Để cung cấp thêm những cái nhìn khách quan về tình hình giáo dục và khoa học tại Nga, tôi xin cung bổ sung cái nhìn từ phía ngoài bên cạnh cái nhìn từ phía trong do bạn Thanh_Lam đã phản trong các bài trước. Thật thú vị là cái từ phía ngoài lại sáng sủa hơn nhiều, nó cũng tạo lập niềm hi vọng cho một tương lai sáng sủa hơn cho nền giáo dục và khoa học Nga.
Để hiểu rõ điểm mạnh điểm yếu của một trường đại học người ta thường xếp hạng các trường đại học theo một số tiêu chí nào đó. Hiện nay trên thế giới có hai bảng xếp hạng phổ biến là bảng xếp hạng của đại học giao thông Thượng Hải Trung Quốc và bảng xếp hạng của tạp chí TIME Anh Quốc. Cả hai bản xếp hạng này đều dựa trên một số tiêu chí như: Số nhà khoa học có đóng góp lớn đang làm GS tại trường, số ấn phẩm khoa học trên các tạp chí nổi tiếng, số trích dẫn công trình khoa học do các nhà khoa học khác trích dẫn lại công trình của các GS của trường, số giải thưởng Nobel, Fields, số người tốt nghiệp lỗi lạc, chỉ số hài lòng của sinh viên và người dân khi được hỏi về độ nổi tiếng của trường, số tiền đầu tư cho nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ tính trên đầu sinh viên ... Tất cả những dữ liệu này đều được tính toán tự động bằng các phần mềm được thiết kế sẵn và sử dụng các phương pháp thống kê tự động.
Mặc dù còn nhiều tranh cãi về thứ hạng của các trường đại học , nhưng nhìn chung chính các trường đại học cũng bắt đầu thừa nhận rằng các bảng xếp hạng dù không phải lúc nào cũng đánh giá đúng 100% điểm mạnh yếu của một trường đại học nhưng cũng là một chỉ số tham khảo tích cực để các nhà giáo dục, quản lý đại học soi vào mà điều chỉnh sao cho phù hợp với trao lưu tiến bộ. Trong tình hình đó các trường đại học của Nga cũng đã sớm nhận thức được điều này và họ đã bắt đầu trích dẫn thông tin về thứ hạng của trường mình trên trang web chính thức của họ và xem đây như là một mục tiêu quan trọng cần phải phấn đấu.
Để hiểu rõ thứ hạng của các trường đại học Nga, tôi xin trích dẫn kết quả của
TIME năm 2009: Theo bảng xếp hạng này thì chỉ có 4 trường đại học của Nga có mặt trong top-500. Cụ thể là :
LOMONOSOV MOSCOW State University 155
Saint-petersburg State University 168
NOVOSIBIRSK STATE University 312
TOMSK STATE University 401-500
Trong đó trường MGU có điểm mạnh và yếu như sau:
153 Arts & Humanities
30 Natural Sciences
143 Engineering & IT
136 Social Sciences
187 Life Sciences & Biomedicine
Như vậy MGU rất nổi bật về khoa học tự nhiên (Toán, Lý, Hóa, Sinh Học) vì đứng thứ hạng rất cao (30). Điều này là hợp lý vì nếu nhìn vào danh sách các trường đứng trên MGU thì khó có thể loại họ ra khỏi danh sách này trong phút chốc chỉ vì chúng ta đã lỡ đem lòng yêu mến nước Nga. Cụ thể danh sách đó gồm rất nhiều trường danh tiếng sau đây:
1 University of CAMBRIDGE
2 Massachusetts Institute of Technology
3 University of California, BERKELEY
4 HARVARD University
5 University of OXFORD
6 PRINCETON University
7 California Institute of Technology
8 University of TOKYO
9 STANFORD University
10 KYOTO University
11 IMPERIAL College London
12 ETH Zurich
13 Ecole Normale Superieure, PARIS
14 University of TORONTO Canada
15 CORNELL University
16 University of California, Los Angeles
17 University of CHICAGO
18 YALE University
Nói tóm lại với hào quang cách đây vài chục năm MGU vẫn nằm trong số các trường đại học hàng đầu, nhất là đối với các ngành khoa học tự nhiên. Hi vọng trong tương lai gần MGU sớm trở lại thế thượng phong như hồi đầu những năm 70, thời mà nếu có một bảng xếp hạng tương tự thì MGU chắn chắn không nằm ngoài top 10 các trường đại học trên thế giới.
