Phù, thế mà cuối cùng tớ cũng đã dịch xong
Lịch sử các bức ảnh màu chụp nước Nga Sa hoàng
Một người Nga họ Prokudin Gorski vào khoảng năm 1909-10 có sáng kiến thế này: Chụp ảnh một đối tượng nào đó ba lần qua ba kính lọc màu đỏ, lục và lam, kết quả thu được ba bức ảnh đen-trắng. Việc căn chỉnh góc độ chụp và thời gian chụp của ba ảnh đó phải rất chính xác, đồng thời. Sau đó, ông dùng một camera tháo lắp được, kiểu như camera do Adolf Myth phát minh. Cần ba lần phơi sáng, mỗi lần cách nhau chừng một giây, lên một tấm phim rộng khoảng 84-88 mm, dài 232 mm, lọc sáng ba màu khác nhau. Đối tượng được chụp cần bất động, thế nên việc chọn đối tượng chụp bị hạn chế rất nhiều.
Máy chiếu cũng phải thay đổi. Prokudin Gorski đã bỏ công hoàn thiện kiểu máy F.E. Iv, chế thành một bộ máy theo thiết kế của riêng mình, gồm ba thấu kính hình thoi cố định liền với nhau tạo thành một thấu kính kép. Như thế, ba ảnh ba màu khác nhau có thể được chiếu đồng thời lên màn hình.
Điều duy nhất ông có thể làm được trong thời gian đó là lắp hệ thống thấu kính này vào 3 máy chiếu khác nhau, và chụm ba ảnh lại một màn hình duy nhất. Trên màn hình hiện ra một bức ảnh màu.
Prokudin tích cực làm việc trong lĩnh vực chụp ảnh màu, giải quyết các vấn đề kỹ thuật. Ông có quan hệ chặt chẽ với nhiều tổ chức khoa học trong nước và ở nước ngoài, thường xuyên đi lại giữa Berlin, London và Roma. Ông cũng không quên công chúng Nga.
Từ năm 1900 ông đã được giải thường Lớn tại Triễn lãm quốc tế ở Paris. Năm 1913 ông đã thực hiện việc chiếu các ảnh slide của mình tại một nhà hát ở thành phố này, thu được thành công lớn, đến mức nhận được vô số lời mời làm việc cho các hãng nước ngoài. Thế nhưng ông đã không thể rời xa nước Nga vì quá gắn bó với đất nước này.
Năm 1909 với sự giúp đỡ của Công tước Mikhail Alexandrovich, thời đó là Chủ tịch danh dự hội Nhiếp ảnh thành phố Peterburg Proskudin Gorsky được tiếp kiến Sa hoàng Nikolai đệ nhị. Sa hoàng đã mời ông phát biểu và chiếu ảnh màu của mình cho toàn thể triều đình thưởng lãm tại hoàng cung ở Tsarskoie Selo. Khi chiếu ảnh, Proskudin đồng thời thuyêt trình về các bức ảnh, và ông đã thực hiện việc đó như một nghệ sĩ thực thụ, đến mức khi buổi chiếu kết thúc, ông được đích thân Sa hoàng, Nữ hoàng và các hoàng tử công chúa bắt tay chúc mừng.
Sau thành công này, Proskudin nhận nhiệm vụ to lớn do chính Sa hoàng giao phó: Chụp mọi phương diện cuộc sống của đế quốc Nga khi đó, nhiều nhất ở mức có thể, thể hiện hình ảnh nước Nga với một tiềm năng to lớn, với bề dày lịch sử và văn hoá hiếm thấy, và công cuộc hiện đại hoá nó. Để làm được việc này, ông được Sa hoàng ban cho hai giấy phép đặc biệt, ông có thể đến bất cứ đâu, chụp bất kỳ cái gì, kể cả những khu vực có ý nghĩa chiến lược và quân sự quan trọng. Tất cả mọi công dân và quan chức khác có nghĩa vụ giúp đỡ Proskudin thực hiện nhiệm vụ của mình “tại bất cứ đâu, vào bất kỳ thời điểm nào”. Ông được nhận các trang thiết bị và nhân sự đặc biệt, các phương tiện giao thông tốt nhất để làm việc, trong đó có tàu hoả, tàu thuỷ và một canô máy.
Thời kỳ tiếp sau, từ năm 1909 đến năm 1912, và cả trong năm 1915 Proskudin đã làm việc tại 11 vùng miền của đế quốc Nga. Trong quá trình làm việc ông nhận được sự ưu ái hết mức của Sa hoàng, thậm chí ngài còn bày tỏ nguyện vọng đi theo ông trong một chuyến đi thực địa. Ngoài việc chụp ảnh, ông còn thuyết trình và chiếu ảnh minh hoạ cho bài thuyết trình của mình.
Lần đầu tiên Sa hoàng thưởng lãm các bức ảnh màu là vào tháng 3 năm 1910. Lần đó Người đã được trình chiếu ảnh kênh giao thông thuỷ Mariinsky, và thành phố công nghiệp Ural. Cuộc triển lãm ảnh màu cuối cùng được thực hiện vào tháng 3 năm 1918 ở Phòng Nikolaev trong Cung điện Mùa đông.
Thời kỳ cách mạng Prokudin Gorski di cư ra nước ngoài, và bằng cách nào đó đã chuyển được trót lọt 20 thùng chứa những tấm phim màu, những phim ông còn lại sau khi đã bị tịch thu mất những phim chụp các địa điểm có ý nghĩa quân sự và chiến lược, và các ảnh chụp các thành viên Hoàng gia (ông chỉ mang được theo mình ảnh chụp một trong các hoàng tử trẻ tuổi). Các bức ảnh chụp Hoàng gia này, có lẽ hiện đang được lưu giữ đâu đó trong kho Lưu trữ quốc gia của Nga. Toàn bộ thiết bị và máy chiếu của ông thì biến mất.
Thời kỳ lưu vong Prokudin tiếp tục tìm kiếm phát hiện các lợi ích của ảnh màu. Ở Anh, ông đăng ký phát minh hệ thống quang học dùng cho máy quay phim, để thử nghiệm nó trên thực tế năm 1922 ông đã chuyển đến Nice, hợp tác với anh em Lumierre mở một phòng thí nghiệm về ảnh.
Năm 1948, sau khi ông mất, con trai ông khi ấy sống ở Paris, đã mang bán toàn bộ số phim mà ông để lại cho Thư viện Quốc hội Mỹ. Nhưng việc biến chúng thành những bức ảnh màu lại rất khó khăn, bởi trên phần lớn những bộ ba phim chụp một đối tượng có những khác biệt kha khá về không gian, thế nên những tấm phim này bị xếp kho một thời gian dài, cho đến một ngày, một nhân viên thủ thư nào đó bỗng nảy ra sáng kiến đưa chúng vào máy scanner, rồi dùng Photoshop trộn chúng lại và căn chỉnh trên máy vi tính. Họ đã thực hiện việc đó, và sững sờ: Cả một thế giới tưởng như đã mất từ lâu, vốn chỉ được biết đến qua những bức ảnh đen trắng chất lượng xấu, đột nhiên hiện ra trước mắt họ với lung linh bảy sắc cầu vồng...