Ngày 9 tháng Hai 1942
Bao nhiêu việc thế mà tôi thấy muốn viết quá. Đi dự hội nghị các nhà văn ở Ban-tích.
Tôi nhận được giấy do Vi-sơ-ni-ep-xki ở cách xa chỗ chúng tôi. Cả một cuộc hành trình và phải ngủ qua đêm.
Thế là lại bận rộn đi mạng bít tất len, bao tay chuẩn bị thức ăn. Nhà bếp cho chúng tôi hai quả trứng để thay hai bữa cơm trưa và hai bữa ăn sáng. Một miếng pho-mat. Nhà tôi cho tôi một phần tư mảnh sô-cô-la lấy ở chỗ dự trữ ra. Như thế là tôi mang theo cũng đầy đủ lắm rồi. Hội nghị định bắt đầu vào đúng 10 giờ sáng, không chậm trễ y như trên hạm tàu vậy.
Ngày ấy chúng tôi dậy từ 6 giờ sáng bởi vì đi đường cũng mất ít ra là hai tiếng đồng hồ. Mà dạo này chúng tôi đi rất chậm.
Đó là buổi sáng rất đẹp. Người ta nghiệm thấy rằng trời càng lạnh dữ thì sắc trời càng dịu.
Chúng tôi ra đi thì mặt trời vừa lên.
Trên đại lộ Ban sôi, chỗ có đường tàu điện bị vùi sâu dưới tuyết, một ngôi nhà đang tiếp tục cháy. Hình như người ta đã cố dập tắt đi suốt đêm. Ngạc nhiên nhất đó là nước. Nước ở ống máng cứu hỏa chảy ra tràn cả một dãy phố. Đây là một cái hồ lớn, hồng lên vì ánh sáng bình minh. Hơi màu trắng bốc lên trên mặt nước.
Trong những ô cửa sổ đen của ngôi nhà đã cháy, mặt trời khổng lồ nổi lên với những hình dáng; lúc thì giống như mảnh trăng lưỡi liềm, lúc lại giống cái câu liêm, lúc thì giống như một mặt trăng tròn đỏ như lửa.
Mải ngắm mặt trời, tôi tụt chân xuống một cái hố nước đặc như hồ dán do nước, tuyết và băng hợp lại. Tôi cảm thấy chân mình như bị bó trong chiếc giày đóng băng. Và tôi cứ đi như thế suốt cả đoạn đường. Cho đến tận hội trường băng tuyết trên dày của tôi mới rơi ra. Vào cuối ngày họp đầu sau những bản báo cáo và tham luận, tôi được yêu cầu ngâm thơ. Tôi liền ngâm chương hai bài thơ "Ánh sáng và hơi ấm", chưa viết xong.
Tôi và Két-lin-xcai-a là phụ nữ và là khách nữa, được ngủ nơi đầy đủ tiện nghi: trên giường kê sau màn ngay trong phòng họp. Căn phòng xám đi vì khói thuốc và lò sưởi nhưng trong đó lại ấm lên vì hơi người và một cái lò nhỏ.
Đến gần sáng vì lạnh quá nên tôi tỉnh dậy. Tôi biết là lò sưởi đã tắt. Bỗng nhiên tôi nghe thấy tiếng động y như người ta đang bổ dưa hấu. Thì ra đồng chí Z đang lấy búa bổ ghế ra. Đó là cái ghế mà hội nghị hôm nay vẫn dùng. Tôi nhìn thấy anh ném những thanh gỗ và lò sưới. Thật ra bất hạnh cho những cái ghế của thành phố Lê-nin-grat! Thế là lại ấm rồi. Và tôi lại ngủ được.
Có một số bản tham luận của các nhà văn ở biển Ban-tich thật là thú vị. Đặc biệt là những câu dùng rất chính xác. Tôi đã chép lại mấy câu:
"Đi", "bay", "bò" ra mặt trận.
"Thơ về sự thực hành đúng quy tắc quân sự".
"Hoàn cảnh chóng đổi thay".
"Tàu chạy chủ yếu bằng sức mạnh đạo đức và chính trị của con người vì nồi đốt than đã bị hỏng.
"Hoàn cảnh thanh bình ở dưới hầm"
"Đưa quần chúng thoát ra được chỉ trừ mình ra"
"Tàu ngầm không thích đêm trắng"
"Những truyền đơn của chúng ta tung ra tiền tiêu bằng cung. Hai người căng dây. Người thứ ba bắn mũi tên có cột truyền đơn vào đấy.
Đến cuối ngày thứ hai các đồng chí cho xe ô-tô đưa tôi về nhà.
|