Những nhân vật đời thực và cổ tích trong đề án điện ảnh Nga đương đại
Tư liệu của Đài Tiếng nói nước Nga
Đan Thi Moscow dịch
Omar Khayyam, Vladimir Vưsotski, Ivanushka-chàng Ngốc… Từ những con người có thực cho đến những nhân vật cổ tích – có những nhân vật như thế trong các bộ phim mà hiện nay giới đạo diễn Nga đang tập trung dàn dựng.
Vợ chồng ông bà Boris Tokarev và Liudmila Gladunko đã lên đường đến Iran để làm bộ phim “Nhà tiên tri. Cuộc đời Omar Khayyam”. Như hai đạo diễn này nhận xét, hiện nay trong xã hội gia tăng rõ rệt mối quan tâm đến lịch sử và những vĩ nhân. Cuộc đời thi sĩ lừng danh xứ Persya Omar Khayyam với những khúc thăng trầm đặc biệt, là chủ đề tạo cơ hội tuyệt vời để đi sâu vào những sự kiện của thời quá khứ xa xưa, mà đôi khi có rất nhiều đồng điệu và trùng hợp với ngày nay. Phim truyền hình nhiều tập sẽ kể lại về chuyện vốn là người con trai từ gia đình thứ dân nghèo khổ sống trong lều vải, Omar Khayyam sau đã trở thành chiêm tinh gia chính của Sultan Buhar, được vị đế vương này xếp cho ngồi bên cạnh ngai vàng mỗi lúc ngự triều. Phim dựng lại cả quãng đời sau, khi triều chính đổi thay, Khayyam lâm vào cảnh bần hàn bĩ cực, và thi sĩ đã giành tặng cho ai những bài thơ tình theo thể rubai tứ tuyệt.
Trong cuộc đàm đạo với phóng viên Đài "Tiếng nói nước Nga", nữ đạo diễn Liudmila Gladunko tâm sự: “ Chúng tôi hy vọng rằng bộ phim sẽ cho thấy được không chỉ một Omar Khayyam-nhà thơ, mà còn cả một Omar Khayyam-bác học”.
“Bởi chính Omar Khayyam lúc sinh thời thường luôn tự coi mình là nhà khoa học, một nhà thiên văn-toán học đại tài. Không bỗng dưng trong nhan đề bộ phim có từ “Nhà tiên tri”, vì rằng dựa trên cơ sở kiến thức uyên thâm của mình, ông đã để lại cho hậu thế những tiên đoán tương lai. Chúng tôi đã lựa chọn khung cảnh gần giống với nơi mà xưa kia Omar Khayyam từng sống, và sẽ quay phim ở Iran. Tại đó đã dựng lên một thị trấn điện ảnh, bên trong tái hiện nhiều thời kỳ, cụ thể có cả những đô thị mà Omar Khayyam sống hồi trước, như Nishapur, Samarkand thời thế kỷ 9-10”.
Vai Omar Khayyam được giành cho một diễn viên trẻ mà hiện còn chưa mấy ai biết tới — anh Roman Matiunin.
Còn đạo diễn Igor Voloshin thì không sao tìm ra người thủ vai chính trong phim “Hắc nhân”. Bởi đó là câu chuyện điện ảnh kể về Vladimir Vưsotski – nhân vật thần tượng của lịch sử Nga nửa sau thế kỷ 20. Nghệ sĩ, thi nhân, ca sĩ, kẻ nổi loạn và nhân vật bi kịch, tất cả đồng thời hòa trộn trong một con người. Sau rất nhiều tìm kiếm vô vọng và tin chắc rằng không thể có một Vưsotski thứ hai trên đời này, đạo diễn Igor Voloshinđi tới quyết định bất ngờ — tái hiện hình mẫu Vladimir Vưsotski trên màn ảnh với sự hỗ trợ của công nghệ vi tính. Hiện nay đạo diễn Nga tiến hành tham vấn với các chuyên gia Hollywood, những người từng làm việc với bộ phim “Câu chuyện kỳ bí của Benjamin Button”, trong đó anh chàng điển trai Brad Pitt được “cải lão hoàn đồng” biến hóa từ một ông già thành đứa bé.
Khán giả Nga còn chưa kịp có đánh giá rõ ràng cho “Cuốn sách của những bậc thầy” – bộ phim Nga đầu tiên quay tại studio Disney, thì đạo diễn Andrei Marmontov đã bắt tay thực hiện một tác phẩm mới, có thể xem như là đối thủ cạnh tranh. Đề án của Andrei Marmontov gọi là “Chuyện cổ tích hiện thực nhất”. Vì sao lại có nhan đề như thế? Bởi vì, tất cả các nhân vật cổ tích dân gian truyền thống đều hóa thân vào ngày hôm nay. Vị thần Rừng Leshii biến thành lão già vô gia cư, nhà hàng hải Sindbad thành tài xế lái xe đường dài, các tráng sĩ Ilya Muromets, Alesha Popovich và Dobrưnya Nikitin nay làm nghề vệ sĩ tư, còn Kotshei Bất tử thì thành nhà tài phiệt Boris Kosheev. Nhưng cả với những bối cảnh như thế, thì vẫn như trong mọi câu chuyện cổ tích, cái Thiện luôn thắng cái Ác. Cậu học trò 14 tuổi Volodya và em gái sẽ cứu cả thế giới. Và người giúp đỡ hai đứa bé trong đời thực hôm nay là Ivan-chàng Ngốc hiện đại, do một trong những diễn viên xuất sắc nhất của Nga là Sergei Bezrukov đóng vai.
Nghệ sĩ điện ảnh nhận xét: “Đây là câu chuyện cổ tích giành cho trẻ em, nhưng cũng không hẳn thế. Điều quan trọng là vẫn có những nhân vật có khả năng cứu rỗi thế giới, và người anh hùng này chỉ vừa 14 tuổi. Đó chính là thế hệ có khả năng thay đổi thế giới, tại ra điều kỳ diệu, chiến đấu vì điều Thiện và chiến thắng cái Ác. Còn nhân vật cổ tích sẽ tham gia các vai trợ thủ trong thế giới hôm nay nhiều điều thú vị, nhưng ở một mức nào đó cũng đáng ngờ và thậm chí không thiếu vô sỉ nhiễu nhương. Đấy chính là câu chuyện về tôi và quí vị, về thế hệ đương đại, và về những gì đang diễn ra quanh ta hàng ngày”.
Tất cả chúng ta đều cần lại có được niềm tin vào những điều kỳ diệu, vào sự tồn tại của những người anh hùng chân chính trong đời thực, — đó là ý tưởng của các tác giả làm phim “Chuyện cổ tích hiện thực nhất”.