Tuy vậy, hiển nhiên là âm nhạc đóng một vai trò rất quan trọng trong cuộc sống của Tolstoi. Ví dụ, giữa những năm 1848 và 1850, ông có ý tưởng viết một cuốn sổ tay về các nguyên lý cơ bản của âm nhạc (theo mô hình cuốn "Từ điển âm nhạc" của Rousseau), và năm 1858 ông đã dự định tiến hành cùng với Valery Botkin (1810–1869), nhà phê bình văn học và âm nhạc thành lập Hội âm nhạc thính phòng ở Moscow. Mặc dù dự án này không có kết quả, và dự án bị bỏ qua bởi việc thành lập Hội Âm nhạc Nga theo sáng kiến của Anton Rubinstein trong năm sau, tuy nhiên việc Tolstoi đưa âm nhạc vào chương trình giảng dạy trong trường học mà ông lập ra cho con em những người nông dân ở Yasnaya Polyana năm 1861 cho thấy chắc chắn âm nhạc có gì đó mà ông muốn chia sẻ với những người khác. Ông đã dành khá nhiều suy ngẫm để tìm cách tốt nhất trong việc giảng dạy âm nhạc và nhịp điệu cho những trẻ em có năng khiếu âm nhạc. Trong những bài báo ông viết trong những năm 1860 về những tiến bộ trong các hoạt động sư phạm, Tolstoi nhấn mạnh rằng ông đã đi đến kết luận rằng đó là sai lầm khi cố gắng để truyền dẫn trong các em một tình yêu của âm nhạc và văn học mà bản thân ông đã thực hiện. Bởi vì trong những bài hát và những câu chuyện dân gian phổ biến của họ các nông dân có thể vẽ trên một di sản nghệ thuật đúng là phổ quát hơn và lâu dài hơn tất cả "văn hóa cao" của các lớp học: "Pushkin và Beethoven đểu rả như nhau đối với tính nhạy cảm bất thường của chúng tôi và điểm yếu của chúng tôi ". Trong công cuộc chống lại bất kỳ sự giả dối nào của ông, Tolstoi còn cho rằng, hơn thế nữa, việc bắt trẻ em hát trong dàn hợp xướng, dù là ở nhà thờ hay trong bất kỳ những dịp quan trọng nào khác còn gây hại. Tất cả điều này đã không báo điềm lành nào cho cuộc gặp gỡ của ông với Tchaikovsky, người tin rằng để phát triển đời sống âm nhạc Nga hơn nữa thì cần thiết đưa môn hát hợp xướng là môn học bắt buộc trong tất cả các trường tiểu học của đất nước -xem cuộc phỏng vấn 1892 Một cuộc trò chuyện với P.I. Tchaikovsky