Mấy ngày nghỉ rồi, tôi lại ra đảo Quan Lạn thuộc huyện Vân Đồn, Quảng Ninh-địa danh đã nhắc đến trong bài viết mở đầu topic này. Cái địa danh mà những người dân ở đó chỉ nói giọng Thanh Hóa, khiến du khách đến lần đầu có nhiều ngạc nhiên. Lý do vì sao họ nói giọng của miền quê Bắc Trung bộ đó, đã có sự lý giải khá đơn giản trong bài đó.
Trong chuyến đi, chúng tôi nói chuyện linh tinh lang tang, lẫn vào đó là chuyện về nói ngọng.
Nói ngọng thì có nhiều vẻ, nhưng hay gặp nhất là nói ngọng "nẫn nộn" âm L và N.
Những ai đến Hà Nội lần đầu, có vẻ rất ngạc nhiên thấy bà con bán mạn phố cổ, phố không cổ lắm lẫn phố mới nhiều người thường xuyên nói ngọng L và N. Chắc chắn đó không phải là giọng Hà Nội rồi, vì giọng chuẩn HN (vẫn được coi là thế) của các PTV trên tivi và đài nó khác cơ. Nói đâu xa, trên truyền hình mà có phỏng vấn mấy người dân HN về vấn đề A,B,C nào đó, thì thể nào cũng lọt vào đôi vị nói ngọng. Thế cũng đủ biết là tỉ lệ người dân nói ngọng ở thủ đô ngàn tuổi của chúng ta cũng khá cao đấy chứ.
Con bé út nhà tôi, hồi nhỏ đi học với các bạn ở mấu giáo, thế quái nào mà lại chuyển sang nói ngọng l, n. Thế là bắt đầu một chiến dịch sửa phát âm cho con bé. Một thời gian sau thì sửa được. Bí quyết cũng đơn giản thôi, cứ nhờ cụ...Lênin là xong việc
. Ngày nào tôi cũng cho bé nói đủ, đúng câu
"Ông Lê-nin leo lên núi lấy nước lọc về luộc lòng lợn"
. Thế mà sửa được mới hay. Sửa được, từ đó đến nay không bao giờ ngọng nữa.
Một người bạn làm bên Tập đoàn dầu khí hôm vừa rồi cùng đi, kể một chuyện có thật "chăm phần chăm". Đoàn của cơ quan đi đám ma xuống thành phố nọ gần HN. Một thanh niên nhận nhiệm vụ đăng ký danh sách đoàn cơ quan vào viếng, dẫn đầu là sếp Q. Cậu ta đọc rõ ràng với người viết phiếu đăng ký:"Đoàn đại biểu X. do đồng chí Ninh Văn Q. (kèm theo chức danh) vào viếng". Đọc rõ ràng thế, nhưng ông viết phiếu cứ ghi :"đồng chí Linh Văn Q.", nhắc đi nhắc lại mấy lần mà vẫn viết là Linh mới bực. Cậu ta hỏi tại sao anh lại viết sai họ sếp em, sếp em mắng em chết. Vị kia mới ngước đôi mục kỉnh lên, thủng thỉnh:"Chú chả biết gì cả,
VIẾT THẾ THÌ ĐỌC LÊN MỚI ĐÚNG, nghe chưa?".
Hóa ra ông "dẫn chương trình" là một ông nói ngọng, đọc cũng ngọng nốt. Cứ N là thành L, còn L thì tự động chuyển sang N mới tài