Nước Nga hạ thủy chiếc tàu ngầm đã được mong đợi từ lâu
Bài bình luận của RIA
Severodvinsk, chiếc tàu ngầm tên lửa đạn đạo thế hệ thứ tư, cuối cùng thì cũng được xưởng đóng tàu Sevmash tại miền bắc nước Nga hạ thủy vào ngày 15 tháng 6 vừa qua. Con tàu được khởi công đóng mới vào năm 1993. Dự án này, với một sự chậm trễ dày chất sử thi, phản ánh các vấn đề trong toàn bộ khu vực quốc phòng Nga đã phải đối mặt trong vòng hai mươi năm qua.
Các nhà thiết kế Xô Viết đã bắt đầu tiến hành dự án tàu ngầm thế hệ thứ tư vào năm 1977, và họ đã tăng cường thêm chương trình hiện đại hóa cho nó vào năm 1985. Theo truyền thống Xô Viết, người ta thường làm kế hoạch để đóng một số lớp tàu ngầm trong cùng một thời điểm – chiến lược, phòng không, đa năng, chống tàu ngầm và lớp sử dụng chuyên biệt. Khi dự án đã được nhận thấy vào cuối những năm 1980 rằng, nó sẽ làm tăng đột ngột các khoản chi tiêu của hải quân, vậy là một quyết định được ban ra nhằm giới hạn dự án hiện đại hóa hải quân, lúc này dòng tàu ngầm mới chỉ còn hai lớp – lớp đánh chặn hạt nhân chiến lược, và lớp tàu ngầm đa năng.
Dự án 955 đã được chọn cho lớp tàu ngầm đánh chặn hạt nhân chiến lược, và chiếc đầu tiên Yury Dolgoruky đã được hạ thủy vào năm 2007. Dự án 885 thì dành cho lớp tàu ngầm đa năng.
Dự án tàu ngầm 885 đầu tiên, có dự định sẽ được ra mắt vào đầu những năm 1990, nhưng nó bị hoãn lại cho đến tận năm 1993 do thiếu kinh phí, và do Liên Xô tan rã vào năm 1991. Khi dự án đã được đưa vào guồng chạy, ngày hạ thủy con tàu đầu tiên được ấn định vào năm 1998. Khi đó đã có tin đồn rằng, có lẽ sẽ có hai hoặc ba chiếc nữa cùng lớp cũng sẽ được ra tiếp. Nhưng ngày hạ thủy con tàu đã bị đẩy lên gấp hai lần, chiếc đầu tiên sẽ được hạ thủy vào đầu những năm 2000, còn chiếc thứ hai thì mãi đến tận năm 2007.
Nhưng rồi lại phải đến mãi năm 2010, chiếc tàu ngầm đầu tiên của dự án 885 Yasen (Graney) mới được hạ thủy, và nó sẽ được đưa vào sự dụng sớm nhất cũng phải đến năm 2011.
Không như chiếc Yury Dolgoruky hiện vẫn chưa được trang bị tên lửa Bulava, chiếc Severodvinsk sẽ mau chóng được trang bị các loại tên lửa hiện thời, và các loại ngư lôi hiện đại.
Vậy hóa ra, sự khẳng định là đã có một vài chiếc thuộc lớp tàu ngầm này, đã hiển diện vào đầu những năm 1990 chỉ là một tin đồn thổi. Công việc nâng cấp chiếc tàu ngầm thứ hai thuộc lớp này, chiếc Kazan, được bắt đầu tiến hành mới chỉ vào năm 2009.
Có một vài lý do của sự chậm trễ trong qúa trình đóng tàu này, nó bao gồm cả đến việc thiếu kinh phí, và cần phải hiện đại hóa trang thiết bị đã được thiết kế vào cuối những năm 1980. Người ta còn nói rằng, chiếc tàu ngầm năng lượng điện kế tiếp vốn còn phải hiệu chỉnh lại.
Một số người, thậm chí còn tranh luận vào giữa những năm 2000 rằng, không cần đến những chiếc tàu ngầm thuộc lớp này. Severodvinsk là một chiếc tàu ngầm rộng lớn, với trọng lượng nước rẽ là 9700 tấn khi nổi trên bề mặt, và 13,000 tấn khi lặn sâu xuống dưới nước. Nó có chiều dài 120 mét, với bề rộng là 13 mét, và tốc độ tối đa là 31-35 hải lý một giờ khi lặn sâu dưới nước.
Những chiếc tàu ngầm hạt nhân thuộc lớp Graney, được trang bị tám ống phóng ngư lôi 533 mm và 650 mm, cùng với 24 Silo để phóng các loại tên lửa mang đầu đạn hạt nhân tầm thấp, với tầm bắn lên đến 5000 Km, với những trang thiết bị này nó có khả năng chống tàu ngầm, chống tàu chiến và mọi mục tiêu trên mặt đất. Chiếc tàu ngầm trị giá $2 tỉ , được trang bị các thiết bị phát hiện tàu ngầm và thiết bị điện tử mạnh mẽ. Đối thủ đáng gờm nhất của nó là chiếc SSN21 Seawolf, một chiếc tàu ngầm lớn, tốc độ cao và trang bị các loại vũ khí hạng nặng, loại này được thiết kế trong thời kỳ Chiến Tranh Lạnh, nhằm chiếm lợi thế về âm thanh của tàu Mỹ, trước những chiếc tàu ngầm thuộc lớp 971 của Xô Viết vào cuối những năm 1980. Nước Mỹ có kế hoạch đóng thêm 30 chiếc Seawolf đắt tiền nữa.
Với sự kết thúc của Chiến Tranh Lạnh, chi phí quá lớn cho những chiếc tàu ngầm đó đã bị ngăn cản (mỗi chiếc trị giá $4 tỉ), vậy là chương trình cũ bị loại bỏ, nước Mỹ chuyển sang dự án mới, dự án đóng những chiếc tàu ngầm nhỏ hơn, và rẻ hơn thuộc lớp Virginia. Mỹ lập kế hoạch đóng mới 30 chiếc thuộc lớp Virginia, để thay thế cho những chiếc thuộc lớp Los Angeles đã cũ của họ.
Có người đã tự hỏi, liệu Nga có cần phải đóng loại tàu ngầm mới để đối chọi với dòng Seawolf của Mỹ; loại tàu ngầm Yasen đã được thiết kế cho một cuộc chiến tiềm năng, nhằm chống lại một lực lượng hải quân mạnh nhất trên thế giới. Có lẽ Nga nên phải giới hạn khoảng hai, hoặc ba chiếc tàu ngầm trong dự án 885, rồi sau đó thay đổi sự chú ý của mình vào một chiếc tàu có trị giá rẻ hơn, mà nó vẫn có sức mạnh tương đương, nhờ có những trang thiết bị và vũ khí hiện đại.
Ngay cả khi nước Nga đóng xong sau chiếc tàu ngầm lớp Severodvinsk, thì họ cũng không thể thay thế được tất cả những chiếc tàu ngầm đa năng hiện vẫn đang còn sử dụng. Hải quân Nga hiện nay có 27 chiếc tàu ngầm nguyên tử.
Những chiếc tàu ngầm thuộc các dự án 949, 945, 671RTM và 971, những chiếc này đã được hạ thủy vào giữa những năm 1980, và cuối những năm 1990. Ít nhất, một nửa trong số đó sẽ phải loại bỏ trong vòng 15 năm nữa. Do đó, rất thích hợp nếu đóng mới khoảng 12-15 chiếc tàu ngầm rẻ hơn, với những đặc điểm kỹ thuật của chúng tương đương với dự án 971 mới nhất, hoặc thậm trí là những chiếc thuộc dự án 671RTM, nhưng chúng sẽ được trang bị những trang thiết tốt hơn, và có độ ồn thấp hơn.
Theo RIA