Nói về dịch thơ thì có nhiều phương án để người dịch lựa chọn, mà theo từng phương án thì mỗi người cũng thể hiện khác nhau. Việc suy đoán ý tứ của người dịch nói chung là không cần thiết.
Theo tui thấy nếu tác giả là một cô gái trẻ thì rõ ràng là cô ấy có cảm xúc tình yêu rất đặc biệt nhưng tỉnh táo, luôn kiểm soát được tình cảm của mình.Tui ít thấy bài thơ nào trong t Nga mà có khổ đầu và cuối độc đáo, đơn giản như thế ( hoặc do tui cũng ít đọc thơ Nga chăng?). Chỉ thay từ "có thể" bằng từ "muốn" mà trạng thái tình cảm bỗng trở nên sáng sủa rõ ràng.
câu Краешком глаза в серой толпе… như bác Mu nói đúng rồi. Tuy nhiên khi cảm nhận, có thể thấy đây chỉ là " nhìn bằng góc mắt" chứ hoàn toàn không liếc sang bên, nó giống như thoáng một bóng hình quen trong một biển người khá xa, không rõ và phân biệt là ai, chỉ vì hình bóng quen thuộc mà nhận ra ngay lúc không hề mong đợi được thấy...
Đó là cái tận cùng sơ sài của việc gặp gỡ, vậy mà cô gái cũng bằng lòng với nó, không vì thế mà phải chạy theo kiếm tìm, nhưng cũng đủ thỏa lòng nhớ mong vô vọng...
Đấy là cái tỉnh táo, hiểu người biết ta !
Bản dịch của bất kỳ ai cũng sẽ tìm thấy lỗi nào đó theo quan điểm người khác, điều này không lạ, chỉ có điều suy đoán quá nhiều thì lại lạc lối.
Ví dụ bạn HL cho rằng từ "chàng" là không hợp, nhưng thật sự người Việt dùng từ này trong mọi trường hợp. Đôi vợ chồng mới cưới cũng hay gọi nhau " chàng ơi ơ ...." hay " nàng ơi ơ ...." để thêm thi vị. Chỉ duy nhất trong văn bản buộc tội của luật pháp không bao giờ dùng hai từ này được, ngoài ra từ nào cũng đều có hết.
Ví dụ quan điểm riêng tui thì khi dịch thơ phải giữ cái khổ thơ của bản gốc, tức là cứ đếm nguyên âm t Nga sẽ thấy tác giả dủng khổ nào. Chuyển thành lục bát hay thất ngôn bát cú là chuyện Việt hóa của người dịch, người Việt đọc thấy hay, nhưng người Nga nghe sẽ không thể biết đây là từ bài gốc của họ mà ra. Nếu ta giữ vần điệu và khổ thơ, người Nga nghe cũng nhận ra vần điệu chung của bài thơ kia, y như dịch bài hát vậy.
Nhưng lựa chọn là do cá nhân mỗi người !
|