Bánh mì Nga

[Jan]

Các bác ơi, ở Hà Nội có chỗ nào bán bánh mì tròn/bánh mì đen kiểu Nga với giá cả bình dân không ạ ? Em định làm móm Shi mà thiếu mỗi bánh mì thui, ai lại ăn Shi với cơm thì mất vị các bác ạ !

[phannguyen89]

chà chà, chưa thấy có bánh mỳ đen của Nga nhở mấy bác

[xeđạp]

Món bánh mỳ đen theo mình nó chỉ là nghi thức, chứ ăn thì ko ngon ( hay là ko quen )

[Old Tiger]

xeđạp viết

Món bánh mỳ đen theo mình nó chỉ là nghi thức, chứ ăn thì ko ngon ( hay là ko quen )

Câu này em nghe hơi lạ tai. Bác Xe Đạp có thể giải thích rõ được không? Theo em dân Nga chủ yếu là ăn bánh mỳ đen. Còn ở Đức ngày xưa em đã từng nghe kể là cả một thành phố nọ đã xuống đường biểu tình chỉ vì cả một thời gian dài tại thành phố đó chỉ bán bánh mì trắng mà không có bánh mì đen!

Với người việt khi mới sang Nga đúng là không quen thì khó ăn thật. Nhưng đã ăn quen rồi thì không nghiền mới là lạ.

Nhân tiện đây em xin cảm ơn bác Gà mờ cũng như QKSG hôm trước. Vợ chồng con cái em được một bữa đại tiệc bánh mì đen và cá muối. Chỉ tiếc rằng hôm ở SG em quên không bốc trộm một ít mỡ muối của bác Cương He he!!!

[xeđạp]

Old Tiger viết

Câu này em nghe hơi lạ tai. Bác Xe Đạp có thể giải thích rõ được không? Theo em dân Nga chủ yếu là ăn bánh mỳ đen. Còn ở Đức ngày xưa em đã từng nghe kể là cả một thành phố nọ đã xuống đường biểu tình chỉ vì cả một thời gian dài tại thành phố đó chỉ bán bánh mì trắng mà không có bánh mì đen!

Với người việt khi mới sang Nga đúng là không quen thì khó ăn thật. Nhưng đã ăn quen rồi thì không nghiền mới là lạ.

Nhân tiện đây em xin cảm ơn bác Gà mờ cũng như QKSG hôm trước. Vợ chồng con cái em được một bữa đại tiệc bánh mì đen và cá muối. Chỉ tiếc rằng hôm ở SG em quên không bốc trộm một ít mỡ muối của bác Cương He he!!!

Cái này là do mình nghe nói đến một số vùng thường có nghi thức dùng bánh mỳ đen & muối để đón tiếp khách quý ( nên mình gọi nó là nghi thức ) mình cũng ở & làm việc với người Nga mười mấy năm nhưng chưa thấy người nào đòi phải có bánh mỳ đen trong bữa ăn cả ( toàn bánh mỳ trắng ko à )

[Thao vietnam]

hongphan viết

@xedap:

Bánh mì đen nếu ăn quen thì "ghiền" luôn vì dư vị của nó!

Bánh mỳ đen ăn kèm với smetana lại càng dễ ghiền.

[s$u$r$i$v]

Ngoài mấy loại mà các bạn nêu bên trên, hiện nay tôi còn thấy có một loại колбаса khác có tên gọi là купаты hay còn gọi là жареная колбаса. Loại này cũng giống như kolbasa bình thường khác nhưng được làm từ thịt lợn hoặc bò, hành tỏi, gia vị, ớt... nhồi vào trong ruột lợn sau đó cần phải rán hoặc nướng lên mới ăn được. Loại này thì tôi ít thấy bán ở các kiosk ăn nhanh, vì người ta thường mua để nướng shashlyk. Tôi trước đây thấy nó rất nhiều, nhìn rất thèm nhưng lại không dám mua vì cứ thấy nó giống món... dồi nhà mình (tôi thích ăn dồi, thế mà ở đây lại không dám mua). Rán hoặc nướng cái này lên, ăn kèm với bánh mỳ đen, dưa chuột muối rất ngon.

Ngoài ra, hiện nay ở Nga có rất nhiều loại колбаса, сосиски khác nhau. Nhưng giống như miêu tả của bạn Xe đạp thì có thể nhất đó là сосиски. Cái này hay bán ở các kiosk ngoài đường, luộc lên, bóc miếng bọc mỏng bên ngoài thì mới ăn được.

Món bánh mỳ đen theo mình nó chỉ là nghi thức, chứ ăn thì ko ngon ( hay là ko quen )

Tôi cũng nghĩ giống như các bạn bên trên. Tôi thấy người Nga chủ yếu họ ăn bánh mỳ đen. Bữa chính của họ không thể thiếu bánh mỳ đen được, họ thường ăn kèm với tất cả các món từ đầu tới cuối bữa ăn. Bánh mỳ trắng thường là chỉ để ăn nhẹ, ăn sáng kèm với bơ, pho mai...

[Nina]

Nhân các bạn nói đến bánh mì đen, Nina xin dẫn ra một phần trong cuốn sách "Moskva và người dân Moskva" của Vladimir Gilyarovsky, nhà báo nổi tiếng thời kỳ cuối thế kỷ 19 - đầu thế kỷ 20, viết về một bác thợ làm bánh mì danh tiếng ở Moskva. Bản dịch thì xin khất sau nhé...

Nguồn: http://www.lib.ru/RUSSLIT/GILQROWSKIJ/gilqrowskij.txt

Владимир Гиляровский. Москва и москвичи

БУЛОЧНИКИ И ПАРИКМАХЕРЫ

На Тверской, против Леонтьевского переулка, высится здание бывшего булочника Филиппова, который его перестроил в конце столетия из длинного двухэтажного дома, принадлежавшего его отцу, популярному в Москве благодаря своим калачам и сайкам.

Филиппов был настолько популярен, что известный московский поэт Шумахер отметил его смерть четверостишием, которое знала вся Москва:

Вчера угас еще один из типов,
Москве весьма известных и знакомых,
Тьмутараканский князь Иван Филиппов,
И в трауре оставил насекомых.

Булочная Филиппова всегда была полна покупателей. В дальнем углу вокруг горячих железных ящиков стояла постоянная толпа, жующая знаменитые филипповские жареные пирожки с мясом, яйцами, рисом, грибами, творогом, изюмом и вареньем. Публика -- от учащейся молодежи до старых чиновников во фризовых шинелях и от расфранченных дам до бедно одетых рабочих женщин. На хорошем масле, со свежим фаршем пятачковый пирог был так велик, что парой можно было сытно позавтракать. Их завел еще Иван Филиппов, основатель булочной, прославившийся далеко за пределами московскими, калачами и сайками, а главное, черным хлебом прекрасного качества.

Прилавки и полки левой стороны булочной, имевшей отдельный ход, всегда были окружены толпами, покупавшими фунтиками черный хлеб и ситный.

-- Хлебушко черненький труженику первое питание,-- говорил Иван Филиппов.

-- Почему он только у вас хорош?--спрашивали.

-- Потому, что хлебушко заботу любит. Выпечка-то выпечкой, а вся сила в муке. У меня покупной муки нет, вся своя, рожь отборную покупаю на местах, на мельницах свои люди поставлены, чтобы ни соринки, чтобы ни пылинки... А все-таки рожь бывает разная, выбирать надо. У меня все больше тамбовская, из-под Козлова, с Роминской мельницы идет мука самая лучшая. И очень просто! -- заканчивал всегда он речь своей любимой поговоркой.

Черный хлеб, калачи и сайки ежедневно отправляли в Петербург к царскому двору. Пробовали печь на месте, да не выходило, и старик Филиппов доказывал, что в Петербурге такие калачи и сайки не выйдут.

-- Почему же?

-- И очень просто! Вода невская не годится! Кроме того,-- железных дорог тогда еще не было,-- по зимам шли обозы с его сухарями, калачами и сайками, на соломе испеченными, даже в Сибирь. Их как-то особым способом, горячими, прямо из печки, замораживали, везли за тысячу верст, а уже перед самой едой оттаивали--тоже особым способом, в сырых полотенцах,-- и ароматные, горячие калачи где-нибудь в Барнауле или Иркутске подавались на стол с пылу, с жару.

Калачи на отрубях, сайки на соломе... И вдруг появилась новинка, на которую покупатель набросился стаей,-- это сайки с изюмом...

-- Как вы додумались?

-- И очень просто! -- отвечал старик. Вышло это, действительно, даже очень просто. В те времена всевластным диктатором Москвы был генерал-губернатор Закревский, перед которым трепетали все. Каждое утро горячие сайки от Филиппова подавались ему к чаю.

-- Э-тто что за мерзость! Подать сюда булочника Филиппова! -- заорал как-то властитель за утренним чаем.

Слуги, не понимая, в чем дело, притащили к начальству испуганного Филиппова.

-- Э-тто что? Таракан?! -- и сует сайку с запеченным тараканом.-- Э-тто что?! А?

-- И очень даже просто, ваше превосходительство,-- поворачивает перед собой сайку старик.

-- Что-о?.. Что-о?.. Просто?!

-- Это изюминка-с!

И съел кусок с тараканом.

-- Врешь, мерзавец! Разве сайки с изюмом бывают? Пошел вон!

Бегом вбежал в пекарню Филиппов, схватил решето изюма да в саечное тесто, к великому ужасу пекарей, и ввалил.

Через час Филиппов угощал Закревского сайками с изюмом, а через день от покупателей отбою не было.

-- И очень просто! Все само выходит, поймать сумей,-- говорил Филиппов при упоминании о сайках с изюмом.

THỢ LÀM BÁNH MÌ

Trên phố Tverskaya, đối diện với ngõ Leontievsky là ngôi nhà cao cao của người thợ làm bánh mì trước đây Philippov. Cuối thế kỷ 19, ông đã xây lại từ ngôi nhà hai tầng dài, vốn thuộc cha ông, người thợ nổi tiếng khắp Moskva với những chiếc bánh mì của mình

Philippov nổi tiếng đến nỗi Shumakher, nhà thơ có tiếng của Moskva đã nhắc đến cái chết của ông bằng bốn câu thơ mà cả Moskva đều biết đến

Hôm qua lại qua đời thêm người nữa
Vốn Moskva biết mặt, biết tên
Công tước Đại Gián Ivan Philippov
Đoàn gián chịu tang đầy tiếng khóc rên

(còn tiếp)

[Nina]

Cửa hàng bánh mì của Philippov luôn luôn đầy người mua. Ở góc xa, quanh những chiếc hòm sắt nóng luôn luôn là cả một đám đông ăn những chiếc bánh rán nổi tiếng của Philippov nhân thịt, trứng, gạo, nấm, phó mát tươi, nho khô và mứt. Công chúng -- từ những thanh niên đang đi học đến những công chức già, từ các mệnh phụ sang trọng đến các nữ công nhân ăn mặc nghèo nàn. Rán bằng dầu tốt, với nhân thịt mới, chiếc bánh rán giá 5 cô pếch to đến nỗi đôi khi có thể cho người ta ăn sáng no nê. Chiếc bánh này được bán từ thời Ivan Philippov, người sáng lập hiệu bánh mì. Ông Ivan Philippov nổi tiếng ra cả ngoài ranh giới Moskva bằng những chiếc bánh mì đủ loại của mình, mà cái chính là nhờ bánh mì đen chất lượng tuyệt hảo.

Các giá để hàng phía bên trái hiệu bánh vốn có lối đi riêng, thì luôn luôn được một đám đông bao quanh, họ mua bánh mì đen và trắng.

-- Bánh mì đen là thực phẩm quan trọng nhất cho người lao động – Ivan Philippov nói

-- Tại sao chỉ có ở chỗ ông thì bánh mì đen mới ngon? – người ta hỏi ông.

-- Vì bánh mì thích được quan tâm. Tất nhiên là việc nướng thì quan trọng rồi, nhưng bí quyết nằm ở bột. Nhà tôi là không có bột mua, tất cả là của nhà, hắc mạch tuyển tôi mua tại chỗ, tại các cối xay cũng có người của tôi, để đảm bảo không có cọng cỏ, hạt bụi nào lẫn vào … Nhưng dù sao thì hắc mạch cũng khác nhau, cần phải chọn. Nhà tôi mua hắc mạch chủ yếu là ở Tambov, gần Kozlov, từ cối xay Rominskaya là có bột tốt nhất. Và rất đơn giản! – ông luôn luôn kết thúc lời mình bằng câu nói mình yêu thích.

(còn tiếp)

[Nina]

Mỗi ngày người ta chở bánh mì đen, bánh mì trắng tới Peterburg tới cung điện Sa hoàng. Người ta đã thử nướng bánh tại chỗ, nhưng không thành công, và ông già Philippov chứng minh rằng ở Peterburg không thể nướng được những chiếc bánh mì như thế.

-- Tại sao vậy?

-- Và rất đơn giản! Nước sông Neva không thích hợp!

Ngoài ra, -- thời đó còn chưa có đường sắt, -- mùa đông những đoàn xe thồ với bánh mì các loại, bánh mì khô của ông, nướng trên rơm đi khắp các nẻo đường, thậm chí cả Sibir. Người ta lấy chúng ra thẳng từ lò còn nóng bỏng, làm đông lạnh chúng bằng một cách nào đó đặc biệt, và chở đi xa hàng ngàn dặm, ngay trước bữa ăn thì hâm nóng – cũng bằng một cách đặc biệt, trong khăn ẩm,-- và những chiếc bánh mì nóng hổi, thơm phức được đưa tới bàn ăn dù ở Barnaul hay Irkutsk.

(còn đoạn gay cấn nhất xin để sau, buồn ngủ quá!)

[Nina]

Và bỗng một hôm xuất hiện sản phẩm mới mà khách hàng tranh nhau mua – đó là bánh mì saika (сайка) với nho khô…

-- Ông làm cách nào mà nghĩ ra được nó thế?

-- Và rất đơn giản! – ông già trả lời.

Quả thật là cũng rất đơn giản. Thời đó vị “độc tài” điều hành Moskva là viên tướng – thống đốc Zakrevsky, trước mặt ông hết thảy đều run sợ. Mỗi sáng những chiếc bánh mì saika nóng của Philippov được dọn lên bàn uống trà của Zakrevsky.

-- Cái quái quỷ gì đây! Gọi ngay gã làm bánh mì Philippov lại đây! – một lần ngài thống đốc quát lên ở bàn trà sáng.

Người hầu không hiểu chuyện gì xảy ra, và lôi Philippov đang hoảng sợ tới gặp thống đốc.

-- Cái gì đây? Gián?! – và chìa ra cái bánh mì saika với con gián đã bị nướng chín. – Cái gì đây?! Hả?

-- Và thậm chí còn rất đơn giản, thưa ngài! – ông già Philippov xoay xoay chiếc bánh saika trước mặt mình.

-- Cái gì? Cái gì? Đơn giản á?!

-- Đó là nho khô, thưa ngài!

Và Philippov ăn ngay miếng bánh có con gián.

-- Nói dối, đồ đểu! Làm gì có bánh mì saika với nho khô? Cút!

Philippov chạy vào xưởng làm bánh, vớ lấy sàng nho khô và đổ vào chỗ bột để làm bánh saika trong sự hoảng sợ của những người thợ nướng bánh

Một giờ sau Philippov đã mời Zakrevsky ăn bánh saika với nho khô, còn ngày hôm sau thì mặt hàng mới này cứ gọi là đắt như tôm tươi.

-- Và rất đơn giản! Mọi sự đều tự đến, chỉ cần biết nắm lấy thôi, -- Philippov nói mỗi khi nhắc tới câu chuyện về bánh saika với nho khô.

----------

Phần sau của chương sách cũng rất hấp dẫn này là về kẹo, về thợ cắt tóc, nhưng nó dài quá nên Nina xin phép dừng ở đây.

Và để dễ hiểu thì Nina xin phép giới thiệu loại bánh mì saika

Từ điển Dal viết rằng

САЙКА, саечка ж. булка, пшеничный хлебец самого крутого замесу; саечное тесто, крутое, сильно битое, а калачное жидкое, посему хороших саек теперь почти нет, их печь невыгодно

Saika là bánh mì làm từ bột lúa mạch, nhồi bột rất nặng (có lẽ là thế); bột nhồi để nướng saika thì nặng, phải đập mạnh tay, còn bột nhồi để nướng bánh mì thì ... lỏng hơn...

Mượn tạm ảnh của một bạn thích nướng bánh để minh họa - Максим Сырников

[Nina]

Chuyện người Nga làm việc với bạn Xe đạp mà không "đòi" bánh mì đen thì cũng không có gì lạ - điều này còn tùy vào việc họ ở đâu, bánh mì đen có dễ mua không/có thể mua không và nhiều điều khác. Còn mình thấy, trong đoạn trích mà Nina vừa dịch thì rõ ràng trước đây người dân lao động Nga ăn bánh mì đen là chính, ông chủ hiệu bánh cũng thấy thế mà. Thói quen thì cũng chẳng thể thay đổi ngay, ấy là khi họ muốn thay đổi. Còn quan sát bạn bè mình thời sinh viên thì họ cũng ăn bánh mì đen nhiều hơn. Nhất là với phái đẹp, vì bánh mì đen nhiều chất bổ, mà lại ít ca lo ri hơn (đỡ sợ béo hơn).

[baodung]

Có lẽ rất nhiều người học ở Nga về biết về Xí nghiệp liên doanh dầu khí Vietsopetro, nhiều người nghe nói về làng Nga tại Vũng Tàu (nơi các chuyên gia nước ngoài làm việc trong Liên doanh sống cùng gia đình). Nhưng chắc ít ai biết và được thưởng thức loại bánh mì Nga chính cống được làm ngay trong khu làng Nga đó. Baodung xin phép "khoe" với các bác mem 3N về "nhất khoái" của mình : lần nào đến Vũng Tàu cũng được ăn món bánh mì này! Thật khó tả về cảm xúc khi nếm miếng bánh mới ra lò, tóm lại là có thể ăn mà không cần kèm với bất cứ món gì khác!
Dù cũng ngại "nói trước bước không qua", nhưng baodung vẫn đang "âm mưu" chờ một cơ hội, khi mà có thể từ Vũng Tàu về Sài Gòn rồi ra thẳng Hà Nội ! Lúc đó sẽ xách một lô bánh mì Nga theo để mời các bác QKTĐ nhằm "hoài niệm nước Nga" !

[Liensovsky]

Ngày xưa nhà tôi ăn độn mì sợi, mì đen thì hay bị chê nhưng tôi thấy ăn ngon hơn mì trắng. Bột mì đen cũng hay bị chê vì làm thành bánh bò hay bánh mì thì cũng bị chê. Nhưng tôi vẫn thích bánh mì đen vì ăn chắc dạ, nhiều năng lượng và vitamin.

[ussr]

Liensovsky viết

bánh mì đen

Vũng tàu còn có món vodka mát lạnh được nấu ở bà Rịa. Vodka Hà nội đưa vô đây, qua miền trung nên mất hết chất?

[baodung]

Liensovsky viết

Ngày xưa nhà tôi ăn độn mì sợi, mì đen thì hay bị chê nhưng tôi thấy ăn ngon hơn mì trắng. Bột mì đen cũng hay bị chê vì làm thành bánh bò hay bánh mì thì cũng bị chê. Nhưng tôi vẫn thích bánh mì đen vì ăn chắc dạ, nhiều năng lượng và vitamin.

Bánh mì Nga ở Vũng Tàu không có màu đen, mà chỉ là bánh mì trắng. Có 2 loại đều ở dạng bánh gối : loại to ruột màu vàng nhạt (y hệt như ở bên Nga), và loại nhỏ hơn có ruột màu trắng và vị hơi ngọt - có lẽ dùng khi uống trà! Hình như không có bán tự do ở cửa hàng ngoài phố. Khi muốn ăn thì baodung phải nhờ người quen mua từ trong căntin khu làng Nga kia.

[Chick Tomsk]

Vũng tàu chổ nào bán bánh mì Nga và vodka ba ri a vậy các bác ?

[xoroso24]

Hihi, lâu lắm rồi không được ăn bánh mì Nga. Nghe baodung nói mà dớt đọng thành giọt. Hehe, có lần em ăn liền tù tì 1 chiếc bánh mì rưỡi với nước trắng. Không thèm gì sất chỉ cần bánh mì với nước . Nước vào, bánh mì nở ra nên bụng căng chứ miệng vẫn cứ thòm thèm..Ngon nhất là cái đầu bánh mì..Nóng hổi, mềm, thơm, vừa nói chuyện, xé, véo, ăn không chán..

[duc68]

Vậy vô làng Nga coi bộ khó à nha, bác nào vô rồi có kinh nghiệm thì chỉ lại cho anh em với.
Không biết ngoài món đó còn những món Nga nào nữa không nhỉ ???

[matador]

baodung viết

Có lẽ rất nhiều người học ở Nga về biết về Xí nghiệp liên doanh dầu khí Vietsopetro, nhiều người nghe nói về làng Nga tại Vũng Tàu (nơi các chuyên gia nước ngoài làm việc trong Liên doanh sống cùng gia đình). Nhưng chắc ít ai biết và được thưởng thức loại bánh mì Nga chính cống được làm ngay trong khu làng Nga đó. Baodung xin phép "khoe" với các bác mem 3N về "nhất khoái" của mình : lần nào đến Vũng Tàu cũng được ăn món bánh mì này! Thật khó tả về cảm xúc khi nếm miếng bánh mới ra lò, tóm lại là có thể ăn mà không cần kèm với bất cứ món gì khác!
Dù cũng ngại "nói trước bước không qua", nhưng baodung vẫn đang "âm mưu" chờ một cơ hội, khi mà có thể từ Vũng Tàu về Sài Gòn rồi ra thẳng Hà Nội ! Lúc đó sẽ xách một lô bánh mì Nga theo để mời các bác QKTĐ nhằm "hoài niệm nước Nga" !

Em thi thoảng cũng xuống VT nhưng khi đi về nhà mới nhớ ra là dưới đó có cái làng Nga ! Còn bánh mỳ giả Nga thì nay ở Sài Gềnh ta cũng mua đc các loại na ná như nhau , thậm chí ông bạn em tự sắm lò mini mua bột về làm tại nhà , hôm rồi cho 1 cái bánh mỳ gối ăn y như bánh mỳ thật !



Bởi bánh mỳ mới ra lò còn nóng hổi ăn cỡ nào cũng ngon ! Mà cũng hay thật , bánh mỳ mới ra lò chỉ ăn suông mới ngon , mới thấm thía cái vị tuyệt vời của nó !