[nqbinhdi]

Mien trung viết

Cho tôi tham gia bổ sung thêm một số điều tôi còn nhớ về các rạp phim ở HP (cảm phiền các bạn quan tâm chủ đề xem phim LX ở Hà Nội):
Rạp phim ở HP lúc tôi đến sống những năm 56-57 còn có một số rạp phim mà sau đó mấy năm bị xóa bỏ như rạp Cộng Hòa ở đầu ngã tư Đinh Tiên Hoàng và Hồng Bàng, cách rạp Hòa Bình trên đường ĐTH cạnh đấy khoảng 50-70 mét thôi. Số lượng ghế trong rạp không nhiều, nhưng có ghế gập của Pháp sx ngày xưa ngồi xem rất thoải mái. Rạp này lúc bị xóa bỏ thì chuyển thành kho vật liệu. Một rạp bị xóa nữa là rạp Đông Á nằm bên quảng trường Nhà hát, sau này trở thành hiệu sách Quân đội nhân dân thì phải, sát cạnh hiệu sách ngoại văn. Rạp này có lẽ là rạp nhỏ nhất HP thời đó, tôi nhớ thường theo các bạn vào đây xem ngồi ghế hạng rẻ nhất (hạng ba-2 hào) là sát sạt màn hình cách đâu khoảng 1,5 -2 mét. Ấy thế mà rất thích mỗi khi có dịp được vào đây. Rạp này lúc đó đặc biệt chiếu nhiều phim chiến đấu của TQ như " Chiến sỹ gang thép", "Thượng Cam Lĩnh"... Tôi nhớ được xem lần đầu phim chiến đấu " Hai chiến sỹ" của LX (có bài hát Đêm đen trong phim) cũng tại rạp này.
Rạp vào loại to nhất HP và sang trọng là rạp Vĩnh Lợi, sau này đổi tên thành rạp 1-5 trên đường Hoàng Văn Thụ. Ngôi nhà tôi sống cách rạp quảng bảy tám chục mét thôi nên hồi đó buổi tối tôi thường hay la cà trong khu vực trước cửa rạp xem hình ảnh trưng bày và nội dung các phim đang chiếu, sắp chiếu, sưu tầm tờ prôgram... hay xem cọp phim qua khe cửa hẹp bên hông rạp. Hàng quán bên cạnh rạp bán bánh kẹo, đồ chơi con giống cho thiếu nhi rất ngon và đẹp. Hồi đó Chủ nhật hàng tuần tôi thường được người nhà thưởng cho 1 hào để vào xem phim tài liệu xuất sáng lúc 7 giờ, hầu như tuần nào cũng vậy. Nhiều phim xem thằng bé 6-7 tuổi là tôi chẳng hiểu gì nhưng cứ được đi xem phim là thích. Rạp 1-5 này cũng là rạp đầu tiên ở HP có màn ảnh rộng. Tôi nhớ phim chiếu MAR đầu tiên lúc đó là "Sămpô", một bộ phim thần thoại do LX và Phần Lan hợp tác sản xuất. Người người xếp hàng dài chen nhau vào coi phim MAR để biểt nó như thế nào, hơn cả bây giờ đi xem phim 3D vậy. Tôi nhớ cảm giác lúc đó thật bàng hoàng khoan khoái, xem đã con mắt vì trước đó ai cũng chỉ xem phim trên màn ảnh hẹp mà thôi...
HP còn có rạp phim Liđô cạnh Nhà máy nước gần quảng trường thành phố, sau này là rạp Tháng Tám. Rạp này có số lượng ghế vào loại nhiều nhất. Nếu như rạp Đông Á chỉ có các hạng ghế nhất, nhì , ba thì ở rạp Liđô này có thêm hạng tư và thượng hạng. Hồi đó các hàng ghế càng xa màn hình thì giá càng cao và được xếp hạng nhất, thượng hạng (ở LX thì các hàng xa nhất và gần nhất màn hình thì vé rẻ nhất). Những năm 56-57 trước khi vào buổi chiếu phim rạp còn có chương trình biểu diễn ca nhạc 15-20 phủt trên sân khấu trước màn hình do các nghệ sỹ của rạp trình diễn (cái này hình như có từ thời trước năm 1955)...
Rạp phim ở khu phố Phan Bội Châu là khu phố Tàu có tên Tây là rạp Wawa, tôi không nhớ sau đó đổi tên là gì nữa. Rạp Cathay sau này là rạp Lê Văn Tám trước trường phổ thông cấp 3 Ngô Quyền chuyên chiếu phim phục vụ thiếu nhi vào ngày Chủ nhật ...
Thời xa xưa đó đến nay tôi vẫn hoài niệm và cảm thấy có nhiều cái mà đến giờ đã bị lược mất và hiện giờ có cái vẫn không bằng những cái ngày xưa đã có...

Thánh thiên tử thật!

Tôi đoán chắc bác Mien Trung phải sinh cỡ 1948-1950, mà bác vẫn còn nhớ được như thế thì kinh hãi thật.

Tất cả các rạp chiếu bóng ở HP bác kể ra tôi đều biết cả song chỉ khi bác nhắc mới nhớ ra. Kinh thật, đến cái tên rạp WAWA (dân HP ngày đó đều đọc là rạp Va-va) mà bác vẫn còn nhớ cơ mà. Lại nữa, cái rạp Lido (dân HP ngày đó đọc đúng tên Li-đô song mấy ông anh quỷ sứ của tôi - mà đầu têu mọi trò nghịch ngợm thì phải là ông anh ngày trước cùng cơ quan với bác baodung - thì toàn gọi trẹo ra là rạp Lí do, cùng kiểu như thế thì đọc các hiệu in ronéo thành in rô-néo) gần rạp 1-5 thì tôi cũng biết, cả rạp Tháng Tám tức rạp Vĩnh Lợi nữa, song bác không nói thì cũng chịu không sao lục lại được.

Cơ mà nếu nhà bác cách rạp 1-5 chừng 70-80 mét, mà lui lại phía quảng trường Nhà hát lớn thì bác nhớ sai tên Hiệu sách, nó là Hiệu sách Nhân dân thôi chứ không phải hiệu sách Quân đội nhân dân, ngay sát với ngã ba phố Kỳ Đồng (?) mà đầu phố có hiệu kem Tam Hoàn. Cái hiệu sách ngoại văn duy nhất của HP ngày ấy là nơi tôi hay la cà nhất, đặc biệt là những năm SV và sau khi ra trường. Cứ mỗi lần được về nhà thế nào cũng ra đó tìm mua sách tiếng Nga.

Nếu nhà bác ở đúng chỗ đó thì có lẽ bác biết một gia đình ở trong một cái ngách nhỏ (nếu tôi nhớ không nhầm thì là số 28 Hoàng Văn Thụ), phía ngoài có một quầy bán tạp hóa và văn phòng phẩm. Gia đình ấy là gia đình bị xếp vào loại Tư sản xưa, các anh em nhà đó thì học giỏi khét tiếng ở HP thời ấy với ông anh Lê Văn Kỳ (sinh cỡ 1945), ông em Lê Văn Khánh (1955), chị Châu (người mà thời niên thiếu của tôi ở HP tôi luôn xem là người xinh nhất HP), Tuyết (1954). Không chỉ học giỏi mà còn chơi đàn hay, mỗi người một nhạc cụ. Anh Lê Văn Kỳ thì còn vẽ rất đẹp. Mấy anh em nhà ấy học có lẽ chỉ thua anh em nhà anh Lê Sấp Hy (giải nhất cả Toán, Văn lẫn Ngoại ngữ của HP năm 1963 - người mà năm lớp 8 đầu cấp 3, sau giờ Trung văn đầu tiên thì thày giáo tuyên bố: "Anh Lê Sấp Hy từ nay không phải học môn Trung Văn nữa và nhận ngay điểm tổng kết 5 vì anh ấy còn giỏi hơn tôi nhiều") và các cậu em Lê Thành Vinh, Lê Thành Dương, nhà bên sông Tam Bạc, ngoài cửa có một cây phượng già không bao giờ thấy nở hoa, bây giờ thì không thấy còn chứ cuối những năm 1970s thì vẫn thấy gầy guộc nghiêng phiêu phiêu trên vỉa hè. HP thời ấy còn có một gia đình nổi tiếng nữa là gia đình cụ Mai Lĩnh, chuyên nghề in và hiệu thuốc, nhà ở ngõ Thanh Bình trên đường Cát Dài sát đầu Cầu Đất chỗ rạp Công Nhân.

Phim MAR thì có lẽ ở HP chỉ có sau năm 1960 thôi thì phải, bởi ngày ấy tôi cũng đã biết nhiều và đúng như bác nói, thoạt đầu chỉ có ở rạp 1-5, sau thì rạp Tân Việt cũng có (chừng 1964-1965 gì đó).

PS:
1. Bác Mien Trung chắc còn nhớ một phim Trung Quốc (xin lỗi các bác trong chủ đề phim LX ở HN nhé) ngày cuối những năm 1950s, đầu 1960s là phim Bạch Mao Nữ. Tôi được xem phim này từ rất bé nên chỉ nhớ mang máng là phim về một nữ nông dân TQ bị địa chủ áp bức đến phải bỏ trốn, ẩn lên núi sống, lâu quá thành tóc bạc trắng cả, thoắt ẩn thoắt hiện như ma. Mãi sau, Giải phóng quân về phát động cải cách ruộng đất mới được cứu. Thật thì cũng không nhớ mấy nữa rồi, chỉ là những mẩu ký ức vụn vặt vẫn nhất quyết không chịu rời, không chịu bị xóa sạch. Cũng chẳng hiểu tại sao nữa.
2. Phim mà bác nói là "Hai chiến sỹ" có phải là phim "Hai người lính", sau bị cấm cùng với phim Người thứ bốn mốt không hở bác? Phim Người thứ bốn mốt là một phim hay và nhân văn đến vậy, ngày ấy lại bị cấm mới kỳ. Mới hay rằng những cái đầu u tối và cuồng tín vì ý thức hệ có thể tệ hại đến nhường nào.