Hai tuần trước một bạn học gọi điện cho mình “H. biết tin gì chưa? Ch. Chi Bắc đang ốm nặng lắm, phải đi viện mãi trên Hà Nội, giờ thì về nhà rồi. Ch. bị bệnh tim, cái kim cắm ở ngực, nước cứ chảy ra ầm ầm ấy. Dưới này bọn mình tổ chức đến thăm rồi...”. (Ối giời ơi Ch. nằm viện trên Hà Nội mà các bạn không báo để mình vào thăm Ch. ngay).
Hai hôm sau mình về nhà bạn ấy ở thôn Hội Yên (cùng xã Chi Lăng Nam với mình) nhờ đưa sang nhà bạn Ch. ở thôn Phương Khê xã Chi Lăng Bắc vì mình không biết nhà bạn Ch.
Đến nhà Ch. thấy bạn ngồi phủ phục vào cái ghế nhựa trên giường. Mặt và tay, chân bạn đều phù hết.
Nhìn bạn mà thương quá. Trong nhà bạn không thấy đồ vật gì, có vẻ rất nghèo. Hai con trai bạn là bộ đội binh chủng tăng-thiết giáp, đã có gia đình riêng ở xa, hai con gái lấy chồng trong làng, còn một con trai út đang đi học. Mình hỏi chuyện thì con bạn nói “đầu tiên bố cháu bị chảy máu dạ dày, đi viện ở Hải Dương họ giới thiệu lên Bạch Mai. Ở Bạch Mai họ xét nghiệm bảo bố cháu bị K dạ dày đã di căn, đang ở giai đoạn cuối, sau khi điều trị tràn dịch màng tim, họ lại trả về Hải Dương. Nằm ở bệnh viện tỉnh nửa tháng thì bố cháu xin về nhà”. Trời ơi! Nghe mà lặng cả người. Cứ tưởng bạn chỉ bị tràn dịch màng tim hóa ra bạn còn bị K đã di căn rồi. Khổ thân bạn quá. Mình hỏi hàng ngày bạn ăn uống thế nào, có điều trị thuốc men ở nhà không thì vợ bạn bảo “ông ấy ăn ít lắm, ngày chỉ vài thìa cháo trắng” mình kêu “ăn cháo trắng thì làm gì có dinh dưỡng” nhưng vợ bạn bảo “có sữa kia nhưng ông ấy không chịu uống”. Nhìn thấy mấy hộp sữa tươi tiệt trùng Vinamilk trên bàn. Cảm thấy đau nhói trong lòng. Mấy hộp sữa đấy cũng chẳng hơn gì cháo trắng. Không ăn uống bồi dưỡng được thì cơ thể bạn sẽ suy kiệt dần đi, làm sao kéo dài được. Mình bảo “anh ấy không ăn được, hay là em hầm gà thật nhừ lấy nước cho anh ấy uống. Em băm thịt nạc nấu cháo thật nhừ và loãng cho anh ấy ăn làm nhiều bữa mỗi lần một ít chứ đừng ngày ba bữa như mọi người. Phải cố gắng để nâng cao thể trạng thì mới có sức chống đỡ bệnh tật”. Vợ bạn bảo “ông ấy bây giờ chỉ có tiêm morphin thôi chứ ăn cháo thịt cứ kêu kinh”. Mình nói với bạn “Ch. ơi! Nghe T. báo tin Ch. ốm, mình về thăm Ch. Ch. hãy cố gắng lên. Ch. phải đấu tranh với bệnh tật. Ch. cố gắng ăn uống lấy sức chống lại bệnh tật thì sức khỏe mới bình phục được...”. Nói như vậy nhưng nhìn bạn mà rơi nước mắt. Thật là đau xót quá. Ngày xưa bạn là một cậu bạn bé nhỏ, hiền lành. Năm 2008 các bạn mời về tham gia “Hội cựu học sinh Chi Lăng Nam” mình mới gặp lại bạn sau 43 năm. Họp mặt Hội cựu học sinh tháng 12 năm ngoái bạn cũng đến dự, ai nghĩ bạn lại mắc phải căn bệnh quái ác này? Trước đây ở nông thôn làm gì có ai bị K. Bây giờ thuốc trừ sâu, phân bón, hóa chất độc hại nên ở nông thôn cũng bị rồi. Nếu nằm bệnh viện truyền đạm bạn sẽ khá hơn nhưng chắc nghèo quá nên đành xin về. Còn gì đau khổ hơn không? Người nghèo bao giờ cũng khổ, đã nghèo mà mắc bệnh hiểm nghèo thì làm sao có điều kiện điều trị và chống đỡ bệnh tật. Nhìn bạn biết là bạn không qua khỏi mà chẳng thể làm gì để cứu bạn thấy thật là bất lực và đau lòng quá. Bạn tuổi Kỷ Sửu năm nay mới 61 tuổi, kể cả tuổi ta (tuổi mụ) mới là 62 thôi. Cuộc đời con người thật chẳng biết thế nào. Bạn vậy mà đã sắp thoát khỏi những phiền não tham, sân, si, mạn, nghi, tà kiến... rồi ư?
Thương bạn vô cùng nhưng mình chỉ biết biếu bạn tiền chứ chẳng thể làm được gì để giúp bạn. Bạn ứa nước mắt nhìn mình bảo “mình cảm ơn H. nhé” rồi lại gục xuống ghế làm mình không nén được nữa, nước mắt tuôn ra như suối.
Thương bạn, cuộc sống ở nông thôn vất vả, giờ bạn lại mắc bệnh này chẳng biết còn chống chọi được bao lâu. Ra về nhìn bạn mà lòng nặng trĩu. Vợ bạn có vẻ cảm động lắm cứ cảm ơn mình mãi, thật khổ. Buồn, thương bạn, cảm giác không biết làm gì để cứu bạn, tâm trạng thật nặng nề.
T. đưa mình ra Tiêu Lâm chờ ô tô ở Bến Trại lên. Đi qua một nhà có giàn hoa Giun (Sử quân tử) rực rỡ và một nhà có giàn Nho, những chùm quả xanh lúc lỉu trông rất đẹp mà chẳng còn lòng dạ nào lôi máy ảnh ra chụp nữa.
Đi ô tô về Hà Nội. Về nhà thấy cháu ngoại ra mở cửa. Thằng cu này hồi 4 tuổi rất ngây thơ, một hôm nó hồn nhiên bảo mình “Bà ngoại ơi, chậu cây hoa hồng nhà bà ngoại nở 3 bông hoa hồng đỏ đẹp lắm nhé nhưng chỉ có cháu mắt tinh cháu mới nhìn thấy thôi, bà ngoại mắt kém bà ngoại không nhìn thấy gì đâu” bây giờ đã 16 tuổi cao 1,75m rồi. Nhìn mình nó hỏi “Bà về quê mệt lắm không? Bà uống nước gì, bà ăn dưa hấu cho mát nhé? Hay bà ăn kem hay sữa chua cho mát để cháu lấy?” Có cháu ngoại sang chơi nên tâm trạng mình cũng bớt nặng nề. Nghe mình kể chuyện cả nhà mình đều thở dài, thương bạn Ch.
Mấy hôm sau mình gọi điện thoại cho T. hỏi thăm tình hình Ch. thế nào, T. lại bảo “Ch. chắc là vẫn thế. Ch. chắc chắn là không qua được đâu. Số Ch. rồi. Bỏ qua chuyện này đi H. ạ. Mình nghĩ H. nên quên chuyện này đi cho nó nhẹ đầu. H. như thế là quá nhiệt tình với bạn bè rồi, bọn mình cũng không có điều kiện đối sử được như H. ...”. Nói chuyện với T. lại thấy buồn thêm. Thật là chua xót quá. Khổ thân Ch. Không biết bạn sẽ cầm cự được bao lâu? Hè năm nay lại nóng thế này. Người khỏe còn không chịu nổi. Dưới quê lại bị cắt điện liên tục nữa.
