LỊCH SỬ “EURO”
*
THÀNH LẬP UEFA
Union of European Football Associations, viết tắt thành UEFA, nghĩa là Liên đoàn bóng đá Châu Âu . UEFA là cơ quan hành chính cao nhất đại diện và điều hành tòan thể nền bóng đá châu Âu, chịu trách nhiệm tổ chức các giải thi đấu quốc tế (trong phạm vi châu Âu) giữa các đội tuyển quốc gia và các câu lạc bộ của châu Âu .
“Thành phố Basel (Thuỵ Sĩ)”
Ngày 15 tháng 6 năm 1954, trong một cuộc hội nghị bàn thảo tại thành phố Basel (Thụy Sĩ), đại diện của ba nước sáng lập viên là Pháp, Italy và Bỉ đã cùng nhau nhất trí về quyết định thành lập UEFA . Ebbe Schwartz (người Bỉ) là Chủ tịch đầu tiên, và Henri Delaunay (người Pháp) là Tổng thư ký đầu tiên của UEFA .
“Henri Delaunay”
Henri Delaunay (1883-1955) ra đời tại Pháp . Delaunay từng là cầu thủ chơi cho câu lạc bộ bóng đá Etoile des Deux Lacs của thủ đô Paris, sau đó ông chuyển sang làm trọng tài . Một tai nạn hiếm thấy đã xảy ra trên sân cỏ, cầu thủ bất ngờ sút rất mạnh và quả bóng bay nhanh đến đập thẳng ngay vào mặt của trọng tài Delaunay, làm ông bị gãy hai cái răng cửa, đồng thời nuốt luôn cả cái còi vào trong bụng ! Delaunay đành phải từ bỏ nghề trọng tài .
Năm 1906, Delaunay trở thành Chủ tịch câu lạc bộ bóng đá Etoile des Deux Lacs của thủ đô Paris . Sau đó, Delaunay được bầu làm Tổng thư ký của CFI là tiền thân của Liên đoàn bóng đá Pháp . Năm 1919, khi CFI trở thành Liên đoàn bóng đá Pháp, Delaunay vẫn tiếp tục được giữ chức vụ Tổng thư ký…
Từ 1924 đến 1928, Delaunay làm việc cho FIFA, ông đã đóng góp nhiều công sức cùng với luật sư Jules Rimet thúc đẩy quá trình biến giấc mơ World Cup trở thành hiện thực . Cũng trong thời gian này, Delaunay là người tích cực đề xướng cho việc tổ chức European Champions Cup là tiền thân của Champions League .
Năm 1927, Delaunay lại là người đề xướng cho việc thành lập UEFA và tổ chức European Football Championship (Vô địch bóng đá châu Âu) . Năm 1954, UEFA được thành lập và Delaunay trở thành Tổng thư ký đầu tiên .
Năm 1955, Henri Delaunay từ trần . Con trai của ông là Pierre Delaunay được bầu làm Tổng thư ký UEFA . Mãi đến năm 1960, tức là 5 năm sau khi Henri Delaunay đã từ trần, thì giải Vô địch bóng đá châu Âu đầu tiên mới được tổ chức tại Pháp là quê hương của Delaunay ! Để tưởng nhớ công lao của Henri Delaunay, UEFA đã quyết định đặt tên cho chiếc Cúp tượng trưng ngôi vị Vô địch bóng đá châu Âu là chiếc Cúp Henri Delaunay…
“Thủ đô Paris của Pháp”
Từ năm 1954 đến 1959, trụ sở UEFA đặt tại thủ đô Paris của Pháp . Từ năm 1959 đến 1995, trụ sở UEFA dời sang thủ đô Bern của Thụy Sĩ . Và từ năm 1995 đến nay thì trụ sở UEFA dời sang thành phố Nyon nằm bên bờ hồ Geneva của Thuỵ Sĩ .
“Thủ đô Bern của Thuỵ Sĩ”
Trong thời gian ban đầu UEFA chỉ có 25 thành viên . Hiện nay UEFA có 53 thành viên . Một số quốc gia như Armenia, Arzerbaijan, Georgia, Thổ Nhĩ Kỳ, Nga đều có lãnh thổ nửa Âu nửa Á . Israel và Kazakhstan thì hoàn toàn nằm ở châu Á . Vị trí địa lý đặc biệt cho phép đảo Cyprus có quyền chọn lựa 3 châu Âu, Á, Phi để gia nhập… Nhưng tất cả các quốc gia đó đều quyết định làm thành viên của UEFA .
“Thành phố Nyon bên bờ hồ Geneva (Thuỵ Sĩ)”
UEFA chiếm vị thế rất quan trọng giữa các Liên đoàn bóng đá châu lục của FIFA . UEFA là Liên đoàn bóng đá đạt nhiều thành tích thứ 2 trên hoàn cầu (sau Nam Mỹ), giàu có nhất về tài chính, và ảnh hưởng rộng rãi nhất đến đời sống văn hóa nhân lọai hiện nay. Hầu như tất cả các cầu thủ giỏi nhất trên hòan cầu đều có tham gia thi đấu cho các câu lạc bộ nổi tiếng và giàu tiền tại Italy, Tây Ban Nha, Anh, Đức, Pháp... Hiện nay, theo bảng thống kê của FIFA, trong 20 đội tuyển mạnh nhất thế giới đã có tên của 15 đội tuyển châu Âu! FIFA có 32 địa điểm để chọn lựa làm nơi tổ chức World Cup, thì 14 địa điểm nằm trên lãnh thổ châu Âu…
Chủ tịch UEFA hiện thời là Michel Platini, từng là cầu thủ trứ danh người Pháp .
“Michel Platini, Chủ tịch UEFA hiện thời”
UEFA chịu trách nhiệm tổ chức những giải thi đấu sau đây :
- European Football Championship, gọi tắt thành “Euro”, là giải Vô địch bóng đá châu Âu, mỗi 4 năm diễn ra một lần .
- Các giải Vô địch bóng đá châu Âu U-21, U-19, U-15 dành riêng cho các cầu thủ dưới 21, 19, 15 tuổi, mỗi 4 năm diễn ra một lần .
- Vô địch bóng đá nữ châu Âu và U-19 nữ, mỗi 4 năm diễn ra một lần.
- Champion League là giải Vô địch các câu lạc bộ mạnh nhất châu Âu, mỗi năm diễn ra một lần .
- Europa League (trước đây là UEFA Cup) là giải Vô địch các câu lạc bộ hạng khá châu Âu, mỗi năm diễn ra một lần .
- Intertoto Cup là vòng đấu lọai phụ, nhằm dành thêm cơ hội cho các câu lạc bộ hạng trung bình của châu Âu tham gia Europa League, mỗi năm diễn ra một lần .
- Super Cup châu Âu là trận chung kết Siêu Vô địch giữa đội Vô địch Champion League và đội Vô địch Europa League, mỗi năm diễn ra một lần .