Trích:
dubravka viết
Kính gửi Bác minminixi.
...
Bác minminixi thấy thế nào ạ???
Trân trọng.
Dubravka.
|
Tôi thấy lục bát không có vấn đề gì nếu giúp bản dịch hay hơn. Chính tôi luôn quan niệm chuyển ngữ thơ thì bảo toàn ý thơ quan trọng nhất, vần điệu thì khó mà khớp nhau được bởi đặc thù các ngôn ngữ và nền văn hóa Nga-Việt khác nhau về gốc hệ tiếng nói và chữ viết. Giữ vần điệu chỉ cần thiết khi dịch thơ-bài hát thôi ạ!
Như chị SM khen tôi khi sửa câu lục bát của anh MU cũng chứng tỏ chúng ta đang nói chuyện theo hai dòng tư tưởng: tôi nói về ý nghĩa và cái hay của bản dịch bởi cụ Blok, còn các bác nói về nghĩa đen đơn thuần. Các bản tôi dịch cũng chỉ nói "Lau lệ buồn bằng suối tóc trôi" cũng không khẳng định là tóc liễu mà là tóc của bình minh dùng lau cho liễu, nhưng lau rồi để lại đó cho ta ngắm nhìn. Hiểu cái hay này của bài thơ thì sẽ không nên dùng "lọn tóc vàng" để chỉ chính xác sở hữu chủ, vì như thế cái nhành liễu-suối tóc đặc thù của liễu còn đâu nữa? Nỗi buồn và cái đẹp của cây liễu đều nằm ở những nhành liễu rủ của nó cả, nên không gán nó cho bất cứ thứ cây nào khác được.
Tôi nhớ lại ngày xưa có mua một cuốn "văn thơ VN tiêu biểu" bằng tiếng Nga mang về cho tụi Tây trong lớp đọc. Trong cuốn này có Bỉ vỏ-Vorovka, bài thơ Quê hương, trích đoạn truyện Kiều, vài bài thơ của Bà HXH ... Tụi Nga đọc rất khen, nhưng chúng nó cãi nhau rồi mang hỏi tôi về câu " thân em như trái mít trên cây, vỏ nó xù xì múi nó dày..." có phải mô tả đặc trưng da phụ nữ VN thô ráp không? (cả khoa địa chất tôi học không có cô Vixi nào để chúng nó sờ thử da) Chúng nó cũng hiểu theo hai trường phái: nghĩa đen và nghĩa bóng, mà phe nghĩa bóng không cãi mạnh hơn được: rõ ràng câu chữ như vậy mà! Nhưng tôi đã phân xử cho phe nghĩa bóng ẩn dụ thắng, rằng thơ nói thế mà không nên hiểu thế, thế thôi! Hiểu khác đi rồi mới : ah! thơ hay thật nhỉ!
Nhưng vì tự thấy không phải nhà thơ, cũng không nhằm đến đúng sai nào cả nên tôi xin phép rút không bàn về thơ thẩn nữa đâu ạ!
Trân trọng!