Lịch sử nước Nga

[nthach]

Nước Nga, một lịch sử tuy không có được bề dày thuộc vào một trong những hàng kinh điển nhất trên thế giới. Nhưng nước Nga cũng đã tự tạo ra cho mình những hình thành, hình ảnh, thăng trầm, biến đổi, phong ba và oai hùng trong suốt quãng đường từ khi lập nước cho đến khi trở thành một trong những cường quốc hùng mạnh nhất trên thế giới.
Qua bài tổng hợp sơ lược này, tôi chỉ muốn có ý định giới thiệu tới mọi người, một nước Nga từ khi được Rurik, một vị được coi là thủ lĩch của các dân tộc nước Nga, ông đã có công tập hợp các bộ lạc trên những vùng Đông Âu lại và lập lên một khởi nguyên của nước Nga ngày nay. Qua nhiều triều đại, nhiều biến cố, nhiều oai hùng để rồi có được một nước Nga ngày nay.
Vâng khi nói đế đến lịch sử, là cần phải đề cập các chi tiết, các giai đoạn, các tình tiết… thật chính xác, nhưng với một bài viết còn ngắn, sự chuyển ngữ và biên soạn còn sơ sài, do vậy rất mong mọi người sẽ có những đóng góp ý kiến và bổ sung thêm cả về nội dung bài viết cho đến phong cách chuyển ngữ, cách đặt câu và chính tả của bài dịch, để về sau chúng ta sẽ có một Topic – LỊCH SỬ NƯỚC NGA thật hoàn chỉnh. Rất mong có được những đóng góp ý kiến, những bàn luận sâu hơn và chân thành của mọi người.

Các bác có thể chép lại các bài viết về lịch sử nước Nga ở các trang khác, hoặc dịch thêm về các triều đại của nước Nga… để làm cho Topic được phong phú thêm. Xin cảm ơn.

[nthach]

Lịch sử nước Nga.

I. Thông tin tổng quát

Biểu tượng quốc gia Nga

Quốc kỳ của nước Nga

[nthach]

I. Thông tin tổng quát

Đối với hầu hết những người nước ngoài, Họ thường liên tưởng đến nước Nga với hai thành phố chính, Moskva và St. Petersburg. Đây là những khu trung tâm của đế quốc Nga thời trước, và cũng là những thành phố cổ kính nhất của nước Nga, các thành phố này thường được các lữ khách dừng lại để tham quan và du lịch. Thành phố Moskva thì có những nhà thờ truyền thống cổ kính và có cung điện Kremlin trang lệ, còn Saint Petersburg, được xem là một thành phố mang đậm nét châu âu nhất trong các thành phố của toàn nước Nga. Tuy nhiên trong bài viết này, chúng ta tập trung đi sâu nhiều hơn về nước Nga, một đất nước được kéo dai đến mười một múi giờ và xuyên suốt hai lục địa, phần cuối của nước Nga chỉ cách Bắc Mỹ với một khoảng cách gần 50 dặm. Diện tích nước Nga bao trùm lên những vùng chính của Đông Âu và Bắc Á, tiếp giáp với biển Bắc cực, nằm giữa châu Âu và bắc Thái Bình Dương. Nằm giữa dải đất rộng lớn này là những vùng thiên nhiên kỳ thú như; một vùng hồ nước ngọt lớn nhất thế giới – Hồ Baikal, những con sông xanh thắm, những khu rừng bát ngát mơn man, nước Nga còn phong phú về những loài cá và những loài động vật hoang dã, ở đất nước này còn có đỉnh núi cao nhất châu Âu – núi Elbrus, những núi lửa kinh hoàng, và nhiều những rặng núi cao chót vót. Nét đặc trưng của địa hình vùng đồng bằng rộng lớn với những ngọn đồi thấp ở phía tây dãy Ural – là những khu rừng tùng bách bao la, và vùng lãnh nguyên Siberia – là những vùng cao và những dãy núi dọc theo các vùng biên giới phía nam. Nước Nga là một đất nước rộng lớn nhất trên thế giới, với những vùng đất rộng mênh mông vừa mới được mở cửa, để đón chào các lữ khách đến du lịch trong vòng vài năm gần đây.
Nước Nga là một chính phủ liên bang, gồm có 49 vùng (oblast), 21 nước cộng hòa, 10 khu tự trị, 6 krai, 2 đô thị liên bang và 1 vùng (oblast) tự trị. Sau khi Liên Xô tan ra vào năm 1991, nước Nga vẫn còn phải chật vật để củng cố nền kinh tế thị trường, hiện đại hóa nền tảng công nghiệp và duy trì sự phát triển kinh tế bền vững. Trong giai đoạn 1992 – 1998, nước Nga được ghi dấu như là một thời kỳ hoàn cảnh kinh tế ngèo nàn, cuộc sống của dân chúng quá tồi tệ và nhiều chính sách của nhà nước ban hành đều bị thất bại. Nhưng các tình trạng xuy thoái đã được cải thiện rõ rệt vào giai đoạn những năm 1999-2002, với sản lượng tăng vọt hàng năm trung bình lên đến 6% và với những tiến triển cải cách được gia tăng mạnh mẽ. Nước Nga có một nền tài nguyên thiên nhiên rộng lớn, bao gồm những trầm tích chủ yếu như dầu mỏ, khí đốt tự nhiên, than đá, nhiều khoáng sản chiến lược và gỗ.
Nước Nga ngày nay trở thành một quốc gia mang tính đa dạng, và có sinh lực dữ dội. Những nét truyền thống văn hóa Nga đã được khơi dậy với sức sống mới đầy mạnh mẽ. Những công trình kiến trúc cổ đại và những Thánh đường hư hỏng trên toàn nước Nga, hiện đang được tu bổ và sửa chữa lại. Những thị trường đa màu sắc lại được hoạt động nhộn nhịp trở lại, văn học và nghệ thuật của nước Nga cũng đã nhanh chóng lấy lại được sức mạnh vốn có của chúng. Một nước Nga mới hiện đang thời kỳ tươi đẹp nhất. Những lữ khách thập phương, ngày càng được thu hút đến với nước Nga nhiều hơn bởi những người Nga đôn hậu và mến khách, bởi nền văn hóa vĩ đại của nước Nga, bởi tính đa dạng của thiên nhiên, những vùng đất trải dài vô tận, những khu rừng xanh thắm ngút ngàn tuyệt đẹp, những dãy núi, những vùng hồ, những nhịp đập rộn ràng của các thành phố sinh động và tươi sáng, những nhịp điệu êm đềm và yên bình của các cuốc sống nơi thị trấn, làng mạc và các vùng hẻo lánh của nước Nga.


Các đặc điểm của nước Nga

Vị trí : Nằm ở các vùng Đông Âu và Bắc Á, tiếp giáp với biển Bắc cực, nằm giữa châu Âu và bắc Thái Bình Dương.

Diện tích:Tổng cộng - 17,075,200km vuông.
Diện tích mặt nước: 79,400 km vuông
Diện tích đất liền: 16,995,800 km vuông.
Chiều dài đường biên giới: 19,990km.
Đường biên giới của nước Nga tiếp giáp với các nước:
Azerbaijan 284 km, Belarus 959 km, đông nam Trung Quốc 3,605 km, phía nam Trung Quốc 40 km, Estonia 294 km, Phần Lan 1,313 km, Georgia 723 km, Kazakhstan 6,846 km, Bắc Triều Tiên 19 km, Latvia 217 km, Lithuania (Kaliningrad Oblast) 227 km, Mông Cổ 3,485 km, Na Uy 196 km, Balan (Kaliningrad Oblast) 206 km, Ukraina 1,576 km.

Bờ biển dài: 37,653 km
Địa hình: Nước Nga có vùng đồng bằng mênh mông với những ngọn đồi thấp ở phía tây dãy Ural: những khu rừng và các vùng lãnh nguyên có loại thực vật tùng bách bao phủ rộng lớn ở Siberia; những vùng cao và các dãy núi dọc theo các vùng biên giới phía nam.
Độ cao: Điểm thấp nhất của nước Nga là vùng biển Caspi – 28m. Điểm cao nhất là đỉnh núi Elbrus – 5.633m.

Tài nguyên thiên nhiên: Nước Nga có những vùng tài nguyên thiên nhiên bao gồm những trầm tích chủ yếu như; dầu mỏ, khí đốt tự nhiên, than đá và những khoáng sản chiến lược, gỗ rừng.

Dân cư: Dân số nước Nga tính đến tháng 7 năm 2002 là 144,978,573 người.
Dân tộc: Người Nga chiếm 81.5% dân số ở nước Nga, người Tatar 3.8%, Ukrainia 3%, Chuvash 1.2%, Bashkir 0.9%, Belarusia 0.8%, Moldavia 0.7%, các dân tộc khác 8.1%
Tôn giáo: Đạo chính thống Nga, Hồi giáo, và các đạo giáo khác.

Hệ thống chính quyền:

Thủ đô: Moskva.
Các khu vực hành chính: nước Nga gồm có 49 vùng (oblast), 21 nước cộng hòa, 10 khu tự trị, 6 krai, 2 đô thị liên bang và 1 vùng (oblast) tự trị.

Ngày hội dân tộc: Ngày hội Nga – 12 tháng 6 (1990).

Hiến pháp: Được thông qua ngày 12 tháng 12 năm 1993.

Hệ thống pháp luật: nước Nga dựa theo hệ thống luật dân sự.
Quốc kỳ: Quốc kỳ của nước Nga được thể hiện bởi ba dải màu nằm ngang bằng nhau, màu trắng bên trên, ở giữa là màu xanh và màu đỏ phía dưới.

Biểu tượng: Biểu tượng của nước Nga là hai con chim đại bàng.

Linh vật tượng trưng: một con gấu.

Tổng quan nền kinh tế: Nước Nga đang phấn đấu thành lập nền kinh tế thị trường, hiện đại hóa nền tảng công nghiệp, và duy trì sự phát triển kinh tế bền vững một cách mạnh mẽ.

Các bến tàu và hải cảng: Aleksandrovsk-Sakhalinsky, Arkhangelsk, Astrakhan, De-Kastri, Indigirskiy, Kaliningrad, Kandalaksha, Kazan, Khabarovsk, Kholmsk, Krasnoyarsk, Lazarev, Mago, Mezen', Moscow, Murmansk, Nakhodka, Nevelsk, Novorossiysk, Onega, Petropavlovsk-Kamchatskiy, Rostov, Shakhtersk, Saint Petersburg, Sochi, Taganrog, Tuapse, Uglegorsk, Vanino, Vladivostok, Volgograd, Vostochniy, Vyborg.

Các sân bay: Nước Nga có tổng cộng 2.743 sân bay – tính đến năm 2001.

[nthach]

II. Một số dấu mốc quan trọng trong lịch sử nước Nga.

Trên thực tế, vào thủa ban đầu nước Nga chưa thực sự là một quốc gia, mà mới chỉ là những thành phố Xlavơ ở những vùng phía đông và phía nam châu Âu. Theo truyền thuyết, trong những năm đầu thế kỷ thứ 9, dân tộc Scandinavia được biết đến là những người Varangian vượt biển Baltic và đến cư trú tại Đông Âu. Thủ lĩnh của những người Varangian là một chiến binh tên là Rurik, vào năm 862 ông đã đưa dân tộc của mình đến thành phố Novgorod trên bờ sông Volkhov. Cho dù ông có dùng vũ lực để đánh chiếm thành phố, hay là được người dân tự mguyện phong tước cho ông để cai trị hay không, thì nhất định, ông cũng là một người đã bỏ ra nhiều công sức và nghị lực để cống hiến, và mang lại nhiều lợi ích cho thành phố. Từ thành phố Novgorod, người kế vị của Rurik là Hoàng thân Oleg đã mở rộng thêm quyền lực về phía nam. Vào năm 882, Hoàng thân Oleg tiếp tục giành được quyền kiểm soát Kiev, một thành phố Xlavơ đã xuất hiện dọc theo dòng sông Dnepr vào khoảng thế kỷ thứ 5. Khi Hoàng thân Oleg đạt được quyền thống trị Kiev, thì thời điểm này một quốc gia thống nhất dưới triều đại vua tôi được bắt đầu hình thành lần đầu tiên trong khắp các vùng rộng lớn. Kiev lập tức trở thành một tuyến đường biển trung tâm nằm giữa Scandinavia và Constantinople, và một quốc gia hợp nhất của người Nga Kiev bắt đầu được biết đến.


Oleg đang đóng chặt tấm khiên của mình trên tường thành Tsargrad

Oleg vốn là Hoàng thân của Varangian, ông lên nắm quyền cai trị toàn bộ người Nga vào những năm đầu của thế kỷ thứ mười. Ông là người đã chuyển thủ phủ của nước Nga từ Novgorod về thành phố Kiev, và từ đó ông cũng là một vị thủ lĩnh đã có công thành lập nên một quốc gia Rus Kievan hùng cường. Ngoài ra, ông còn cho khởi động ít nhất là một cuộc chiến trên đất Constantinople, thủ phủ của Đế chế La Mã phương đông. Theo biên niên sử ký của Đông Xla-vơ, Oleg là một thủ lĩnh tối cao của toàn bộ người Nga trung cổ từ năm 882 đến năm 912. Nhưng một số nhà sử học thì vẫn còn nghi ngờ về niên đại này, vì nó có mâu thuẫn với một nguồn thông tin khác từ tài liệu Schechter. Theo như tài liệu này đề cập đến, thì các vị thủ lĩnh tối cao của người Nga trung cổ chỉ có thể xảy ra vào cuối những năm 940, vào thời kỳ triều đại Hoàng đế Romanus I trị vì ở La Mã phương Đông. Còn theo như biên niên sử cổ đại của Nga, Oleg vốn là người bà con thân thuộc (giống như anh em vợ) với người thống trị đầu tiên là Rurik, và ông cũng là người được chính Rurik đã giao phó cho trông nom cả vương quốc cùng với cậu con trai bé nhỏ của ông ta là Ingvar, hay còn được gọi là Igor. Dần dần, Oleg nắm được quyền kiền soát tất các thành phố dọc theo dòng sông Dnieper, chiếm giữ Kiev (thành phố này trước đây do các viên tướng của Varangian là Askold and Dir nắm giữ) và cuối cùng, ông di chuyển cả thủ phủ của mình từ Novgorod đến đây. Thủ phủ mới này vốn là một địa điểm rất thuận tiện, để tiến hành một cuộc tấn công bất ngờ đánh thẳng vào thành phố Tsargrad (Constantinople) vào năm 911. Theo như biên niên sử đã chép lại, đế quốc La Mã phương Đông đã dùng mọi cách để đầu độc chết Oleg. Nhưng vị thủ lĩnh Nga đã biểu hiện những quyền năng đầy uy lực của mình, bằng cách từ chối không ly rượu độc đó. Ông đã treo tấm khiên của mình lên trước cánh cổng của thủ phủ đế quốc để chứng tỏ lòng kiên định của mình, ngoài ra Oleg còn giành được một thỏa thuận thương mại với La Mã, thỏa thuận này rốt cuộc cũng đã đem lại rất nhiều lợi ích cho cả hai quốc gia. Mặc dù các nguồn tài liệu của La Mã không hề ghi chép về các vấn đề này, những nguyên bản của thỏa thuận này vẫn còn được ghi chép trong biên niên sử ký cổ đại.
Theo biên niên sử ký cổ đại, Oleg mất vào năm 913 và người kế vị ông là Igor của Kiev, vị vua mới này lên trị vì trên ngai vàng của nước Nga đến năm 944 thì bị ám sát.
Qua một số triều đại khác, vào năm 989, chắt trai của Oleg là Vladimir I trở thành người thống trị của một vương quốc trải dài tít tắp đến tận phía nam ở biển Đen, dãy núi Capcas, và những vùng thấp của dòng sông Volga. Người kế vị tiếp theo của Vladimir là Yaroslav Anh Minh, triều đại của ông đánh dấu một thời kỳ hưng thịnh nhất của những người Nga Kiev. Yaroslav đã cho soạn thảo và lập ra các điều lệ luật pháp, thông thương liên minh với các quốc gia khác trên thế giới, cổ vũ các nền nghệ thuật…

[nthach]

Triều đại của Yaroslav Anh Minh


Yaroslav Anh Minh

Yaroslav Anh Minh sinh năm 978, băng hà vào ngày 20 tháng 2 năm 1054 tại Kiev. Ông là con trai của Vladimir Đệ nhất và Rohnida công chúa của xứ sở Polatsk. Trong thời gian trị vì của cha ông, Yaroslav đã đến cai trị những vùng đất ở Rostov từ năm 988 và ở Novgorod từ năm 1010. Trong thời gian ông cai trị ở Novgorod, là một giai đoạn quyền lực của ông lớn mạnh nhất, ở đây ông đã nổi dậy chống lại vua cha của mình, hàng năm ông từ chối cống nạp 2.000 đồng Hryvnia bạc về cho Kiev. Vào năm 1015 vua cha của ông băng hà, trong khi chuẩn bị mở một cuộc viễn chinh để chinh phục Novgorod. Sau khi vua cha đã băng hà, Yaroslav tiến hành mở một cuộc tấn công chống lại người anh Sviatopolk I để giành ngôi vị ở Kiev. Ông đã đánh bại được Sviatopolk I, và các nước đồng minh Pecheneg của ông ta tại trận chiến Liubech vào năm 1015 và lấy danh hiệu là Đại vương. Vào năm 1018, Sviatopolk cùng với bố vợ của ông ta là Bolesław I Gan dạ của Balan, mở cuộc tiến công đánh bại quân đội của Yaroslav trên một trận chiến tại sông Buh, và tiến hành tấn công Yaroslav tại Kiev. Vào năm 1019, Yaroslav cùng với quân đội của Novgorod đánh bật quân lính của Sviatopolk tại sông Alta, và một lần nữa giành lại được ngôi báu ở Kiev.

Để mở rộng quyền lực của mình tại phía nam nước Nga, vào năm 1021 Yaroslav đã mở một cuộc chiến và đánh bại được người anh họ của mình tên là Briachyslav Iziaslavych ở Polatsk (một thành phố ở Belarus). Một người anh cùng cha khác mẹ của của Yaroslav là Mstyslav Volodymyrovych đang cai trị tại Tmutorokan và Chernihiv, ông ta hiện lúc này cũng có ý tranh giành quyền lực để kiểm soát phía nam nước Nga, ông ta đang chứng tỏ là một đối thủ rất ương ngạnh đối với vương triều của Yaroslav. Sau khi bị ông này đánh bại tại trận chiến ở Lystven gần Chernihiv vào năm 1024, Yaroslav buộc phải nhượng lại cho Mstyslav toàn bộ khu tả ngạn (phía đông) của dòng sông Dnieper thuộc Ukraina ngoại trừ lãnh địa Pereiaslav. Một hiệp ước hòa bình đã được họ ký kết tại Horodok vào năm 1026, và Yaroslav đã cùng hợp tác với Mstislav trong các chiến dịch quân sự của ông ta vào năm 1029 để chống lại quân đội của Yasians và Kasogians, do đó ông đã mở rộng vương quốc của mình đến tận dãy núi Caucasus. Sau đó Mstislav quay lại trợ giúp cho Yaroslav củng cố quyền lực thốg trị tại bờ tây sông Dnieper. Năm 1030, Yaroslav đem quân chinh phục các vùng đất nằm giữa vùng hồ Peipus và biển Baltic, sau đó ông đã cho thành lập và xây dựng ở đây một thành phố mang tên Yurev (tên thành phố này là được mang theo tên Thánh bảo hộ của Yaroslav – Yurii-Georgii), ngày nay thành phố này là Tartu ở Estonia. Năm 1031, với sự hỗ trợ của Mstyslav, Yaroslav đã giành lại được các thị trấn Cherven từ tay của Bolesław I Gan Dạ và thôn tính các vùng đất do Balan cai trị nằm giữa sông Sian và sông Buh, ở đây ông cho xây dựng một thành phố mang tên Yaroslav (ngày nay là tỉnh Jarosław thuộc Balan)

Sau khi Mstislav Volodimirovich từ trần vào năm 1036, Yaroslav tiến hành thôn tính toàn bộ các vùng đất của ông ta và trở thành người thống trị của những người Nga - Kiev, ngoại trừ lãnh địa Polatsk vẫn còn được cai trị bởi Briachislav. Trong những năm 1038 – 1042, Yaroslav cho tiến hành nhiều cuộc chiến tranh với Latvi, Mazovia và các vùng đất thuộc Baltic và ông đã dành được thắng lợi hoàn toàn. Tuy nhiên, vào năm 1043 ông mở một cuộc viễn chinh mới để tiến đánh Constantinople, cuộc chiến này do con trai của ông là Volodimir đang cai trị Novgorod và tướng Vishata, nhưng cuối cùng cuộc viễn chinh này bị thất bai thảm khốc.

Để bảo vệ quốc gia tránh khỏi các cuộc tận công của những bộ tộc du cư, Yaroslav đã cho củng cố đường biên giới phía nam bằng cách, xây dựng dọc theo dòng các sông Ros, sông Trubizh và sông Sula những thành phố thị trấn Korsun, Kaniv, Pereiaslav, Lubni và Lukoml, cùng nhiều tuyến thành lũy, thành quách và các đơn vị tiền đồn. Vào năm 1037, Yaroslav lệnh cho quân đội của thành phố Pechenegs trước đây đã tấn công vào Kiev, nay tham gia xây dựng một Thánh đường Saint Sophia, để kỷ niệm chiến thắng của ông tại đây. Trong thời gian Yaroslav trị vì các thành phố Kiev, Novgorod, Chernihiv, Pereiaslav, Volodimir-Volinskii và Turiv, thì ở những nơi đây được biến đổi rất lớn lao. Chỉ riêng ở Kiev, đã có hơn 400 nhà thờ được xây dựng, Yaroslav đã cho xây dựng bức tường bao quanh một khu vực trong thành phố Kiev rộng đến 60 héc ta. Bức tường này được chạy suốt qua các cổng Vàng, cổng Balan và cổng Do Thái, ngôi Thánh đường Saint Sophia được nằm giữa trung tâm khu vực này, và bao quanh nó bởi các cung điện rộng lớn.


Thánh đường Saint Sophia

Để củng cố quyền lực, và ban hành các chiếu chỉ trong xã hội, cũng như các mối liên quan đến pháp luật trong vương quốc của mình, Yaroslav cho biên soạn một cuốn luật mang tựa đề là "Pravda Iaroslava", đây là một cuốn luật pháp cổ nhất của Ruskaia Pravda. Trong thời gian trị vì của Yaroslav, đạo Cơ đốc giáo được phát triển rất mạnh mẽ.
Yaroslav đã củng cố vai trò quốc tế cho thành phố Kiev – Nga thông qua việc thông gia với các vương triều. Ông tổ chức kết hôn với Ingigerd, công chúa của nhà vua Olaf Skötkonung của Thụy Điển, và sửa soạn hôn lễ cho các con gái mình là các công chúa Yelysaveta Yaroslavna, Anna Yaroslavna, và Anastasiia với các vị vua theo thứ tự là; Harald III của Norway, Henry I của Pháp, và Andrew I của Hungary. Con trai của ông, các Thái tử Iziaslav Yaroslavych thì se duyên với con gái nhà vua Mieszko II của Balan là công chúa Gertrude, Thái tử Vsevolod Yaroslavich kết hôn với công chúa Maria của La Mã, Thái tử Sviatoslav II Yaroslavich cùng với cháu gái của Hoàng đế Henry II và Volodimir cùng với Oda, con gái của bá tước Leopold von Stade. Các quốc vương Olaf II Haraldsson và Harald III của Norway và Edmund II Ironsides của Anh quốc cùng tìm đến sự che chở của nhà vua Yaroslav, ngoài ra ông còn ký kết liên minh với các hoàng đế khác như Henry II, Conrad II, và Henry III.

Trong một vài thập kỷ sau khi Yaroslav mất (1054), người Nga Kiev đã giải tán các trung tâm quyền lực địa phương. Những khu vực hành chính nội bộ bị đặt trong tình trạng nguy kịch, bởi những vụ cướp bóc xảy ra liên tục, do những chiến binh của các bộ lạc du cư Cumans (được biết đến là Kipchaks) gây ra. Vào thời gian này, Moskva là một khu định cư nhỏ đã sớm trở thành một thành phố ưu việt nhất ở nước Nga, và nó đã được đề cập đến đầu tiên trong biên niên sử ký của nước Nga.

Người Nga Kiev vẫn tìm cách tồn tại dù gặp nhiều trở ngại trong thế kỷ thứ 13, nhưng họ hoàn toàn bị kiệt quệ bởi một kẻ xâm lược mới , đó là quân Mông cổ. Vào năm 1237, Bạt Đô, cháu trai của Thành Cát Tư Hãn, đã tiến hành một xâm lược vào nước Nga Kiev. Trong ba năm kế tiếp, quân Mông Cổ và quân Tacta hầu như đã phá hủy toàn bộ các thành phố chính của nước Nga, đặc biệt là những thành phố như Novgorod và Pskov. Các Hoàng thân đang cai trị ở các địa phương không bị truất phế, nhưng họ buộc phải cống nạp đều đặn hàng năm cho triều đình Mông – Tacta – triều đình Kim Trướng hãn quốc. Vào thời kỳ này, các cuộc xâm lược khác vào nước Nga từ phía tây cũng đồng thời nổ ra, vào năm 1240 là những cuộc xâm lược của quân Thụy Điển, và sau đó vào năm 1242 là cuộc xâm chiếm của những người Livonia, họ là người ở một vùng của liên bang Giéc – manh. Tuy nhiên, cả hai cuộc xâm lược này đều bị Alexander Nevsky, một chiến binh vĩ đại nhất của nước Nga đánh cho tan tác, ông là một Thái tử của Novgorod và được mang họ theo tên dòng sông Neva nổi tiếng, sau khi chiến thắng quân Thụy Điển rực rỡ trên dòng sông này

[nthach]

Trận chiến trên sông Neva


Tượng đài kỷ niệm của Alexander Nevsky ở thành phố Saint Petersburg

Sau khi các vùng phía đông bắc của nước Nga bị quân Mông Cổ làm cho kiệt quệ, thì các thành phố Novgorod và Pskov là những điểm yếu để cho quân Đức và Thụy Điển đẽ dàng tấn công. Cuộc tấn công xâm lược nước Nga đầu tiên do quân Thụy Điển tiến hành được mở ra trên đất liến. Năm 1238, vua Thụy Điển nhận được sự cho phép của Giáo hoàng ở Rome để tiến hành mở một cuộc thập tự chinh chống lại thành phố Novgorod.
Vào năm 1239, Đức và Thụy Điển bắt đầu đàm phán để cùng lên kế hoạch cho chiến dịch xâm lược. Trong khi này, Thụy Điển đã chiếm đóng được Phần Lan và sẽ chuẩn bị tấn nước Nga từ phía bắc bằng đường thủy trên dòng sông Neva. Quân Đức sẽ ào vào các thành phố Izborsk và Pskov. Quân đội Thụy Điển do hoàng thân Ulf Phasi và con rể của nhà vua là Birger chỉ huy.

Những người dân Novgorod rất biết rằng, Quân Thụy Điển sẽ tiến hành tấn công và buộc họ phải qui thuận theo đạo Thiên Chúa. Do đó, cuộc tấn công này xem ra thật sự là khốc liệt, và dường như nó còn tồi tệ hơn cả cuộc xâm lược của quân Mông Cổ.
Vào mùa hè năm 1240, đội quân Thụy Điển do Birger chỉ huy đã tràn sang bằng các tàu chiến trên dòng sông Neva, sau đó chúng dừng đội hình lại ở cửa sông Izhora. Đội quân này có kế hoạch chiếm cứ hồ Ladoga và sau đó đánh thẳng vào thành phố Novgorod. Trong đội hình của chúng lúc này, có cả những vị giám mục Thiên chúa một tay cầm cây thánh giá, còn tay kia thì cầm thanh kiếm sáng choang. Doanh trại của quân địch được đóng gần dòng Izhora, nơi nguồn nước chảy vào sông Neva. Trong lúc này Birger đã cảm thấy gần như đã nắm chắc được phần thắng, ông ta gửi cho Thái tử Alexander một thông điệp tuyên bố rằng, đến giờ phút này ông ta đã chinh phục được toàn bộ phần lãnh thổ của nước Nga.
Vào cùng thời điểm đó, tất cả các bộ tộc của địa phương đã liên minh ở cả trên đất liền và và dưới mặt nước, họ đang đứng ra canh giữ cho thành phố Novgorod. Bộ tộc của những người Izhoria, những người đã theo đạo Cơ đốc, họ sát cánh cùng nhau bảo vệ các mảnh đất ở gần dòng sông Neva trên cả ở hai bên bờ vịnh Phần Lan. Vào lúc rạng sáng của một ngày tháng bảy năm 1240, vị trưởng tu viện của giáo xứ Izhoria tên là Pelgusii, ông là người đầu tiên phát hiện thấy các tàu chiến Thụy Điển đã tiếp cận vào lãnh thổ Nga, ông nhanh chóng cử một người đàn ông đến báo tin dữ này cho Thái tử Alexander.

Thái tử Alexander quyết định tấn công quân địch với chiến thuật bất ngờ. Trong lúc này, không còn thời gian để tuyển chọn binh lính, cũng như không kịp để tập hợp một "Veche" (một cuộc họp công khai). Lúc này Alexander cũng không thể chờ đợi phụ Hoàng Yaroslav gửi quân đội hỗ trợ, hoặc tuyển mộ thêm tân binh trên khắp miền Novgorod. Ông quyết định tấn công quân Thụy Điển bằng quân đội riêng của mình cùng với những chiến binh tình nguyện của Novgorod. Theo truyền thống, họ tập hợp lại gần Thánh đường Saint Sophia để cầu nguyện và để đấng tối cao của họ ban phước lành. Hướng hành quân của họ là thẳng tiến đến sông Volhvi, ở đây có một lữ đoàn ladozhan, và các liên đoàn của Velikii Novgorod sẽ gia nhập cùng họ để cùng tiến thẳng đến cửa sông Izhora.

Doanh trại của địch hiện đang đóng tại cửa sông Izhora, chúng không hề có một sự phòng bị nào, cũng như quân Thụy Điện không thể ngờ rằng, chúng có thể sẽ bị tấn công. Toàn bộ tàu chiến của địch trong lúc này vẫn đang thả neo đu đưa trên sóng nước, những chiếc lều bạt màu trắng của binh lính nằm rải rác dọc trên bờ, cùng với chiếc lều chỉ huy màu vàng của Birger được dựng lên ngay phía đầu đạo quân. Vào hồi 11 giờ sáng ngày 15 tháng 7, quân đội Nga bất ngờ tấn công quân xâm lược Thụy Điển. Cuộc tấn công bất ngờ này đã làm cho quan lính Thụy Điển trở tay không kịp.



Alexander Nevsky chiến đấu với quân Thụy Điển.. Tranh vẽ của Boris Artemievich Tchorikov (1802-66).

Quân lính của Birger đã không được chuẩn bị trước, do đó không thể kháng cự lại được những đợt tấn công như vũ bão của quân đội Nga. Binh lính Nga dũng cảm ào ào xông tới, buộc quân địch phải dồn đến các bờ sông. Với tình thế này, lực lượng của chúng bị chia cắt đội hình tách rời ra giữa các tàu chiến và trên bộ, thậm chí, ba chiếc tàu chiến của chúng còn vừa bị bắt giữ và bị đốt cháy


Các công dân của Novgorod đã chiến đấu với toàn bộ lòng dũng cảm và ý chí quật cường của họ, riêng Alexander cũng một mình chiến đấu tiêu diệt được một số lượng lớn quân Thụy Điển, ông là một dấu ấn quan trọng nhất của toàn quân. Gavrilo Oleksich, một sĩ quan cận thần của Thái tử , ông đã truy sát Birger đến tận tàu chỉ huy, và đánh gục y xuống dòng nước đang chảy siết, sau đó ông lại lao vào trận chiến, và giết chết một tay quí tộc Thụy Điển khác tên là Spiridon ngay tại trận địa. Một công dân của Novgorod đã dũng cảm lao thẳng vào giữa đám quân địch đông như kiến, anh chiến đấu quên mình để giành lại mảnh đất quê hương. Người thợ săn của Thái tử , anh Yakov Polochanin mang theo thanh trường kiếm cùng với đồng đội phóng theo anh, họ quết lập công cho đất mẹ, họ thề quyết chiến đấu đến hơi thở cuối cùng. Những chiến binh tình nguyện của Novgorod, đã đánh chìm thêm ba tàu chiến của Thụy Điển. Cuối cùng, các tàn binh của địch buộc phải tháo chạy trên các chiến thuyền còn lại của chúng. Sự tổn thất của địch không quan trọng, nhưng ngược lại, ba chiếc tàu của Thụy Điển khi tháo chạy chỉ mang đi được những binh sĩ quí tộc, còn phải bỏ toàn bộ ở lại trên đất Nga.



Trong thời kỳ này, khi quân Tacta kiểm soát toàn bộ phía tây nam nước Nga, thì các thành phố phía đông bắc dần chiếm lại được uy thế hơn. Đầu tiên là thành phố Tver, sau đó trong vòng thế kỷ thứ 14 là thành phố Moskva. Như là một dấu hiệu quan trọng của thành phố, khu giáo trưởng của nhà thờ chính thống nước Nga được chuyển về Moskva, hình thành một thủ phủ tôn giáo của nước Nga. Vào cuối thế kỷ, Moskva chính thức tuyên bố thách thức với quân Tacta, và đến năm 1380 hoàng thân người Moskva tên là Dmitri Donskoy mở các cuộc tấn công chúng. Về sau, ông giành được thắng lợi rực rỡ trên chiến trường Kulikovo, ngay lập tức ông trở thành một vị anh hùng dân tộc, tuy nhiên quân Tacta vẫn còn nhiều những hành động trả thù đối với các chiến binh Nga.

[USY]

Thật ngưỡng mộ và cảm ơn bác nthach đã tập hợp đựoc cả một công trình có ý nghĩa ngang sách giáo khoa lịch sử này!

[hungmgmi]

Chào bác nthach, rất thán phục bác với topic này. Nhưng xem qua thì tôi thấy thời kỳ 24-39 của TK 20 khá quan trọng hầu như không có bác ạ, bác xem có bổ sung được không?

[TLV]

hungmgmi viết

..Nhưng xem qua thì tôi thấy thời kỳ 24-39 của TK 20 khá quan trọng hầu như không có bác ạ, bác xem có bổ sung được không?

Về thời kỳ này có thể đọc:

- Các Chủ tịch KGB - Những hồ sơ lộ sáng / Leonid Mlechin
Download ebook: Chu tịch KGB

- Hồ sơ mật Liên Xô / Trọng Phụng và Văn Toàn biên soạn
Đọc Chủ đề của Tieuboingoan

- Báo cáo mật / Khrushov
...

[nthach]

hungmgmi viết

Chào bác nthach, rất thán phục bác với topic này. Nhưng xem qua thì tôi thấy thời kỳ 24-39 của TK 20 khá quan trọng hầu như không có bác ạ, bác xem có bổ sung được không?

Vâng, tôi có dự định thành lập topic này như một niên giám lịch sử của nước Nga, kế tiếp sau đây là những bài của tất cả các thành viên trong diễn đàn viết về lịch sử của nước Nga, hoặc chép lại ở các trang khác – bằng tiếng Việt về, sẽ được đưa vào links ở bài Index đầu topic ví dụ tôi coppy được một bài nói về Lênin dưới đây thì bài Index sẽ được đưa đường link vào:
Lênin từ trần
như bài số 24 tôi đã sửa (nhưng chưa biết cách chỉ đưa mỗi bài Lênin từ trần vào thôi chứ đưa cả đường Link của cả trang vào như vậy e bất tiện). Việc này cần phải nhờ đến các Supmod. cứ có một bài nào có liên quan đến lịch sử nước Nga ở bất kỳ topic nào trong diễn đàn, thì các bác cũng đưa vào Link như vậy. Nhờ Virus gài cả Topic này lên đâu Box nhé, để mọi người dễ dàng tra cứu khi cần tìm một bài có liên quan đến sự chú tâm nào của mình.
Rất mong tất cả các bác cùng tham gia đóng góp để chúng ta có một Topic LỊCH SỬ NƯỚC NGA hoàn chỉnh, cho dù topic này có thể phải làm đến nhiều năm nữa. Xin chân thành cảm ơn

[nthach]

Lênin từ trần

Sức khỏe Lenin đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng sau những căng thẳng trong cuộc cách mạng và nội chiến. Vụ ám sát ông càng làm tình trạng thêm tồi tệ. Viên đạn vẫn nằm trong cổ ông, quá gần xương sống để có thể lấy ra trong tình trạng kỹ thuật y tế thời ấy. Tháng 5 năm 1922, Lenin bị đột quỵ lần đầu tiên. Ông bị tê liệt nửa người bên phải và dần giảm bớt ảnh hưởng trong chính phủ. Sau vụ đột quỵ thứ hai vào tháng 12 năm ấy, ông hầu như từ bỏ các hoạt động chính trị. Tháng 3 năm 1923, ông bị đột quỵ lần thứ ba và phải nằm liệt giường trong cả phần đời còn lại, thậm chí không thể nói được.

Sau lần đột quỵ đầu tiên, Lenin đã đọc cho thư ký ghi lại một số tài liệu về chính phủ và vợ ông. Nổi tiếng nhất trong số đó là bản Di chúc của Lenin, trong đó cùng với nhiều sự kiện khác ông đã chỉ trích những nhà lãnh đạo cộng sản hàng đầu, đặc biệt là Joseph Stalin. Về Stalin, người từng là tổng thư ký Đảng cộng sản từ tháng 4 năm 1922, Lenin nói rằng ông ta có "quyền lực vô hạn tập trung trong tay" và đề xuất rằng "các đồng chí nghĩ cách lật đổ Stalin ra khỏi vị trí ấy." Ngay khi Lenin qua đời, vợ ông đã gửi bản Di chúc tới ủy ban trung ương, nó được đọc trước Đại hội lần thứ 13 của Đảng cộng sản vào tháng 5 năm 1924. Tuy nhiên, vì di chúc chỉ trích tất cả những nhân vật có ảnh hưởng nhiều nhất trong ủy bản trung ương: Zinoviev, Kamenev, Bukharin và Stalin, ủy ban đã quyết định không công bố nó ra đại chúng. Ủy ban trung ương cho rằng di chúc là hậu quả của tình trạng tâm thần bất ổn của Lenin trong những năm cuối đời, và vì thế, những lời phán xét cuối cùng của ông không đáng tin cậy. Việc không đếm xỉa tới những ý kiến của Lenin sau này thường được cho là một sai lầm nghiêm trọng.

Di chúc của Lenin được Max Eastman xuất bản chính thức lần đầu tiên năm 1926 tại Hoa Kỳ.

Lenin mất ngày 21 tháng 1, 1924 ở tuổi 53. Những lời đồn thổi về việc Lenin đã bị bệnh giang mai đã dậy lên ngay sau khi ông mất. Lý do chính thức dẫn tới cái chết của Lenin là xơ cứng động mạch não, hay cơn đột quỵ lần thứ tư. Nhưng trong số 27 bác sĩ đã từng điều trị cho ông, chỉ có tám người ký ào bản kết luận khám nghiệm tử thi. Vì thế nhiều giả thuyết khác về cái chết của ông đã được đặt ra. Ví dụ, một bản chẩn đoán sau khi chết do hai chuyên gia tâm thần học và một nhà thần kinh học xuất bản gần đây tại trên Tạp chí Thần kinh Châu Âu cho rằng Lenin chết vì bệnh giang mai.

Những tài liệu được công bố sau khi Liên xô tan rã, cùng với những hồi ký của các bác sĩ từng điều trị cho Lenin cho thấy rằng Lenin đã được điều trị bệnh giang mai ngay từ năm 1895. Các tài liệu cũng cho rằng Alexei Abrikosov, nhà nghiên cứu bệnh học chịu trách nhiệm mổ xác, đã được ra lệnh chứng minh Lenin không phải chết vì bệnh giang mai. Abrikosov đã không đề cập tới trong văn bản kết luận sau mổ; tuy nhiên, tổn thương mạch máu, tình trạng tê liệt và những chứng bất lực khác mà ông chỉ ra là đặc trưng của bệnh giang mai. Khi bản báo cáo mổ xác được công bố lần thứ hai, không một cơ quan, động mạch chính, hay những vùng não thường bị ảnh hưởng bởi giang mai nào được đề cập tới.

Năm 1923, các bác sĩ của Lenin đã dùng Salvarsan, đây là thứ thuốc duy nhất thời ấy đặc biệt dùng điều trị giang mai, và kali iođua (potassium iodide), cũng là thứ thuốc thường được dùng trị bệnh đó, để điều trị cho ông.

Dù có thể ông bị nhiễm giang mai, thì đa phần dân Nga thời ấy cũng mắc căn bệnh này. Tương tự, ông không hề có thương tổn quan sát thấy ở bất cứ đâu trên thân thể tương ứng với những giai đoạn phát triển cuối của căn bệnh. Đa số các nhà sử học vẫn đồng ý rằng có lẽ nguyên nhân thích hợp nhất dẫn tới cái chết của ông là một cơn đột quỵ do viên đạn vẫn còn năm trong cổ ông sau vụ ám sát gây ra.

Thành phố Petrograd đã được đổi tên thành Leningrad ba ngày sau khi Lenin qua đời để vinh danh ông; cái tên này giữ nguyên cho tới khi Liên bang xô viết sụp đổ năm 1991, khi nó lấy lại tên cũ là Sankt-Peterburg.

Thời gian đầu thập kỷ 1920 phong trào vũ trụ luận ở Nga khá sôi động và đã có ý tưởng bảo quản lạnh xác Lenin nhằm tái sinh trong tương lai. Những phương tiện cần thiết đã được mua về từ nước ngoài, nhưng vì một số lý do kế hoạch này không được thực hiện. Thay vào đó xác ông được ướp và đặt trong Lăng Lenin tại Mátxcơvangày 27 tháng 1, 1924.
http://vi.wikipedia.org/wiki/Vladimir_Ilyich_Lenin

[mayden1790]

nthach viết

Lênin từ trần

Sức khỏe Lenin đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng sau những căng thẳng trong cuộc cách mạng và nội chiến. Vụ ám sát ông càng làm tình trạng thêm tồi tệ. Viên đạn vẫn nằm trong cổ ông, quá gần xương sống để có thể lấy ra trong tình trạng kỹ thuật y tế thời ấy. Tháng 5 năm 1922, Lenin bị đột quỵ lần đầu tiên. Ông bị tê liệt nửa người bên phải và dần giảm bớt ảnh hưởng trong chính phủ. Sau vụ đột quỵ thứ hai vào tháng 12 năm ấy, ông hầu như từ bỏ các hoạt động chính trị. Tháng 3 năm 1923, ông bị đột quỵ lần thứ ba và phải nằm liệt giường trong cả phần đời còn lại, thậm chí không thể nói được.

Sau lần đột quỵ đầu tiên, Lenin đã đọc cho thư ký ghi lại một số tài liệu về chính phủ và vợ ông. Nổi tiếng nhất trong số đó là bản Di chúc của Lenin, trong đó cùng với nhiều sự kiện khác ông đã chỉ trích những nhà lãnh đạo cộng sản hàng đầu, đặc biệt là Joseph Stalin. Về Stalin, người từng là tổng thư ký Đảng cộng sản từ tháng 4 năm 1922, Lenin nói rằng ông ta có "quyền lực vô hạn tập trung trong tay" và đề xuất rằng "các đồng chí nghĩ cách lật đổ Stalin ra khỏi vị trí ấy." Ngay khi Lenin qua đời, vợ ông đã gửi bản Di chúc tới ủy ban trung ương, nó được đọc trước Đại hội lần thứ 13 của Đảng cộng sản vào tháng 5 năm 1924. Tuy nhiên, vì di chúc chỉ trích tất cả những nhân vật có ảnh hưởng nhiều nhất trong ủy bản trung ương: Zinoviev, Kamenev, Bukharin và Stalin, ủy ban đã quyết định không công bố nó ra đại chúng. Ủy ban trung ương cho rằng di chúc là hậu quả của tình trạng tâm thần bất ổn của Lenin trong những năm cuối đời, và vì thế, những lời phán xét cuối cùng của ông không đáng tin cậy. Việc không đếm xỉa tới những ý kiến của Lenin sau này thường được cho là một sai lầm nghiêm trọng.

Di chúc của Lenin được Max Eastman xuất bản chính thức lần đầu tiên năm 1926 tại Hoa Kỳ.

Lenin mất ngày 21 tháng 1, 1924 ở tuổi 53. Những lời đồn thổi về việc Lenin đã bị bệnh giang mai đã dậy lên ngay sau khi ông mất. Lý do chính thức dẫn tới cái chết của Lenin là xơ cứng động mạch não, hay cơn đột quỵ lần thứ tư. Nhưng trong số 27 bác sĩ đã từng điều trị cho ông, chỉ có tám người ký ào bản kết luận khám nghiệm tử thi. Vì thế nhiều giả thuyết khác về cái chết của ông đã được đặt ra. Ví dụ, một bản chẩn đoán sau khi chết do hai chuyên gia tâm thần học và một nhà thần kinh học xuất bản gần đây tại trên Tạp chí Thần kinh Châu Âu cho rằng Lenin chết vì bệnh giang mai.

Những tài liệu được công bố sau khi Liên xô tan rã, cùng với những hồi ký của các bác sĩ từng điều trị cho Lenin cho thấy rằng Lenin đã được điều trị bệnh giang mai ngay từ năm 1895. Các tài liệu cũng cho rằng Alexei Abrikosov, nhà nghiên cứu bệnh học chịu trách nhiệm mổ xác, đã được ra lệnh chứng minh Lenin không phải chết vì bệnh giang mai. Abrikosov đã không đề cập tới trong văn bản kết luận sau mổ; tuy nhiên, tổn thương mạch máu, tình trạng tê liệt và những chứng bất lực khác mà ông chỉ ra là đặc trưng của bệnh giang mai. Khi bản báo cáo mổ xác được công bố lần thứ hai, không một cơ quan, động mạch chính, hay những vùng não thường bị ảnh hưởng bởi giang mai nào được đề cập tới.

Năm 1923, các bác sĩ của Lenin đã dùng Salvarsan, đây là thứ thuốc duy nhất thời ấy đặc biệt dùng điều trị giang mai, và kali iođua (potassium iodide), cũng là thứ thuốc thường được dùng trị bệnh đó, để điều trị cho ông.

Dù có thể ông bị nhiễm giang mai, thì đa phần dân Nga thời ấy cũng mắc căn bệnh này. Tương tự, ông không hề có thương tổn quan sát thấy ở bất cứ đâu trên thân thể tương ứng với những giai đoạn phát triển cuối của căn bệnh. Đa số các nhà sử học vẫn đồng ý rằng có lẽ nguyên nhân thích hợp nhất dẫn tới cái chết của ông là một cơn đột quỵ do viên đạn vẫn còn năm trong cổ ông sau vụ ám sát gây ra.

Thành phố Petrograd đã được đổi tên thành Leningrad ba ngày sau khi Lenin qua đời để vinh danh ông; cái tên này giữ nguyên cho tới khi Liên bang xô viết sụp đổ năm 1991, khi nó lấy lại tên cũ là Sankt-Peterburg.

Thời gian đầu thập kỷ 1920 phong trào vũ trụ luận ở Nga khá sôi động và đã có ý tưởng bảo quản lạnh xác Lenin nhằm tái sinh trong tương lai. Những phương tiện cần thiết đã được mua về từ nước ngoài, nhưng vì một số lý do kế hoạch này không được thực hiện. Thay vào đó xác ông được ướp và đặt trong Lăng Lenin tại Mátxcơvangày 27 tháng 1, 1924.
http://vi.wikipedia.org/wiki/Vladimir_Ilyich_Lenin

Có 1 câu trong điếu văn Lênin mà tôi rất thích : "Đã qua đời 1 con người mà dưới sự lãnh đạo của người ấy, Đảng ta băng mình qua khói súng, và bàn tay đầy sức mạnh của Đảng đã cắm ngọn cờ đỏ tháng 10 lên khắp nước Nga quân chủ xưa kia"
câu sau thì quên rùi, ai nhớ thì viết tiếp hộ tui với

[sasha88]

topic này quả thật rất có ích.e đang phải học môn lịch sử nước nga. đây là 1 tài liệu khá đầy đủ. cám ơn bác nthach

[huyphuc1981_nb]

Xin đủ cái wiki đi, đấy là cái công cụ làm liệt não.
Lê Nin chết vì bệnh giang mai ?? Lênin chỉ trích Stalin ?? và các thứ đó căn cứ vào tài liệu ở Mỹ xuất bản cùng thời. Vậy các hồi ký của những người xung quanh Lenin có sâu hơn không, những ấn bản xuất bản chính thức của nhà nước có đáng tin hơn không ?? Những văn bản bí mật của lãnh đạo mà nhà nước Nga không có, lại được xuất bản ở nước thù địch năm 1926 ?? Penicillin để chữa giang mai thì viêm họng dùng Penicillin cũng là do giang mai ??
Còn gì nữa, Stalin giết 30 triệu người à, dân số Nga lúc đó có đủ gấp đôi cái 30 triệu người đó không ?? Những lý sự như thế chỉ liệt não đến mức nào mới tin được ??

Mình nghĩ rằng, những điều đó đặt ở cái công cụ làm thối não wiki thì tốt hơn là ở đây.

Lênin chết đương nhiên do vết thương phát triển, vết thương rất nặng và nhiễm trùng nhiều lần, tái phát nhiều lần. Lênin có tham gia điều hành nhà nước đến lúc chết không ?? đương nhiên là có, ông suy kiệt về thể lực nhưng lại minh mẫn về trí óc.
Tài liệu chính thức đúng đắn thì đầy, nhưng một số người bệnh hoạn luôn thích tìm các gia vị thời trang.


Thời kỳ 1922-1939 là thời kỳ phát triển mạnh mẽ của Nga. Sau một thời gian dài các mũi nhọn phát triển bị đè nén. Ở Nga, Lenin đã sáng suốt định nghĩa chính xác thực chất cửa sự thay đổi xã hội: "học, học, học". Trong khi đó, khi ĐCS Tầu lên, Mao thanh trừng trí thức. Còn một số nước hiện nay thì duy trì chính sách ngu dân bằng những công cụ như wiki.

Lenin chọn Stalin vào vị trí thay thế vì Stalin là người tỏ ra có đầu óc quản lý tốt, điều rất hiếm trong các thủ lĩnh Hồng Quân lúc đó. Stalin nổi lên mặt này khi tổ chức bố phòng thành phố sau này là Stalingrad (nay là Volgagrad), một trong những tiền tuyến hiếm hoi thành công trong phòng ngự trước cuộc nổi loạn. Tính chất quản lý là yêu cầu đặc biệt, cần thiết cho một kiểu nhà nước chưa bao giờ có. Chúng ta biết rằng, "tay chân" của Stalin đều là những thiên tài về quản lý trên mọi mặt, ví dụ Chủ Tịch Hội Đồng Bộ Trưởng Alexey Kosygin sau này, ngừoi đã sơ tán các nhà máy trong một kế hoạch siêu chính xác, sao cho các đoàn tầu cuối cùng rút đi thì đạn pháo quân Đức cũng vừa đến, và xưởng mới sản xuất trong khi nóc chưa hoàn thành. Chính nhờ sự quản lý chính xác đó mà chỉ trong chưa đến 20 năm, Liên Xô đã là một cường quốc, mạnh hơn Anh, Pháp cả về khoa học kỹ thuật và kinh tế. Chúng ta cần biết là năm 1922, Liên Xô gần như chết đói.





Trước thời cách mạng, chính quyền Nga Hoàng đã đè nén nhiều áp lực thúc đẩy phát triển. Đáng lý, các áp lực đó phì ra nước ngoài như đa số các nước châu Âu sau này, nhưng ở Nga, nhờ truyền thống tin thần, nhờ chính phủ mới mà các nhà phát triển đã không làm như vậy.

Mình ví dụ. Trước 1917, ở Nga có rất nhiều chương trình phát triển vũ khí tiên tiến, tập trung vào các loại vũ khí chủ lực như súng trường, súng máy, pháo và xe việt dã. Về súng trường, sau năm 1890, nước Nga trở thành nước có súng trường tiên tiến nhất mạnh mẽ thế giới Mosin, nhưng ngay từ những lô đầu tiên, Mosin đã bị bán hợp đồng sản xuất ra nước ngoài, ở Pháp và Mỹ. Các xe việt dã không được phát triển. Lúc đó, nước có kxyt huật vú khí tiên tiến nhất là Đức, lại có tình anh em lâu đời với Nga. Nhưng ngay cả các khẩu pháo đang được đặt làm ở Đức sau 1905 cũng dần bị chuyển sang các hợp đồng bòn rút ngân sách ở Pháp. Quan hệ mang tính dối trá biển thủ này đã dẫn đến việc Nga ủng hộ Pháp-Anh, tấn công Đức, bỏ đi tình anh em lâu đời. (Nước Phổ là một sản phẩm của Ba Lan-Lithonia tan rã, sự tan rã của nước này là kết quả Đại Chiến Bắc Âu của Piotr).

Nikolai Filatov là một trong những người đi đầu trong việc phát triển thế hệ vũ khí cầm tay mới. Ông đã đào tạo nhiều học trò như Vladimir Fedorov, Fedor Tokarev, Georgi Shpagin, Yakov Roshchepey, Vasily Degtriarev. Nikolai Filatov không được đầu tư cho một khẩu súng nào, nhưng ông đã đưa ra những lý thuyết cả về kỹ thuật và chiến thuật quân sự cho súng tự động.

Về lý thuyết. Người Pháp từ 1886 đã đưa ra súng trường Lebel với các đặc điểm của súng trường hiện đai: vỏ đạn và đầu đạn bọc kim loại mềm, vỏ đạn côn thay cho hình trụ, đầu đạn chóp nhọn có trọng tâm nằm sau tâm khí động thay cho đạn hình trụ, đầu đạn thép bọc kim loại mềm thay cho chì, thuốc đạn là chất cháy chậm tạo hình dẹt. Các kỹ thuật đầu đạn này do Phổ đề xuất (đạn spitzgeschoss), nhưng Pháp ứng dụng đầu tiên. Tuy nhiên, người Pháp đã không đủ cơ sở toán học và đầu tư kỹ thuật để phát triển đạn đến đầu đến đũa, hình dáng đầu đạn không đúng lắm, nên không tỏ rõ ưu việt và do đó, đạn cũ vẫn được dùng với tỷ lệ chủ yếu với súng có độ xoắn nòng cao. Thuốc đạn Pháp chế tạo đơn giản, không đủ độ bền. Người Đức áp dụng một số tiến bộ trên G98. Nhưng đến năm 1908, Nga mới là nước đầu tiên áp dụng phổ thông loại thuốc nổ viên bền chắc và đầu đạn được tính toán đúng, với độ oắn nòng đúng. Từ đây, Mosin là loại súng trường mạnh nhất, máy móc nó không tinh vi được như Mauser Đức, do ưu tiên khả năng sản xuất, nhưng đầu đạn Nga rất mạnh và đạn nhỏ gọn.

Cái lớn nhất mà nhóm Nikolai Filatov đưa ra là các chiến thuật sử dụng súng tự động, từ đó, định hình các loại súng tự động nên làm, trong đó có "súng trường xung phong", đi trước thời đại. Ngày nay vẫn là thời đị của súng trường xung phong.

Đây là thời kỳ được các nhà kỹ thuật vũ khí Nga gọi là "thời hy sinh toàn diện". Họ tập hợp với nhau, chia sẻ công việc và cuộc sống, phát triển vũ khí mà không nhận được bất kỳ sự giúp đỡ nào của chính quyền, quân đội và các nhà công nghiệp. Nước Nga có các thiết kế súng tự động, nhưng một số lượng ít ỏi súng quân đội được dùng chỉ do nhập khẩu. Nhóm các nhà khoa học thiết kế súng tự động đã tập hợp với nhau như vậy, cũng như các nhóm khoa học khác, về sau này trở thành nòng cốt kỹ thuật Liên Xô. Như vậy, cuộc cách mạng 1917 diễn ra trên nhiều lĩnh vực. Đảng Bolsevic chỉ phụ trách quân đội-chính trị, còn nhóm các nhà khoa học này phụ trách súng tự động, cũng như các nhà khoa học khác về máy bay, tên lửa, pháo binh, xe tăng, tầu thủy, cho đến nông nghiệp y tế...

Nikolai Filatov (1862-1935) là người đi đầu, ông đào tạo và cùng tham gia thiết kế súng với các học trò của mình. Đến lượt các hoạt trò của ông trở thành những nhà phát triển kỹ thuật và lãnh đạo công nghiệp súng chủ chốt Liên Xô. Tiếp theo, họ lại đào tạo ra lớp học trò mới vẫn giữ những vị trí như vậy cho đến sau WW2, và nối tiếp bằng AK-47. Nikolai Filatov tốt nghiệp học viện kỹ thuật pháo binh Mikhailovskaia. Vladimir Grigoriêvich Fêdorov (1874-1966) cũng tốt nghiệp ở đây sau đó, cả hai ông đều là những sỹ quan kỹ thuật trong quân đội. Vasily Degtriarev (1880-1949) lại xuất thân từ thợ thuyền, Năm 11 tuổi, đúng năm Mosin được sản xuất, ông đã làm việc trong quân xưởng Tula, nơi Mosin được sản xuất từ giai đoạn mẫu thử nghiệm. Sang tk 20, Degtriarev đi lính, Fêdorov nhận ngay ra tài hoa trong con người này và lo lót chuyển ông về làm giúp việc. Ba ông đã cùng nhau phát triển mấu súng trường Fêdorov Avtomat, Filatov tính toán, Fêdorov phác thảo thiết kế và Degtriarev thực hiện bản vẽ. Cùng trong giai đoạn 1900-1910, Tokarev, Simonov và một vài nhà thiết kế Nga nữa cũng đưa ra những mẫu súng tự động, nhưng đều xếp xó.

Đến năm 1909, Fêdorov may mắn nhận được chương trình thử nghiệp từ Hôi Đồng Súng Trường. Từ năm 1909-1911 ông thực hiện thử nghiệm đợt đầu, nhưng súng không được đưa vào sản xuất, trang bị. Lúc đó, quân Nga dùng hai loại trung liên là Madsen (Đan Mạch) và Mondragon (súng do Mexico thiết kế nhưng sản xuất ở châu Âu, Nga nhập phiên bản trung liên Đức). Nhóm thiết kế đã sớm nhìn thấy hiệu quả của súng trường tự động, họ thấy sớm hơn trước thời đại các biến thể của nó, là súng trường tự động hạng nặng, súng trường xung phong và trung liên. Đây là những nghiên cứu chiến thuật-kỹ thuật đầy đủ, tiên tiến và thực tế nhất trên Thế giới lúc đó. Tokarev phát triển súng trường tự động hạng nặng, vẫn dùng đạn Mosin nhưng lên đạn tự động. Tokarev và Fêdorov, Degtriarev đề xuất và phát triển những phiên bản trung liên, đại liên và súng hạng nặng 12,7mm-14,3mm.

Đến năm 1913, Fêdorov đã định hình phát triển súng trường tự động thành súng trường xung phong. Súng cải tiến mới được thử nghiệm năm 1913 nhưng vẫn xếp xó, mặc dù cả hai lần thử nghiệm đều được đánh giá thành công. Đến năm 1915, do cả Madsen Đan Mạch và Mondragon Đức đều không mua được nên Fêdorov Avtomat được duyệt đưa vào sản xuất, trang bị. SÚng được dùng trong các trận đánh với Rumania. Tuy nhiên, chính quyền dốt nát và dối trá bẩn thỉu không dùng đạn Fêdorov, mà bắt Fêdorov Avtomat cải tiến dùng đạn Nhật 6,5mm hiện Anh đang gi công cho Nhật. Chính vì vậy, khi Cách mạng nổ ra, Anh cấm vận, súng không có đạn và ít được dùng. Lần cuối cùng súng được sử dụng là Chiến tranh Phần Lan, súng cũng được trang bị trên các xe bọc thép dã chiến vũ trang Liên Xô sản xuất thập niên 192x-193x.

Fêdorov Avtomat được thiết kế trên những yêu cầu đặt ra cho súng trường trong chiến tranh Nha Nhật 1905-1906. Lúc đó, súng trường như Mosin bắn quá chậm, dài khó di chuyển trong công sự, nên khi giáp lá cà chỉ dùng lê. Ông đã thỏa mãn các động tác chiến đấu bằng các khả năng bắn được khi đang chạy, băng đạn rời thay nhanh, súng ngắn gọn hơn. Súng cũng thỏa mãn tầm bắn xa của súng trường truyền thống bằng đạn nhỏ hơn thông qua khái niệm cơ sở sau này : "tầm bắn hiệu quả". Đây là các đặc tính cơ sở và đầy đủ của "súng trường xung phong" hiện nay. Fêdorov Avtomat ra đời trước AK gần nửa Thế kỷ và hai cuộc đại chiến Thế giới.

Lúc đó, Fêdorov Avtomat không phải là súng trường xung phong duy nhất trên Thế giới. Mondragon cũng có phiên bản xung phong, nhưng Mexico không đủ điều kiện kỹ thuật để theo đuổi. Trong khi đó, Pháp và Mỹ sai hoàn toàn khi đưa ra Chauchat và Browning M1918 BAR , họ đặt yêu cầu chiến đấu sai và cấu tạo súng ngược hoàn toàn so với yêu cầu nhỏ gọn của súng trường xung phong, thêm nữa, các súng này không đủ điều kiện để được gọi là súng trường vì bắn khi khóa nòng mở, chúng chỉ là các trung liên tồi. Trước đó, Pháp cũng dùng Madsen và phiên bản bắn phát một tự động của trung liên này, nhưng do chiến tranh, cả hai nguồn trung liên đều ở bên Đức, Pháp mới đắp điếm bằng Chauchat. Thay cho đặc tiwnhs ưu việt, Chauchat được quảng cáo ầm ỹ, và Browning M1918 BAR ăn phải bả, thiết kế theo concept này.

Đặc biệt, Degtriarev đã được học hành rất nhiều khi làm việc cùng các nhà tổ sư súng tự động Nga. Sau này, ông trở thành Tiến Sỹ Khoa Học, Viện Sỹ. Thành tích của ông là truyền súng tự động Nga từ Filatov đên lớp người AK. Cùng phiên bản Fêdorov Avtomat năm 1915, Degtriarev đề xuát một phiên bản có máy súng của ông. Đây là kiểu máy súng đặc trưng vẫn sản xuất ở một số nước, cực kỳ ưu việt lúc đó và lâu dài sau này. Nhưng Tokarev còn bật nữa là tên lính cần vụ quèn. Tuy nhiên, người thợ đi làm từ năm 11 tuổi này vẫn được các người thầy dậy dỗ, cung cấp cả lương ăn cho đến các vấn đề sống còn khác, vẫn ngày đêm phát triển súng và sau này sẽ là Viện Sỹ Hàn Lâm.

Ngay sau khi Cách mạng tháng 10 nổ ra, cuối năm 1917, Fêdorov và Degtriarev mang một vài máy móc nghèo nàn đến Kovrov, một địa điểm cách Maxcơva 250km, xây dựng lên nhà máy nay là nhà máy vũ khí cầm tay lớn nhất Nga, một trong những hãng cơ khí lớn nhất Thế giới. Xí nghiệp này vẫn mang tên "Завод им. В. А. Дегтярёва" ( ЗиД ) cho đến nay. Thật ra, đến một cuộc bầu cử năm 1918 hai ông mới giữ chính thức các chức vụ trưởng ban phát triển và lãnh đạo nhà máy, còn ban đầu, chắc nhiệm vụ lớn nhất của họ là sống còn trong loạn chiến.

Từ năm 1917-1922, hai ông thiết kế và sản xuất các phiên bản từ Fêdorov Avtomat. Từ các trung liên, súng trường đến súng máy cho máy bay. Dần dần, kiểu máy Degtriarev chứng minh tính ưu việt và trung liên DP ra đời khoảng năm 1922-1924. Năm 1927, súng được chấp nhận làm vũ khí chủ lực. Kiểu máy này có bản vẽ sơ khai từ Thụy Điển cuối tk19, sau này, G43 (súng trường 1943) dùng kiểu khóa giống Thụy ĐIển hơn DP, nhưng trích khí của SVT Tokarev, được chấp nhận muộn màng ở Đức. Lúc đó, trên Thế giới phổ biến dùng loại máy súng chèn nghiêng như ZB26 Tiệp Khắc, sau này súng này được dùng ở Đức với tên MG 26(t), Anh mua bản quyền chế tạo với tên Trung liên Bren. BAR Mỹ cũng là máy chèn nghiêng. Lúc đó, thế giới chỉ có một vài phiên bản trung liên ít ỏi đó thôi, kiểu máy Madsen đã lạc hậu và sau WW2, những năm 1950, Madsen chuyển sang dùng máy DP. Máy chèn nghiêng làm rung súng khi băn loạt liên thanh. Máy DP có độ bền, độ tin cậy siêu việt được chứng minh cho đến nay và rung đều không lệch. Một nhược điểm của DP gây ra bởi đạn Mosin có gờ móc, làm băng đạn không tin cậy, nhưng không ngăn cản đó là trung liên hàng đầu Thế giới. ZB26 có nòng làm băng thep đặc biệt, bí truyền của nhà máy Zbrojovka Brno, nòng nóng đỏ đổ nước vào không nứt, bắn ngay được, nhưng các đặc tính trích khí, đẩy về không tin cậy và nhìn chung, tổng thể không bằng DP. Đặc biệt, DP rất dễ chế tạo, nên Hồng Quân nhanh chóng có một lượng lớn súng máy và là một trong những lực đẩy quan trọng nhất để Nga thành cường quốc sau thời gian ngắn. DP về sau có phiên bản dùng băng dây, là súng máy đa năng kiêm trung-đại liên DPM, trung liên RPD dùng đạn AK nhưng cấu tạo giống hệt DPM vẫn được nhiều nước sản xuất đến ngày nay.
Chauchat và BAR thiết kế sai, ZB26 vật liệu tốt nhưng thiết kế chưa hoàn thiện, đương nhiên, DP là trung liên đứng đầu Thế giới lúc đó nếu xét tổng thể, đó là lý do nó vẫn sống đến ngày nay. Mở ngoặc thêm, kiểu trích khí ZB26 không hoàn thiện được, yếu mà nặng, hay hóc, nhưng sau này được áp dụng hết sức ưu việt trên AK.

Tokarev phát triển kiểu trích khí DP áp dụng vào súng trường tự động. SVT trở thành mẫu mực về loại súng này, trở thành vũ khí chủ lực của Hồng Quân trong WW2. Có nhiều chuyện vui quanh SVT. Đức không thể hoàn thiện súng trường tự động, cuối cùng chìa khóa của kỹ thuật là trích khí của địch SVT, được áp dụng muộn màng 1943 (G43). Thụy Điển chẳng cần nghĩ nhiều, lấy máy SVT nhưng dùng trích khí hơi giống MAS Pháp làm AG42 (1942). Thụy Điển tự làm súng không phải để đánh nhau, chỉ để khỏi phải mua của bên nào đang đánh nhau lộn tùng phèo, nên ngay sau đó họ phát hiện ra ưu việt của trích khí SVT, nhưng thay vì sửa, họ quảng cáo cho át đi. AG42 có máy giống hệt SVT nhưng nhìn vỏ máy hơi khác vì dùng công nghệ đúc chứ không dập phay như Liên Xô, sản xuất được nhanh hơn. AR-15 (M15) khi cóp nhặt các giải pháp khắp thế giới đã chọn trích khí AG42 vì trông có vẻ gọn nhẹ. Thế nhưng sau đó Armalite thay mặt AG42 bê trích khí SVT, giống ý như đúc, thành AR-18. Lúc đó, AR-15 đã được Colt mua lại và đặt lên ngai vàng M16. Sau 40 năm đánh nhau trong trạng thái đẻ non què quặt, nay LWRC lại đưa trích khí AR-18 vào M16.
Sau khi AK ra đời, khẩu súng bán rộng nhất ngoài thế giới AK cho đến năm 1980 là FN FAL. Nó cũng như AG42, dập khuôn máy SVT cho công nghệ đúc. Trích khí nó hơi khác, nhưng dễ dàng thấy đó là SVT liên thanh hóa. Châu Âu và các nước không phải dùng súng viện trợ khác dùng FN FAL cho đến khi M16 chuyển sang nòng-đạn châu Âu SS193 (NATO 5,56x45). Từ đó, châu Âu dùng nòng đạn này trên các súng họ sản xuất và sử dụng.
Trong thập niên 193x, đạn Nga lại hoàn thiện một bước nữa, trở thành loại đạn tốt nhất cho súng trường đến nay, nếu trừ cái gờ móc thừa kế từ Mosin. SVT và em kế nghiệp SVD vẫn là các mẫu mực của súng bắn tỉa cho đến nay.

Georgi Sêmionovich Shpagin (1897-1952) đi sau, nhưng cũng cùng nhóm. Ông là người phát triển PPSh-41 lừng danh. Cả SVT và PPSh-41 đều được Đức sử dụng và làm nhái rất nhiều, bất chấp lòng căm thù với quân địch đang sục sôi, vì súng quá tốt. PP tiếng Ng là súng ngắn bắn nhanh, được người Đức phát triển từ cuối WW1, tên Đức là MaschinenPistole, MP như MP-18. Sau 1917, Shpagin đề xuất và được chấp nhận sản xuất số lượng nhỏ (cả Fêdorov Avtomat cũng chỉ được sản xuất nhỏ) PP. PP là loại súng máy, bắn liên thanh, nhưng bắn đạn súng ngắn. Nó có tầm rất ngắn, nhưng các khả năng xung phong, chiến đấu tầm gần, chiến đáu trong công sự, giáp lá cà... tốt hơn súng trường. Lúc đó, Hồng Quân rất nghèo, việc tổ chức sản xuất một loại đạn mới cho Fêdorov Avtomat là điều khó chấp nhận, nên các phiên bản Fêdorov Avtomat dùng đạn Mosin được sản xuất, là trung liên. Thay thế tính năng xung phong là PP.
PP Nga ban đầu là các bản copy MP Đức, được chấp nhận sử dụng rộng trong 193x dứoi tên Degtriarev. Tuy nhiên, đến PPSh-41 thì súng mới hoàn thiện và được sản xuất lớn. SVT và PPSh-41 là hai loại súng được Liên Xô sản xuất nhiều nhất trong thời kỳ chiến tranh.

Từ năm 1943, nhóm phát triển súng tự động đã đề xuất sản xuất lại một súng có tính năng chiến đấu như Fêdorov Avtomat. Bên Đức cũng có một chương trình tương tự là MKb35 (cạc bin liên thanh kiểu 1935), nhưng phe phái Hitler đã không nhìn thấy ưu việt của súng này, thay chương trình bằng MP. Trong WW2, khả năng xung phong đã yêu cầu cao vọt, nhưng không thể bỏ khả năng súng trường. Vậy nên xuất hiện nhu cầu lính phải mang hai súng, hoặc mất một phần khả năng chiến đấu. Chương trình được duyệt với bước đầu tiên là đạn M43, ngày nay, tuy cấu tạo khác nhưng đạn AK vẫn ký hiệu là M43.

Những nhà thiết kế súng nòng cốt của Liên Xô, những người đã đi qua "thời kỳ hy sinh toàn diện", lúc này đã đứng ở những vị trí lãnh đạo công nghiệp và kỹ thuật súng ống của một siêu cường. Nikolai Filatov không còn sống đến ngày này. Các học trò của ông đặt ra những yêu cầu cho một Fêdorov Avtomat hiện đại. Nó phải gọn nhẹ như PP, MP, nhưng lại tầm xa như súng trường, máy móc tin cậy như khóa nòng DP, trích khí ưu việt như SVT. Họ không còn phải chia cho nhau từng đồng lương để cùng vẽ và rèn súng nữa, nhưng lại phải tích lũy kinh nghiệm chiến đấu và chế súng bao nhiêu năm đó để đứng trên cương vị Hội Đồng. Trước đây, họ bị Hội Đồng Súng Trường hành lên hành xuống, còn ngày nay, họ tổ chức cuộc thiết kế súng lớn nhất trong lịch sử kỹ thuật.
Phiên bản đầu tiên được đưa ra chiến đấu để đánh giá là Sudaev AS-44. Súng chế thành 3 bản, trung liên, súng trường và cạc bin liên thanh. Súng còn nhiều nược điểm, qua chiến đấu, nó cung cấp dữ liệu cho các nhà thiết kế sau hoàn thiện. Cải tiến lớn đầu tiên là đạn thu nhỏ bớt lại, từ 7,62x41 xuống 7,62x39.
Sang năm 1948, còn có các phiên bản của Tokarev , Bulkin và đặc biệt là của Kalashnikov . Đến năm 1949 thì Liên Xô có AK, quen gọi hơi sai là AK-47. Đạn súng còn hoàn thiện nhiều nữa. Đạn AK-47 có sức sát thương cao hơn NATO 7,62x51 (đạn súng trường nặng NATO), gấp đôi NATO 5,56x45 (đạn M16A2, hay FN SS193), độ chính xác, độ tin cậy thì suốt 60 năm qua, càng ngày càng được đánh giá trên cả tuyệt vời. Trong khi đó, châu Âu chấp nhận đến năm 1980 mới có súng trường xung phong đúng nghĩa (họ không dùng cả súng lẫn đạn M16 Mỹ). Còn Mỹ thì có AR-15, phiên bản đẻ non của AR-18.


Trên đây mình trình bày một nhánh phát triển nhỏ, rất nhỏ, trong toàn bộ các phát triển của thời 1922 đến WW2. Người Nga có thừa truyền thống giáo dục, ý chí để phát triển, nhưng bị chính quyền biển lận dối trá kìm hãm. Đến sau 1922, các áp lực phát triển dồn nén lâu ngày này được bung ra. Đây mới chỉ là một nhánh rất nhỏ, mà đã phát triển vượt bậc như vậy. Từ một nước lệ thuốc nước ngoài về súng đạn (trong khi Mosin là thiết kế Nga), súng cầm tay Nga đã xứng đáng là một bộ phận của siêu cường.
Để quản lý các áp lực phát triển phi thường đó bung ra, không thể là một nhà lãnh đạo đơn giản.

[Siren]

Huyphuc1981_nb viết:Lenin chọn Stalin vào vị trí thay thế vì Stalin là người tỏ ra có đầu óc quản lý tốt, điều rất hiếm trong các thủ lĩnh Hồng Quân lúc đó. Stalin nổi lên mặt này khi tổ chức bố phòng thành phố sau này là Stalingrad (nay là Volgagrad), một trong những tiền tuyến hiếm hoi thành công trong phòng ngự trước cuộc nổi loạn. Tính chất quản lý là yêu cầu đặc biệt, cần thiết cho một kiểu nhà nước chưa bao giờ có. Chúng ta biết rằng, "tay chân" của Stalin đều là những thiên tài về quản lý trên mọi mặt,

Đố mọi người biết Xtalin tiếng Hán là gì ?

[Thao vietnam]

Siren viết

Đố mọi người biết Xtalin tiếng Hán là gì ?

Stalin = Si Da Lin (âm Bắc Kinh đọc là Sư Ta Lin) = Tư Đại Lâm (Hán Việt).

[Siren]

Cảm ơn bác Thao_ vietnam, hôm nay nhà cháu mới được nghe nói đến từ này, từ chính 1 người đồng hương của bác ạ. Nhưng nhà cháu lại nghe là Sư Đại Lâm bác ạ. Ai đúng đây bác? nhà cháu tin ai bây giờ ạ?

[TLV]

Siren viết

...Nhưng nhà cháu lại nghe là Sư Đại Lâm bác ạ. Ai đúng đây bác? nhà cháu tin ai bây giờ ạ?

Tư Đại Lâm là đúng đấy.

Còn đối thủ Hitler thì phiên âm là Hít Đặc Lặc

[Thao vietnam]

Siren viết

Cảm ơn bác Thao_ vietnam, hôm nay nhà cháu mới được nghe nói đến từ này, từ chính 1 người đồng hương của bác ạ. Nhưng nhà cháu lại nghe là Sư Đại Lâm bác ạ. Ai đúng đây bác? nhà cháu tin ai bây giờ ạ?

Đây là chữ Hán: 私大林 tuy nhiên tôi không chắc lắm về chữ thứ nhất vì nhiều chữ đồng âm khác nghĩa.
Tỷ lệ 50:50 thật khó cho bác Siren.
Nếu không có ý kiến thứ 3 thì bác nên hỏi cụ Gúc xem.
Loay hoay mãi mới gửi được bài, đã thấy ý kiến của các bác trên kia, không nhẽ lại xóa đi.

[Jan]

Đúng hơn phải là Hách Đa Lạc/Hách Đô Lạc ợ !