Em cũng cho rằng "Xôi lúa" không phải là phương ngữ. Ngày xưa, em chỉ biết từ "xôi lúa" do bà nội hay nấu (mặc dù em ở địa phương 100%). Cũng chả để ý tại sao xôi ít gạo, nhiều ngô lại gọi là xôi lúa. Bây giờ thì ngược lại, xôi lúa hay được gọi là xôi ngô.
Tìm trong Đại từ điển tiếng Việt (xuất bản năm 2008) thấy có từ "Xôi lúa": Món ăn của người Việt Nam, có màu vàng dẻo, làm bằng ngô nếp trộn với gạo nếp, đậu xanh nấu chín giã nhuyễn, dùng trong bữa phụ. Tuyệt nhiên không thấy từ "Xôi ngô". Lạ thật!
Vì sao xôi nấu từ ngô là chính lại có tên là xôi lúa? Em hỏi phụ huynh, cụ bảo:
- Thứ nhất, có thể là cách nói tránh cho nó sang của người Tràng An. Vì ngô cũng đứng trong hàng "ngũ cốc" nhưng theo quan niệm của người Việt, vẫn đứng sau thóc gạo. Người Tràng An sang thế ai lại ăn ngô!
- Thứ hai, có thể là một cách bài "Tàu". Các cụ ngày xưa miệt thị gọi anh Tàu là "Ngô": "Giặc bên Ngô không bằng bà cô bên chồng"; "Cáo bình Ngô" (trong khi rõ ràng là bình Minh) v.v...
Nghe cũng có lý, các bác nhỉ?
__________________
SCENTIA POTENTIA EST!
|