[Dmitri Tran]

Chuyện của bác Mien trung làm tôi nhớ lại một sự việc góc độ khác trong cộng đồng nữ công nhân XKLĐ những năm cuối 80.

Khi đến Briansk, gặp chị Trưởng vùng (chị có anh “bồ” là nhà thơ người gốc Huế đồng hương với tôi, nên được chị cho biết nhiều chuyện trong tập thể chị em), tôi được biết là: Bệnh hysteria (thiếu hơi đàn ông) khá phổ biến ở chị em lao động. Lúc đó liên hợp dệt Briansk là xí nghiệp tiên tiến của Liên Xô, có gần 2 ngàn nữ công nhân VN, và điểm đặc biệt là: xí nghiệp không nhận các đội lao động nữ của ta có đội trưởng hay phiên dịch là nam. Vì vậy chỉ có mình tôi là nam giới “lạc” vào mấy ốp tòan chị em ta, lúc đó mấy chú trèo ban công ít lắm, vì là đơn vị trọng điểm của Bộ CN nhẹ nên kỹ luật rất nghiêm. Tuy không biết gì về y tế, chẳng qua là có đọc mấy tiểu thuyết về nữ thanh niên xung phong thời chống Mỹ, tôi cũng tò mò hỏi chị về tình trạng mắc bệnh hysteria trong chị em ta. Chị nói là khá phổ biến, vài ngày lại có “vụ” chị em kêu khóc, gào thét đến cả tiếng đồng hồ, thậm chí co dật rồi lịm đi… Chị Trưởng vùng hơn tôi gần chục tuổi nên tôi cũng thỏai mái hỏi cặn kẻ và nhờ chị cho chứng kiến thực tế, vì thực tình tôi không tin là có các chuyện đến mức như thế trong các tiểu thuyết chiến tranh.
Vài ngày sau, có “vụ” như vậy, chị gọi tôi đến. Một cô xinh xắn đang gào khóc kể lể, mặt đỏ phấn chấn, nước mắt ứa quanh, thỉnh thỏang thét lên câu gì đó. Chị trưởng vùng đã có kinh nghiệm, bảo đóng chặt cửa để các cô cùng tầng không nghe thấy (bệnh này rất dễ lân lan, các cô khác có thể bị nhiễm khi nghe vài câu gào thét). Bà bác sĩ cấp cứu chỉ tiêm mũi thuốc an thần và đang xoa bóp các vùng cảm giác cho dịu cơn. Khi thấy tôi là đàn ông, bà bảo là: anh xoa bóp thì quá tốt, cơn sốc tình sẽ mất nhanh nếu có hơi đàn ông. Trước sự động viên của họ, đúng tinh thần “mất gì của bọ”, sau dăm động tác xoa nắn âu yếm (hòan tòan không có gì về tình ái, chỉ vì thương cô ta) cô bé thư giản dần, mắt long lanh, cười mĩm rôi ngủ thiếp đi….

Cho nên việc các chú nhà ta lặn lôi đường xa đến, rôi trèo ban công lên với chị em có yếu tố tích cực nhất định, làm giảm khả năng mắc bệnh hysteria khá phổ biến trong nhiều tập thể nữ công nhân lúc đó. Chắc cũng hiểu như vậy nên sau này nhiều nhà máy khá “rộng lượng” với các vi phạm, không xử lý quân ta chặt như với thanh nên Nga, làm ngơ trước các vụ trèo hay “đột nhập” ôp nữ của các chàng trai VN!?