Cảm ơn Vania về bài hát ÔI, NHỮNG CON ĐƯỜNG - bài hát rất hay, nghe mãi không chán. Lời Việt mà bạn đưa ra là dịch nghĩa bài hát. Lời sau do bác TX74 dịch có thể hát được,
ÔI, NHỮNG CON ĐƯỜNG
Nhạc: A. Nô-vi-cốp
Lời: L. Ô-sa-nhin
Ôi, đường ơi đường
Cát mờ bốn phương
Nào lạnh giá, nào lo ngại
Và cỏ dại ngút bước đi.
Ai mà biết được
Số mình ra sao
Và nhỡ giữa thảo nguyên này
Một ngày nào rã cánh bay.
Bụi đất cuốn, cuốn theo từng gót giày
Thảo nguyên, và
khắp cánh đồng
Lửa loé sáng khắp nơi, đạn vang trời
vẫn không ngừng thét gào.
Ôi, đường, ơi đường
Cát mờ bốn phương
Nào lạnh giá, nào lo ngại
Và cỏ dại ngút bước đi.
Súng rền vang trời
Chú quạ quay lơi
Bạn anh đó nằm trên đồng
Lìa cuộc đời giữa đất không
Mà vẫn vút vút theo dọc con đường
Dẫu cát bụi
khắp cánh đồng.
Mà xung quanh khói đất đầy con đường
Chốn nơi này. Đất lạ.
Ôi, đường, ơi đường
Cát mờ bốn phương
Nào lạnh giá, nào lo ngại
Và cỏ dại ngút bước đi.
Thông đầy núi rừng
Nơi bình minh lên
Mẹ vẫn đứng ngoài hiên nhà
Mỏi mòn chờ đứa con yêu.
Mà tít tắp, tít tắp, đường ôi đường
Thảo nguyên, và
Những cánh đồng
Người thân vẫn ngóng theo đường ta
bằng
ánh mắt đầy mong chờ.
Ôi, đường, ơi đường
Cát mờ bốn phương
Nào lạnh giá, nào lo ngại
Và cỏ dại ngút bước đi.
Tuyết và gió gào
Nhớ cùng tháng năm
Bạn thân hỡi đừng bao giờ
Đường một thời lỡ lãng quên
1945
Nói về lịch sử bài hát này, rất nhiều người yêu thích những bài hát chiến tranh có lẽ vẫn nghĩ rằng bài hát “Những con đường” được sáng tác vào những năm Chiến tranh Vệ quốc. Nhưng thực tế thì không phải vậy.
Chuẩn bị kỷ niệm ngày lễ Cách mạng tháng Mười năm 1945, một chương trình “Mùa xuân Chiến thắng” được ra đời. Đạo diễn chương trình này là nghệ sĩ Nhân dân, anh hùng lao động Liên Xô Secgây Iukevich. Ông nghĩ rằng cần phải bổ sung vào chương trình này một số bài hát mới. Một trong những chương trình đó là chương trình “Dưới những cỗ bánh xe” do nhạc sĩ A. Novikov và nhà thơ L. Oshanhina đảm nhiệm.
Chiến tranh Vệ quốc vừa kết thúc, trên Nghị viện Đức vẫn còn phất phới lá cờ đỏ Hồng quân Liên Xô, những chùm pháo hoa chiến thắng cuối cùng cũng vừa tắt. Trong bối cảnh lúc ấy cần phải viết một bài hát, một bài hát gì đó nói về những chặng đường, những năm tháng chiến tranh gian khổ và lâu dài mà nhân dân Liên Xô đã trải qua. Tất nhiên, một chủ đề như vậy không thể không làm. Nhạc sĩ Novikov – ông đã kể, khi ấy ông bắt đầu tổng hợp nhạc để chuẩn bị cho “đứa con tinh thần” của mình.
Đầu tiên đoạn điệp khúc ra đời, chỉ có 4 câu nhạc ngắn, được bắt đầu bằng tiếng than «эх»:
Эх, дороги...
Пыль да туман,
Холода, тревоги,
Да степной бурьян...
Những dòng này đã rất khó, viết tiếp tục lại càng khó hơn, vì giai điệu cần phải mạnh mẽ, kiên cuờng. Vì thế không dễ dàng tìm ra những cụm từ đơn giản mà chính xác có thể đáp ứng cho ý tưởng của nhà soạn nhạc.
А дорога дальше мчится,
пылится,
клубится,
А кругом земля дымится... Và chỉ sau những cuộc tìm kiếm rất lâu mới sinh ra được dòng thứ 5 hiếm hoi mà ta đã thấy trong bài hát.
«...чужая земля».
Đối với nhà thơ Oshanhin, trong công việc ở ông không chỉ có một cảm thụ âm nhạc tuyệt vời và cảm nhận tiết tấu tuyệt hảo mà bản thân ông còn trải qua những năm tháng chiến tranh gian khó. Ông nhớ lại nhiều lần ông đi công tác tại chiến trận Karel, Belaruxia thứ 3. Bài hát được ra đời trên những con đường vô tận của chiến tranh, những con đường hành quân bộ, trên những chuyến xe tải, trên yên ngựa…Ông nhớ lại ông đã tìm được một dòng trong bài hát như thế nào:
Выстрел грянет,
Ворон кружит,
Твой дружок в бурьяне...
Nhưng chỗ này…nó bị sao… bị giết? bị ngã xuống? hay giằng giật từ cuộc sống? và cuối cùng ông cũng đã tìm được:
Твой дружок в бурьяне
Неживой лежит...
Và đây… chính từ —«неживой», ông có cảm giác phù hợp hơn tất cả một loạt các từ khác để có thể điền vào chỗ này.
Khi bài hát được ra mắt trước công chúng trong chương trình biểu diễn, nó đã được khán giả đón nhận tốt. Tuy nhiên ông và nhạc sĩ A. Novikov vẫn nghĩ rằng đây chưa phải là phương án tối ưu dành cho bài hát. Sau một tháng làm việc cật lực nữa và họ đã tìm được một phương án khác. Đầu tiên đầu đề bài hát được gọi là “Những con đường lính”, sau đó chỉnh lại là “Ôi, những con đường”, và cuối cùng đơn giản là “Những con đường”. Dưới tên gọi này, bài hát “Những con đường” đã được hàng triệu ngưòi dân yêu mến và nó đã góp phần vào kho tàng những bài hát vàng của Xô viết. Bản thân bài hát đã thể hiện được tâm hồn vĩ đại của một dân tộc.
Link:
http://download.sovmusic.ru/m32/dorogi.mp3