Học được cách nói blatnoe slovo, “tiếng của trộm” – đôi khi còn gọi là blatnaya muzyka, nghĩa là “âm nhạc của trộm” – là một nghi lễ nhập môn mà gần như tù nào cũng phải làm, mặc dù không nhất thiết phải tự nguyện. Một số người không bao giờ quen được. Một nữ tù chính trị sau này viết lại rằng
Điều khó nhất phải chịu đựng trong một trại như vậy chính là bị phỉ báng và chửi rủa thường xuyên… thứ tiếng lóng bọn tội phạm nữ sử dụng tục tĩu đến nỗi khó có thể chịu đựng nổi và dường như chúng chỉ biết nói với người khác bằng cách thấp kém và thô tục nhất như thế mà thôi. Mỗi khi chúng cất tiếng chửi thề rủa xả, chúng tôi ghét đến mức quay sang nói với nhau, “Nếu nó có sắp chết khát ngay cạnh tớ thì tớ cũng không thèm cho nó một giọt nước đâu”. (Hoover, Polish Ministry of Information Collection, Box 114, Folder 2)
Những người khác thì tìm cách phân tích nó. Ngay từ năm 1925, một tù Solovetsky đã suy đoán về nguồn gốc của kho từ vựng phong phú ấy trong một bài báo ông viết cho tờ Solovetskie Ostrova, một trong các tạp chí của trại. Một số từ, ông nhấn mạnh, đơn giản là phản ánh đạo lý của bọn tội phạm: các từ ngữ về phụ nữ nửa tục tĩu, nửa ủy mị sướt mướt. Một số từ xuất phát từ ngữ cảnh: bọn trộm sử dụng từ “gõ” (stukat) thay cho từ “nói” (govorit), sẽ rõ nghĩa nếu ta biết tù hay gõ lên tường phòng để liên lạc với nhau. (A. Akarevich, “Blatnye slova”, Solovetskie Ostrova, tháng 2/1925, số 2 (SKM)) Một cựu tù khác chú ý đến thực tế rằng một số từ - ví dụ shmon tức “khám xét”; musor tức “cớm”; fraier tức “tù không phải tội phạm” (còn được dịch là “thằng non nớt”) – dường như xuất phát từ tiếng Hebrew hay Yiddish. Có lẽ đó là cuốn thánh kinh bắt nguồn từ vai trò mà thành phố cảng rộng lớn Odessa, một thời từng là thủ đô móc túi của nước Nga, giữ vị trí trong sự phát triển nền văn hóa của bọn trộm cướp.
|