A. Puskin - Nhà thơ cổ điển Nga nổi tiếng thế giới

[hungmgmi]

Tieuboingoan viết

A. Puskin (Alexandr Sergefevitsh Pushkin), 1799 - 1837
Nhà thơ cổ điển Nga nổi tiếng thế giới, đặt nền móng cho nền văn học Nga mới. Sinh tại Maxcơva, mất ở Pêtecbua, xuất thântrong một gia đình quý tộc bị sa sút, Ông chịu ảnh hưởng phong trào ánh sáng Nga và Châu Âu và lý tưởng phái Tháng Chạp. Thơ của Ông biểu lộ lòng căm thù chế độ nông nô yêu tự do, tiêu biểu: Bài Dao Găm, 1821; Người tù, 1822; sau trường ca trữ tình Ruslan và Lutmila, 1820 là Người tù Kapkadơ, 1821. Bi kịch Boris Godunov, 1825 lên án chế độ độc đoán Nga hoàng. Tác phẩm Epghênhi-Ônhêghin, 1823, đỉnh cao của văn học Nga thế kỷ XIX. Tập truyện của Benkin, 1830; Người trạm trưởng; Trường ca kỵ sĩ bằng đồng, 1833; nêu lên mâu thuẫn giữa nhân dân và Sa hoàng. Truyện con đầm pích, 1833 phê phán thế lực đồng tiền...
Puskin chết trong một cuộc đấu súng.

Xin giới thiệu một số bài thơ nổi tiếng của Ông

Ngài và anh, cô và em

Nàng buột miệng đổi tiếng ngài trống rỗng
Thành tiếng anh thân thiết đậm đà
Và gợi lên trong lòng đang say đắm
Bao ước mơ tràn hạnh phúc reo ca.

Trước mặt nàng tôi trầm ngâm đứng lặng
Không thể rời ánh mắt khỏi nàng
Và tôi nói: Thưa cô, cô đẹp lắm!
Mà thâm tâm: anh quá đỗi yêu em!

1828
Thúy Toàn dịch

Gửi...

Anh nhớ mãi phút giây huyền diệu:
Trước mặt anh em bỗng hiện lên,
Như hư ảo mong manh vụt biến,
Như thiên thần sắc đẹp trắng trong.

Giữa day dứt sầu đau tuyệt vọng,
Giữa ồn ào xáo động buồn lo
Tiếng em nói bên tai anh văng vẳng,
Bóng dáng em anh gặp lại trong mơ.

Tháng ngày qua. Những cơn gió bụi
Đã xua tan mộng đẹp tuổi thơ,
Lãng quên rồi giọng em huyền diệu
Nhòa tan rồi bóng dáng nguy nga.

Giữa cô quạnh âm u tù hãm
Dòng đời trôi tù quằn quại hắt hiu,
Chẳng thiên thần chẳng nguồn cảm xúc,
Chẳng đời, chẳng lệ, chẳng tình yêu.

Cả hồn anh bỗng bừng bừng tỉnh giấc:
Trước mắt anh em lại hiện lên,
Như hư ảo mong manh vụt biến,
Như thiên thần sắc đẹp trắng trong.

Trái tim lại rộn ràng náo nức,
Vì trái tim sống lại đủ điều:
Cả thiên thần cả nguồn cảm xúc,
Cả đời, cả lệ, cả tình yêu.

1825
Thúy Toàn dịch


Người đẹp ơi! Nàng đừng hát nữa

Người đẹp ơi! Nàng đừng hát nữa
Những bài Gruzi buồn bã xót xa:
Khiến lòng tôi lại càng tưởng nhớ
Cuộc đời xưa và một bến bờ xa.

Ôi khúc ca tàn bạo của nàng
Làm tôi càng thêm nhớ lại
Chốn thảo nguyên đêm tối dưới trăng
Hình bóng người trinh nữ xa xắm, đầy thương hại.

Bao hình ảnh không phai mờ, êm ái
Giáp mặt nàng tôi đã quên đi
Nhưng nàng hát - trước mắt tôi đã lại
Biết bao nhiêu bóng dáng hiện về.

Người đẹp ơi! Nàng đừng hát nữa
Những bài Gruzi buồn bã xót xa:
Khiến lòng tôi lại càng tưởng nhớ
Cuộc đời xưa và một bến bờ xa.

1828
Hoàng Trung Thông dịch





Một chút tên tôi đối với nàng

Một chút tên tôi đối với nàng
Sẽ chìm như tiếng sóng buồn tan
Âm thầm mòn mỏi bên bờ vắng,
Như tiếng đêm thâu lạc giữa ngàn.

Ngày nào đó trên mặt trăng kỉ niệm
Nó chỉ còn là dấu vết không hồn
Giống như hình phác trên mộ chí
Nét ngoằn ngoèo một thứ tiếng xa xăm.

Tên cũ từ lâu bị lãng quên
Chẳng còn gợi lại được cho em
Tình xưa êm ái và trong trắng
Trước mối tình ai mới dấy lên.

Nhưng nếu gặp ngày buồn rầu đâu đớn
Em thầm thì hãy gọi tên lên
Và hãy tin còn đây một kỉ niệm
Em vẫn còn sống giữa một trái tim.

1830
Thúy Toàn dịch


Không đề

Hết rồi - tình đã vỡ tan
Anh hôn lần chót đôi bàn chân em
Những lời chua xót thốt lên -
Anh nghe lời đáp của em - Hết rồi

Anh không còn tự dối thôi
Nỗi sầu anh chẳng trọn đời dõi em
Chuyện tàn có thể anh quên
Tình yêu không thể đáp đền cho anh!

Trẻ trung hồn lại đẹp xinh
Mai em được biết bao tình mến yêu.

Xuân Diệu dịch
(qua bản dịch nghĩa của Thúy Toàn)

[Geobic]

Xin nhiệt liệt hưởng ứng vì nước Nga trong thi ca chỉ có 1 Mặt Trời!
Nhưng bài sau do Geo dịch.

PUSKIN

* * *

Bóng đêm lan trên đồi Gruzia;
Trước tôi - gào thét dòng Aragva.
Lòng buồn mênh mang; nỗi buồn tôi trong trẻo;
Nỗi buồn ngập em - chỉ một em xa...
Không gì hành hạ, đe dọa nổi
Nỗi buồn tôi trong đêm tối phiêu diêu,
Và trái tim lại cháy tình yêu - bởi,
Nó không thể nào có thể sống không yêu.

1829



* * *

Khi tôi vòng tay ôm
Thân hình em cân đối,
Tôi nói trong hứng khởi,
Lời yêu đương nồng nàn;
Lặng lẽ gỡ thân mềm
Khỏi vòng tay riết chặt,
Em nhìn tôi, ánh mắt
Thoáng nụ cười hồ nghi,
Bởi không dễ quên đi
Lời đồn: tôi tình bạc,
Nên em buồn man mác
Nghe, mà lòng dửng dưng...

Tôi tự rủa trò gian
Của tuổi xuân đáng thẹn,
Những hẹn hò vụng lén
Trong vườn đêm lặng tờ,
Lời thầm thì tình ái,
Vẻ u huyền câu thơ,
Sự mơn trớn rủ rê
Của các nàng nhẹ dạ,
Cả nước mắt, lời than
Đã muộn màng của họ...

1830


NHỮNG CON QUỶ

Mây vần vụ đầy trời;
Khuất mây, ánh trăng soi
Nhờ nhờ trên thảm tuyết;
Đêm mờ mờ, rét mướt.
Xe bon trên đồng hoang,
Nhạc ngựa reng-reng-reng...
Không dưng lòng sợ hãi
Giữa cánh đồng chưa quen!

- Đi thôi, bác xà ích!
- Ngựa mệt nhoài, thưa ông,
Mắt tôi cũng tịt mít
Trong bão giông và tuyết
Tràn ngập mọi nẻo đường,
Xe chệch hướng. Trên đồng
Như có quỷ dẫn lối,
Rắp tâm đưa lòng vòng.

Kìa, nhìn xem, chúng đang
Khạc nhổ vào tôi đấy,
Giờ lại gắng xô đẩy
Cho ngựa sụt hố lầy;
Chúng nhô trước tôi đây
Như mốc đường lạ lẫm,
Mắt lập loè sáng lạnh
Rồi biến trong màn đêm.

Đầy trời mây vần vụ;
Mây che mờ ánh trăng;
Cánh đồng hoang tuyết phủ
Dưới trăng càng mênh mang.
Sức chúng tôi đã kiệt,
Tiếng nhạc cũng thốt dừng,
Ngựa khựng... - Kìa trên đồng,
Gốc cây hay sói đó?

Bão khóc than, giận dữ;
Ngựa thính thở phì phò;
Lũ quỷ đã lảng xa
Riêng mắt còn ánh lửa;
Ngựa lại bước tong tả;
Tiếng nhạc reng-reng-reng...
Tôi thấy quỷ quần tụ
Trắng nhợt nhoà đồng hoang.

Chúng quay cuồng, bất tận,
Xấu xí, chẳng giống nhau,
Như lá cây tháng một,
Dưới ánh trăng đục ngàu...
Chúng bị đuổi đi đâu?
Cớ sao kêu thảm thiết?
Hay chúng chôn ma chết?
Hay phù thuỷ cưới chồng?

Đầy trời mây vần vụ;
Mây che mờ ánh trăng;
Cánh đồng hoang tuyết phủ
Dưới trăng càng mênh mang.
Lũ quỷ chạy từng đàn
Trên khoảng không vô tận,
Tiếng kêu réo não nùng
Xé tim tôi cô quạnh...

1830




MAĐÔNA

Tôi không muốn trang hoàng phòng ở
Bằng các tranh của danh hoạ đời xưa,
Khiến khách thăm phải mê đắm, ngẩn ngơ,
Chăm chú trước những lời bình sành sỏi.

Trong góc phòng đơn sơ, tháng năm bận rộn,
Trọn đời tôi chỉ muốn ngắm một bức tranh,
Để thấy: nhìn tôi, như từ mây nhìn xuống,
Chúa Hài Đồng và Đức Mẹ Đồng Trinh.

Mắt Chúa tinh anh, dáng Đức Bà trang trọng -
Hiền dịu khiêm nhường trong hào quang toả rạng,
Vắng thiên thần, chỉ hai người dưới bóng cọ Xion.

Ước vọng lớn lao đến nay thành hiện thực -
Em, Mađôna của tôi, Tạo Hoá đã cho em
xuống cõi trần,
Làm hình mẫu tuyệt vời cho sắc đẹp thế nhân.

1830

* * *

Trước một cô nàng hiền thục
Là hai tráng sĩ trẻ trung
Cả hai tự tin, kiêu hãnh
Đăm đắm nhìn cặp mắt nhung.
Cả hai ngời lên vẻ đẹp
Cả hai rực lửa trong tim
Cả hai đặt tay săn chắc
Lên chuôi giá lạnh thanh gươm.
Họ quý nàng hơn mạng sống
Như vinh quang họ hằng yêu,
Nhưng cô nàng chỉ có một
Biết tim cô chọn chàng nào?
"Hãy nói, yêu ai, cô gái?"-
Cả hai cùng giục vội vàng
Và cùng hy vọng ngập tràn
Họ nhìn thẳng vào mắt đẹp.

1830


GIÃ TỪ

Lần cuối cùng tôi liều âu yếm
Hình em trong tưởng tượng dịu êm,
Bỗng thức dậy ước mơ cháy bỏng,
Với niềm vui rụt rè, cay đắng,
Bùi ngùi, tôi nhớ lại tình em.

Thời gian vùn vụt trôi qua,
Thay đổi hết rồi, thay đổi cả hai ta,
Quả vậy, với nhà thơ của mình,
Em đã ngủ dưới nấm mồ hiu hắt,
Và với em, tôi như ngọn đèn lụi tắt.

Hãy nhận đi, người bạn gái xa xôi,
Lời giã từ tự đáy lòng tôi,
Như lời của một người vợ goá,
Như người bạn ôm bạn mình lặng lẽ
Trước lúc anh ta vào chốn tù đày.

1830

[tykva]

Đừng hát nhé, người đẹp ơi...

Đừng hát nhé, người đẹp ơi, khi có tôi
Những bài ca Gruzia buồn bã,
Lời em hát khiến tôi nhớ quá
Quãng đời đã qua nơi bến bờ xa.

Lời em ca sao trở nên nghiệt ngã
Khi bắt tôi nhớ đến một thời
Trên thảo nguyên với những đêm trăng sáng,
Và nhạt nhòa mờ xa bóng một người.

Gặp em tôi tưởng như quên được,
Hình bóng thân yêu, số phận một thời,
Nhưng em hát và trước tôi lại hiện
Hình bóng xưa, làm sao quên, em ơi.

Đừng hát nhé, người đẹp ơi, khi có tôi
Những bài ca Gruzia buồn bã,
Lời em hát khiến tôi nhớ quá
Quãng đời đã qua nơi bến bờ xa.

Pushkin viết

Не пой, красавица, при мне
Ты песен Грузии печальной:
Напоминают мне оне
Другую жизнь и берег дальный.

Увы! напоминают мне
Твои жестокие напевы
И степь, и ночь — и при луне
Черты далекой, бедной девы.

Я призрак милый, роковой,
Тебя увидев, забываю;
Но ты поешь — и предо мной
Его я вновь воображаю.

Не пой, красавица, при мне
Ты песен Грузии печальной:
Напоминают мне оне
Другую жизнь и берег дальный.

[Nina]

Em tìm thấy gì trong cái tên anh?

Aleksandr Sergeyevich Pushkin

Em tìm thấy gì trong cái tên anh?
Nó sẽ chết như âm thanh buồn thảm
Của làn sóng vỗ vào bờ xa xám
Như tiếng đêm ở giữa rừng sâu.

Cái tên anh trong sổ tay lưu niệm
Sẽ để lại vệt buồn, như cái chết đóng đinh
Tựa vết khắc trên tấm bia mộ nọ
Bằng thứ tiếng nào chẳng ai hiểu cho đành

Cái tên anh từ lâu em quên lãng
Trong những đắm say mới mẻ ngập tràn
Tên anh sẽ không cho hồn em có
Những ký ức xưa trong sáng dịu dàng

Nhưng vào ngày buồn thảm, trong yên lặng
Em hãy buồn mà nhắc đến tên anh
Em hãy nói: tôi vẫn đang được nhớ
Và có trái tim nơi tôi vẫn in hình.

Александр Пушкин viết

Что в имени тебе моем?

Что в имени тебе моем?
Оно умрет, как шум печальный
Волны, плеснувшей в берег дальний,
Как звук ночной в лесу глухом.

Оно на памятном листке
Оставит мертвый след, подобный
Узору надписи надгробной
На непонятном языке.

Что в нем? Забытое давно
В волненьях новых и мятежных,
Твоей душе не даст оно
Воспоминаний чистых, нежных.

Но в день печали, в тишине,
Произнеси его тоскуя;
Скажи: есть память обо мне,
Есть в мире сердце, где живу я

[Geobic]

Nina viết

Em tìm thấy gì trong cái tên anh?

Aleksandr Sergeyevich Pushkin

Em tìm thấy gì trong cái tên anh?
Nó sẽ chết như âm thanh buồn thảm
Của làn sóng vỗ vào bờ xa xám
Như tiếng đêm ở giữa rừng sâu.

Cái tên anh trong sổ tay lưu niệm
Sẽ để lại vệt buồn, như cái chết đóng đinh
Tựa vết khắc trên tấm bia mộ nọ
Bằng thứ tiếng nào chẳng ai hiểu cho đành

Cái tên anh từ lâu em quên lãng
Trong những đắm say mới mẻ ngập tràn
Tên anh sẽ không cho hồn em có
Những ký ức xưa trong sáng dịu dàng

Nhưng vào ngày buồn thảm, trong yên lặng
Em hãy buồn mà nhắc đến tên anh
Em hãy nói: tôi vẫn đang được nhớ
Và có trái tim nơi tôi vẫn in hình.

Александр Пушкин viết
Что в имени тебе моем?

Что в имени тебе моем?
Оно умрет, как шум печальный
Волны, плеснувшей в берег дальний,
Как звук ночной в лесу глухом.

Оно на памятном листке
Оставит мертвый след, подобный
Узору надписи надгробной
На непонятном языке.

Что в нем? Забытое давно
В волненьях новых и мятежных,
Твоей душе не даст оно
Воспоминаний чистых, нежных.

Но в день печали, в тишине,
Произнеси его тоскуя;
Скажи: есть память обо мне,
Есть в мире сердце, где живу я

* * *

Tên anh nào có nghĩa gì ?
Chỉ như tiếng sóng rầm rì bờ xa
Thảm sầu tắt giữa bao la
Vẳng như tiếng vọng rừng khuya mịt mờ.

Mở trang lưu bút ngày thơ,
Tên anh mỏng mảnh đọng như vệt buồn,
Như bao hoạ tiết vô hồn
Khắc trên mộ chí mỏi mòn tháng năm.

Bị quên lãng với thời gian,
Tên anh lạc giữa nồng nàn tình ai -
Tình xưa trong trắng, láng lai,
Tên anh không gợi cảm hoài trong em.

Nhưng khi đau đớn triền miên
Thì em hãy nhắc thầm tên mọn này
Và tin trong trái tim đây
Em còn sống giữa vẹn đầy yêu thương...

1830

[Nina]

Dòng dõi của đại thi hào Pushkin

Aleksandr Sergeevich Pushkin cấm không cho con cháu mình làm thơ. Ông cho rằng ông viết quá hay rồi, nên con cháu không nên viết ra những dòng thơ kém hơn ông. Có lẽ chính vì thế mà trong số 237 người dòng họ Pushkin trên khắp thế giới chẳng có một nhà thơ nào

Dòng dõi Pushkin cũng nổi bật ở chỗ ... phụ nữ nhiều hơn nam giới. Dòng chính của dòng họ nàu, tức là đàn ông trực hệ chỉ có vẻn vẹn 13 người.

Hiện nay ở Nga chẳng còn ai là con cháu trực hệ của Pushkin cả. Sau khi chắt vả chút của thi hào qua đời thì dòng chính ở Matx cơva đã tuyệt tự.

Dòng nhánh của dòng họ này sau hơn 150 năm đã có tới 58 nhánh. Số liệu nhân dịp kỷ niệm 200 năm ngày sinh A.S.Pushkin cho thấy trên toàn thế giới đã ghi nhận được 227 người thuộc dòng họ nhà thơ đang sống ở các nước châu Âu, Mỹ và Á. Vào cuối năm ngoái có 82 người trong số đó sống ở Nga, ở Pháp có 24 người, ở Anh - 20, ở Mỹ - 12, Bỉ - 10, Thụy Sỹ - 6, Đức - 5, Ý -3. Sáu người nữa sống ở Hawai và ba người ở Ma rốc



Theo RIA Novosti

[nthach]

Không có cái ảnh chụp nào của ông nhỉ, tôi nhảy vào mạng tìm vài cái không biết có ra hồn không, mà ngày ấy đã có máy chụp hình đâu các bác?

[@@@]

Это гипсовая маска - отпечаток лица Пушкина после его смерти.



(Точнее это точная копия Той маски, так как Та маска конечно находится в Музее каком-нибудь, а вот точные копии с неё - это более доступно для народа...
Мне специально сделал копию один друг-скульптор )

Скажу честно - впечатляет, когда держишь маску в руках...


Это ссылочки на эти фотографии маски Пушкина, но более лучшего качества:

http://www.4shared.com/file/17874097.../pushkin1.html

http://www.4shared.com/file/17874259.../pushkin2.html

[Geobic]

Geo cảm nhận thơ Puskin tự thân đã là những bức tranh thật sinh động...

* * *

В поле чистом серебрится
Снег волнистый и рябой,
Светит месяц, тройка мчится
По дороге столбовой.

Пой: в часы дорожной скуки,
На дороге, в тьме ночной
Сладки мне родные звуки,
Звуки песни удалой.

Пой, ямщик! Я молча, жадно
Буду слушать голос твой.
Месяц ясный светит хладно,
Грустен ветра дальний вой.

Пой: "Лучинушка, лучина,
Что же не светло горишь?"

1833

* * *

Trên cánh đồng quang đãng bình yên
Tuyết dày gợn sóng ánh ngời lên,
Trăng sáng. Trên đường xe tam mã
Vút băng qua hàng cột số chìm im.

Hát lên cho thời gian trôi nhanh
Trên con đường buồn ngập bóng đêm,
Giai điệu của bài ca hùng tráng
Sẽ khiến cho lòng tôi dịu êm.

Hãy hát lên, nào bác đánh xe
Tôi sẽ lặng im, sẽ lắng nghe.
Vầng trăng vẫn sáng mờ, lạnh lẽo,
Vẳng bên tai rầu rĩ gió xa về...

Hát lên: "Mảnh trăng non - chiếc đóm,
Sao không bừng cháy giữa trời khuya?"

1833

[Nina]

Post lại cảm nhận để lưu tư liệu

autumn viết

Những gì về nước Nga cháu biết được là những điều ít ỏi góp nhặt được khi còn ngồi ghế nhà trường phổ thông, trong đó ấn tượng về hai bài thơ của Puskin quả thật không hề phai mờ dù cho bao nhiêu năm đã trôi qua, Con đường mùa đông và Tôi yêu em thật hay... đặc biệt là Tôi yêu em, ngày đó, tất cả các bạn trong lớp dù thích học văn hay ghét học văn, dù lười biếng hay siêng năng đều thuộc bài này, nói sao nhỉ... không có một bài thơ nào có thể làm điều ấy, nhiều năm sau nhắc lại mọi người đều có thể nhớ ít nhất cũng là một dòng

Thưa các bác

Được loạt bài của bác nthach1 cổ vũ, em có ý định tổng hợp một số bài về các nữ nghệ sĩ ba lê Nga. Mà bài mở đầu thì chắc chắn phải là bài viết về A.I.Istomina rồi, còn ai xứng đáng hơn nữa!

Nhưng nói đến Avdotya Istomina thì không thể không nhắc đến mấy câu thơ của Pushkin tả bà trong chương đầu của Evgeny Onegin

Блистательна, полувоздушна,
Смычку волшебному послушна,
Толпою нимф окружена,
Стоит Истомина; она
Одной ногой касаясь пола,
Другою медленно кружит,
И вдруг прыжок, и вдруг летит,
Летит, как пух от уст Эола;
То стан совьет, то разовьет
И быстрой ножкой ножку бьет.

Không biết bác nào có thể giúp em dịch mấy dòng này không, để có cảm hứng ... dịch tiếp Em cám ơn tất cả nhé

Chả ai dịch à, thôi em dịch trước, rồi sẽ tổng hợp tư liệu về Istomina sau - về huyền thoại được thiên tài ca ngợi! (Sau này có bao nữ diễn viên ba lê tài năng, nhưng nào ai được ghi vào văn học như nàng!)
Trích dẫn:
Блистательна, полувоздушна,
Смычку волшебному послушна,
Толпою нимф окружена,
Стоит Истомина; она
Одной ногой касаясь пола,
Другою медленно кружит,
И вдруг прыжок, и вдруг летит,
Летит, как пух от уст Эола;
То стан совьет, то разовьет
И быстрой ножкой ножку бьет.


Đẹp rực rỡ, nhẹ bỗng như không khí
Vâng theo lời cây mã vĩ thánh thần
Giữa đám thủy tiên đang đứng quây quần
Chính là Istomina tuyệt diệu
Một chân này chạm hờ sàn gỗ
Còn chân kia quay chầm chậm xung quanh
Và bỗng dưng cú nhảy - nàng bay nhanh
Tựa sợi lông tơ đang được thần gió cuốn
Thân người cong rồi thẳng ra như uốn
Và chân này nhanh chóng đập chân kia

[tykva]

Geobic viết

Geo cảm nhận thơ Puskin tự thân đã là những bức tranh thật sinh động...

* * *

В поле чистом серебрится
Снег волнистый и рябой,
Светит месяц, тройка мчится
По дороге столбовой.

Пой: в часы дорожной скуки,
На дороге, в тьме ночной
Сладки мне родные звуки,
Звуки песни удалой.

Пой, ямщик! Я молча, жадно
Буду слушать голос твой.
Месяц ясный светит хладно,
Грустен ветра дальний вой.

Пой: "Лучинушка, лучина,
Что же не светло горишь?"

1833

* * *

Trên cánh đồng quang đãng bình yên
Tuyết dày gợn sóng ánh ngời lên,
Trăng sáng. Trên đường xe tam mã
Vút băng qua hàng cột số chìm im.

Hát lên cho thời gian trôi nhanh
Trên con đường buồn ngập bóng đêm,
Giai điệu của bài ca hùng tráng
Sẽ khiến cho lòng tôi dịu êm.

Hãy hát lên, nào bác đánh xe
Tôi sẽ lặng im, sẽ lắng nghe.
Vầng trăng vẫn sáng mờ, lạnh lẽo,
Vẳng bên tai rầu rĩ gió xa về...

Hát lên: "Mảnh trăng non - chiếc đóm,
Sao không bừng cháy giữa trời khuya?"

1833

Em xin phép được bon chen một bản dịch nữa...

A.X. Pushkin

***

Tuyết trên đồng gợn sóng
Như bạc sáng ngời ngời.
Vằng vặc mảnh trăng soi
Xe tam mã vun vút
Trên đường quan đơn côi.

Cho đường đi đỡ buồn,
Đêm dài bớt cô quạnh.
Xà ích, hát lên nào,
Những bài hát thân thuộc
Ta nghe thấy ngọt ngào.

Xà ích, hát lên nào
Ta lắng nghe, im lặng.
Buồn bã tiếng gió gào
Xa xa trên đồng vắng
Lạnh lùng liềm trăng soi.

Hát nào: “Chiếc đóm nhỏ,
Sao không cháy sáng ngời?”

1833

[tykva]

Ông và anh

Thay vì “ông” xa lạ,
Nàng lỡ miệng gọi “anh”,
Để hồn tôi xao xuyến
Bao giấc mơ ngọt lành.

Trước nàng tôi lặng ngắm
Không đủ sức thôi nhìn.
Nói: Quý cô đẹp lắm!
Và nghĩ: Anh yêu em!

ТЫ И ВЫ

Пустое вы сердечным ты
Она, обмолвясь, заменила
И все счастливые мечты
В душе влюбленной возбудила.
Пред ней задумчиво стою,
Свести очей с нее нет силы;
И говорю ей: как вы милы!
И мыслю: как тебя люблю!

[Nina]

À, em có dịch bài "Mỹ nhân đừng hát khúc ca" ở đây

http://diendan.nuocnga.net/showpost....95&postcount=5

[Nina]

Em thú thật là không thích dịch thơ Pushkin lắm, vì nhiều người đã dịch, và còn dịch hay..., có khi bị ảnh hưởng mà không tự biết ấy chứ ...

Ông và anh

Nàng lỡ lời quên chữ "ông" trống rỗng,
Thốt chữ "anh" nghe thân ái làm sao
Và biết bao mơ ước ngọt ngào
Nàng đánh thức trong tâm hồn say đắm

Trước mặt nàng trầm ngâm tôi đứng
Chẳng còn sức đâu không đưa mắt nhìn sang
Và tôi nói: Ồ quý bà xinh quá!
Mà nghĩ thầm: Ôi tôi quá yêu nàng!

ТЫ И ВЫ

Пустое вы сердечным ты
Она, обмолвясь, заменила
И все счастливые мечты
В душе влюбленной возбудила.

Пред ней задумчиво стою,
Свести очей с нее нет силы;
И говорю ей: как вы милы!
И мыслю: как тебя люблю!

[Geobic]

ПРОЩАНИЕ В последний раз твой образ милый Дерзаю мысленно ласкать, Будить мечту сердечной силой И с негой робкой и унылой Твою любовь воспоминать. Бегут меняясь наши лета, Меняя всё, меняя нас, Уж ты для своего поэта Могильным сумраком одета, И для тебя твой друг угас. Прими же, дальная подруга, Прощанье сердца моего, Как овдовевшая супруга, Как друг, обнявший молча друга Пред заточением его. 1830

GIÃ TỪ Lần cuối cùng tôi liều âu yếm Hình em trong tưởng tượng dịu êm, Bỗng thức dậy ước mơ cháy bỏng, Với niềm vui rụt rè, cay đắng, Bùi ngùi, tôi nhớ lại tình em. Thời gian cứ vùn vụt trôi qua, Thay đổi hết rồi, thay đổi cả hai ta, Quả vậy, với nhà thơ của mình, Em đã ngủ dưới nấm mồ hiu hắt, Và với em, tôi như ngọn đèn lụi tắt. Hãy nhận đi, người bạn gái xa xôi, Lời giã từ tự đáy lòng tôi, Như lời của một người vợ goá, Như người bạn ôm bạn mình lặng lẽ Trước lúc anh ta vào chốn tù đày. 1830

[USY]

Geobic viết

Em chỉ muốn nhặt sạn chút thôi:
1. Khổ đầu tiên chỉ có 1 động từ дерзать (liều, đánh liều, dám) được chia, còn 3 động từ khác là ласкать (твой образ), будить (мечту), воспоминать (твою любовь) tác giả để nguyên thể - do vậy nên nghĩa của nó sẽ là: tác giả liều âu yếm hình em, liều lấy sức mạnh trái tim đánh thức ước mơ của mình và liều nhớ lại tình em "с негой" - với niềm "нега" (hạnh phúc, khoan khoái, hoan lạc) rụt rè và có phần chán nản (chắc vì yêu đơn phương mãi không được đáp lại? .
2. Khổ cuối: Прими же, дальная подруга,/ Прощанье сердца моего, / Как овдовевшая супруга - từ "người vợ góa" ở cách 1, tức là "Em hãy nhận lời giã từ của trái tim tôi như (với tư cách) một người vợ góa", chứ không phải "nhận lời của tôi như lời của người vợ góa". Đồng thời đây là tác giả muốn "nàng" nhận lời giã từ của trái tim mình thôi, tức là có thể tác giả hết yêu nàng, nhưng vẫn muốn coi nàng là bạn ("như bạn ôm bạn", hoặc nàng như một người đàn bà góa (không được phép yêu người khác nên phải từ chối tác giả chăng) Và như thế câu này nếu ghép vào câu thơ bác dịch thì sẽ là:
Hãy nhận đi, người bạn gái xa xôi,
Lời giã từ của trái tim tôi,
Nhận đi em, như một người góa phụ,
Như người bạn ôm bạn mình lặng lẽ
Trước lúc anh ta vào chốn tù đày.

Em hiểu nôm na như vậy, bác Geo xem đúng sai thế nào ạ, và em mong các bác trao đổi thêm cho rõ nghĩa bài thơ này

[Geobic]

USY viết

Em chỉ muốn nhặt sạn chút thôi:
1. Khổ đầu tiên chỉ có 1 động từ дерзать (liều, đánh liều, dám) được chia, còn 3 động từ khác là ласкать (твой образ), будить (мечту), воспоминать (твою любовь) tác giả để nguyên thể - do vậy nên nghĩa của nó sẽ là: tác giả liều âu yếm hình em, liều lấy sức mạnh trái tim đánh thức ước mơ của mình và liều nhớ lại tình em "с негой" - với niềm "нега" (hạnh phúc, khoan khoái, hoan lạc) rụt rè và có phần chán nản (chắc vì yêu đơn phương mãi không được đáp lại? .
2. Khổ cuối: Прими же, дальная подруга,/ Прощанье сердца моего, / Как овдовевшая супруга - từ "người vợ góa" ở cách 1, tức là "Em hãy nhận lời giã từ của trái tim tôi như (với tư cách) một người vợ góa", chứ không phải "nhận lời của tôi như lời của người vợ góa". Đồng thời đây là tác giả muốn "nàng" nhận lời giã từ của trái tim mình thôi, tức là có thể tác giả hết yêu nàng, nhưng vẫn muốn coi nàng là bạn ("như bạn ôm bạn", hoặc nàng như một người đàn bà góa (không được phép yêu người khác nên phải từ chối tác giả chăng) Và như thế câu này nếu ghép vào câu thơ bác dịch thì sẽ là:
Hãy nhận đi, người bạn gái xa xôi,
Lời giã từ của trái tim tôi,
Nhận đi em, như một người góa phụ,
Như người bạn ôm bạn mình lặng lẽ
Trước lúc anh ta vào chốn tù đày.

Em hiểu nôm na như vậy, bác Geo xem đúng sai thế nào ạ, và em mong các bác trao đổi thêm cho rõ nghĩa bài thơ này

Những phân tích của USY rất chuẩn, chính xác là như vậy. Geo sẽ NC chỉnh sửa cho phù hợp, nhất là câu bôi đậm. Cảm ơn USY nhiều về góp ý rất chi tiết này.

[USY]

Ông và anh

Thay từ “ông” trống rỗng
Nàng lỡ miệng gọi “anh”,
Để hồn tôi xao xuyến
Bao giấc mơ ngọt lành.

Ngắm nàng trầm ngâm mãi
Không rời mắt khỏi nàng.
Nói: Quý cô đẹp lắm!
Và nghĩ: Anh yêu em! (Tykva)

Ông và anh

Nàng lỡ lời quên chữ "ông" trống rỗng,
Thốt chữ "anh" nghe thân ái làm sao
Và biết bao mơ ước ngọt ngào
Nàng đánh thức trong tâm hồn say đắm

Trước mặt nàng trầm ngâm tôi đứng
Chẳng còn sức đâu không đưa mắt nhìn sang
Và tôi nói: Ồ quý bà xinh quá!
Mà nghĩ thầm: Ôi tôi quá yêu nàng! (Nina)

Bài này bác Bí dịch chuẩn hơn bác Nina, có lẽ vì bác Nina muốn tránh bị ảnh hưởng như đã nói ở trên. Thí dụ nếu không ngại đã dùng "hồn tôi" thì câu "nàng đánh thức tâm hồn say đắm" của Nina đổi thành "Nàng đánh thức hồn tôi say đắm" sẽ đủ nghĩa hơn. Đặc biệt 2 câu cuối của Nina không đúng lắm: dịch "Quý cô" như Bí là chính xác, vì đây nhà thơ đang đắm say một thiếu nữ, chứ không phải là một phụ nữ đã có chồng, đồng thời "quý bà" thường không đi với "xinh", mà phải là "đep" ("quý cô" thì có thể "xinh", và cả "đẹp" nữa). Câu cuối rõ ràng tác giả muốn đổi "вы" sang "ты" nên không thể dịch câu tác giả muốn trực tiếp thốt lên thành lời ("Anh yêu em") với người mình ngưỡng mộ đơn giản thành ý nghĩ riêng của ông với thể gián tiếp "tôi yêu nàng" được. Giá mà có thể ghép 2 cách dịch của 2 bác chắc hẳn sẽ rất thú vị.

[Nina]

Hơ hơ, người dịch sau nó khổ thế đấy chị ạ

[tykva]

Kể ra thì để khỏi "đụng hàng" em chọn câu thơ có 5 chữ, ngắn quá nên bài thơ không còn cái mượt mà của bản gốc mà cụ Thúy Toàn đã chuyển ngữ rất đạt. Em rất tâm đắc với lời than của Nina và cũng không ít lần cũng đã phải thốt lên...

Nina viết

Hơ hơ, người dịch sau nó khổ thế đấy chị ạ