng,khi nàng đặt tay lên bàn tay tôi.Cảm tưởng như sức nóng của hàng vạn khối chì đang tan chảy,nhập vào người tôi, đốc thúc con người tôi tuột ra khỏi cơn mê.Nhưng tôi thì mệt mỏi lắm rồi.



Đó là lần đầu tiên tôi nhảy xuống phía dưới, để nhìn đời rõ hơn.

Vào cái năm 30 tuổi…







Chương III



Nàng đã từng tôn thờ tôi như một loài cây tôn thờ ánh sáng.Thứ ánh sáng tôi đem đến cho nàng không phải là thứ ánh sáng bất diệt,nó tồn tại song song giữa hai ý niệm liên tục về thời gian và khoảnh khắc,chớp nhoáng và rất khó để nhận biết có hay không.

Còn nàng thì tỏ ra hài lòng với chúng,như một con chiên ngoan đạo kính cẩn nghiêng mình trước đấng sáng tạo quyền năng,dù cho ngài chỉ làm được mỗi một việc là ban phát những lời cầu chúc xuồng xã.



Tôi thì khác,tôi sống với nhân vật của tôi,dưới ánh sáng của tôi,trên thân thể tôi.Tôi cảm nhận được dòng máu đang chảy trong người mình đang về đâu,và từng giọt mồ hôi tôi cống hiến cho nghệ thuật vĩnh cửu.



Nàng đứng lên,không quên đặt lên đôi môi bỏng rát của tôi một nụ hôn,chẳng mấy khác nụ hôn lên đôi môi của chồng nàng,nhưng nó lại giống đến kỳ lạ nụ hôn của nàng khi tôi còn tất cả.Bóng nàng đi ra ngoài,lắc lư theo những tiếng động dội lại từ khắp nơi trên mặt đất.Tấm đệm dưới thân tôi rung lên bần bật, dưới dư âm còn sót lại của cơn địa chấn khủng khiếp từ ngàn năm về trước.Tôi choáng váng vì mất khá nhiều máu,vì cả những khớp xương gãy dọc theo khắp cơ thể còn chưa kịp lành lại.Còn nàng thì ngày ngày,như một loài dây leo cần mẫn hút nhựa sống của đời,truyền lại sinh khí cho tôi,khiến tôi lắm lúc phải ngạc nhiên không hiểu nàng sống bằng cái gì?và nhờ vào cái gì?



-Hãy để anh yên,em…!

-Anh ngủ đi,tất cả sẽ ổn thôi,ngủ đi anh…!



Tôi biết chỉ khi nào tôi cảm thấy yên tâm về mình thì khi ấy nàng mới thôi không lý đến nơi này nữa.



Thế là tôi nhảy xuống phía dưới lần thứ hai, và nhìn đời chân thực hơn…

Vào cái năm tôi 30 tuổi…



Người ta lại cứu tôi,lại vớt tôi lên từ cánh cửa địa ngục,tựa hồ như thể tôi là một sản phẩm đặc quyền của tạo hoá,không thể nào tuyệt diệt.Tôi nhận ra rằng mình sống không phải là để chết,vì sống có nghĩa là một nghĩa vụ,một thứ trách nhiệm,một thử thách mà thiên nhiên ban tặng.Mình không có quyền năng chối bỏ bản thân như chối bỏ một thứ rác rưởi,cho dù mình còn tệ hại hơn bất kỳ một thứ rác rưởi nào khác.



Tôi không gặp lại nàng thêm một lần nào nữa.Hằng đêm,tôi vẫn nghe tiếng đàn của người nhạc công vẳng lên phía bên dưới cầu thang,một thứ thanh âm trầm lắng,tuyệt vọng và vô nghĩa đến lạ lùng.Tiếng đàn dường như không phải được bắt đầu từ một niềm khát khao nghệ thuật như cái cách mà tôi vẫn hằng theo đuổi.

Tiếng đàn đó cất lên vì cái khác,cái thứ mà tôi từng một thời chối bỏ,là

bản thân tôi…

Tôi bắt đầu làm quen với bóng tối và viết lên những giai ca sầu muộn,tập làm quen với cuộc đời với những tiếng thoá mạ ghê tởm phía bên ngoài thế giới.Nơi đó,những tác phẩm của tôi không được loài người chấp nhận,…





Chương IV



Con bé chạy ùa vào phòng khi tôi đang diễn dở vai nữ hoàng,một nguyên mãu của nàng.Nó tròn xoe mắt,khó hiểu nhìn tôi trong bộ dạng của một kẻ sinh nhầm thế giới.Nhưng để tỏ ra quá quen với việc đó,nó bắt đầu túm lấy tôi và khoe rối rít khúc gỗ vừa kiếm được.



Nó giống nàng, đều dễ dàng thoả mãn được bản thân bằng những điều vặt vãnh đến mê muội. Đó là một điều mà có đến ngàn vạn năm sau một kẻ như tôi cũng không thể nào chấp nhận được,dù có đầu thai cả vạn kiếp làm người.

Tôi chưa bao giờ có niềm tin vào một cuộc sống giản đơn đến như vậy.Ngay cả khi có được một chút gì đó,gọi là mãn nguyện trong tay,tôi vẫn không tin rằng đó đã là tất cả.



***



Nàng tìm đến tôi khi ngoài trời tầm tã mưa,và tôi thì cuồng điên vì không tìm ra cách thể hiện bản ngã.Nàng an ủi tôi bằng thứ ngôn ngữ của một giống loài hoang sơ không bóng bẩy.Tôi bất giác ngẩng lên,bắt gặp dáng vẻ thiên thần của nàng,trinh nguyên như thực tại,trần trụi như những cơn mưa.



Và tôi không cần phải tìm đâu xa,tôi diễn xuất chính con người tôi,cùng với nàng trong giây phút hiếm hoi tỉnh táo.

Tôi quấn lấy nàng vì sợ rằng nàng cũng như mưa, đến rồi đi mất,sợ nàng giấu đôi cánh thiên thần vào một góc xa xăm nào đó để bất chợt bung ra làm tuyệt vọng đời tôi.



***



Tôi nhìn con bé lăm lăm.Nó đã quá quen với cảnh đó.Nó sẽ là một tay diễn đời xuất sắc,tôi biết thế.



Nó không thét lên,mặc dù tôi biết nó đang sợ hãi tột đỉnh.Tôi bắt đầu gầm rú với những thanh âm cuồng loạn trong cổ họng,giả làm một con quái vật đội lốt người, đương cơn say máu. Đầu tiên là một tràng cười làm rung rinh mấy mảnh kính trơ trọi trên cửa sổ,sau đó là màn phô diễn sức mạnh của một võ sư nhà nghề,một vai diễn xuất sắc của tôi nhiều năm trước đó…



Nó trợn mắt như gặp phải ác mộng,mồm ú ớ,đánh rớt khúc gỗ khỏi tay,vùng chạy ra khỏi cửa,miệng rối rít gọi cha …



Nhặt khúc gỗ lên tay,tôi nhìn ngắm như muốn lột trần cái thứ quái quỷ này ra,dể hiểu được vì sao nó có thể làm thoả mãn được một bé con loài người.Nhưng đó là một việc làm vô ích.



***

Nàng trong vòng tay tôi đang thiêm thiếp ngủ.Trong cơn mơ,tôi là hoàng tử của nàng,còn trong thực tại,tôi đang có nàng,hoặc ít ra cũng là có trong tay hình hài của nàng,khi nàng còn chưa kịp tan biến.Tôi ngắm nàng mê mệt trong mộng mị,thứ mộng mị cao sang mà chắc hẳn nàng vẫn thường mơ hằng đêm.Tôi không tin tôi đã yêu nàng như yêu thứ nghệ thuật của tôi.Mà nếu điều đó là có thật,tôi cũng không tin rằng nó có thể tồn tại mãi mãi như là nghệ thuật bất diệt.



Nàng thì không chịu hiểu điều đó.Nàng không cần ở tôi một bàn tay của một kẻ tình nhân,nàng cần bản ngã của tôi .Tôi chính là vật bù đắp cho vết khuyết đi trên cơ thể nàng , từ khi nàng bắt đầu sinh ra…

***



Tôi ôm nàng trong tay ,giật mình thấy quần áo mình ướt sũng.Một sự thật hiển nhiên khiến tôi không thể mở miệng ra cười được.

Mới vừa đây tôi còn âu yếm nàng ,còn nghe tiếng thở gấp gáp của nàng với mùi phấn dại loãng vào không khí.

Mới vừa đây thôi.

Tôi tung chăn ngồi dậy,thấy nơi nàng vừa nằm còn đọng lại một vũng nước ,một vũng nước màu tím.Sắc tím như những cánh bướm ma,trong những truyện thần thoại lúc nàng tiên rũ áo bay đi.Tôi vốc thứ nước ấy lên tay,thấy vạn vật ngả nghiêng ,dần tan ra và cũng dần biến mất.Chợt nhận ra mình đang ngồi trên một đống hoang tàn,nghệ thuật của tôi, đã không còn gì cả.



Những bức tranh,những màu sắc,… như vỡ vụn ra cùng với nhau,thi nhau rớt xuống dòng nham thạch,chảy mãi về nơi đã sinh ra nó.



Tôi hoá thành bất tử từ khi ấy,với những ý tưởng rồ dại rằng một ngày kia nàng sẽ trở về với tôi,khi mà cõi thế này còn chưa hẳn lụi tàn…











Chương V.







Tôi choàng dậy lúc nửa đêm,mồ hôi vã ra như tắm.Trên trần nhà,khuôn mặt nhăn nhúm mọi khi biến đâu mất.Tôi đã ôm cục gỗ của con bé vào giấc ngủ.



Bé con,tôi tự nhủ sẽ trả lại cho bé con,nhưng dưới một hình hài khác,bằng tài năng của một kẻ sinh ra vốn chưa là bất tử,bằng thứ nghệ thuật mà tôi chưa bao giờ dám chạm tới.Thứ nghệ thuật được sinh ra bởi tình yêu và lòng tin vào cuộc sống.



Bàn tay bắt đầu thao tác,với cảm giác của một vũ công nhà nghề,bằng bàn tay của một nghệ sĩ tài hoa,và sức sáng tạo thiên thần của một trái tim tình ái,…khuôn mặt,nụ cười của nàng dần hiện ra,trinh nguyên như thực tại,trần trụi như những cơn mưa…



Tôi đặt tác phẩm của mình lên bàn,ngắm nghía hồi lâu.Cảm tưởng thứ xúc cảm đê mê đang tan ra trong không khí, một mùi hương phấn dại đang toả về từ một nơi bí mật đánh thức nốt nửa thế giới còn lại.



Vục đầu vào dòng nước,thần trí tôi bỗng chốc tỉnh ra,như ký ức của nghìn năm đang thi nhau trở về ngồn ngộn trong đầu.Tôi như một người khác đang bước ra khỏi cửa…



Gã đàn ông với những bản nhạc buồn đã biến đi như một cơn mộng mị,tôi ngó sang nhà bên định gọi con bé.Cánh cửa hé mở,thứ màu tím quen thuộc dần hiện ra khiến tôi ngẩn ngơ.Một thoáng pha trộn giữa thực và ảo,giữa mộng mà thực,giữa thần thoại và thiên thần,…hỗn tạp như những bài ca man rợ mà tôi đã từng hát lên trước đó.Tôi lại như được sống lại một lần nữa của cái thời 30 tuổi...

Rồi chậm chậm cầm lấy tay em như muốn chứng minh cho thực tại,tôi thầm thĩ:



-Chào cô,cô đã về…











Viết tại Đà Nẵng,Tháng 8/10/2009



“-Nghệ thuật vĩnh hằng là gì?

Là cái sinh ra để không bị mất đi .

-Cái gì sinh ra để không bị mất đi?

-Tình yêu!”

[Vania]

Bữa qua mới ứng tác một đoản thiên, rất ngắn thôi.

◆◆◆◆◆◆◆◆◆◆◆◆◆◆◆◆� �◆◆◆◆

Có dạo Phi Vũ Tình say mê hủ nữ Thùy Trinh lắm, mới trổ tài hí họa một đồ quyển, lại khéo vẽ nên ai cũng khen tranh đẹp gấp năm gấp mười người thực. Phi thường vừa ngồi nhâm nhi nước bọt vừa trông tranh mà mộng tưởng được ái ân cùng nàng.

Mới đêm nọ, chàng vì nuốt nước bọt nhiều quá mà thiếp đi mê man. Chợt thấy từ ngoài cửa có thiếu nữ bước vào lay gọi, ngước lên thì dung nhan tuyệt mỹ như hoa như ngọc. Rồi trong khuya vắng, hai kẻ khác biệt giới tính lao vào nhau cắn xé ái tình điên cuồng.

Sớm tinh sương, họ Phi tỉnh giấc, thấy trên mình đầy phẩm màu xanh đỏ. Bất giác thấy bức họa lay động, trống trơn như chưa từng vẽ. Mới toát mồ hôi hột, tự bấy không tơ tưởng vẽ tranh nữa, mà ai ướm hỏi về nàng Thùy Trinh cũng lảng sang chuyện khác.

[Vania]

Nguyên văn : 文以載道。浮豔之辭、淫麗之言、是� �人所去、君子所賤、大丈夫所愧也。� ��道之於人也、生則在人、亡則在書。 是以古人之所慎書。不敢妄作 、恐獻醜于後世 、乃見笑來者也。元晦之新民、伯安� �啟蒙、皆以土音而教其徒。故文簡而� ��深。今人羊質虎皮 , 其違乎道遠矣。 我越文獻之邦也。自古無遜於中州。� �明之後、北方歸天驕之手。惟我南人� ��繼承華夏古風。皇阮大家、儒中之龍 虎也。清人豈能相比。自世祖朝之後� �作家林立。然而、士夫多未敢以國音� ��文。何也。是其輕薄南音耶。否、非 若是也。是前人傳而不作之志耳。國� �足以載道、何故以國音為文、離群立� ��、以求浮名焉。弘宗繼明、洋夷弄權 已久、漢民難免傷風敗俗所變。於是� �有真儒、甚曉文義、憂國主之辱、百� ��之苦。遂乃棄絕虛學。赫然努力、以 國音為文章。警世新書、言詞清簡、� �天子以至愚夫愚婦、莫不能瞭解。當� ��多有佳作。至於阮公克孝、阮公伯卓 、范公瓊、之等。誠有名家之風、足� �為世範也。 乙未春、余之西郊、奉訪譚府。與譚� �光興話及前朝遺事。先生年事已高、� ��丹奇異、故為忘年之交。先生原皇黎 譚公忠憲之後。冠族世世戴皇恩。 祖父曩與渭城先生深交。余素里庸族� �絕不能及。先生性放曠、惟其交好最� ��親敬、實有大越儒風、宛然猶昨。世 云：「虎父生虎子」誠可信哉。先是� �先生以余好古、因慨然給賜書籍、不� ��其數百卷。箇中、「金雲翹傳」甚為 心得。此作也、原北國清心才人所作� �其行于世久矣。我國素如先生嘗閱之� ��而後乃作長詩一篇、命其詩曰：「斷 腸新聲」。今為吾民所共識。清心才� �之原文埋沒久矣。近來、譚先生潛心� ��成國音。非有功夫不能。 呼嗟、自阮末以來、我越之衰日甚。� �朝怪事、傳笑四夷。識者、屈指可數� ��。如今、欲復國者、先必復國文也。 今人多不知學、國音亦不淵通、而況� �文乎。用此觀之、國文之不能載道亦� ��知矣。從今、先以國文補國音、然後 以國音復國文。如此國運浸昌浸晟。� �者、尚之先生之六省、觀風察俗、視� ��國小說之盛行、委為無道之淫辭。然 則、古人有云：「道在屎尿」。舉世� �峭、貂狐不亦燠乎。 乙未年春二月穀日 峭庵阮瑞丹越石氏再拜奉跛

Phiên âm : Văn dĩ tải Đạo. Phù diễm chi từ, dâm lệ chi ngôn, thị thánh nhân sở khứ, quân tử sở tiện, đại trượng phu sở quý dã. Phù Đạo chi ư nhân dã, sinh tắc tại nhân, vong tắc tại thư. Thị dĩ cổ nhân chi sở thận thư. Bất cảm vọng tác, khủng hiến xú vu hậu thế, nãi kiến tiếu lai giả dã. Nguyên Hối chi tân dân, Bá An chi khải mông, giai dĩ thổ âm nhi giáo kỳ đồ. Cố văn giản nhi chất thâm. Kim nhân dương chất hổ bì, kỳ vi hồ Đạo viễn hĩ. Ngã Việt văn hiến chi bang dã. Tự cổ vô tốn ư Trung châu. Tống Minh chi hậu, Bắc phương quy Thiên Kiêu chi thủ. Duy ngã Nam nhân, kế thừa Hoa Hạ cổ phong. Hoàng Nguyễn đại gia, nho trung chi long hổ dã. Thanh nhân khởi năng tương tỷ. Tự Thế Tổ triều chi hậu, tác gia lâm lập. Nhiên nhi, sĩ phu đa vị cảm dĩ Quốc âm vi văn. Hà dã. Thị kỳ khinh bạc Nam âm da. Phủ, phi nhược thị dã. Thị tiền nhân truyền nhi bất tác chi chí nhĩ. Quốc văn túc dĩ tải đạo, hà cố dĩ Quốc âm vi văn, ly quần lập dị, dĩ cầu phù danh yên. Hoằng Tông kế minh, dương di lộng quyền dĩ cửu, Hán dân nan miễn thương phong bại tục sở biến. Ư thị thủy hữu chân nho, thậm hiểu văn nghĩa, ưu quốc chủ chi nhục, bách tính chi khổ. Toại nãi khí tuyệt hư học. Hách nhiên nỗ lực, dĩ Quốc âm vi văn chương. Cảnh thế tân thư, ngôn từ thanh giản, tự thiên tử dĩ chí ngu phu ngu phụ, mạc bất năng liễu giải. Đương sơ đa hữu giai tác. Chi ư Nguyễn công Khắc Hiếu, Nguyễn công Bá Trác, Phạm công Quỳnh chi đẳng. Thành hữu danh gia chi phong, túc dĩ vi thế phạm dã. Ất Mùi xuân, dư chi tây giao, phụng phỏng Đàm phủ. Dữ Đàm công Quang Hưng thoại cập tiền triều di sự. Tiên sinh niên sự dĩ cao, dĩ Đan kỳ dị, cố vi vong niên chi giao. Tiên sinh nguyên Hoàng Lê Đàm công Trung Hiến chi hậu. Quán tộc thế thế đới hoàng ân. Tổ phụ nẵng dữ Vị Thành tiên sinh thâm giao. Dư tố lý dung tộc, tuyệt bất năng cập. Tiên sinh tính phóng khoáng, duy kỳ giao hảo tối vi thân kính, thực hữu Đại Việt nho phong, phảng phất do tạc. Thế vân "Hổ phụ sinh hổ tử". Thành khả tín tai. Tiên thị, tiên sinh dĩ dư hiếu cổ, nhân khái nhiên cấp tứ thư tịch, bất tri kỳ sổ bách quyển. Cá trung, "Kim Vân Kiều truyện" thậm vi tâm đắc. Thử tác dã, nguyên Bắc quốc Thanh Tâm tài nhân sở tác. Kỳ hành vu thế cửu hĩ. Ngã quốc Tố Như tiên sinh thường duyệt chi, nhi hậu nãi tác trường thi nhất thiên, mệnh kỳ thi viết "Đoạn trường tân thanh". Kim vi ngô dân sở cộng thức. Thanh Tâm tài nhân chi nguyên văn mai một cửu hỹ. Cận lai, Đàm tiên sinh tiềm tâm dịch thành Quốc âm. Phi hữu công phu bất năng. Hô ta, tự Nguyễn mạt dĩ lai, ngã Việt chi suy nhật thậm. Đương triều quái sự, truyền tiếu tứ di. Thức giả, khuất chỉ khả sổ dã. Như kim, dục phục quốc giả, tiên tất phục Quốc văn dã. Kim nhân đa bất tri học, Quốc âm diệc bất uyên thông, nhi huống Quốc văn hồ. Dụng thử quan chi, Quốc văn chi bất năng tải Đạo, diệc khả tri hĩ. Tòng kim, tiên dĩ Quốc văn bổ Quốc âm. Nhiên hậu dĩ Quốc âm phục Quốc văn. Như thử quốc vận tẩm xương tẩm thịnh. Tích giả, Thượng Chi tiên sinh chi Lục tỉnh, quan phong sát tục, thị Bắc quốc tiểu thuyết chi thịnh hành, ủy vi vô đạo chi dâm từ. Nhiên tắc, cổ nhân hữu vân "Đạo tại thỉ niệu". Cử thế hàn tiễu, điêu hồ bất diệc úc hồ ? Ất Mùi niên Xuân nhị nguyệt cốc nhật Tiễu Am Nguyễn Thụy Đan Việt Thạch thị tái bái phụng bạt

Phiên Nôm :

Văn để chở Đạo. Những lời đẹp đẽ sáo rỗng, những câu chau chuốt hoa lệ, đấy là những điều thánh nhân bỏ đi, quân tử coi rẻ, đại trượng phu lấy làm thẹn vậy. Xét, Đạo đối với loài người, khi sống ắt tại con người ta, khi mất ắt tại sách vở để lại. Bởi vậy, cổ nhân thận trọng việc làm sách. Không dám làm càn, sợ để lại nhơ bẩn cho đời sau, làm trò cười cho hậu sinh vậy. Nguyên Hối đổi mới người dân, Bá An mở mang kẻ ngu, đều lấy thổ âm mà dậy môn đồ. Cho nên văn các ngài giản dị mà chất sâu xa. Người nay bên trong như dê cừu, bề ngoài như hổ báo. Đã lìa Đạo thống rất xa vậy.

Nước Việt ta là cõi văn hiến. Từ xưa không tốn kém Trung châu. Sau thời Tống - Minh, phương Bắc rơi vào tay Thiên Kiêu, duy người Nam ta, kế thừa cổ phong Hoa Hạ. Đại gia triều Nguyễn, như thể long hổ trong đám nho. Người Thanh so bì sao được ? Từ triều Thế Tổ về sau, tác gia mọc lên như rừng. Thế mà, sĩ phu đa phần chưa dám lấy Quốc âm làm văn chương. Cớ sao ? Phải chăng, người xưa khinh bạc tiếng Nam đa ? Không, chẳng phải như thế. Là vì tiền nhân nuôi chí "truyền nhi bất tác" mà thôi. Quốc văn đã đủ để chở Đạo, việc gì phải lấy Quốc âm làm văn, ly quần lập dị, để tìm chút phù danh trong việc đó chăng. Hoằng Tông lên ngôi, rợ Tây lộng quyền đã lâu. Dân Hán khôn miễn khỏi những biến cố tổn hại phong tục. Từ đó mới có những kẻ nho sĩ chân chính, lo âu quốc chủ bị nhục, trăm họ chịu khổ, đoạn bèn vứt bỏ hư học. Đùng đùng nỗ lực, lấy Quốc âm làm văn chương. Sách mới răn đời, lời lẽ trong sáng đơn giản, từ thiên tử xuống đến ngu phu ngu phụ, không có ai không thể hiểu thấu. Bấy giờ, có nhiều giai tác. Đến như Nguyễn Khắc Hiếu, Nguyễn Bá Trác, Phạm Quỳnh các cụ, thật có phong cách danh gia, đủ làm gương mẫu cho đời vậy.

Mùa xuân năm Ất Mùi, tôi đến vùng ngoài ô phía Tây đô thành. Kính viếng Đam phủ. Cùng cụ Đàm Quang Hưng bàn đến chuyện cũ tiền triều. Tiên sinh năm tuổi đã cao, thấy Đan tôi kỳ dị, nên kết bạn vong niên. Tiên sinh nguyên là hậu duệ đại thần Đàm Trung Hiến triều Lê. Dòng dõi quý hiển đời đời đội hoàng ân. Tổ phụ xưa kia cùng Vị Thành tiên sinh chơi thân. Tôi làng quê mùa nhà tầm thường. Tuyệt nhiên không thể theo kịp. Tính tiên sinh phóng khoáng, đặc biệt rất gần gũi cung kính trong việc giao hảo. Thật có phong thái nho sĩ Đại Việt, phảng phất như xưa. Người đời rằng "Hổ phụ sinh hổ tử". Thật đáng tin vậy. Trước đây, tiên sinh thấy tôi hiếu cổ, nhân rộng rãi ban tặng sách vở, không biết là mấy trăm quyển. Trong đó, tôi tâm đắc nhất cuốn "Kim Vân Kiều truyện". Tác phẩm này, nguyên là trước tác của Thanh Tâm tài nhân Bắc quốc. Lưu hành ở đời đã lâu. Tố Như tiên sinh nước ta đã từng đọc qua, rồi sau bèn viết một thiên trường thi, đặt tên bài thơ là "Đoạn trường tân thanh". Nay dân ta ai ai cũng biết đến. Nguyên văn của Thanh Tâm tài nhân mai một đã lâu. Gần đây, Đàm tiên sinh gìn lòng dịch sang Quốc âm. Ví bằng không có công phu, ắt làm không nổi.

Than ôi ! Từ thời Nguyễn mạt về sau, nước Việt ta suy bại ngày một thậm tệ. Việc quái dị trong đương triều, truyền ra cho mọi rợ bốn phương chê cười. Những kẻ hiểu biết, có thể đếm đầu ngón tay. Đến nay, muốn khôi phục bang quốc, trước tất phải khôi phục Quốc văn. Người nay đa phần không có học, Quốc âm cũng chưa hiểu sâu, huống nữa là Quốc văn. Từ đó mà xem, chuyện Quốc văn không thể chở Đạo, cũng có thể biết vậy. Từ rày, trước lấy Quốc văn bổ ích cho Quốc âm, rồi sau lấy Quốc âm mà khôi phục Quốc văn. Như thế, vận nước dần sáng dần thịnh. Xưa kia, Thượng Chi tiên sinh đến Lục tỉnh, quan sát phong tục, thấy tiểu thuyết Bắc quốc thịnh hành, cho là văn dâm vô đạo. Thế mà, người xưa có câu "Đạo ở cứt đái". Cả đời đều buốt rét, lông chuột lông chồn há chẳng ấm ru ?

Năm Ất Mùi mùa xuân tháng Hai ngày lành

Tiễu Am Nguyễn Thụy Đan tự Việt Thạch tái bái phụng bạt