Trích:
USY viết
Em xin góp thêm mấy chỗ:
- APEC tiếng Nga vẫn dùng là АТЭС (Азиатско-Тихоокеанское экономическое сотрудничество) — có thể gọi đó là Tổ chức APEC hoặc đúng hơn là Diễn đàn APEC - форум АТЭС. Hội nghị APEC trong bài dịch các bạn trẻ nói đến chính là Hội nghị thượng đỉnh APEC năm 2006 được tổ chức ở Việt Nam và năm 2012 này sẽ diễn ra ở Vladivostok (Nga), tiếng Nga thường được gọi là саммит АТЭС
- "Ngũ thường" (5 đức tính cần thiết để thành người quân tử (nôm na là người "đứng đắn"): nhân, nghĩa, lễ trí, tín: em thấy trong tiếng Nga hay giải thích là пять основных добродетелей: гуманность, справедливость, соблюдение правил поведения (có chỗ gọi luôn là этикет  ), просвещенность и преданность.
- Ngũ hành là kim, mộc, thủy, hỏa, thổ: металл, дерево, вода, огонь, земля;
- Mốc năm 1989 để chỉ áo dài Việt Nam hiện đại, hoặc áo dài Việt Nam bắt đầu nổi tiếng trên thế giới là không thuyết phục. |
Tôi nhận giúp vì thấy bài này có nhiều cái hay hơn các tài liệu trên mạng đọc được trước đây. Các cháu tìm và khai thác khía cạnh triết học của áo dài VN, đối với tôi là mới.
- VD, về Ngũ hành, lúc đầu tôi cũng nghĩ như bác, 5 nguyên tố. nhưng thấy các cháu dịch như vậy, hơi nghi ngờ, lục tìm khái niệm, thì có
"Theo triết học cổ Trung Hoa, tất cả vạn vật đều phát sinh từ năm nguyên tố cơ bản và luôn luôn trải qua năm trạng thái được gọi là: Mộc, Hỏa, Thổ, Kim và Thủy (tiếng Trung: 木, 火, 土, 金, 水; bính âm: Mù, huǒ, tǔ, jīn, shuǐ). Năm trạng thái này, gọi là Ngũ hành (五行), không phải là vật chất như cách hiểu đơn giản theo nghĩa đen trong tên gọi của chúng mà đúng hơn là cách quy ước của người Trung Hoa cổ đại để xem xét mối tương tác và quan hệ của vạn vật".
Cho nên, theo tôi hiểu, dịch theo tên 5 hành tinh là đúng với "Quy luật ngũ hành và đời sống" trong Thiên văn: Mộc Tinh (Tuế tinh), Hỏa Tinh (Huỳnh tinh), Thổ Tinh (Trấn tinh), Kim Tinh (Thái Bạch), Thủy Tinh (Thần tinh)
- Về APEC: саммит АТЭС, форум АТЭС là Hội nghị thượng đỉnh của APEC, конференции APEC là các hội nghị chuyên ngành của APEC. Thấy các cháu dịch là конференции nên cũng không muốn đổi. Nay có ý kiến của bác thì lấy "саммит АТЭС" chắc đúng hơn.
- 5 đạo làm người của Khổng tử thì tùy chọn, tôi không rành lắm về triết học Á đông. Riêng tôi, cách dịch như các cháu đưa ra súc tích và "mạnh" hơn. VD: "Nghĩa (nghĩa khí)" trong của bác là "справедливость" không nói hết ý. Cho nên tôi chỉ chỉnh lại mà không thay.
- Về mốc năm 1989 thì chịu - tôi hoàn toàn mù tịt về các "linh kiện" của phụ nữ!