[vidinhdhkt]

Ờ thì tớ cũng góp một chuyện về phiên dịch cho bà con cùng nghe nhé.
Năm 1980 tớ được Thành đoàn Moskva cử đi phiên dịch cho Đoàn thiếu nhi của ta dự trại hè Artek ở Biển Đen. Có hơn 70 Đoàn thiếu nhi từ nhiều nước Á, Phi, Mỹ La tinh đến, mỗi đoàn có 2 chú sv Nga (năm thứ 3) của các trường NN, MGIMO v.v... làm phiên dịch. Ngay hôm đầu mỗi trưởng đoàn phát biểu vài câu, các đoàn khác thì ổn, riêng đoàn VN thì 2 chú sv Nga đứng như trời trồng! 2 chú bị ăn mắng bèn ra sức kêu oan rằng tiếng Việt khó nhất...quả đất và lấy quyển sách giáo khoa tiếng Việt ra đọc: "bao, bào, báo, bạo, bảo, bão" và hỏi ông Giám đốc Artek: "Ông bảo vừa rồi chúng tôi đọc mấy từ?". Đáp: "1 từ đọc 6 lần!". 2 chú sv Nga cười ngất, giải thích rằng đấy là 6 từ với chừng 15 nghĩa khác nhau! Thế là ông Giám đốc điện về Moskva yêu cầu tăng viện. Tớ được cử đi chữa cháy.
Ở các đoàn khác thì 1 chú Nga đi theo trẻ con, 1 chú đi theo trưởng đoàn, còn đoàn VN thì cả 2 chú Nga được đi chơi cùng trẻ con, tớ đi theo ông trưởng đoàn. Ông này là Phó Bí thư Tỉnh Đoàn của 1 tỉnh. Các trưởng đoàn khá vất vả: thỉnh thoảng mới được đi tham quan, còn lại thì liên tục hội thảo. Buổi đầu tiên là về đề tài "Ủng hộ phong trào đấu tranh giải phóng của nhân dân Palestin", mỗi trưởng đoàn đọc tham luận không quá 7 phút. Tớ bảo: "Anh Q., anh viết đi, 7 phút thôi, rồi đưa em dịch để chiều nay đọc!". Ông ấy hỏi lại: "Palestin là nước nào ấy nhỉ? Nó đánh nhau với ai?". Tớ chán quá, đành viết tiếng Việt rồi lại dịch ra tiếng Nga. Suôn sẻ. Hôm sau lại có hội thảo. Ông Q. bảo tớ: "Thôi chú viết luôn đi, chú mày giỏi thế còn làm khổ anh làm gì! Đang sốt hết cả ruột lên đây, chẳng biết làm thế nào để đi mua được bàn là với phụ tùng xe đạp, họ quản ghê quá, mà cũng chẳng biết tiếng, chẳng biết mua ở đâu!". Tớ nghĩ ra một mẹo: tớ chỉ viết tiếng Nga cho mình đọc thôi. Và bảo ông Q: "Anh cứ ê a "Kính thưa các đồng chí" rồi...muốn nói gì thì nói, ở đây có ai biết tiếng Việt đâu mà sợ. Nhưng lúc nào em liếc nhìn anh là anh phải hơi cúi đầu cám ơn để em kết thúc nhá!". Quy trình công nghệ quá chuẩn: tớ chỉ phải thỉnh thoảng liếc vào tờ giấy viết tiếng Nga mà bắn như súng máy, cóc cần biết ông Q đang nói gì (mà có gì đâu: luôn "cảm ơn sự giúp đỡ nhiệt tình của nhân dân Liên Xô anh em"). Tất cả lũ phiên dịch phục tớ lác mắt vì "vừa nghe vừa dịch mà nhanh thế" trong khi thật ra thì tớ có thèm nghe gì đâu!
Nếu bác nào nhỡ có phải phiên dịch ở nơi không có ai biết tiếng Việt thì cứ theo công nghệ của tớ nhé!