[danngoc]

Đó là cách của Herling kể về một câu chuyện thường xảy ra ở khắp nơi – loại chuyện mà, cần phải nói rằng, luôn nghe có chút khác biệt nếu được thuật lại dưới góc nhìn của người phụ nữ. Lấy ví dụ, một chuyện tương tự được kể bởi Tamara Ruzhnevits, người mà “niềm lãng mạn” trong trại bắt đầu bằng một bức thư, một “lá thư tình điển hình, kiểu đặc trưng trong trại”, từ anh Sasha, một thanh niên có nghề đóng giày dễ thở khiến anh thuộc thành phần quý tộc trong trại. Đó là một bức thư ngắn, thô thiển: “Hãy chung sống cùng nhau nhé, và anh sẽ giúp em”. Vài ngày sau khi gửi nó đi, Sasha kéo Ruzhnevits vào một góc, yêu cầu có câu trả lời. “Em có chịu sống với anh hay không?” anh ta hỏi. Cô đáp là không. Anh ta nện cô một trận bằng cái đai sắt. Sau đó anh ta đưa cô đến bệnh viện (nơi vị thế đặc biệt của thợ đóng giày khiến anh rất có ảnh hưởng) và yêu cầu ban quản lý chăm sóc tốt cho cô. Cô ở lại đây để hồi phục vết thương trong suốt nhiều ngày. Khi rời viện, đã có nhiều thời gian để suy nghĩ, cô bèn đi đến với Sasha. Bằng không, anh ta sẽ nện cô nhừ tử lần nữa.

“Cuộc sống gia đình của tôi bắt đầu thế đó”, Ruzhnevits viết. Lợi ích xuất hiện ngay lập tức: “Tôi khỏe hơn trước, bước đi trong những đôi giày đẹp, không còn phải mặc những thứ gớm ghiếc trời mới biết là giẻ rách kiểu gì: tôi có áo khoác mới, cái quần mới... Thậm chí có cả nón mới”. Nhiều thập kỷ sau, Ruzhnevits vẫn mô tả Sasha là “tình yêu đầu tiên và đích thực của đời tôi”. Bất hạnh thay, anh ta sớm bị chuyển đi tới trại khác, và không bao giờ Ruzhnevits gặp lại anh nữa. Tệ hơn thế, gã đàn ông chịu trách nhiệm chuyển Sasha đi cũng thích cô. Do “không cách nào khác”, cô cũng bắt đầu ngủ với hắn. Không bao giờ viết rằng mình có chút yêu thương nào với tay này, cô nhớ lại rằng chuyện này cũng có đem lại lợi lộc cho cô: cô được cấp một giấy phép đi lại không cần lính áp tải và một con ngựa cho riêng mình. (Levinson, tr. 72-75) Câu chuyện của Ruzhnevits, giống như chuyện mà Herling đã kể, có thể xem là một vụ sa đọa đạo đức. Nói cách khác, nó có thể gọi là một chuyện nhằm mục đích sống còn.



Khao khát tình yêu: cảnh tù nam dõi qua hàng rào về phía khu vực tù nữ – phác thảo của Yula-Imar Sooster, Karaganda, 1950.