Thời gian qua có vài thành viên viết email cho tôi, hỏi rằng dạo này sao không thấy anh vào diễn đàn NNN, còn một số thành viên khác thân thân ở Hà Nội thì gặp ở ngoài, cà-phê cà pháo và “buôn” về NNN. Có thể nói, một phần nào đó mặc dù – rất thỉnh thoảng thôi tôi vào NNN chỉ để đọc – nhưng vẫn rất gắn bó với NNN.
Nhưng câu hỏi tại sao tôi không vào diễn đàn NNN nữa, vẫn còn đó. Cũng như câu hỏi tại sao những thành viên rất tuyệt như chị PhucAnh, anh Sunny… cũng không vào nữa còn day dứt tôi.
Tôi không hoàn toàn đồng ý với bạn Thanh Lâm rằng “Ở diễn đàn NNN một nhóm nhỏ con người đang thao túng toàn bộ diễn đàn”… bạn chưa hiểu hết nên khó có thể thông cảm được. Hiện nay vẫn có sự gắn kết khá chặt chẽ giữa trang chủ NNN và diễn đàn NNN. Nói chính xác, những người trong BBT trang chủ vẫn chính là những người trong BQT diễn đàn – vẫn là những con người ấy thôi. Thôi thực sự đến giờ phút này quý và kính trọng họ, đang làm tiếp những việc mà trước đây tôi đã từng làm. Thức lâu mới biết đêm dài, chỉ có những người còn ở lại là những người thủy chung – tôi muốn nói đến Nina, người trước đây đã cùng tôi chăm lo cho trang chủ và đến nay vẫn tiếp tục làm, chỉ có tôi là không làm nữa.
Vậy thì, bạn Thanh Lâm còn chưa hiểu điều gì? Vì trang chủ đã là một trang chính thức của Trung ương hội Hữu nghị Việt – Nga (nếu không nói ra thì chắc nhiều người không biết vì cho đến giờ phút này trên trang chủ vẫn chưa có một dòng nào công bố điều đó – chỉ có chăng một dòng menu “Hội Hữu nghị Việt – Nga” dưới menu “Trang Chủ”). Sự gắn kết chặt chẽ đó – trước mắt về mặt con người – của Trang chủ và diễn đã đặt cho những người đang vận hành cả hai cái đó những điều kiện khó khăn trong công việc. Chúng ta đều biết gần đây có những biến cố trong chính trường và xã hội Việt Nam; sự nguy hiểm có thể đến với những người quản trị NNN bất cứ lúc nào, nhẹ thì ảnh hưởng đến miếng cơm manh áo, nặng thì vướng víu với pháp luật ngay tức thì… bạn Lâm đã nghĩ chưa? Hay là chúng ta tách hẳn hai cái đó ra khỏi nhau, trường hợp đó bạn có sẵn lòng tham gia vào BQT diễn đàn; hoặc tham gia biên tập trang chủ? Nói biện hộ cho mình thì dễ, nhìn thẳng vào sự thật thì khó. Chính vì thế mà thành viên Hungmgmi mới viết là “Vì sự an toàn của NNN”, trên thực tế cần viết thêm “vì sự an toàn của các thành viên BQT và BBT NNN” nữa. Tôi nghĩ điều đó dễ hiểu và tôi hoàn toàn thông cảm.
Những người điều hành NNN hồi đó muốn như thế để trang NNN có một vị thế chính thức – xin cấp giấy phép hoạt động – nếu không thì nó có thể bị kết tội hoạt động bất hợp pháp bất kể lúc nào. Tuy nhiên đến nay đã được gần 2 năm mà những thủ tục đó vẫn chưa được thực hiện, thật đáng tiếc. Vậy thì có nên hỏi là “NNN “chui” vào Hội để làm gì?” hay không?
Vậy thì – chúng ta làm thế nào trước những bài viết “trút giận”? Tôi thấy trút giận cũng được mà, chẳng sao cả. Đúng, diễn đàn NNN không có chỗ nào cấm trút giận vào nước Nga
, và có rất nhiều cảnh ngộ mà người Việt Nam, cả những dân tộc khác nữa gặp ở cả nước Nga lẫn các nước khác. Tha phương cầu thực là khổ rồi, sao sướng được. Có phải ai cũng xong thời sinh viên về làm lãnh đạo đâu!
Nước Nga có ti tỉ thứ, cả tốt cả xấu. Người Nga xấu có, người Việt Nam xấu ở bên đó lại càng nhiều. Phải nói là những gì xấu mà người Nga mang lại cho người Việt bên đó còn lâu mới nhiều bằng những gì mà đồng bào ta mang lại cho nhau. Rủi ro đến với người Việt ta ở trên đất Nga thì chúng ta ghét nước Nga chăng? Thế thì những người gặp rủi ro trên chính quê hương mình thì sao – cũng ghét Tổ quốc mình chăng? (xin đừng suy diễn ý của tôi sang những vấn đề chính trị như đàn áp bắt bớ, bất đồng chính kiến nhé!). Xin nhớ rằng, nước Nga không bắt ai phải đến sống, làm việc, học tập trên đất nước Nga, mà là các bác tự nguyện đến với nó.
Khổ cái, hầu hết các bác đến với nước Nga thời Liên Xô thì cái thời ấy nó đẹp quá, thánh thiện quá, sung sướng quá, thiên đường quá. Bây giờ thì khác nhiều rồi, người Nga cũng khác, chỉ còn những bà giáo già là còn như ngày xưa; còn những người trẻ hơn thì họ cũng phải khác, như những thế hệ sau chúng ta – 9x chẳng hạn; chúng nó cũng khác. Tại sao lại tranh cãi về những cái đương nhiên như thế nhỉ?
Tôi không thấy BQT NNN cấm hay đàn áp những bài viết về mặt trái của xã hội nước Nga ngày nay. Vẫn có những mục như “Ở nước Nga có những chuyện như thế”; và các bác vào viết những chuyện mặt trái đó thoải mái, chẳng sao cả, thậm chí còn được hoan nghênh – miễn là nó đúng sự thật, hoặc ít nhất là do các bác dịch từ một bài có thật trên một trang nào đó có thật – còn câu chuyện đó là có thật hay không; thì chúng ta cùng nghiên cứu; có sao đâu!
Từ trước đến nay, nhiều khi chính tôi cũng sai; khi mà nói cái gì đến nước Nga cũng nhân tiện liên tưởng, liên hệ đến những gì đang diễn ra trên đất nước mình. Điều đó không đúng với nội quy của diễn đàn, nhưng có lẽ hồi đó các thành viên BQT cũng châm chước cho tôi đôi chút, nên còn để bài lại. Nếu đụng đến bài của tôi, tôi làm ầm lên ngay. Cái tôi của mình cũng nhớn quá thể vậy. Nhưng thật ra, NNN đã vạch ra cho mình một lối đi riêng, hẹp nhưng cũng rất rộng. Nói là hẹp vì các thành viên chúng ta không nên viết những gì đụng chạm đến chính trị chính em trong nước, và những gì liên quan đến quan hệ quốc tế của Việt Nam như quan hệ Việt Nam – Trung Quốc
; từ phương diện cá nhân tôi kêu gọi các thành viên điều đó. Những gì mà các thành viên muốn viết – là về nước Nga cả cái tốt và cái xấu, thậm chí theo tôi có thể viết ác ý cũng được, vì đó là những phát biểu cá nhân:
“
Những ý kiến, quan điểm, câu nói trong các bài viết của mỗi thành viên đều mang tính chất cá nhân và không phản ánh ý kiến chung của toàn diễn đàn. BQT hoàn toàn không chịu trách nhiệm về các bài viết của thành viên” (t
rích Nội quy diễn đàn NNN)
BQT đã không chịu trách nhiệm thì các bác cứ viết thoải mái. Vậy chúng ta nên tránh cái gì? Diễn đàn NNN đã xác định là một diễn đàn đang cố gắng xây dựng khu phố văn hóa, à quên, diễn đàn văn hóa; nên các thành viên viết những bài khiêu dâm tục tĩu, thiếu văn hóa, công kích cá nhân thành viên khác… là những điều phải tránh vì chẳng cần nội quy quy định, người có văn hóa cũng phải biết mà tránh.
Vậy thì diễn đàn NNN đã vạch ra cho mình một lối đi rất rộng còn gì? Tôi thấy cứ đúng nội quy của diễn đàn NNN mà làm, đã có hàng tỉ chuyện để viết rồi, chẳng cần phải chính trị chính em làm gì.
Tuy nhiên, tôi thấy anh bạn Lâm nói có phần đúng. Lại tuy nhiên, khi nói lên một cái không hề rõ ràng thì bao giờ người nói ra cũng là người chịu thiệt. Xin kể một câu chuyện – nhưng xin hãy đừng nghĩ là tôi thù dai hay bới móc chuyện cũ. Đây chỉ là một ví dụ.
Có lần, một anh bạn (thành viên NNN) hỏi tôi khi uống nước: “Tôi thấy BQT xử lý việc Cá Măng như thế không được!” Tôi hỏi lại: việc nào nhỉ? Mãi mới nhớ ra, đúng, có việc đó thật, nhưng tôi phải thú thật, chuyện đó tôi quên rồi, quên ngay rồi. Có điều, ngẫm nghĩ lại mới thấy anh bạn đó có phần đúng. Hồi đó tôi và anh TrungDN góp ý với BQT; và cô Cá Măng có nói mấy điều không phải, thực sự lúc đó tôi cũng rất bức xúc, nhưng không phải vì cô em viết gì với mình mà là cô em đã viết – có thể nói là hỗn và gì gì nữa – với một ông anh là anh TrungDN mà ai cũng biết là đáng tuổi anh, cha chú. Nhưng sự việc đó rồi không hiểu BQT có nhắc nhở kín đáo hay không, rõ ràng là nó chìm xuồng mà những nạn nhân không hề được xin lỗi. Phải chăng nó diễn ra khi những nạn nhân đó đang góp ý (chưa đạt được sự đồng thuận của BQT) nên BQT không lên tiếng? (***)
Cùng trong thời gian đó, xảy ra những sự việc khác với một thành viên khác của BQT. Cũng chỉ vì chưa thống nhất được với nhau nên còn có những thành viên khác của NNN xa rời diễn đàn – đó là điều đáng tiếc. Cần nhìn thẳng vào sự thật từ những góc độ này:
- Có một số thành viên, trong BQT có, ngoài BQT có cư xử chưa đúng mức ở ngoài đời hay không? Câu trả lời là CÓ
- Có một số thành viên, trong BQT có, ngoài BQT có phát ngôn chưa đúng mức trên diễn đàn hay không? Câu trả lời là CÓ
- Ban Quản trị diễn đàn có công khai phê bình những hành động đó hay không? Câu trả lời là CHƯA
- Dẫn đến câu hỏi, là có sự ra đi của nhiều thành viên, (mà ngoài đời tôi biết là rất tốt) hay không? Câu trả lời là NHIỀU
- Ban Quản trị đã bao giờ tự nhìn lại mình là đã quá nể nang với những hành vi đó hay chưa? Câu trả lời là TÔI KHÔNG BIẾT, có lẽ là CHƯA
Đôi lời để trả lời cho cả những email nhận được lẫn câu hỏi của anh bạn tại quán cà-phê. Cũng mong tất cả chúng ta bình tâm, suy nghĩ và quan trọng hơn cả, thông cảm cho nhau để cùng tồn tại. Cuộc sống vốn dĩ nó đã có quá nhiều đau khổ, khó khăn vất vả. Có mỗi cái góc NNN này để vui thôi, các bác hãy vui đi nhé!
Trân trọng.
___________
Được làm tất cả những gì mà pháp luật không cấm, trên thực tế thì nội quy NNN đã được một người không chuyên soạn ra và cực nhiều kẽ hở, các thành viên lợi dụng thoải mái. Tôi đơn cử có những quy định kỳ lạ như “Không post những bài viết liên quan đến chính trị, tôn giáo, lịch sử... mang tính nhạy cảm cao;” (điều 1) – nếu không đề cập đến tôn giáo Nga, lịch sử Nga, chính trị Nga thì nói cái gì? – và nếu nói thì chỗ nào là nhạy cảm; nách hay sườn của các bác đế bọn em còn tránh???)
Hôm qua được đọc một bài của ông Dương Danh Di về quan hệ Việt Nam – Trung Quốc thật hay và thật khéo, rất đúng sự thật, vẫn đăng được trên báo. Một kiến thức lớn, một tâm hồn lớn – xin bày tỏ lòng thán phục!
(***)
Tôi không còn nhớ cái câu chuyện này được post ở đâu nên xin dẫn lại bản chụp màn hình - một lần nữa xin lỗi Cá Măng vì sự bất tiện này: