Ngày 21 tháng Mười hai 1941
Hôm qua chúng tôi quyết định đi thăm E-vơ-ghe-nhi-a Ô-xi-pô-vna. Liệu chị có còn sống không? Chồng chị có còn sống không? Đó là những người bạn lớn của tôi.
Chị phụ trách tổ bộ môn giáo dục ở trường Đại học Ghéc-xen. Hiện nay chị làm y tá trong một bệnh viện ở khu đó. Công việc của chị rất nặng nề. Nước da vàng, mắt đờ đẫn, tóc bạc lẫn trong cái mũ cũ kỹ bằng da cừu của chị.
Bây giờ tàu điện chạy không đúng giờ có lúc ngừng lại. Rất nhiều đường bị hỏng. Nhưng đi xe một đoạn đường cũng tốt. Dọc theo đại lộ đến Ve-den-xcai-a, chúng tôi lên tàu điện số 12. Tuy đây không phải là đường chúng tôi đi nhưng chúng có thể đưa chúng tôi qua cầu và đó là điều chủ yếu.
Tàu điện của chúng tôi vừa chuyển bánh thì trận pháo kích bắt đầu. Đạn rơi đầy hai bên đường chúng tôi đi. Tàu số 12 của chúng tôi chạy qua giữa phố rền vang tiếng đạn, y như đi dưới đáy hang. Trên tàu không ai noi lấy một lời.
Chúng tôi đi vào ngay nơi bắn phá. Sợ hơn hết là trên lề đường có những người lại chạy về phía chúng tôi, còn chúng tôi thì cứ từng phút, từng giây đi đến chỗ họ bỏ chạy đi. Đột nhiên chị lái xe nói:
-Tôi không đi nữa đâu? sợ lắm.
-Không nên dừng ở đây!-Mọi người nhao nhao nói với chị-Chị cho tàu chạy tiếp đi. Chúng ta sắp đến nơi rồi.
Chị ấy nghe lời chúng tôi phóng ra như bay qua được một ga. Nhưng đến ga thứ hai (gần chợ xít-nôi thì một quả đạn rơi gần quá làm chị lái tàu không giữ nổi tay lái nữa. Tàu ngừng lại).
Tôi cũng không nhớ là chúng tôi xuống tàu băng qua đường phố chạy xổ vào góc một cửa hàng bán bánh mì ra sao nữa. Và chính trong khoảng khắc đó, khi chúng tôi vừa bước vào ngưỡng cửa thì một quả lựu đạn đại bác rơi trúng vào chuyến xe điện của chúng tôi.
Chúng tôi ngồi trong căn hầm của cửa hàng bán bánh mì có lẽ đến một tiếng đồng hồ, tôi không nhớ rõ nữa. Thường là vào giờ phút nguy hiểm hoặc là sau đó là tôi buồn ngủ chết đi được.
Hầm trú ẩn ẩm ướt, nước từ trên nhỏ xuống. Mọi người xô đi dịch lại, ai cũng muốn tìm một chỗ khô hơn. Một đứa bé khóc. Tôi đói ngủ quá. Giá được ngủ suốt một năm thì mới hả.
Khi mọi nơi đều yên tĩnh cả rồi, chúng tôi ra đi. Chuyến tàu điện của chúng tôi bị bắn vỡ tan tành. Khủng khiếp. Có người nào đó chỉ tay về phía bên kia nói: "Ở đấy đầy xác chết". Thế nghĩa là ai không xuống kịp thì bị chết hết.
Về đến nhà chúng tôi được biết là pháo địch nhằm vào chợ Xit-nôi và bắn vào đám đông trong chợ. Hôm đó lại là ngày chủ nhật. Người ta chở vào bệnh viện của chúng tôi 72 người bị thương.
|