[htienkenzo]

Nhân dịp đầu năm mới-2011, tôi có món quà nhỏ gửi tặng các bác ở khắp mọi miền đất nước và ở xa quê hương Việt Nam.





Tôi đến đúng giờ và không quên ghi ảnh từ xa:







Nhóm tháp Chăm Pa lung linh dưới ánh đèn vàng ấm áp. Trên đồi cao, trời se se lạnh:


Bên trái là tháp Chính (tháp A), còn lại là tháp Lửa (tháp C).



Cận cảnh là tháp A, phía xa là tháp Phụ (tháp B)








Nhà Trưng bày và bán đồ lưu niệm:




Bia di tích:





Tư liệu (Sưu tầm, tổng hợp và biên soạn):


Tháp Po Sah Inư

Tháp Chăm Po Sah Inư (còn gọi là Tháp Chăm Phố Hài) là một nhóm di tích đền tháp Chăm còn sót lại của Vương quốc Chăm Pa xưa, nằm trên đồi Bà Nài, thuộc phường Phú Hải, cách trung tâm thành phố Phan Thiết 7 km về phía Đông Bắc.

Nhóm tháp này có phong cách kiến trúc Hòa Lai - một trong những phong cách nghệ thuật cổ của Chămpa. Tuy chỉ có kích thước vừa và nhỏ, nhưng nó chắt lọc được những tinh hoa kỹ thuật kiến trúc và nghệ thuật trang trí của người Chăm xưa tạo nên vẻ uy nghiêm và kỳ bí. Nhóm đền tháp Po Sah Inư là một trong những cụm tháp Chăm còn tương đối nguyên vẹn.

Khoảng cuối thế kỷ thứ 8 đầu thế kỷ thứ 9, người Chăm xây dựng nhóm đền tháp này với mục đích để thờ vị thần Shiva - là một trong những vị thần Ấn Độ giáo được sùng bái và tôn kính. Thế kỷ 15, xây dựng thêm một số đền thờ với kiến trúc đơn giản để thờ công chúa Po Sah Inư. Công chúa Po Sah Inư (con vua Para Chanh) là người có tài đức và phép ứng xử nên được người Chăm đương thời yêu quý. Năm 1992-1995, những cuộc khai quật khảo cổ tại nơi này đã phát hiện ra nhiều nền móng của những ngôi đền bị sụp đổ và bị vùi lấp hàng trăm năm nay, cùng với gạch ngói và một số hiện vật trong lòng các đền tháp có niên đại từ thế kỷ 15. Từ đây tháp có tên gọi là Po Sha Inư. Từ năm 1990 đến năm 2000, di tích được chính quyền tỉnh Bình Thuận tu bổ, tôn tạo. Năm 1991, di tích này được Việt Nam xếp hạng di tích Kiến trúc-Nghệ thuật cấp quốc gia.

Quần thể tháp Pô Sah Inư nằm trên đồi Bà Nài (phường Phú Hài, thành phố Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận) về hướng Mũi Né. Theo các nghiên cứu và khai quật khảo cổ, nhóm tháp này được xây dựng từ khoảng cuối thế kỷ thứ VIII, đầu thế kỷ thứ IX. Không cầu kỳ với những họa tiết trên bề mặt, không có cửa vòm nhưng những ngôi tháp đã tạo được những ấn tượng mang đậm văn hóa của người Chăm xưa. Trong quần thể các tháp này, các nhà khảo cổ còn tìm thấy nhiều nền móng của một ngôi đền bị sụp đổ. Hiện nay, quần thể này chỉ còn 3 tháp. Trong đó, tháp lớn nhất còn khá nguyên vẹn, thờ thần Shiva với bộ Linga-Yoni làm bằng đá đen nguyên khối. Gần đó là 2 ngôi tháp nhỏ, bị hư hỏng khá nặng. Tháp nhỏ nhất, nằm sát tháp lớn thờ thần Lửa. Cách đó khoảng 50 m là tháp thờ thần Bò và thần Nandin.

Riêng gạch nền và ngói được khai quật xung quanh các ngôi tháp này cho thấy có niên đại từ khoảng thế kỷ XV. Phần nền gạch này cho thấy công trình kiến trúc rộng lớn như một ngôi đền với nhiều tầng bậc. Ngôi đền này thờ Pô Sah Inư - con gái của vua Para Chanh. Tương truyền rằng, công chúa Pô Sah Inư là một người tài sắc vẹn toàn. Bà có công dạy cho người dân cách ứng xử, dạy nghề đánh cá, làm gốm, dệt vải cho cư dân Champa ở Pajai tức Phú Hài ngày nay. Từ những công trạng đó, người dân rất tôn kính bà. Khi mất đi, bà được nhân dân thần thánh hóa và lập đền thờ để ghi công... Ngày 03/4/1991, nhóm đền tháp này được công nhận di tích cấp Quốc gia, lấy tên gọi chung là Quần thể tháp Pô Sah Inư. Từ năm 1994-2000, tỉnh Bình Thuận trùng tu tôn tạo thêm cảnh quan cho khu vực này phục vụ du lịch.

Vị trí ngọn đồi Bà Nài khá lý tưởng. Đỉnh cao nhất là lầu Ông Hoàng được nhiều người biết đến qua thi ca Hàn Mạc Tử. Từ đây, có thể nhìn xung quanh. Hai mặt là trùng khơi xanh thẳm. Còn lại là hướng núi và hướng nhìn về thành phố Phan Thiết. Tại đây có thể nhìn ngắm bình minh mọc lên từ mặt biển và hoàng hôn sau những rặng núi mờ xa. Vì vậy, nhiều du khách rất thích thú khi chọn cho mình thời điểm đến tham quan điểm du lịch này. Cũng với vị trí này, du khách từ nhiều nước trên thế giới đến đây để xem nhật thực toàn phần hoàn thiện nhất vào năm 1995.

Vào các dịp lễ lớn của đất nước, các nghệ nhân người Chăm đến đây tổ chức múa hát, phục vụ du khách. Tiếng trống Ba-ra-nưng, tiếng kèn Sa-ra-nai của những K’lu (con trai) rộn ràng bên những điệu múa uyển chuyển của những Kamei Tàrà (con gái). Vào khoảng tháng 10 dương lịch, người Chăm từ khắp plêy (làng) trong tỉnh về đây dự lễ Ka-tê để cúng bái thần linh, tổ tiên, cầu mưa thuận gió hòa. Công chúa Pô Sah Inư được xem như một vị thần linh của xứ sở Pajai như Bà Chúa Xứ, Bà Thiên Hậu trong tín ngưỡng dân gian của người Việt. Lễ hội Ka-tê diễn ra theo truyền thống, có thầy cúng với nhiều lễ tắm tượng Linga-Yoni và rước kiệu thỉnh sắc, dâng y phục cho công chúa Pô Sah Inư.



(Tổng hợp từ nhiều nguồn)



Và đây, phần chính của chương trình:






Mở đầu là ca khúc "Hàn Mạc Tử"- nhạc: Ns. Trần Thiện Thanh:




Ca khúc "Đây thôn Vỹ Dạ"- nhạc: Ns. Phan Huỳnh Điểu:




Bài thơ ngâm "Mất duyên":




Bài thơ ngâm "Sóng Trăng":




Bài thơ ngâm "Lưu luyến":






Ca khúc "Po Sah Inư huyền thoại". Một tác phẩm dựa trên "chất liệu Champa" theo phong cách giống như các nhạc sỹ Amư Nhân, Trần Tiến, Nguyễn Cường (không nhớ tên nhạc sỹ sáng tác):







Giọng ca trẻ, khỏe khoắn, đầy chất lửa và có phần hoang dã cùng với vũ điệu Champa cũng không kém phần bốc lửa và quyến rũ.


Kết thúc chương trình, giám đốc Sở Văn hóa-Thể thao-Du lịch tặng hoa cho các nghệ sỹ và chụp ảnh lưu niệm:




Cảm ơn sự quan tâm và theo dõi của mọi người!