[danngoc]

Tuy nhiên – ngược hẳn lại với những câu chuyện về bạo lực tình dục và sự thô lỗ, trong nhiều hồi ký cũng có số lượng nhiều tương tự những câu chuyện không chắc thực lắm về tình yêu trong trại, một số đơn giản chỉ bắt đầu từ mong muốn tự bảo vệ của phụ nữ. Theo các quy tắc đặc trưng của cuộc sống trại, những phụ nữ chọn cách đi theo một “ông chồng trại” thường được đám đàn ông khác để yên, một hệ thống mà Herling gọi là “ius primae noctis đặc thù của trại”. (Herling-Grudziński, tr. 135) Đó không nhất thiết phải là “các cuộc hôn nhân xứng đôi vừa lứa”: phụ nữ đứng đắn đôi khi vẫn sống chung với những tên trộm cướp. (Frid, tr. 187) Hay, như Ruzhnevits đã kể, họ cũng không nhất thiết được lựa chọn theo ý mình. Tuy nhiên, cũng không hoàn toàn đúng nếu xem bọn họ là gái điếm. Theo như Valery Frid viết, đúng hơn đấy là “braki po raschetu” – “hôn nhân có tính toán” – “đôi khi đồng thời cũng là hôn nhân vì tình yêu”. Thậm chí nếu khởi đầu chỉ là vì các lý do thực dụng, tù cũng cân nhắc những mối quan hệ như vậy hết sức nghiêm túc. “Khi đề cập về người tình không ít thì nhiều cũng là thường xuyên của mình, một zek sẽ nói ‘vợ tôi’, ” Frid viết, “Và cô ta sẽ nói anh ta là ‘chồng tôi’. Không phải là nói chơi: các quan hệ trong trại khiến cuộc sống của chúng tôi có nhân tính hơn”. (Frid, tr. 187-188)

Và, mặc dù nghe có vẻ lạ, những tù không quá mệt mỏi hay kiệt sức thực sự có đi tìm kiếm tình yêu. Hồi ký của Anatoly Zhigulin có mô tả lần ông tìm cách tán tỉnh một nữ tù chính trị người Đức, cô “Marta vui tươi, tốt bụng, mắt xám, tóc vàng”. Sau này ông được biết cô đã sinh một đứa con, đặt tên là Anatoly. (Đây là vào mùa thu 1951, và do cái chết của Stalin dẫn tới một cuộc tổng ân xá cho tù nước ngoài, ông cho rằng “Marta và đứa trẻ, nếu không có gì xui xẻo xảy ra, hẳn đã trở về quê hương”. (Zhigulin, tr. 128-133)) Hồi ký của viên bác sĩ trại Isaac Vogelfanger có những lúc đọc nghe cứ như tiểu thuyết tình cảm, với nhân vật anh hùng phải bước dọ dẫm rất cẩn thận giữa một bên là nỗi nguy hiểm của cuộc dan díu với bà vợ ông trùm trại và một bên là niềm hạnh phúc của một tình yêu thực thụ. (Vogelfanger)




Trẻ em người Ba Lan, ảnh chụp ngay sau khi được tha năm 1941.



Khu dưỡng nhi của trại: một tù nữ cho con bú.



Nhà trẻ trại: trang trí cây thông năm mới


ius primae noctis: Tiếng latin, nghĩa là “Luật đêm đầu tiên”: xuất hiện vào thời Trung Cổ, quy định lãnh chúa được quyền hưởng trinh các cô gái nông nô trong lãnh địa của mình. - ND