[Dmitri Tran]

Các bác ạ, vì không thể tưởng tượng chuyện như vậy có thể xẩy ra nên sáng hôm qua tôi bị choáng khi mới đọc tin này. Đây là thông tin chính thức của Cục điều tra quốc gia LB Nga, ta cũng mong có sự nhầm lẫn, nhưng với nghiệp vụ và trách nhiệm đối ngoại thì việc đó khó có thể xẩy ra.

Người Việt ở các nước Liên xô cũ thay đổi nhiều lắm trong mấy năm gần đây. Nhân sự kiện trên xin kể 2 việc thực mà bản thân có tham dự.
Về 1 việc người Việt làm tại đây:
Gần chục năm trước, có bác tên là T, quê ở miền Trung, ở nhà đã là thượng úy CA, phó trưởng đồn gì đó. Anh ta ra khỏi ngành, sang du lịch rồi về Kisinhov làm ăn. 2 năm trước, dựa vào lòng tin đối với người VN, anh T mượn tiền của nhiều người dân địa phương ở đây, tính ra hơn 15 ngàn đô, nói là về VN đánh hàng sang sau 3 tháng. Nửa năm sau không có tin gì, vài tháng sau nữa họ hỏi chuyện thì bọn tôi mới biết sự việc. Gọi về người nhà của anh T ở HCM thì không biết anh ta ở đâu, quê quán cụ thể thì không ai biết. Vừa rôi, mấy người Việt ở đây (cả nước Môn này chỉ có gần 10 người Việt thôi) góp được vài ngàn đô để đưa cho mấy bác đã về hưu bị mất tiền do anh T, cũng là phần nào cho "nguôi" chuyện.
Về nhìn nhận của người dân bình thường ở đây đối với VN:
Năm ngoái, khi đi xa về, tôi đợi ở bến traleibus để về nhà. Trời tối, trên bến xe chỉ có tôi và 1 cô gái. Khi xe đến, tôi bước đến cửa xe sau cô ta thì thấy cô ấy đưa tay khua khua kiểu như xua đuổi. Tôi nghĩ, chắc cô ta thấy mình người nước ngoài, vì trời tối nên sợ chăng. Tôi lùi lại, nhìn thấy cô sờ sờ vào cửa xe, thì đoán là cô ta mắc tật khó nhìn trong bóng tối. Tôi nâng tay cô và giúp lên xe. Vì trên xe ít người nên nói chuyện thoải mái, cô ta bảo là đang học CĐ nghệ thuật nặn bình tượng gì đó, và vừa đi thăm cô bạn về.
Tôi hỏi: "Sao không bảo bạn đưa đi, trong đêm tối thế này có nhiều phức tạp?"
Cô nói: "Tôi hay tự lực nên không muốn ai đưa đón". Cô cười rồi nói thêm: "Và như tôi thì ban ngày hay đêm tối cũng như nhau cả thôi!". Khi đó tôi mới nhận ra mình đã hỏi hớ.
Xuống xe, tiển cô đến cổng trường nội trú, tôi hỏi: "Tôi không phải là người Nga, cô đoán thử tôi là người nào?"
Cô trả lời; "Thế thì chắc anh là người Bungaria" (ở đây có nhiều làng người Bun).
Tôi trả lời: "Không, tôi là người Việt Nam"
Cô nói: "Người Việt tốt lắm, tôi chưa bao giờ gặp ai người Việt cả"
Tôi hỏi: "Không gặp sao lại biết tốt hay xấu"
Cô mỉm cười, bảo: "Người ta kể cho tôi nghe nhiều chuyện về VN và người Việt, Các anh toàn là người tốt thôi"

Công lao nhiều thế hệ SV ta sống và học tập ở Liên Xô để lại dư âm như vậy. Nếu chỉ do vài kẻ đốn mạt mà cả dân tộc phải mang tiếng sau dăm bảy năm nữa trước con mắt của những người dân bình thường ở đây thì thật là vô lý và rất đáng trách những người có chức năng hiện thời!