Esztergom là một thành phố nhỏ nằm ở biên giới Hung-Slovakia ngày nay, bên bờ Duna, cách Budapest chừng 50 km. Ngày xa xưa thì nó không phải nằm trên biên giới vì bên kia sông - ngày nay thuộc Slovakia - vẫn là đất Hung. Thành phố rất đẹp, sạch sẽ và vô cùng yên bình - theo mọi nghĩa của từ yên bình. Tôi đã tới Esztergom không biết bao nhiêu lần mà chưa từng gặp đến một viên cảnh sát nào ở đó, có vẻ như trên đất của Chúa thì không cần có cảnh sát. Dân chúng thì niềm nở, phúc hậu, món ăn trong quán thì đậm chất dân gian Hung, ngon không thể tả xiết mà cũng không quá đắt. Bến nước ven sông Duna cũng sạch sẽ và hiền hòa, đã bao lần cùng em và lũ nhỏ dạo chơi ở đó, đốt lửa nướng thịt ăn trưa trong những lần picnic trên Đất Thánh thanh bình của dân Hung.
Esztergom nổi tiếng vì có nhà thờ mái vòm (basilica) cao nhất nước Hung (cao 100m, tính từ hầm mộ của nhà thờ và vài trăm mét tính từ mặt sông Duna) và lớn đứng thứ 18 trên thế giới, xây ròng rã trong suốt gần một nửa thế kỷ (từ 1822 đến 1869). Phía dưới nhà thờ là khu hầm mộ, an táng các giám mục đã cai quản giáo khu Esztergom-Budapest. Trong nhà thờ có nhiều tác phẩm hội họa, điêu khắc rất đẹp và một giàn organ cực lớn. Trong thời phong kiến, do nằm trên bờ Duna nên khu vực nhà thờ còn kết hợp với cả tòa thành nhằm kiểm soát đường bộ và đường sông (từ phía Bắc theo dòng Duna xuống đến Budapest có thêm thành Visegrád khống chế dòng sông nữa).
Lần sang năm ngoái do trời quá lạnh nên tôi đã không dám leo lên nóc nhà thờ - trên đó gió rất mạnh, ngay dưới sân gió đã rất lạnh, rét tái cả người dù trời đã nắng lên và đã cố thủ với vài lần áo ấm. Tuy nhiên, năm mới sang Hung làm NCS thì đã lên, từ đó có thể nhìn sâu hút tầm mắt sang đất Slovakia (lúc đó vẫn còn là Tiệp-Khắc - Czechoslovakia).
Nhà thờ basilica
Người trong ảnh là dịch giả, TS ngành giao thông Giáp Văn Chung
Hàng cột đá
Một góc sân nhà thờ
Thành cũ với các lỗ châu mai còn sót lại
Dàn organ
Bên trong nhà thờ
Vòm nhà thờ nhìn từ bên trong
Trần
Nơi an táng các giám mục
Nhìn sang đất Slovakia
Bến sông xưa
Phố xá
Món ăn trong quán
Nhà thờ, từ dưới thành phố chụp lên
