Trong một biểu diễn thành công tại Royal Ballet ở London, vở “Chim lửa” do Fokine biên đạo vẫn có thể làm say đắm như một câu chuyện tường thuật. Trong phần kết, không ai múa lấy một bước: quá nhiều diễn viên quần chúng trở thành đám đông bất động trong lễ đăng quang của nhà vua. Hoạt cảnh con người này, sự tráng lệ của âm nhạc của Stravinsky và quang cảnh thành phố Nga đầy màu sắc của Natalia Gontcharova năm 1924 (do Diaghilev ủy thác thay thế dàn dựng ban đầu năm 1910) đã cùng tạo nên một hiệu ứng tuyệt vời, khiến chúng ta cảm nhận được tại sao câu chuyện phiêu lưu của những cảnh đầu tiên của vở ballet này lại bất ngờ biến thành câu chuyện nghi lễ (khi đoàn Ballet hoàng gia lần đầu tiên diễn cảnh này ở Moscow năm 1961, khán giả đã vỗ tay cùng với nhạc, họ cảm nhận được rằng đó là câu chuyện của họ).
Các vở ballet của Fokin “Les Sylphides” (1909) và “Chim lửa ” có lẽ là hai vở duy nhất của Ballets Russes giai đoạn trước 1913 mà vẫn còn có sự thuyết phục sân khấu trong suốt thời gian tồn tại. Cũng có thể bổ sung “Polovtsian Dances” cũng do Fokin biên đạo vào danh sách này. Một số thì chắc là sẽ bổ sung thêm “Giấc ngủ trưa của thần đồng áng” do Nijinsky biên đạo và biểu diễn vào danh sách này nữa. Tuy nhiên các buổi biểu diễn riêng biệt thay đổi khá nhiều trong quá trình phát triển của mình.
Ngoài những chuyện khác, thì Diaghilev còn là một người … học làm sang, và một phần trong số những … huyền thoại gây tranh cãi bao quanh Ballets Russes nhằm mục đích quảng bá tên tuổi. Người ta sẽ muốn được chứng kiến kết quả sự hợp tác của Picasso-Stravinsky (“Pulcinella,” 1920) cũng như muốn được có mặt trong số những khán giả của đêm diễn đầu tiên năm 1909 (trong đêm đó có Isadora Duncan, Chaliapin, Rodin và Ravel)
Phải, có những con đường trong đó thành tựu của Diaghilev ngày nay trông có vẻ ấn tượng hơn bao giờ hết. Một người có óc thẩm mỹ tinh tế từ thời trẻ, nhưng chưa bao giờ là một nghệ sĩ sáng tạo, Diaghilev đã tiến hành những thay đổi cách mạng cả trong nghệ thuật lẫn mỹ học. Khi Diaghilev đương nhiệm, khán giả tới buổi biểu diễn ballet để nhìn và nghe những điều mới, để suy ngẫm lại những gì đã có, và trên hết là thực hiện sự kết hợp mới giữa phong cách và nội dung. Và phong cách, vốn hết sức khác biệt đối với mỗi vở ballet, lại trở thành nội dung. Các chủ đề như những búp bê múa và các nhân vật của hài kịch dell’arte, những khía cạnh của quá khứ thô sơ của nước Nga và của văn hóa triết học phương Tây – những điều này lặp lại rất nhiều trong danh mục tác phẩm biểu diễn của Ballets Russes. Và không ai than vãn vì phải diễn tập nhiều quá – các cuộc diễn tập lần này và lần khác hết sức khác nhau. Và một vài phiên bản sau đó của các chủ đề này vẫn còn đang chịu phép thử của thời gian.
Hiện nay dường như đã thành mốt nhận định rằng những vở ballet sau năm 1914 của Diaghilev, đặc biệt là những vở diễn sau năm 1921 ở mức độ thấp hơn so với các vở ballet trước đó. Nhà soạn nhạc và phê bình người Anh Constant Lambert đã viết về Diaghilev: “Trước chiến tranh ông ấy tạo nên mốt cho ballet Nga, nhưng sau chiến tranh thì ông chỉ đơn thuần tạo ra mốt chỉ vì mốt”.